Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie, objętym zażaleniem postanowieniem z 15 stycznia 2020 r., sygn. akt III SA/Lu 470/19, działając na podstawie art. 141 § 2 i § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm., dalej cyt. jako: p.p.s.a.) odmówił M.B. sporządzenia uzasadnienia wyroku z 23 grudnia 2019 r. o sygn. akt III SA/Lu 470/19, którym Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie oddalił skargę M.B. (dalej: skarżący) na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Lublinie (dalej: Dyrektor IAS) z [...] czerwca 2019 r. w przedmiocie kary pieniężnej za wykonywanie międzynarodowego transportu drogowego bez zezwolenia.
W uzasadnieniu sąd pierwszej instancji wyjaśnił, że w niniejszej sprawie wyrok, którego dotyczył wniosek o sporządzenie uzasadnienia, został ogłoszony w dniu 23 grudnia 2019 r. Jak wynika z protokołu ogłoszenia orzeczenia, skarżący nie był obecny na ogłoszeniu orzeczenia, jednak z protokołu rozprawy, która odbyła się w dniu 11 grudnia 2019 r. wynika, że na rozprawie w imieniu skarżącego stawił się profesjonalny pełnomocnik. Wobec powyższego WSA uznał, że nadany w placówce pocztowej w dniu 2 stycznia 2020 r. (data stempla pocztowego na kopercie k. 49 akt) wniosek o sporządzenie uzasadnienia wyroku złożony został z uchybieniem przewidzianego w art. 141 § 2 p.p.s.a terminu, który upłynął 30 grudnia 2019 r. Wobec powyższego sąd pierwszej instancji, na podstawie art. 141 § 2 i § 3 p.p.s.a., odmówił sporządzenia uzasadnienia wyroku z 23 grudnia 2019 r.
Zażalenie na powyższe postanowienie wniósł skarżący, reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, domagając się jego uchylenia i przekazania sprawy sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu pełnomocnik skarżącego zarzucił sądowi błędne ustalenie terminu nadania wniosku o sporządzenie uzasadnienia, gdyż: "skarżący samodzielnie wysłał przesyłkę w dniu 30 grudnia 2019 r. na poczcie głównej w B. Niestety na dzień pisania niniejszego zażalenia skarżący nie jest w stanie okazać potwierdzenia nadania gdyż zostało ono przez niego zagubione, jednakże niezwłocznie po jego odnalezieniu zostanie ono przedstawione sądowi.".
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 141 § 2 p.p.s.a. w sprawach, w których skargę oddalono, uzasadnienie wyroku sporządza się na wniosek strony zgłoszony w terminie siedmiu dni od dnia ogłoszenia wyroku albo doręczenia odpisu sentencji wyroku. Ten ostatni przypadek zachodzi w sytuacji, gdy sprawa rozpatrywana była w trybie uproszczonym, a wyrok zapadł na posiedzeniu niejawnym. Przyjęta w tym przepisie regulacja ma zatem na celu zapewnienie, zgodnie z art. 32 Konstytucji RP, równego traktowania stron, wobec których wyroki zostały wydane na rozprawie, i stron, wobec których wyroki zostały wydane na posiedzeniu niejawnym (zob. postanowienie NSA z 27 maja 2011 r., sygn. akt II FZ 209/11, LEX nr 795393).
Mając na uwadze treść przywołanych przepisów, za prawidłowe należy uznać zaskarżone rozstrzygnięcie sądu o odmowie sporządzenia uzasadnienia wyroku WSA w Lublinie z 23 grudnia 2019 r.
Jak wynika z akt sprawy pismem z 4 listopada 2019 r. skarżący został zawiadomiony, że jego skarga na decyzję Dyrektora IAS z [...] czerwca 2019 r., zarejestrowana pod sygn. akt III SA/Lu 470/19, zostanie rozpoznana na rozprawie w dniu 11 grudnia 2019 r. W zawiadomieniu o terminie rozprawy sąd pouczył skarżącego o treści art. 141 § 2 p.p.s.a., a także o skutkach zgłoszenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku po upływie ustawowego terminu siedmiu dni. Jak wynika z treści protokołu rozprawy z 11 grudnia 2019 r., w imieniu skarżącego stawił się radca prawny A.P., działający z substytucji radcy prawnego A.S.. Pełnomocnik złożył substytucję wraz z odpisem dla organu. Na tej podstawie sąd postanowił dopuścić tymczasowo radcę prawnego A.P. do udziału w charakterze pełnomocnika skarżącego, zobowiązując go do przedłożenia pełnomocnictwa głównego w terminie 7 dni, pod rygorem pominięcia czynności dokonanych z jego udziałem w sprawie.
