Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 4 stycznia 2016 r., sygn. akt I SA/Sz 1351/15 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie odmówił wstrzymania wykonania, zaskarżonej przez A. K., decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w S. z dnia 5 października 2015 r.
W uzasadnieniu podjętego rozstrzygnięcia Sąd pierwszej instancji wskazał, że skarżąca, mimo spoczywającego na stronie obowiązku uprawdopodobnienia, iż w jej sytuacji zachodzą, wymienione w art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., dalej powoływana również jako "P.p.s.a."), okoliczności uzasadniające wstrzymanie wykonania aktu lub czynności, w żaden sposób nie uzasadniła zawartego w skardze wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji organu podatkowego.
W zażaleniu na powyższe postanowienie skarżąca, wnosząc o zmianę, ewentualnie uchylenie zaskarżonego rozstrzygnięcia, zarzuciła naruszenie w nim art. 61 § 3 P.p.s.a., poprzez jego niezastosowanie w sprawie, w sytuacji gdy zachodziły w niej przesłanki do wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.
W uzasadnieniu zażalenia strona wyjaśniła, że w 2013 r. zawiesiła prowadzoną przez siebie działalność gospodarczą, w skutek czego w grudniu 2015 r. została wykreślona z Centralnej Ewidencji Działalności Gospodarczej. Podała również, że aktualnie przebywa na urlopie wychowawczym – pozostając na utrzymaniu męża. Kolejno przedstawiła poszczególne składniki swojego majątku wskazując, iż egzekucja z nich żądanej przez organ kwoty 58.668,00 zł, okaże się bezskuteczna.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Prawidłowo bowiem Sąd pierwszej instancji ocenił, iż wniosek skarżącej o wstrzymanie wykonania decyzji Dyrektora Izby Skarbowej nie został w żaden sposób uzasadniony. Tymczasem z ugruntowanej już w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego wykładni art. 61 § 3 P.p.s.a. wynika, że obowiązek uprawdopodobnienia zajścia niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, spoczywa na wnoszącym o zastosowanie tymczasowej ochrony, uregulowanej w tym przepisie P.p.s.a. (zob. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 3 października 2011 r., sygn. akt I FSK 1427/11, publ.: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Samo przedstawienie zakresu żądania, a mianowicie wniesienie o wstrzymanie wykonania aktu lub czynności, uniemożliwia zweryfikowanie sytuacji strony w kontekście przesłanek z art. 61 § 3 P.p.s.a. Wstrzymanie, bowiem wykonania decyzji uzasadniać mogą konkretne okoliczności będące wynikiem wpływu wykonania zaskarżonej decyzji na aktualną sytuację majątkową strony, powodujące znaczną szkodę lub trudne do odwrócenia skutki, a nie sama aktualna sytuacja majątkowa, w której znajduje się strona.
Innymi słowy strona musi wykazać, że w powiązaniu z jej sytuacją majątkową, wykonanie decyzji spowoduje znaczną szkodę lub trudne do odwrócenia skutki z powodu wystąpienia tych okoliczności. Brak jakiegokolwiek uzasadnienia wniosku jest jednoznaczny z niepowołaniem zdarzeń, możliwych do wystąpienia w wyniku wykonania decyzji, które mogłyby spowodować wystąpienie przesłanki "znacznej szkody" lub "trudnych do odwrócenia skutków", o których mowa w art. 61 § 3 P.p.s.a.
Na powyższą ocenę nie mogą wpłynąć także argumenty podnoszone w zażaleniu. Zażalenie jest bowiem jednym z dwóch środków odwoławczych od orzeczeń wojewódzkich sądów administracyjnych, co wynika z treści art. 194 P.p.s.a. Jego istotą jest kontrola legalności wymienionych w przepisach Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowień i zarządzeń wydanych w toku postępowania. Tym samym prawidłowe jego skonstruowanie, które polega na nienaruszeniu istoty tego środka prawnego, sprowadza się do próby podważenia oceny dokonanej przez podmiot, który wydał dane postanowienie lub zarządzenie. Podniesienie zatem zarzutu naruszenia prawa i argumentacja przemawiająca za oceną wnoszącego zażalenie, że owo naruszenie miało miejsce w jego sprawie, powinny dotyczyć samego rozstrzygnięcia, na które wnosi się środek odwoławczy. Nieskuteczne jest podnoszenie w zażaleniu argumentów, które miałyby wspierać bezpośrednio rozpoznany negatywnie wniosek w pierwszej instancji postępowania sądowoadministracyjnego, gdyż kontrola rozstrzygnięcia, na które wniesiono zażalenie, nie polega na ponownym rozpatrzeniu wniosku, lecz na sprawdzeniu, czy zasadnie – zgodnie z prawem i wymogami racjonalności oraz doświadczenia życiowego – oceniono, że wniosek o takiej a nie innej treści nie może być uwzględniony.
Możliwość podnoszenia dodatkowych argumentów za wnioskiem w postępowaniu odwoławczym oznaczałaby zaprzeczenie funkcji kontrolnej Naczelnego Sądu Administracyjnego, który byłby podmiotem ponownie oceniającym sam wniosek, a nie sposób jego rozstrzygnięcia w pierwszej instancji. Tym samym przekreślono by sens instytucji środka odwoławczego, co byłoby tożsame z naruszeniem przepisów P.p.s.a. konstytuujących ów środek (por. postanowienia NSA: z dnia 13 maja 2010 r., sygn. akt II FZ 182/10, z dnia 23 września 2010 r., sygn. akt II FZ 464/10, publ.: http://orzeczenia.nsa.gov.pl/).
Skarżąca powinna więc z uwagi na art. 61 § 4 P.p.s.a., rozważyć ponowne wniesienie wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji Dyrektora Izby Skarbowej do Sądu pierwszej instancji, z prawidłowym uzasadnieniem, który może zawierać podniesione w zażaleniu okoliczności. Zasada dwuinstancyjności postępowania wymaga jednak, aby okoliczności te zostały merytorycznie ocenione najpierw przez Sąd pierwszej instancji.
Mając na uwadze powyższe, Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji.