Uzasadnienie
Wyrokiem z dnia 12 maja 2011 r., sygn. akt II SA/Rz 824/10 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie rozpoznając sprawę ze skargi Z. P., R. D., K. D., K. W. L. S. na decyzję Wojewody Podkarpackiego z dnia (...) października 2006 r., nr (...) w przedmiocie ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości poprzez zezwolenie na założenie i przeprowadzenie gazociągów przesyłowych: odrzucił skargę wniesioną przez J.K., A. J., W. S., A. B., S. K oraz stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji w pkt. 3, natomiast w pozostałym zakresie skargę oddalił.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wnieśli K. D., R. D., I. P. i K. W., zawierając w niej wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu wniosku skarżący podnieśli, iż brak tego wstrzymania spowoduje nieodwracalne skutki i naraża skarżących na utratę życia, zdrowia i mienia na terenie utworzonej kopalni.
W odpowiedzi na skargę kasacyjną, uczestnik postępowania Polskie Górnictwo Naftowe i Gazownictwo S. A. w Warszawie Oddział w Sanoku podniosła, iż przedmiotowy wniosek stał się bezprzedmiotowy w stosunku do działek będących własnością K. D., R. D., I. P., bowiem gazociągi na tych działkach zostały wybudowane w czerwcu 2011 r. i dopuszczone do użytkowania.
W dniu 17 listopada 2011 r. Naczelny Sąd Administracyjny wezwał skarżących o sprecyzowanie czy na ich nieruchomościach została zrealizowane inwestycja polegająca na założeniu i przeprowadzeniu sieci gazociągów przesyłowych.
W odpowiedzi na powyższe wezwanie skarżący w pismach z dnia 5 grudnia 2011 r. oświadczyli, iż przedmiotowa inwestycja na ich nieruchomościach nie została zrealizowana.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zgodnie z treścią art. 61 § 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.; dalej jako P.p.s.a.), sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Dotyczy to także aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy. Z przyjętej wykładni powołanego przepisu wynika, że wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności dopuszczalne jest również na etapie postępowania kasacyjnego (por. uchwała składu 7 sędziów NSA z 16 kwietnia 2007 r. sygn. akt I GPS 1/07, publ. ONSAiWSA 2007/4/77).
Stosownie do art. 9 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2004 r. Nr 261, poz. 2609 ze zm.), jeżeli w sprawie zakończonej decyzją wydaną na podstawie art. 124 tej ustawy zostanie wniesiona skarga do sądu administracyjnego, organ, który wydał decyzję, wstrzymuje z urzędu jej wykonanie postanowieniem, na które nie przysługuje zażalenie. Nie ulega wątpliwości, iż powyższy przepis miał zastosowanie w niniejszej sprawie i do momentu wydania wyroku przez Sąd pierwszej instancji wykonanie decyzji Wojewody Podkarpackiego z dnia 27 października 2006 r., nr G.III-7731/3/06 zezwalającej na założenie i przeprowadzenie przez sporne nieruchomości gazociągów przesyłowych było wstrzymane z mocy ustawy. Z chwilą wydania w dniu 12 maja 2011 r. zaskarżonego wyroku decyzja ta stała się wykonalna, gdyż wstrzymanie jej wykonania upadło na podstawie art. 61 §6 P.p.s.a.
W tej sytuacji należało rozważyć czy zachodzi w niniejszej sprawie konieczność ponownego wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji Wojewody Podkarpackiego. Wnoszący skargę kasacyjną uzasadniając wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji powołali się na to, iż jej wykonanie spowoduje nieodwracalne skutki i naraża skarżących na utratę życia, zdrowia i mienia. Tymczasem jak wynika z uzasadnienia odpowiedzi na skargę kasacyjną uczestnika postępowania - Polskie Górnictwo Naftowe i Gazownictwo S. A. w Warszawie Oddział w Sanoku, przedmiotowa inwestycja, polegająca na założeniu i przeprowadzeniu gazociągów przesyłowych przez nieruchomości skarżących została zrealizowana w odniesieniu do działek (...) (stanowiących własność R. D.), (...) (stanowiących własność zmarłego K. D.) oraz działki nr (...) (stanowiącej własność I. P.). Jak wskazał dalej uczestnik postępowania, w miesiącu czerwcu 2011 r., przy udziale organu egzekucyjnego wybudował on na ww. nieruchomościach gazociągi, a następnie decyzją z dnia (...) lipca 2011 r. Dyrektor Okręgowego Urzędu Górniczego Dyrektor Okręgowego Urzędu Górniczego udzielił pozwolenia na użytkowanie wybudowanych obiektów budowlanych, na dowód czego uczestnik postępowania przesłał kserokopię ww. decyzji.
Powyższe oznacza, iż w niniejszej sprawie przedmiot mogący zostać objęty ochroną tymczasową na podstawie art. 61 §3 P.p.s.a. w odniesieniu do wskazanych działek przestał istnieć, bowiem sporna inwestycja została na nich zrealizowana. Postępowanie dotyczące wstrzymania wykonania realizacji tej inwestycji stało się więc bezprzedmiotowe. Sytuacji powyższej nie zmienia stanowisko skarżących wyrażone w odpowiedzi na wezwanie Sądu z dnia 5 grudnia 2011 r. Właściciele wymienionych działek nie zastosowali się w pełni do wezwania Sądu i nie sprecyzowali w sposób nie budzący wątpliwości czy sporna inwestycja została na ich nieruchomościach zrealizowana, podnosząc niejednoznacznie, iż na spornych nieruchomościach "brak jest gazociągów przesyłowych transportujących paliwa gazowe zgodnie z polskimi normami".
Tym samym a contratio można przyjąć, iż na nieruchomościach należących do wnioskodawców została zrealizowana inwestycja, nie spełniająca ich zdaniem norm prawnych. W tej sytuacji Naczelny Sąd Administracyjny umorzył postępowanie w przedmiocie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w odniesieniu do wskazanych działek z uwagi na to, iż przestał istnieć przedmiot zaskarżenia.
Jak wynika z akt sprawy przedmiotowa inwestycja nie została zrealizowana w stosunku do nieruchomości stanowiących własność jednego ze skarżących – K. W. Biorąc więc pod uwagę intencję ustawodawcy wyrażoną w art. 9 ustawy o gospodarce nieruchomościami, zmierzającą do zagwarantowania stronie stanu dotychczasowego do czasu oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji w postępowaniu przed sądami administracyjnymi, a także nieodwracalne skutki naruszenia prawa własności, Naczelny Sąd Administracyjny postanowił wstrzymać wykonanie zaskarżonej decyzji w stosunku do wskazanej nieruchomości.
Mając na uwadze powyższe Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji postanowienia na podstawie art. 61 §3 w zw. z art. 193 P.p.s.a. Podstawę umorzenia postępowania w przedmiocie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji stanowił art. 161 §1 pkt 3 P.p.s.a. w zw. z art. 193 P.p.s.a.