Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 19 listopada 2019 r., sygn. akt V SA/Wa 1587/19, odrzucił skargę [A] Sp. z o.o. w C. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Warszawie z [...] czerwca 2019 r. w przedmiocie określenia kwoty należności celnych. Orzekł też o zwrocie wpisu od skargi.
Zarządzeniem z 11 września 2019 r. Przewodniczący Wydziału V WSA w Warszawie wezwał pełnomocnika spółki (który wniósł skargę w niniejszej sprawie) do usunięcia braków formalnych skargi poprzez nadesłanie oryginału lub poświadczonej za zgodność z oryginałem kopii pełnomocnictwa procesowego do reprezentowania strony skarżącej przed WSA lub przed sądami administracyjnymi i potwierdzającego umocowanie do sporządzenia i wniesienia skargi oraz do złożenia dokumentu potwierdzającego umocowanie do reprezentowania spółki i udzielenia pełnomocnictwa procesowego, tj. odpisu pełnego z krajowego rejestru sądowego w oryginale lub uwierzytelnionej kopii, a także do uiszczenia wpisu sądowego w wysokości 100 zł – w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi.
Odpis zarządzenia doręczono pełnomocnikowi skarżącej w dniu 3 października 2019 r. W zakreślonym przez Sąd terminie uiszczono wpis od skargi w kwocie 100 zł, jednak nie uzupełniono pozostałych braków formalnych skargi.
Wobec niewykonania wezwania z 11 września 2019 r. w wyznaczonym terminie Sąd I instancji odrzucił skargę na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 ze zm.; dalej: p.p.s.a.).
Zażalenie na powyższe postanowienie złożyła skarżąca, wnosząc o jego uchylenie i zwrócenie się przez WSA w Warszawie bezpośrednio do [A] Sp. z o.o. o usunięcie braków formalnych, ewentualnie uchylenie postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.
Na podstawie art. 194 § 3 p.p.s.a. zarzucono naruszenie art. 58 § 1 pkt 3 i § 3 p.p.s.a. poprzez niezasadne odrzucenie skargi w wyniku nieuzupełnienia braków formalnych przez pełnomocnika, kiedy w wyniku wystąpienia takiej sytuacji Sąd powinien zwrócić się bezpośrednio do strony celem uzupełnienia braków formalnych, a także art. 49 § 1, art. 57 § 1 i art. 46 § 1 pkt 4 p.p.s.a. poprzez brak wezwania [A] Sp. z o.o. do usunięcia braków formalnych.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Zażalenie zasługuje na uwzględnienie.
Jak wynika z treści art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a., sąd odrzuca skargę, gdy nie uzupełniono w wyznaczonym terminie braków formalnych skargi.
W przypadku złożenia pisma do sądu administracyjnego przez pełnomocnika osoby prawnej, ma on obowiązek dołączyć do akt sprawy zarówno pełnomocnictwo, stosownie do art. 37 § 1 i art. 46 § 3 p.p.s.a., jak i dokument stwierdzający umocowanie do reprezentacji strony przez osobę, która udzieliła pełnomocnictwa (art. 29 p.p.s.a.). Oznacza to, że niezłożenie pełnomocnictwa oraz dokumentu, że udzieliła go osoba umocowana do reprezentowania strony, nie wypełnia warunków formalnych umożliwiających nadanie skardze prawidłowego biegu. Należy podkreślić, że zgodnie z art. 28 § 1 p.p.s.a., osoby prawne oraz jednostki organizacyjne mające zdolność sądową dokonują czynności w postępowaniu przez organy albo osoby uprawnione do działania w ich imieniu. W myśl zaś art. 29 p.p.s.a., przedstawiciel ustawowy lub organ albo osoby, o których mowa w art. 28, mają obowiązek wykazać swoje umocowanie dokumentem przy pierwszej czynności w postępowaniu.
W rozpoznawanej sprawie skarga była obarczona brakami formalnymi w postaci niezłożenia pełnomocnictwa oraz dokumentu określającego umocowanie do reprezentowania spółki, a także nie uiszczono wpisu od skargi.
Wobec tego, zdaniem NSA, prawidłowo Sąd I instancji wezwał pełnomocnika do uzupełnienia, w terminie 7 dni, ww. braków formalnych skargi. Nie ulega wątpliwości, że strona uzupełniła w wyznaczonym terminie jeden tylko brak formalny, uiszczając wpis od skargi. Sąd I instancji nie mógł więc uznać, że strona prawidłowo wykonała zarządzenie wzywające do uzupełnienia braków formalnych skargi i zasadnie odrzucił skarg na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a.
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę stanął na stanowisku, że skierowanie bezpośrednio do skarżącej spółki wezwania do uzupełnienia braku formalnego skargi z pominięciem pełnomocnika, tak jak chciałby autor zażalenia, w sytuacji gdy prawidłowo wezwany pełnomocnik takiego braku by nie uzupełnił, prowadziłoby do uprzywilejowania stron korzystających z usług profesjonalnych pełnomocników względem stron, które z takiej możliwości nie korzystają (por. postanowienie NSA z dnia 23 maja 2017 r., sygn. akt II GZ 367/17). Nie ulega natomiast wątpliwości, że w przypadku stron, które występują przed sądem administracyjnym bez pełnomocnika profesjonalnego, skarga, której brak formalny nie zostanie uzupełniony w wyznaczonym terminie, zostanie odrzucona na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. bez ponownego wezwania. Zdaniem Naczelnego sądu Administracyjnego, posiadanie profesjonalnego pełnomocnika ma być dla strony korzyścią ze względu na posiadaną przez tego pełnomocnika wiedzę i doświadczenie zawodowe, a nie dlatego, że stwarza dla sądu dodatkowe obowiązki względem obowiązków wobec stron, które takiego pełnomocnika nie mają (por. postanowienia NSA: z dnia 9 lutego 2017 r., sygn. akt II GZ 1157/16; z dnia 24 stycznia 2017 r., sygn. akt I OSK 2110/16 oraz z dnia 21 sierpnia 2015 r., II OSK 1971/15).
Tym samym Naczelny Sąd Administracyjny nie podziela stanowiska wyrażanego w orzeczeniach przytoczonych przez stronę skarżącą w zażaleniu, które w judykaturze nie jest jednolite. Na poparcie zajętego przez NSA poglądu w niniejszej sprawie przytoczyć można następujące orzeczenia: postanowienie NSA z 20 czerwca 2017 r., sygn. akt II GZ 427/17, postanowienie NSA z 13 czerwca 2017 r., sygn. akt II GZ 397/17, postanowienie NSA z dnia 30 marca 2017 r., sygn. akt II GZ 233/17, postanowienie NSA z dnia 20 czerwca 2018 r., sygn. akt II OZ 603/18, postanowienie NSA z dnia 10 listopada 2017 r., sygn. akt I FZ 270/17).
Mając powyższe na względzie, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.