Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnegoz 30 czerwca 2026 r., sygn. akt II GSK 1033/23

Uzasadnienie

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 27 stycznia 2023r., sygn. akt VI SA/Wa 2344/22 oddalił skargę B. Sp. z o.o. w W. (dalej: Strona, Spółka, Skarżąca) na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego (dalej: GITD) z 30 czerwca 2022 r. w przedmiocie kary pieniężnej za naruszenie przepisów o transporcie drogowym.

Z powyższym wyrokiem nie zgodziła się Strona i wystąpiła ze skargą kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego, zaskarżając orzeczenie w całości. Zgłosiła na mocy art. 174 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r., poz. 329 ze zm.; dalej: p.p.s.a.) zarzuty naruszenia:

1. I. prawa materialnego w postaci:
2. 1) niewłaściwego zastosowania art. 4 pkt 11, art. 5b ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. Nr 125, poz. 1371 z późn. zm.; dalej: u.t.d.) w zw. z lp. 2.11. załącznika nr 3 do ww. ustawy, polegające na wymierzeniu Skarżącemu kary 8.000 zł za wykonywanie transportu drogowego bez wymaganego zezwolenia, w sytuacji, w której czynności podejmowane przez Skarżącego nie wypełniały definicji przewozu okazjonalnego, a stanowiły przewóz osób taksówką - na którą Skarżąca spółka posiada odpowiednią licencję;
3. 2) niewłaściwego zastosowania art. 4 pkt 11 u.t.d. w związku z art. 2 pkt 4 rozporządzenia (WE) nr 1073/2009 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 21 października 2019 roku w sprawie wspólnych zasad dostępu do międzynarodowego rynku usług autokarowych i autobusowych i zmieniające rozporządzenie (WE) nr 561/2006 (Dz. Urz. UE L poz. 300 z 14 listopada 2009 r., str. 88 z późn. zm.; dalej: rozporządzenie 1073/2009) polegające na uznaniu, że przewóz jedynie jednej osoby, nie zaś grupy pasażerów, wypełnia znamiona "przewozu okazjonalnego", podczas gdy definicja "przewozu okazjonalnego" określona w ustawie o transporcie drogowym, jak i definicja "usług okazjonalnych" określona w cytowanym wyżej rozporządzeniu wymaga, aby przewoźnik wykonywał przewóz co najmniej dwóch osób (grupy osób);
4. 3) niewłaściwego zastosowania art. 4 pkt 11 oraz art. 18 ust 4 a b u.t.d. w zw. z Ip. 2.11 załącznika nr 3 do w/w ustawy polegające na uznaniu, że czynności wykonywane przez Skarżącego kasacyjnie wyczerpywały definicję przewozu okazjonalnego, podczas gdy okoliczności niniejszej sprawy, w szczególności fakt skorzystania przez pasażera z aplikacji o nazwie Bolt, świadczą o tym, że przewóz ten nie był przewozem okazjonalnym w rozumieniu ustawy;
5. II. naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy:
6. 4) art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez brak pełnego wyjaśnienia podstawy prawnej rozstrzygnięcia oraz brak odniesienia się do wszystkich wskazanych zarzutów skargi skierowanej do decyzji Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 30 czerwca 2022 roku przejawiający się w braku wyczerpującego ustosunkowania się w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku do zarzutu naruszenia art. 7 oraz 77 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego w kontekście niepodjęcia wszelkich niezbędnych czynności oraz braku zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego, a w szczególności:
7. a) braku ustosunkowania się do zarzutu Skarżącej dotyczącego błędnego zakwalifikowania kontrolowanego przewozu jako tzw. przewozu okazjonalnego, podczas gdy stanowił on przewóz drogowy osób taksówką w ramach posiadanej przez spółkę licencji;
8. b) zaniechania ustalenia, w jaki sposób doszło do skojarzenia kierującego z pasażerem, oraz w jaki sposób odbyła się płatność;
9. c) braku wyjaśnienia zasad działalności aplikacji, dzięki której doszło do wspólnego przejazdu;
10. d) poprzez uznanie, że płatność za przejazd miała nastąpić na rzecz Skarżącego, podczas gdy powyższe nie znajduje potwierdzenia w zebranym materiale dowodowym i jest sprzeczne z istotą działania aplikacji, z której korzystał pasażer.

