Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. postanowieniem z dnia 16 lutego 2012 r., sygn. akt V SA/Wa 2607/11 rozpatrując skargę K. S. na decyzję Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego z dnia [...] listopada 2011 r., nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia kwoty nienależnie pobranego świadczenia stwierdził swą niewłaściwość i przekazał sprawę według właściwości Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w K. jako sądowi właściwemu do rozpoznania sprawy.
W uzasadnieniu powyższego Sąd I instancji wskazał, że zgodnie z § 1 pkt 3 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 28 sierpnia 2008 r. w sprawie przekazania do rozpoznawania innym wojewódzkim sądom administracyjnym niektórych spraw z zakresu działania ministra właściwego do spraw finansów publicznych, Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych oraz Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego (Dz. U. Nr 163, poz. 1016, dalej: rozporządzenie z dnia 28 sierpnia 2008 r.), rozpoznawanie spraw z zakresu działania Prezesa KRUS dotyczących umorzenia, odroczenia terminu płatności lub rozłożenia na raty należności z tytułu składek, o których mowa w art. 41a ustawy z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników (Dz. U. z 2008 r. Nr 50, poz. 291, Nr 67, poz. 411 i Nr 70, poz. 416) przekazuje się wojewódzkim sądom administracyjnym, na których obszarze właściwości strona skarżąca zamieszkuje lub ma siedzibę.
Miejscem zamieszkania skarżącej jest miejscowość S. położona w województwie małopolskim. W związku z powyższym sądem właściwym do rozpoznania niniejszej sprawy jest WSA w K. W zażaleniu na powyższe postanowienie K. S. wniosła o jego uchylenie i rozpoznanie sprawy przez WSA w W. Skarżąca wskazała na naruszenie art. 13 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r., poz. 270, dalej: p.p.s.a.). Zgodnie z powołanym przepisem właściwość miejscowa sądu zależy od siedziby organu administracji publicznej, którego działalność została zaskarżona, natomiast przepis art. 13 § 3 p.p.s.a. ma charakter szczególny i dotyczy tylko decyzji o odmowie umorzenia, odroczenia płatności lub rozłożenia na raty należności z tytułu składek - § 1 pkt 3 rozporządzenia z dnia 28 sierpnia 2008 r. Skarżący wskazał, że zaskarżona decyzja dotyczy nie składek, lecz odmowy umorzenia nienależnie pobranego świadczenia. Dlatego też właściwym do rozpoznania sprawy jest WSA w W. Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Zażalenie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 13 § 1 p.p.s.a., wojewódzkie sądy administracyjne rozpoznają wszystkie sprawy sądowoadministracyjne z wyjątkiem spraw, dla których zastrzeżona jest właściwość Naczelnego Sądu Administracyjnego. W postępowaniu sądowym obowiązuje zasada, że do rozpoznania sprawy właściwy jest wojewódzki sąd administracyjny, na którego obszarze właściwości ma siedzibę organ administracji publicznej, którego działalność została zaskarżona, co wynika z art. 13 § 2 p.p.s.a. Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej, w drodze rozporządzenia, może przekazać wojewódzkiemu sądowi administracyjnemu rozpoznawanie spraw określonego rodzaju należących do właściwości innego wojewódzkiego sądu administracyjnego, jeżeli wymagają tego względy celowości (art. 13 § 3 p.p.s.a.).
Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej w rozporządzeniu z dnia 28 sierpnia 2008 r. w sprawie przekazania rozpoznawania innym wojewódzkim sądom administracyjnym niektórych spraw z zakresu działania m.in. Prezesa KRUS odmiennie (niż wynika to z art. 13 § 2 p.p.s.a.) uregulował właściwość miejscową wojewódzkich sądów administracyjnych do rozpoznawania niektórych spraw z zakresu działania Prezesa KRUS. Zgodnie z § 1 cyt. rozporządzenia, rozpoznawanie spraw z zakresu działania Prezesa KRUS dotyczących umorzenia, odroczenia terminu płatności lub rozłożenia na raty należności z tytułu składek o których mowa w art. 41a ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników przekazuje się wojewódzkim sądom administracyjnym, na których obszarze właściwości strona skarżąca zamieszkuje lub ma siedzibę.
Rozpatrując zasadność zażalenia należy wskazać, że sprawa ze skargi K. S. dotyczy decyzji Prezesa KRUS w przedmiocie odmowy umorzenia kwoty nienależnie pobranego świadczenia, a zatem nie należy do spraw, o których mowa w powołanym wyżej § 1 pkt 3 rozporządzenia z dnia 28 sierpnia 2008 r. Czym innym jest umorzenie należności z tytułu składek a czym innym umorzenie kwoty nienależnie pobranego świadczenia.
Wobec powyższego należy stwierdzić, że sądem właściwym do rozpoznania sprawy ze skargi K. S. na decyzję w przedmiocie odmowy umorzenia kwoty nienależnie pobranego świadczenia jest sąd na którego obszarze właściwości ma siedzibę organ administracji publicznej wydający zaskarżoną decyzję (art. 13 § 2 p.p.s.a.). Zaskarżona decyzja została wydana przez Prezesa KRUS. Organ ten ma siedzibę w W. Tym samym właściwym do rozpoznania niniejszej sprawy jest Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w postanowieniu, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a.