Uzasadnienie
Wyrokiem z dnia 15 stycznia 2014r., sygn. akt II SA/Gd 384/13 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku – po rozpoznaniu skargi J. W. na decyzję Wojewody Pomorskiego z dnia [...] marca 2013r., nr [...] w przedmiocie uchylenia decyzji w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę - uchylił zaskarżoną decyzję oraz decyzję Starosty Powiatowego w Słupsku z dnia [...] listopada 2011 r., nr [...] (pkt 1 wyroku), zasądził od Wojewody Pomorskiego na rzecz skarżącego J. W. kwotę 200 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania (pkt 2 wyroku).
W uzasadnieniu wyroku Sąd podał, że decyzją z dnia [...] grudnia 2010 r. Starosta Słupski udzielił P. W. i A. W. pozwolenia na budowę budynku jednorodzinnego wraz z przyłączem wodociągowym, kanalizacyjnym oraz wewnętrzną instalacją elektryczną na działce nr [...] w Ustce.
W dniu 26 maja 2011 r. właściciel przyległych działek o nr [...] J. W. wniósł o wznowienie postępowania zakończonego ww. decyzją wskazując, że nie uwzględniono go jako strony postępowania, a zatwierdzona przez organ dokumentacja projektowa posiada wady.
Starosta Słupski decyzją z dnia [...] listopada 2011 r. odmówił uchylenia własnej decyzji z dnia [...] grudnia 2010 r. Organ wskazał, że wziął pod uwagę zapisy rozdziału 4 ppkt 1 miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego "Centrum 4" zatwierdzonego uchwałą Rady Miejskiej w Ustce z dnia [...] września 2006 r., wyjaśnienia Gminy Miasta Ustka z dnia [...] września 2011 r. oraz wyjaśnienia projektanta z dnia [...] września 2011 r. w zakresie przyjętych rozwiązań projektowych w świetle możliwości technicznych. Podkreślił, że plan miejscowy, zgodnie z art. 15 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 27 marca 2003 roku o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 2012 roku, poz. 647 ze zm.), powinien regulować (konkretyzować) wyłącznie materialnoprawne zasady ustalania przeznaczenia terenu. Organ zwrócił uwagę na niejasność sformułowania zapisu nakazującego podłączenie do nieistniejącej kanalizacji deszczowej, co nie może w ocenie organu stać się przesłanką do odmowy udzielenia pozwolenia na budowę. Brak kanalizacji deszczowej wskazanej w ustaleniach planu (ul. Kościuszki), mogłoby skutkować jedynie zatrzymaniem jakichkolwiek prac inwestycyjnych na wskazanym terenie.
Odwołanie od powyższej decyzji wniósł J. W. Decyzją z dnia [...] marca 2012 r. Wojewoda Pomorski uchylił decyzję Starosty Słupskiego z dnia [...] listopada 2011 r. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia.
Wojewoda Pomorski uznał, że nie było podstaw do uznania J. W. za stronę postępowania na podstawie art. 28 ust. 2 ustawy – Prawo budowlane. Zdaniem Wojewody J. W. nie może zostać uznany za stronę postępowania, gdyż należące do niego działki nie znajdują się w obszarze oddziaływania realizowanej inwestycji. Sporny budynek nie został zlokalizowany w odległości mniejszej niż 4 m od granicy nieruchomości wnoszącego o wznowienie postępowania, zatem zgodnie z przepisami technicznymi realizowana zabudowa nie oddziałuje w żaden sposób na jego nieruchomość. Wojewoda analizując dokumentację projektową i analizę zacienienia stwierdził, że zachodzą niespójności w rysunkach dachu, przekroju i elewacji. Niespójności te mają charakter omyłek rysunkowych i nie wpływają na sposób ustalenia wysokości budynku przesłaniającego oraz krawędzi przesłaniania, jednak powinny zostać usunięte przez projektanta przed wydaniem pozwolenia na budowę.
Także wątpliwości co do poziomu posadowienia sąsiadujących budynków wymagają złożenia wyjaśnień w toku ponownego postępowania. W ocenie Wojewody wykorzystanie istniejących instalacji wodociągowej i kanalizacyjnej na działce nr [...] nie wiąże się z ograniczeniem możliwości użytkowania nieruchomości przez J. W. Brak było podstaw, aby uznać, że jego interes prawny może zostać naruszony wskutek wykorzystania istniejących przyłączy wodno-kanalizacyjnych i z tego tytułu uznać go za stronę postępowania. Również interes prawny J. W. związany z instalacją elektryczną zasilającą jego obiekty nie może zostać naruszony wskutek budowy spornego budynku.