Jednocześnie Skarżąca wskazała, że w/w naruszenie miało istotny wpływ na wynik sprawy, gdyż WSA w Warszawie pominął podczas rozpoznawania sprawy podniesione wyżej okoliczności, zaś gdyby okoliczności te nie zostały pominięte, rozstrzygnięcie wydane w sprawie mogło być odmienne.

W oparciu o powyższe Skarżąca wnosiła o: uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i rozpoznanie skargi poprzez uchylenie decyzji GITD w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej; zwrot kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa prawnego według norm przepisanych oraz o rozpoznanie sprawy na rozprawie.

Obecny na rozprawie przed NSA pełnomocnik organu wnosił o oddalenie skargi kasacyjnej, skierowanie sprawy na rozprawę oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje

Skarga kasacyjna Spółki nie zasługuje na uwzględnienie.

Na podstawie art. 193 zdanie drugie p.p.s.a., który przewiduje, że uzasadnienie wyroku oddalającego skargę kasacyjną zawiera ocenę zarzutów skargi kasacyjnej, Naczelny Sąd Administracyjny odstąpił od przedstawienia stanu sprawy, ograniczając uzasadnienie tylko do rozważań mających znaczenie dla oceny postawionych w skardze kasacyjnej zarzutów.

Stosownie do treści art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznając sprawę na skutek wniesienia skargi kasacyjnej związany jest granicami tej skargi, a z urzędu bierze pod rozwagę tylko nieważność postępowania, która zachodzi w wypadkach określonych w § 2 tego przepisu, a której nie stwierdzono.

Oznacza to, że przytoczone w skardze kasacyjnej przyczyny wadliwości prawnej zaskarżonego orzeczenia oparte na art. 174 p.p.s.a., determinują zakres kontroli dokonywanej przez Naczelny Sąd Administracyjny. Granice skargi są więc wyznaczone przez podstawy i wnioski. Związanie podstawami skargi kasacyjnej polega na tym, że wskazanie przez stronę skarżącą naruszenia konkretnego przepisu prawa materialnego, czy też procesowego, określa zakres kontroli Naczelnego Sądu Administracyjnego. Zatem sam autor skargi kasacyjnej wyznacza zakres kontroli instancyjnej wskazując, które normy prawa zostały naruszone. Naczelny Sąd Administracyjny nie ma obowiązku ani prawa do domyślania się i uzupełniania argumentacji autora skargi kasacyjnej. Przytoczenie podstawy kasacyjnej musi więc być precyzyjne, gdyż – z uwagi na związanie sądu kasacyjnego granicami skargi kasacyjnej – Naczelny Sąd Administracyjny może uwzględnić tylko te przepisy, które zostały wyraźnie wskazane w skardze kasacyjnej jako naruszone.

Nie jest natomiast władny badać, czy sąd administracyjny pierwszej instancji nie naruszył innych przepisów (por. postanowienie NSA z 5 sierpnia 2004 r., sygn. akt FSK 299/2004; wyrok NSA z 12 września 2019 r., sygn. akt II GSK 634/19; opublikowane jak dalej cytowane: http://orzeczenia.nsa.gov.pl).

