Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu postanowieniem z dnia 11 marca 2010 r., sygn. akt II SAB/Po 5/10, odrzucił skargę H.N. i Z.N. na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. w przedmiocie wszczęcia postępowania administracyjnego w sprawie legalności budowy obiektu budowlanego.
W uzasadnieniu postanowienia Sąd podał, że w/w skargę na bezczynność wnieśli A.K. i B.K. oraz H.N. i Z.N. reprezentowani przez radcę prawnego G.W. Skarga została opłacona wpisem w wysokości 100 zł.
W związku z powyższym, zarządzeniem z dnia 18 lutego 2010 r. zwrócono się do pełnomocnika skarżących o wskazanie, w terminie 7 dni od daty doręczenie wezwania, który ze skarżących uiścił wpis od skargi, pod rygorem przekazania tej kwestii do uznania Sądu.
Pełnomocnik skarżących pismem z dnia 24 lutego 2010 r. wskazał, że wpis od skargi na bezczynność uiścili solidarnie skarżący za pośrednictwem firmy L., której właściciel – J.K., jest pełnomocnikiem skarżących w postępowaniach administracyjnych.
Sąd stwierdził, iż wyrażona w art. 214 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zasada wskazuje, że jednej opłacie podlegają jedynie te skargi, w których uprawnienia lub obowiązki związane z przedmiotem zaskarżenia są wspólne dla wszystkich skarżących.
W przedmiotowej sprawie A. i B.K. zajmują nieruchomość oznaczoną w ewidencji gruntów [...] położoną w K. przy ul. Armii Krajowej 2, natomiast H. i Z. N. zajmują nieruchomość oznaczoną w ewidencji gruntów pod numerem 2189/3 położoną w Krotoszynie przy ul. Armii Krajowej 4. Toczące się przed organami administracji publicznej postępowanie, w ramach którego wniesiona została skarga do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu dotyczy nieruchomości oznaczonej w ewidencji gruntów 2193/9 położonej w Krotoszynie przy ul. Armii Krajowej.
Tym samym, zdaniem Sądu I instancji, skarga dotyczy odrębnego interesu prawego A. i B.K. mających prawo do działki oznaczonej nr 2188/2 oraz H. i Z.N. mających prawo do działki [...]. Podkreślono, że interes każdego ze skarżących jest oparty na innej podstawie faktycznej – fakcie władania działkami nr [...] oraz [...]. Stąd prawa i obowiązki, których dochodzić chcą skarżący przed Sądem nie są im wspólne, a w przedmiotowej sprawie nie można mówić o zaistnieniu wspólnego interesu prawnego do wspólnego wniesienia, w ramach toczącego się postępowania administracyjnego, skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu.
W tej sytuacji uznano w zaskarżonym postanowieniu, że zarówno A. i B.K. wspólnie i solidarnie, jak i H. i Z.N. wspólnie i solidarnie winni uiścić wpis od przedmiotowej skargi.
Sąd wskazał ponadto, iż z uwagi na fakt, że skarżących przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Poznaniu reprezentuje profesjonalny pełnomocnik, skarga winna być opłacona wraz z wzniesieniem skargi. Wobec uiszczenia w ustawowym terminie wpisu od skargi jedynie przez jednego ze skarżących i nie sprecyzowaniu, pomimo wezwania Sądu, który ze skarżących uiścił przedmiotowy wpis, Sąd na podstawie art. 221 w związku z art. 220 § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi odrzucił skargę wniesioną przez H.N. oraz Z.N.
Skargę kasacyjną od powyższego postanowienia wnieśli do Naczelnego Sądu Administracyjnego H. i Z.N. i zaskarżając je w całości zarzucili naruszenie:
- 1. art. 174 pkt 2 w zw. z art. 51 P.p.s.a, polegające na wadliwej ocenie, że skarga z dnia 20 grudnia 2009 r. na bezczynność PINB w K. nie dotyczy jednej sprawy,
- 2. art. 174 pkt 2 w zw. z art. 214 § 2 P.p.s.a. polegające na wadliwej ocenie, że "prawa i obowiązki, których dochodzić chcą skarżący przed Sądem nie są im wspólne", a tym samym nie podlegają jednej opłacie, a opłatom oddzielnym stosownym do swoich uprawnień lub obowiązków,
- 3. art. 174 pkt 2 w zw. z art. 58 § 3, art. 220 § 3 i art. 221 P.p.s.a
Wskazując na powyższe podstawy skargi kasacyjnej wnieśli o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Poznaniu do ponownego rozpoznania oraz o zasądzenie kosztów postępowania.
