Art. 46 Kodeks karny

obowiązuje od 1.07.2015Stan prawny na 5.10.2026·Źródło: ELI / Sejm RP, oficjalny PDF ↗

Aktualne brzmienie

Art. 46.

§ 1.W razie skazania sąd może orzec, a na wniosek pokrzywdzonego lub innej osoby uprawnionej orzeka, stosując przepisy prawa cywilnego, obowiązek naprawienia, w całości albo w części, wyrządzonej przestępstwem szkody lub zadośćuczynienia za doznaną krzywdę; przepisów prawa cywilnego o możliwości zasądzenia renty nie stosuje się.

§ 2.Jeżeli orzeczenie obowiązku określonego w § 1 jest znacznie utrudnione, sąd może orzec zamiast tego obowiązku nawiązkę w wysokości do 200 000 złotych na rzecz pokrzywdzonego, a w razie jego śmierci w wyniku popełnionego przez skazanego przestępstwa nawiązkę na rzecz osoby najbliższej, której sytuacja życiowa wskutek śmierci pokrzywdzonego uległa znacznemu pogorszeniu. W razie gdy ustalono więcej niż jedną taką osobę, nawiązki orzeka się na rzecz każdej z nich.

§ 3.Orzeczenie odszkodowania lub zadośćuczynienia na podstawie § 1 albo nawiązki na podstawie § 2 nie stoi na przeszkodzie dochodzeniu niezaspokojonej części roszczenia w drodze postępowania cywilnego.

Prostym językiem

Sąd skazujący za przestępstwo może nakazać sprawcy naprawienie szkody lub zapłatę zadośćuczynienia za krzywdę. Jeśli pokrzywdzony o to wnioskuje, sąd musi to orzec, ale nie może przyznać renty. Gdy ustalenie wysokości szkody jest bardzo trudne, sąd zamiast tego może zasądzić nawiązkę do 200 000 złotych na rzecz pokrzywdzonego lub jego bliskich. Nawet po orzeczeniu nawiązki pokrzywdzony może w sądzie cywilnym dochodzić reszty swojego roszczenia.

Opis wygenerowany automatycznie na podstawie powyższego przepisu. Wiążący jest tekst przepisu.

Tekst ujednolicony ISAP, stan prawny na 5.10.2026, tekst z 28.08.2026. Wiążący jest tekst ogłoszony w Dzienniku Ustaw: oficjalny PDF ↗ · otwórz w wyszukiwarce · kanał Atom · zgłoś błąd

Zapytaj o swoją sytuację

5 wyjaśnień za darmo. Logowanie przez Google albo e-mail, bez hasła i bez karty.

Orzeczenia i interpretacje (18208)

Powołują ten przepis: 18202 orzeczeń sądów powszechnych, SN i TK (SAOS), 5 orzeczeń sądów administracyjnych (NSA i WSA) i 1 orzeczeń Trybunału Konstytucyjnego od 2016 r.; najnowsze. Sąd Najwyższy tylko do 2016 r.; orzeczenia sądów administracyjnych dochodzą stopniowo, od najnowszych.

Wszystkie (18208) z filtrami według źródła, roku i sądu · szukaj w ich treści

Historia zmian

4 brzmień, obecne od 1.07.2015

od 1.07.2015 do dziśobowiązujetekst ujednolicony ISAPpotwierdzonestały link

Art. 46. § 1. Jeżeli egzekucja grzywny okazała się bezskuteczna lub z okoliczności sprawy wynika, że byłaby ona bezskuteczna, sąd zarządza wykonanie zastępczej kary pozbawienia wolności, gdy: 1) skazany oświadczy, że nie wyraża zgody na podjęcie pracy społecznie użytecznej zamienionej na podstawie art. 45 albo uchyla się od jej wykonania, lub 2) zamiana grzywny na pracę społecznie użyteczną jest niemożliwa lub niecelowa. § 2. Zarządzając wykonanie zastępczej kary pozbawienia wolności, przyjmuje się, że jeden dzień pozbawienia wolności jest równoważny dwóm stawkom dziennym grzywny; kara zastępcza nie może przekroczyć 12 miesięcy pozbawienia wolności, jak również górnej granicy kary pozbawieni …

Dz.U. 2015 poz. 396 ↗

od 1.01.2012 do 1.07.2015z tekstu nowelizacjipotwierdzonestały link

Art. 46. § 1. W razie skazania sąd może orzec, a na wniosek pokrzywdzonego lub innej osoby uprawnionej orzeka, obowiązek naprawienia wyrządzonej przestępstwem szkody w całości albo w części lub zadośćuczynienia za doznaną krzywdę; przepisów prawa cywilnego o przedawnieniu roszczenia oraz możliwości zasądzenia renty nie stosuje się. § 2. Zamiast obowiązku określonego w § 1 sąd może orzec nawiązkę na rzecz pokrzywdzonego.§ 1. Jeżeli egzekucja grzywny okazała się bezskuteczna lub z okoliczności sprawy wynika, że byłaby ona bezskuteczna, sąd zarządza wykonanie zastępczej kary pozbawienia wolności, gdy: 1) skazany oświadczy, że nie wyraża zgody na podjęcie pracy społecznie użytecznej zamienionej …

Dz.U. 2011 nr 240 poz. 1431 ↗

od 8.06.2010 do 1.01.2012z tekstu nowelizacjipotwierdzonestały link

Art. 46. § 1. W razie skazania ~~za przestępstwo spowodowania śmierci~~sąd może orzec, ciężkiego uszczerbku na zdrowiu, naruszenia czynności narządu ciała lub rozstroju zdrowia, przestępstwo przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji lub przestępstwo przeciwko środowisku, mieniu lub obrotowi gospodarczemu, sąd,a na wniosek pokrzywdzonego lub innej osoby uprawnionej, orzeka, obowiązek naprawienia wyrządzonej przestępstwem szkody w całości albo w części lub zadośćuczynienia za doznaną krzywdę; przepisów prawa cywilnego o przedawnieniu roszczenia oraz … stosuje się. § 2. Zamiast obowiązku określonego w § 1 sąd może orzecnawiązkę na rzecz pokrzywdzonego ~~nawiązkę w celu zadośćuczynienia za ciężki uszczer …~~

Dz.U. 2009 nr 206 poz. 1589 ↗

od 1.09.1998 do 8.06.2010tekst pierwotny ustawypotwierdzonestały link

tekst ogłoszony ↗

Odsyłają tu (6)

Kodeks karny art. 43a § 4 do art. 46 § 1, art. 46 § 2
Kodeks karny art. 57a § 2
Kodeks postępowania karnego art. 49a § 1 do art. 46 § 1
Kodeks postępowania karnego art. 343 § 1
Kodeks postępowania karnego art. 517d § 3 do art. 46 § 1
Kodeks postępowania karnego art. 611u § 1 do art. 46 § 1, art. 46 § 2

Odsyła do (2)

Kodeks karny art. 46 § 1 odesłanie
Kodeks karny art. 46 § 2 odesłanie