Jako najdalej idący zarzut jest zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a., zawarty w pkt II. ppkt 4 petitum skargi kasacyjnej. W ocenie Sądu odwoławczego zarzut ten jest nietrafny. Trzeba wyjaśnić, że w orzecznictwie prezentowany jest pogląd, że wadliwość uzasadnienia wyroku może stanowić przedmiot skutecznego zarzutu kasacyjnego z art. 141 § 4 p.p.s.a. w sytuacji, gdy sporządzone jest ono w taki sposób, że niemożliwa jest kontrola instancyjna zaskarżonego wyroku. Funkcja uzasadnienia wyroku wyraża się i w tym, że jego adresatem, oprócz stron, jest także Naczelny Sąd Administracyjny. Tworzy to więc po stronie wojewódzkiego sądu administracyjnego obowiązek wyjaśnienia motywów podjętego rozstrzygnięcia w taki sposób, który umożliwi przeprowadzenie kontroli instancyjnej zaskarżonego orzeczenia, gdy strona postępowania zażąda, poprzez wniesienie skargi kasacyjnej, jego kontroli (por. wyrok NSA z 13 grudnia 2012 r. sygn. akt II OSK 1485/11).

Treść uzasadnienia powinna umożliwić zarówno stronom postępowania, jak i – w razie kontroli instancyjnej - Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu, prześledzenie toku rozumowania sądu i poznanie racji, które stały za rozstrzygnięciem o zgodności bądź niezgodności z prawem zaskarżonego aktu.

Odnosząc powyższe do skarżonego wyroku, jego uzasadnienie realizuje wymagania stawiane przez art. 141 § 4 p.p.s.a. Wynika z uzasadnienia, jaki stan faktyczny został w sprawie przyjęty przez Sąd, dokonano też jego oceny, jak również zawarto rozważania dotyczące wykładni i zastosowania przepisów prawa materialnego i procesowego. To, że Skarżąca kasacyjnie nie zgadza się z dokonaną przez Sąd oceną prawną, nie oznacza, że został naruszony art. 141 § 4 p.p.s.a. i nie daje to podstaw do czynienia takiego zarzutu. Za pomocą tego zarzutu nie można bowiem zwalczać zaaprobowanej przez Sąd podstawy faktycznej rozstrzygnięcia, czy też stanowiska co do wykładni lub zastosowania prawa materialnego (por. wyroki NSA z: 27 lipca 2012 r., sygn. akt I FSK 1467/11; 13 maja 2013 r., sygn. akt II FSK 358/12), a taką próbę podejmuje Spółka w skardze kasacyjnej, polemizując ze stwierdzeniami przedstawionymi w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku (por. wyrok NSA z 11 stycznia 2024 r., sygn. akt II GSK 1055/23).

Brak przekonania strony o trafności rozstrzygnięcia sprawy, w tym do przyjętego kierunku wykładni i zastosowania prawa – którego prawidłowość, aby mogła być oceniona wymaga postawienia innych zarzutów kasacyjnych – czy też odnośnie do oceny zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, której rezultat nie koresponduje z oczekiwaniami wnoszącego skargę kasacyjną, nie oznacza wadliwości uzasadnienia wyroku, i to w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Okoliczność, że stanowisko zajęte przez sąd I instancji jest odmienne od prezentowanego przez wnoszącego skargę kasacyjną nie oznacza, iż uzasadnienie wyroku zawiera wady konstrukcyjne czy też, że jest wadliwe w stopniu uzasadniającym uchylenie wydanego w sprawie rozstrzygnięcia. W ramach zarzutu naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. bowiem kwestionować można jedynie "techniczną kompletność" uzasadnienia. Dlatego polemika z merytorycznym stanowiskiem Sądu I instancji nie może sprowadzać się do zarzutu naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a., do czego zmierzała Spółka łącząc naruszenie tego przepisu z naruszeniem regulacji k.p.a. (art. 7, art. 77 § 1) przez WSA podczas oceny ustaleń organów.

Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że uzasadnienie zaskarżonego wyroku zawiera wszystkie elementy konstrukcyjne przewidziane w art. 141 § 4 p.p.s.a. Zawarty w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku wywód w sposób logiczny i jasny przedstawia stanowisko WSA, wykazujące brak naruszenia przez organ zasad prawidłowego prowadzenia postępowania wyjaśniającego, jak i wskazuje na podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz zawiera jej wyjaśnienie. Zawarte w uzasadnieniu wyroku motywy, jakimi Sąd I instancji kierował się, podejmując orzeczenie, są jasne i pozwalają na kontrolę instancyjną w granicach wyznaczonych skargą kasacyjną (art. 183 § 1 p.p.s.a.).

Wobec powyższego nie zostało skutecznie podważone stanowisko Sądu I instancji w zakresie oceny zastosowanych przez organy przepisów postępowania i dokonanych przy ich zastosowaniu ustaleń faktycznych.

Należy też zauważyć, że w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego utrwalony jest pogląd, że z samego faktu braku wyraźnego odniesienia się przez Sąd I instancji do niektórych zarzutów skargi lub pominięcia w rozważaniach niektórych elementów stanu faktycznego sprawy, nie można wywodzić, że zaskarżony wyrok został wydany z naruszeniem art. 141 § 4 p.p.s.a. Sąd I instancji nie jest zobowiązany odnosić się w uzasadnieniu wydawanego orzeczenia do zarzutów i argumentacji niemających istotnego znaczenia dla oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu (por. wyrok NSA z 25 marca 2025 r., sygn. akt III OSK 273/22).

Z powyższych względów zarzut zawarty w pkt II.ppkt 4) petitum skargi kasacyjnej okazał się nieskuteczny i niezasadny.

W skardze kasacyjnej sformułowano liczne zarzuty naruszenia prawa materialnego, które sprowadzają się do błędnej wykładni i niewłaściwego zastosowania art. 4 pkt 11, art. 5b ust. 1 pkt 3, art. 18 ust. 4a i ust. 4b u.t.d., a w rezultacie lp. 2.11. załącznika nr 3 do ww. ustawy, na podstawie którego wymierzono Spółce karę 8.000 zł, ale nie za wykonywanie transportu drogowego bez wymaganego zezwolenia oraz naruszenia art. 2 pkt 4 rozporządzenia 1073/2009.

W dotychczasowym orzecznictwie Naczelny Sąd Administracyjny odniósł się już do analogicznych w istocie problemów prawnych w zbliżonych stanach faktycznych spraw (por. wyroki NSA z: 14 marca 2024 r., sygn. akt II GSK 61/21; 25 sierpnia 2023 r., sygn. akt II GSK 606/20; 6 lipca 2023 r., sygn. akt II GSK 243/20; 28 czerwca 2024 r., sygn. akt II GSK 576/21; 18 grudnia 2024 r., sygn. akt II GSK 1307/21; 15 stycznia 2025 r., sygn. akt II GSK 1325/21; 6 maja 2025 r., sygn. akt II GSK 1611/23; 9 października 2025 r., sygn. akt II GSK 1536/23; 28 października 2025 r., sygn. akt II GSK 513/22). Oceny przedstawione w uzasadnieniach wskazanych powyżej wyroków NSA, skład orzekający w niniejszej sprawie w pełni podziela, a zatem uznał również za zasadne odwołanie się do motywów przywołanych rozstrzygnięć.

Organy w ramach prowadzonego postępowania dowodowego prawidłowo bowiem ustaliły, że przewóz, który miał miejsce [...] stycznia 2021 r. był przewozem okazjonalnym, a nie przewozem taksówką, z uwagi na fakt braku oznakowania pojazdu zgodnie z przepisami jako pojazdu TAXI, tj. za brak wyposażenia w taksometr i kasę fiskalną lub aplikację mobilną spełniającą wymagania ustawowe oraz banner z napisem TAXI na dachu pojazdu.

