Postanowienie NSA z 17 września 2013 r., I OZ 779/13

Sąd

Naczelny Sąd Administracyjny

Rozpoznanie

w dniu 17 września 2013 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia A. N. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 21 maja 2013 r., sygn. akt II SA/Rz 928/12 o odrzuceniu zażalenia A. N. na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału II z dnia 10 kwietnia 2013 r. o pozostawieniu pisma skarżącego z dnia 9 marca 2013 r. bez rozpoznania

Sprawa

w sprawie ze skargi A. N. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krośnie z dnia [...] grudnia 2010 r., nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności zażalenia postanawia: odrzucić zażalenie.

Skład

Sędzia NSA Marek Stojanowski przewodniczący

Uzasadnienie

Postanowieniem z 21 maja 2013 r., II SA/Rz 928/12 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie odrzucił zażalenie A. N. wniesione na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału II z 10 kwietnia 2013 r. o pozostawieniu pisma skarżącego z 9 marca 2013 r. bez rozpoznania w sprawie ze skargi A. N. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krośnie z [...] grudnia 2010 r., nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności zażalenia.

W uzasadnieniu, Sąd pierwszej instancji wskazał, że z uwagi na brak uzupełnienia braków zażalenia, które uniemożliwiają nadanie mu prawidłowego biegu, podlega ono odrzuceniu. W sprawie, po wniesieniu zażalenia, skarżący został wezwany do uzupełnienia braków formalnych zażalenia poprzez jego podpisanie, nadesłanie odpisu oraz uiszczenie wpisu.

W odpowiedzi, skarżący oświadczył, że zażalenie zostało podpisane podpisem "kwalifikowanym" zgodnie z art. 2 i 5 ustawy o podpisie elektronicznym, natomiast wraz z zarządzeniem o wezwaniu do uiszczenia wpisu nie zostały mu doręczone formularze o przyznanie prawa pomocy.

Odrzucając zażalenie Sąd wskazał, że pismo w postępowaniu sądowoadministracyjnym wymaga własnoręcznego podpisu, stosownie do art. 46 § 1 pkt 4 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., zwanej dalej: p.p.s.a.), należy do niego dołączyć odpowiednią liczbę odpisów (art. 47 § 1 p.p.s.a.) oraz je opłacić (art. 230 § 1 i 2 p.ps.a.). Skarżący nie wypełnił tych wymogów i nie wykonał wezwania do uzupełnienia braków.

Odnosząc się do kwestii doręczenia formularza o przyznanie prawa pomocy, Sąd zaznaczył, że nie doręcza się stronie formularza wzywając o uiszczenie wpisu, a ponadto, skarżącemu odmówiono przyznania prawa pomocy postanowieniem NSA z 9 stycznia 2013 r., I OZ 967/12.

Na powyższe postanowienie A. N. wniósł zażalenie opatrzone podpisem elektronicznym, w którym podkreślił, że przepisy ustawy o podpisie elektronicznym, to jest art. 1, 2, 3 pkt 1-22 wywołują skutek zawarty w art. 5 w zw. z art. 46 § 1 pkt 4 p.p.s.a.

Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z 23 lipca 2013 r., I OZ 541/13 zwrócił zażalenie A. N. z 29 maja 2013 r. Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Rzeszowie w celu usunięcia dostrzeżonych braków formalnych, to znaczy opatrzenia zażalenia własnoręcznym podpisem skarżącego. Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że aby można było się posługiwać podpisem elektronicznym w postępowaniu sądowoadministracyjnym, musi istnieć stosowny przepis w akcie regulującym to postępowanie. Tam gdzie ustawodawca chce, aby przed sądem lub organem administracji publicznej można było się posługiwać podpisem elektronicznym, tam wprowadza odpowiednie normy prawne zezwalające na posługiwanie się takim rodzajem podpisu. W ustawie – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie ma przepisów wyraźnie dopuszczających posługiwanie się przez stronę postępowania sądowego podpisem elektronicznym w kontaktach z sądem administracyjnym.

Z uwagi na okoliczność, że dla skuteczności pisma wnoszonego przez stronę drogą elektroniczną konieczne jest późniejsze opatrzenie go własnoręcznym podpisem w celu spełnienia wymagań wynikających z art. 46 § 1 pkt 4 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny nakazał wezwać stronę do usunięcia braku formalnego zażalenia i dopiero po usunięciu dostrzeżonych braków nadać mu bieg.

Pismem z 31 lipca 2013 r., doręczonym skarżącemu 2 sierpnia 2013 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie wezwał go do usunięcia braków formalnych zażalenia poprzez jego podpisanie, w terminie 7 dni od daty doręczenia wezwania pod rygorem odrzucenia zażalenia.

W terminie 7 dni nie wpłynęło do Sądu pismo podpisane własnoręcznie, a jedynie pismo opatrzone podpisem elektronicznym, w którym skarżący podkreślił, że pisma podpisywane przez niego spełniają wymogi pism procesowych.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje

Zażalenie należało odrzucić.

Zgodnie z treścią art. 180 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny na posiedzeniu niejawnym odrzuci skargę kasacyjną, jeżeli ulegała ona odrzuceniu przez wojewódzki sąd administracyjny, albo zwróci ją temu sądowi w celu usunięcia dostrzeżonych braków.

Powyższe oznacza, że postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego o zwrocie zażalenia Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w celu usunięcia dostrzeżonych braków jest prawomocne - jest niezaskarżalne w drodze zażalenia (por. J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2012, komentarz do art. 180, teza 4, czy też B. Dauter, B. Gruszczyński [w:] B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Wyd. IV, komentarz do art. 180, teza 7).

Należy również podkreślić, że ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia (art. 153 p.p.s.a.).

W niniejszej sprawie, Naczelny Sąd Administracyjny prawomocnym postanowieniem rozstrzygnął, że stosowany przez skarżącego podpis elektroniczny nie jest wystarczający aby uznać, że wniesione przez niego zażalenie zostało podpisane w rozumieniu przepisów o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Naczelny Sąd Administracyjny nie jest władny wzywać strony do uzupełnienia braków skargi kasacyjnej. Czyni to wojewódzki sąd administracyjny niezwłocznie po otrzymaniu akt, zwróconych mu na podstawie postanowienia NSA. Wojewódzki sąd administracyjny postępuje wówczas zgodnie z procedurą przewidzianą w art. 49 w zw. z art. 193 oraz w art. 220 § 1 i 3 (por. B. Dauter, B. Gruszczyński [w:] B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Wyd. IV, komentarz do art. 180, teza 5).

W sprawie, skarżący został skutecznie wezwany przez Sąd pierwszej instancji do usunięcia braków formalnych zażalenia i miał możliwość zastosować się do tego wezwania, aby doprowadzić do merytorycznego rozpoznania swoich racji przed sądem. Ponieważ tego nie uczynił, zażalenie podlegało odrzuceniu.

W związku z powyższym, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 180 w zw. z art. 178 i art. 197 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji postanowienia.