W motywach skargi kasacyjnej podniesiono, że w niniejszej sprawie skarżący skorzystali z określonego w art. 51 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi uprawnienia i wnieśli skargi w jednym piśmie. W tej sytuacji, w ocenie autora skargi kasacyjnej, nieprawidłowym było żądanie uiszczenia odrębnych wpisów od skargi, gdyż uprawnienia skarżących są tożsame. W zawiązku z tym, biorąc pod uwagę, że uprawnienia stron są wspólne, w przedmiotowej sprawie powinien mieć zastosowanie art. 214 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W skardze kasacyjnej zaznaczono także, iż skarga dotyczy bezczynności organu, tj. kwestii procesowej, a nie wbrew twierdzeniom Sądu I instancji, kwestii materialnej, tj. nieruchomości.
Dodatkowo skarżący wskazali, iż taka sama skarga, sygn. akt II SAB/Po 35/09, z tym, że na bezczynność SKO w K. została rozpatrzona przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu, który uznał, iż skarżący mają wspólny interes prawny i nie odrzucił tej skargi.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Stosownie do postanowień art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. - zwanej dalszej części tego uzasadnienie ustawą procesową) Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej z urzędu biorąc pod uwagę tylko nieważność postępowania. W rozpoznawanej sprawie nie zachodzi żadna z przesłanek nieważności postępowania, wymienionych w art. 183 § 2 ustawy procesowej tym samym sprawa ta mogła być rozpoznana przez Naczelny Sąd Administracyjny wyłącznie w granicach zakreślonych w skardze kasacyjnej.
Skarga kasacyjna analizowana pod tym kątem nie zasługuje na uwzględnienie.
Z uzasadnienia skargi kasacyjnej wynika, iż w ocenie skarżących w przedmiotowej sprawie ma zastosowanie art. 214 § 2 P.p.s.a, a tym samym wpis od skargi podlega jednej opłacie.
Wskazać zatem należy, iż wynikająca z powołanego przepisu zasada, że wnoszone pismo procesowe podlega jednej opłacie obowiązuje jedynie w przypadku, gdy zachodzi współuczestnictwo materialne między stronami, to jest wówczas, kiedy dla kilku osób uprawnienia lub obowiązki związane z przedmiotem zaskarżenia są wspólne. W przypadku współuczestnictwa formalnego każda z osób wnoszących pismo uiszcza opłatę oddzielnie stosownie do swojego uprawnienia lub obowiązku.
W niniejszej sprawie przedmiotem zaskarżenia jest bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. w związku z wnioskiem skarżących o wszczęcie postępowania administracyjnego w sprawie legalności budowy obiektu budowlanego. Trafnie zauważył Sąd I instancji, iż skarżący posiadają działki w sąsiedztwie nieruchomości, której dotyczy postępowanie administracyjne. Działki te nie stanowią jednak wspólnej własności obu małżeństw. Z akt sprawy wynika bowiem, że nieruchomości te są przedmiotem indywidualnej własności poszczególnych skarżących, tj. A.K. i B.K. posiadają działkę o nr [...], zaś H.N. i Z.N. posiadają działkę o nr [...]. Prawa i obowiązki skarżących nie są zatem wspólne. Taka sytuacja miałaby miejsce jedynie wówczas, gdyby wynikały one z tego samego tytułu prawnego, czym innym jest natomiast podobieństwo sytuacji faktycznej skarżących, jaka ma miejsce w niniejszej sprawie.
Oznacza to, że w niniejszej sprawie po stronie skarżących występuje jedynie współuczestnictwo formalne. Taki rodzaj współuczestnictwa nie został jednak objęty regulacją art. 214 § 2 P.p.s.a., dlatego też każdy ze skarżących, tj. małżonkowie Kozłowscy i małżonkowie Niedźwieccy są zobowiązani do uiszczenia wpisu od wniesionej skargi.
W tej sytuacji zarzut skargi kasacyjnej dotyczący naruszenia art. 214 § 2 P.p.s.a należy uznać za nieusprawiedliwiony.
W świetle powyższego nie zasługuje także na uwzględnienie zarzut naruszenia przez Sąd I instancji art. 220 § 3 i art. 221 P.p.s.a. Skoro bowiem, skarżący byli reprezentowania przez profesjonalnego pełnomocnika, to brak wpisu od skargi, w myśl w/w przepisów skutkuje jej odrzuceniem.
Nietrafny jest również podnoszony w skardze kasacyjnej zarzut naruszenia art. 51 P.p.s.a., który daje skarżącym uprawnienie do występowania w jednej sprawie, jeżeli ich skargi dotyczą tej samej decyzji, postanowienia, innego aktu lub czynności albo bezczynności organu. Sąd I instancji nie kwestionował powyższego uprawnienia i wbrew twierdzeniom autora skargi kasacyjnej nie rozdzielił tych skarg. Jednakże fakt, iż strony wniosły skargę razem w jednym piśmie nie oznacza jeszcze, iż skarga ta podlega wpisowi solidarnemu, jak to bowiem wykazano powyżej jedynie współuczestnictwo materialne stanowi podstawę do uznania, iż skarga kilku osób podlega jednej opłacie.
Z tych względów, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w zw. z art. 182 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w postanowieniu.