Na temat problematyki konieczności właściwego oznakowania pojazdu, aby mógł zostać uznany za taksówkę wypowiadał się już Naczelny Sąd Administracyjny (por. wyroki NSA z: 21 grudnia 2023 r., sygn. akt II GSK 665/23; 3 grudnia 2024 r., sygn. akt II GSK 530/24; 3 grudnia 2024 r., sygn. akt II GSK 239/24: 20 czerwca 2024 r., sygn. akt II GSK 1135/23; 20 czerwca 2024 r., sygn. akt II GSK 417/24).

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie kontrolującym sprawę podziela w całości zaprezentowane w wyżej wskazanych uzasadnieniach poglądy i przyjmuje je za własne.

Na mocy art. 5b ust. 1 u.t.d. podjęcie i wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób:

1. 1) samochodem osobowym,
2. 2) pojazdem samochodowym, przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 i nie więcej niż 9 osób łącznie z kierowcą,
3. 3) taksówką
4. - wymaga uzyskania odpowiedniej licencji.

Z przywołanej regulacji wynika, że wykonywanie przewozu drogowego osób, charakteryzującego się wymienionymi powyżej cechami transportu drogowego może odbywać się wyłącznie na podstawie odpowiedniej licencji, albowiem odmienne zastrzeżenie nie wynika z ustawy o transporcie drogowym. Ponadto z art. 5c u.t.d. należy wywodzić, że w odniesieniu do licencji, o których mowa w art. 5b ust. 1 pkt 1 i pkt 2 u.t.d. ustawodawca odmiennie ukształtował warunki ich uzyskania niż w odniesieniu do licencji w zakresie przewozu osób taksówką, co wynika z art. 6 ust. 4 u.t.d., art. 11 ust. 1 u.t.d., art. 11b i art. 11c u.t.d. Konsekwencją powyższego są więc rozwiązania prawne, z których wynika zróżnicowanie szczegółowych warunków wykonywania uprawnień wynikających z omawianych licencji, a więc zróżnicowanie szczegółowych warunków wykonywania krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób samochodem osobowym, pojazdem samochodowym, przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 i nie więcej niż 9 osób łącznie z kierowcą, czy też taksówką (por. wyroki NSA z: 14 grudnia 2023 r., sygn. akt II GSK 1286/21 oraz II GSK 1222/21).

Podzielając pogląd prawny Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażony w przytoczonych wyrokach należy stwierdzić, że warunkiem koniecznym uznania danego pojazdu za taksówkę jest nie tylko zgłoszenie takiego pojazdu do ważnej licencji na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób taksówką, ale również odpowiednie wyposażenie i oznaczenie pojazdu, odróżniające od pojazdów, które nie są taksówkami, co znajduje swoje uzasadnienie w art. 2 pkt 43 ustawy z dnia 20 czerwca 1999r. – Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2020 r., poz. 111; dalej: p.r.d.), który definiując "taksówkę" stanowi o koniecznych jej cechach dystynktywnych, a mianowicie o odpowiednim wyposażeniu (w tym w taksometr albo aplikację mobilną, o której jest mowa w art. 13b u.t.d.) oraz - co istotne - o odpowiednim oznakowaniu.