Sąd zamknął rozprawę i postanowił odroczyć termin ogłoszenia orzeczenia na 23 grudnia 2019 r. W dniu 19 grudnia 2019 r. do sądu wpłynęła uwierzytelniona kopia pełnomocnictwa udzielonego przez skarżącego radcy prawnemu A.S. w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora IAS z [...] czerwca 2019 r., sygn. akt III SA/Lu 470/19, we wszystkich instancjach sądowych z prawem dalszej substytucji. W dniu 23 grudnia 2019 r. WSA w Lublinie ogłosił wyrok oddalający skargę M.B. na opisaną wyżej decyzję Dyrektora IAS. Jak wynika z protokołu ogłoszenia orzeczenia, na ogłoszenie nikt się nie stawił.
Natomiast w dniu 7 stycznia 2020 r. (data nadania 2 stycznia 2020 r.) wpłynął do sądu wniosek radcy prawnego A.S. o sporządzenie uzasadnienia wyroku WSA w Lublinie z 23 grudnia 2019 r., sygn. akt III SA/Lu 470/19.
Z treści art. 141 § 3 p.p.s.a. jednoznacznie wynika, że sąd może, w drodze postanowienia wydanego na posiedzeniu niejawnym, odmówić uwzględnienia wniosku o sporządzenie uzasadnienia. Ani w tym przepisie, ani też w żadnym innym, nie określono natomiast przesłanek, jakimi sąd powinien się kierować. W literaturze i orzecznictwie wskazuje się, że powodem wydania takiego postanowienia jest m.in. okoliczność, że wniosek złożony został po upływie terminu określonego w art. 141 § 2 p.p.s.a. (por. A. Kabat [w:] B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Kraków 2006, s. 309; a także postanowienie NSA z 30 listopada 2004 r., sygn. akt OZ 565/04, niepubl.). Złożenie wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku po upływie terminu skutkuje odmową jego sporządzenia (por. postanowienia NSA: z 27 marca 2006 r., sygn. akt I GZ 91/06, niepubl., z 29 marca 2006 r., sygn. akt I GZ 97/06, niepubl., oraz z 10 maja 2006 r., sygn. akt I GZ 168/06, niepubl.; por. również J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, Warszawa 2004, s. 208; także R. Mikosz [w:] R. Mikosz (red.), G. Radecki, Ł. Strzępek, Pisma stron w postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, orzecznictwo, wzory; opubl. Oficyna 2008 oraz LEX).
W związku z powyższym należy uznać, że prawidłowo sąd pierwszej instancji zaskarżonym postanowieniem odmówił sporządzenia uzasadnienia wyroku z 23 grudnia 2019 r., traktując wniosek skarżącego jako spóźniony. Sąd zasadnie stwierdził, że został on nadany w placówce pocztowej w dniu 2 stycznia 2020 r. (data stempla pocztowego na kopercie k. 49 akt), podczas gdy ostatnim dniem siedmiodniowego terminu liczonego od dnia ogłoszenia wyroku był 30 grudnia 2019 r.
Prawidłowości tej oceny nie podważają podniesione w zażaleniu zarzuty dotyczące błędnego ustalenia przez sąd terminu nadania wniosku o sporządzenie uzasadnienia. W aktach sprawy znajduje się koperta, w której wpłynął do sądu podpisany przez pełnomocnika skarżącego wniosek, z uwidocznioną datą nadania 2 stycznia 2020 r. (k. 49). Zarówno na wniosku, jak i na kopercie widnieje pieczątka Kancelarii Radcy Prawnego A.S. (k. 47 i 48). Podniesione w zażaleniu okoliczności, że to skarżący osobiście nadał w dniu 30 grudnia 2019 r. wniosek o sporządzenie uzasadnienia wyroku, nie znajdują potwierdzenia w aktach sprawy.
Ponadto zwrócić należy uwagę, że sąd badając, czy czynność procesowa została dokonana w terminie ustawowym, nie jest uprawniony do badania przyczyn ewentualnego uchybienia temu terminowi (por. postanowienie NSA z 12 lipca 2013 r., sygn. akt II OZ 606/13, LEX nr 1344836). W tym postępowaniu przedmiotem kontroli sądu jest wyłącznie postanowienie o odmowie sporządzenia uzasadnienia wyroku, a zatem Naczelny Sąd Administracyjny bada jedynie, czy przesłanki, na podstawie których oparto zaskarżone rozstrzygnięcie, zostały prawidłowo zastosowane w stanie faktycznym sprawy.
Za prawidłowe należy uznać stanowisko sądu pierwszej instancji, że skoro w dniu 23 grudnia 2019 r. został wydany wyrok oddający skargę skarżącego, to siedmiodniowy termin do złożenia wniosku o sporządzenie pisemnego uzasadnienia wyroku rozpoczął swój bieg 24 grudnia 2019 r. i upłynął 30 grudnia 2019 r. Zatem wniosek skarżącego wysłany przez jego pełnomocnika za pośrednictwem Poczty Polskiej w dniu 2 stycznia 2020 r. został złożony z uchybieniem terminu do jego wniesienia, co obligowało sąd pierwszej instancji do wydania postanowienia o odmowie sporządzenia uzasadnienia opisanego wyroku, stosownie do art. 141 § 2 i 3 p.p.s.a.
Wobec powyższego, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.