Tym samym, właściwe oznaczenie pojazdu samochodowego jest warunkiem koniecznym, aby dany pojazd mógł być uznany za taksówkę, a wykonywany nim przewóz - przy posiadaniu wymaganej licencji, do której zgłoszono ten pojazd – za przewóz osób taksówką. Odpowiednie oznaczenie pojazdu jako taksówki pełni nie tylko funkcję odróżniającą i wspiera zachowanie reguł uczciwej konkurencji przy przewozie osób, ale również umożliwia upoważnionym organom prowadzenie realnej kontroli wykonania przez podmioty wykonujące ten rodzaj transportu dodatkowych obowiązków lub korzystania z szeregu przywilejów, bądź odstępstw od obowiązujących reguł przewozu osób, takich jak np. wyłączenie obowiązku korzystania z pasów bezpieczeństwa przez kierującego taksówką podczas przewożenia pasażera (art. 39 ust. 2 pkt 3 p.r.d.), wyłączenie obowiązku przewozu dziecka w foteliku bezpieczeństwa dla dziecka lub innym urządzeniu przytrzymującym dla dzieci (art. 39 ust. 4 pkt 1), wykonywanie obowiązku corocznego (a nie raz na 5 lat) przeprowadzenia badań technicznych (art. 81 ust. 6), stosowanie się przez kierującego taksówką do zakazu palenia tytoniu lub spożywania pokarmów w czasie jazdy podczas przewożenia pasażera (art. 63 ust. 5), korzystanie z miejsc na drodze przeznaczonych tylko dla postoju taksówek (§ 53 rozporządzenia Ministrów Infrastruktury oraz Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 31 lipca 2002 r. w sprawie znaków i sygnałów drogowych).

Pojęciem podstawowym, którym posługuje się ustawa o transporcie drogowym jest pojęcie "transportu drogowego" (choćby nazwa ustawy czy art. 4 pkt 3 u.t.d.), który dzieli się na krajowy transport drogowy (art. 4 pkt 1) i międzynarodowy transport drogowy (art. 4 pkt 2). Określenie to obejmuje również, zgodnie z art. 4 pkt 3 u.t.d.:

1. a) każdy przejazd drogowy wykonywany przez przedsiębiorcę pomocniczo w stosunku do działalności gospodarczej, niespełniający warunków z pkt 4,
2. b) działalność gospodarczą w zakresie pośrednictwa przy przewozie rzeczy,
3. c) działalność gospodarczą w zakresie pośrednictwa przy przewozie osób;

Krajowy jak i międzynarodowy transport drogowy może dotyczyć osób lub rzeczy. Transport drogowy odnoszący się do osób dzieli się niejako na trzy segmenty: przewozu regularnego (art. 4 pkt 7 u.t.d.), przewozu regularnego specjalnego (art. 4 pkt 9 cyt. aktu), przewozu wahadłowego (art. 4 pkt 10 u.t.d.) oraz przewóz okazjonalny (art. 4 pkt 11 u.t.d.).

Zgodnie z art. 4 pkt 1 u.t.d. krajowy transport drogowy to podejmowanie i wykonywanie działalności gospodarczej w zakresie przewozu osób lub rzeczy pojazdami samochodowymi zarejestrowanymi w kraju oraz pojazdami najmowanymi, za które uważa się również zespoły pojazdów składające się z pojazdu samochodowego i przyczepy lub naczepy, na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, przy czym jazda pojazdu, miejsce rozpoczęcia i zakończenia podróży, a także cała trasa znajdują się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Z kolei przepis art. 4 pkt 11 u.t.d. definiuje przewóz okazjonalny jako przewóz osób, który nie stanowi przewozu regularnego, przewozu regularnego specjalnego albo przewozu wahadłowego.

Gdy chodzi o działalność w zakresie transportu drogowego, przepis art. 5 ust. 1 u.t.d., wymaga przy jego podjęciu i wykonywaniu, z zastrzeżeniem art. 5b ust. 1 i 2 uzyskania zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego. Z kolei art. 5b ust. 1 u.t.d., jak już wspomniano, nakazuje uzyskanie odpowiedniej licencji przy podjęciu i wykonywaniu krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób: samochodem osobowym, pojazdem samochodowym przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 i nie więcej niż 9 osób łącznie z kierowcą, taksówką.

Wbrew zatem twierdzeniom Spółki, Sąd I instancji słusznie przyjął, że zgodnie z tytułem ustawy wszystkie wskazane w niej formy i odmiany przewozu stanowią transport drogowy, a tym samym przewóz okazjonalny nie jest czymś innym niż transport drogowy, lecz stanowi jedną z jego uregulowanych ustawą form.

W oparciu o przytoczone regulacje i zaakceptowane ustalenia faktyczne sporny w niniejszej sprawie przewóz stanowił przewóz okazjonalny, wymagający tym samym uzyskania stosownej licencji oraz zezwolenia (art. 18 ust. 3 u.t.d.). Obowiązek uzyskania tego ostatniego wynika pośrednio z art. 18 ust. 3 u.t.d., który wskazuje od strony negatywnej, że nie wymaga zezwolenia wykonywanie przewozu okazjonalnego, jeżeli:

1. 1) tym samym pojazdem samochodowym na całej trasie przejazdu przewozi się tę samą grupę osób i dowozi się ją do miejsca początkowego albo
2. 2) polega on na przewozie osób do miejsca docelowego, natomiast jazda powrotna jest jazdą bez osób (podróżnych), albo
3. 3) polega on na jeździe bez osób do miejsca docelowego i odebraniu oraz przewiezieniu do miejsca początkowego grupy osób, która przez tego samego przewoźnika drogowego została przewieziona na zasadzie określonej w pkt 2.

Stąd poza powyżej wskazanymi przypadkami przewóz okazjonalny wymaga stosownego zezwolenia. Strona posiadała w dniu zdarzenia licencję nr [...] na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób samochodem osobowym, ale nie był do niej zgłoszony kontrolowany pojazd (był zgłoszony do licencji nr [...] na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu taksówką udzieloną [...] lutego 2020 r.), co skutkowało zasadnością nałożenia kar z: lp. 1.5. załącznika nr 3 do u.t.d. za niezgłoszenie w formie pisemnej, w postaci papierowej lub elektronicznej, organowi, który udzielił zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego lub licencji, zmiany danych, o których mowa odpowiednio w art. 7a i art. 8 u.t.d., w wymaganym terminie - za każdą zmianę; z lp. 1.12 załącznika nr 3 do u.t.d. za niewyposażenie kierowcy w dokumenty, o których mowa w art. 87 u.t.d. - za każdy dokument.

Natomiast na Spółkę, w opisanych okolicznościach, nie została nałożona kara za brak zezwolenia, która jest przewidziana w lp. 1.1. załącznika nr 3 do u.t.d. w wysokości 12.000 zł. Dlatego za nietrafny uznał Naczelny Sąd Administracyjny zarzut określony w pkt I.1) petitum skargi kasacyjnej kwestionujący zakwalifikowanie kontrolowanego przewozu jako przewozu okazjonalnego, mającego być wykonywanym bez wymaganego zezwolenia, gdyż ani organy, ani Sąd takiego naruszenia Spółce nie przypisały. Skarżąca z podnoszonym naruszeniem niezasadnie powiązała lp. 2.11. załącznika nr 3 do u.t.d., które sankcjonuje karą 8.000 zł wykonywanie przewozu okazjonalnego pojazdem niespełniającym kryterium konstrukcyjnego określonego w art. 18 ust. 4a u.t.d., z zastrzeżeniem przewozów, o których mowa w art. 18 ust. 4b tej ustawy.

Odnosząc się do tego naruszenia, należy wyjaśnić, że w ramach przewozu okazjonalnego konieczne jest spełnienie dodatkowych warunków, określonych w art. 18 ust. 4a oraz ust. 4b u.t.d. Zasadniczo przewóz okazjonalny wykonuje się pojazdem samochodowym przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 osób łącznie z kierowcą (ust. 4a art. 18 u.t.d.). Wyjątkowo natomiast dopuszcza się przewóz okazjonalny: pojazdami zabytkowymi (pkt 1), samochodami osobowymi (pkt 2): prowadzonymi przez przedsiębiorcę świadczącego usługi przewozowe albo zatrudnionego przez niego kierowcę (lit. a), na podstawie umowy zawartej bezpośrednio z klientem, każdorazowo przed rozpoczęciem usługi danego przewozu w formie pisemnej lub w formie elektronicznej, o której mowa w art. 781 ustawy z 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny (Dz. U. z 2024 r. poz. 1061 i 1237), w lokalu przedsiębiorstwa będącym nieruchomością albo częścią nieruchomości (lit. b), po ustaleniu opłaty ryczałtowej za przewóz przed rozpoczęciem tego przewozu; zapłata za przewóz regulowana jest na rzecz przedsiębiorcy w formie bezgotówkowej; dopuszcza się wniesienie opłat gotówką w lokalu przedsiębiorstwa (lit. c) - niespełniającymi kryterium konstrukcyjnego określonego w ust. 4a i będącymi wyłączną własnością przedsiębiorcy lub stanowiącymi przedmiot leasingu tego przedsiębiorcy.

Sąd I instancji trafnie więc przyjął, że aby świadczyć usługi przewozu osób samochodem osobowym w ramach przewozu okazjonalnego konieczne jest spełnienie przez pojazd warunków wynikających z art. 18 ust. 4a i 4b u.t.d., a których Spółka nie spełniła, co oznaczało zasadność zarzuconego jej naruszenia z lp.2.11. załącznika nr 3 do u.t.d.

Zatem zarzut ujęty w pkt. I.3. petitum skargi kasacyjnej okazał się nietrafny.

Pozbawiony zasadności jest także zarzut naruszenia art. 4 pkt 11 u.t.d. w zw. z art. 2 pkt 4 rozporządzenia 1073/2009 zgłoszony w pkt I.2 petitum skargi kasacyjnej. Podkreślenia wymaga, że rozporządzenie 1073/2009 ma zastosowanie do międzynarodowego autobusowego i autokarowego przewozu osób na terytorium Wspólnoty (UE) przez przewoźników zarobkowych lub pracujących na potrzeby własne, mających siedzibę w państwie członkowskim zgodnie z jego ustawodawstwem, przy użyciu pojazdów zarejestrowanych w tym państwie członkowskim, które nadają się, ze względu na swoją konstrukcję i wyposażenie, do przewozu więcej niż dziewięciu osób, włączając kierowcę, i które są do tego celu przeznaczone, oraz do ruchu tych pojazdów pustych w związku z takim przewozem (art. 1 ust. 1, z zastrzeżeniem art. 1 ust. 2-3), a także do krajowego zarobkowego przewozu drogowego osób, wykonywanego tymczasowo przez przewoźnika niemającego siedziby w danym państwie członkowskim, zgodnie z rozdziałem V tego rozporządzenia 1073/2009 (art. 1 ust. 4).

W związku z powyższym sformułowane w tym rozporządzeniu definicje pojęć: "usługi regularne", "szczególne usługi regularne" lub "usługi okazjonalne", jako odnoszące się do przewozu grupowego (zgodnie z art. 1 ust. 1 rozporządzenia 1073/2009: przewozu więcej niż dziewięciu osób, włączając kierowcę), nie mają zastosowania do przewozów okazjonalnych w rozumieniu art. 4 pkt 11 u.t.d. w zakresie, w jakim przewozy te nie są przewozami okazjonalnymi w autobusowym i autokarowym przewozie osób na terytorium UE (por. wyroki NSA z: 18 kwietnia 2024 r., sygn. akt II GSK 238/21; 25 lutego 2025 r., II GSK 1787/21).

W rekapitulacji należało więc stwierdzić, że skarga kasacyjna nie podważa zgodności z prawem zaskarżonego wyroku, albowiem stawiane w niej zarzuty nie zostały oparte na usprawiedliwionych podstawach.

Wobec powyższego skarga kasacyjna, jako pozbawiona usprawiedliwionych podstaw, podlegała oddaleniu na mocy art. 184 p.p.s.a.

O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 204 pkt 1 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 2 lit. c) w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. a) w zw. z § 2 pkt 5 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2026 r. poz. 118).

1. - ---------------------- 12 2