Wyrokiem z dnia 4 lipca 2012 r., sygn. akt II SA/Gd 220/12, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku uchylił powyższą decyzję Wojewody Pomorskiego.
Decyzją z dnia [...] kwietnia 2012 r. Starosta Słupski ponownie odmówił uchylenia decyzji własnej z dnia [...] grudnia 2010 r., zaś Wojewoda Pomorski decyzją z dnia [...] czerwca 2012r. utrzymał decyzję Starosty Słupskiego z dnia [...] kwietnia 2012 r. w mocy.
Wyrokiem z dnia 14 listopada 2012 r., sygn. akt II SA/Gd 474/12, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku uchylił decyzję Wojewody z dnia [...] czerwca 2012 r. oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji z dnia [...] kwietnia 2012 r. wskazując, że uchylenie przez Sąd (wyrokiem z dnia 4 lipca 2012 r., sygn. akt II SA/Gd 220/12) decyzji Wojewody Pomorskiego z dnia [...] marca 2012 r. spowodowało, że odzyskała byt prawny decyzja Starosty z dnia [...] listopada 2012 r., a jednocześnie w obrocie prawnym była decyzja Starosty z dnia [...] kwietnia 2012 r., wydana w tej samej sprawie. Skoro zaskarżona decyzja, jak i utrzymana nią w mocy decyzja organu I instancji, wydane zostały na podstawie ustaleń dokonanych w decyzji Wojewody Pomorskiego z dnia [...] marca 2012 r., następnie uchylonej przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, uznać należało, że nastąpiło naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego na podstawie art. 145 § 1 pkt 8 k.p.a.
Wojewoda Pomorski - ponownie rozpatrując odwołanie J. W. od decyzji Starosty Słupskiego z dnia [...] listopada 2011 r.- decyzją z dnia [...] marca 2013 r., nr [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. oraz art. 34 ust. 1 i art. 35 ust. 1 pkt 1 ustawy – Prawo budowlane, utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Wojewoda uznał, że obszar oddziaływania obiektu obejmuje jedynie obszar działki, na której jest planowana inwestycja. Inwestycja ta nie spowoduje nie spowoduje ograniczenia nieruchomości skarżącego, jak i w ewentualnej jego zabudowie. Wskazał, że z analizy przesłaniania i nasłonecznienia wynika, że sporny obiekt spełnia wymagania § 13 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 roku w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. Nr 75, poz. 690 ze zm.). Biorąc nawet pod uwagę alternatywne opracowanie dotyczące przesłaniania, które skarżący załączył do odwołania - zdaniem Wojewody - bez wgłębiania się w merytoryczne porównywanie obu opracowań, budynek inwestorów w żaden sposób nie powoduje ograniczeń w zagospodarowaniu nieruchomości skarżącego.
Wojewoda stwierdził, że mapa sytuacyjno-wysokościowa nie zawiera informacji o instalacji elektrycznej przebiegającej przez teren działki nr [...] i zasilającej budynek skarżącego, a więc brak było podstaw do uznania, że interes prawny skarżącego związany z instalacją elektryczną mógł zostać naruszony. W ocenie Wojewody wykorzystanie istniejących instalacji wodociągowej i kanalizacyjnej do zasilania spornego budynku nie wiąże się z ograniczeniem możliwości użytkowania nieruchomości skarżącego. Nie przewiduje się żadnych prac budowlanych na odcinkach tych przyłączy przebiegających na terenie skarżącego (działka nr [...]). Istniejące przyłącza zlokalizowane zostały w okresie, gdy nieruchomości oznaczone jako działki nr [...] stanowiły jedną całość. Po podziale początkowe odcinki przyłączy znalazły się na terenie skarżącego. Z faktu, że stan ten nie został uregulowany prawnie (np. w drodze służebności), nie wynika, że właściciele działki nr [...] nie mają prawa do korzystania z tych przyłączy, tak jak to się odbywało dotychczas, co również nie powodowało ograniczeń w zagospodarowaniu nieruchomości skarżącego.
W projekcie przewidziano wykorzystanie istniejących przyłączy zasilających do tej pory obiekty letniskowe, a projektant wykazał, że są one wystarczające pod względem technicznym do zasilenia projektowanego budynku i nie wystąpi zwiększenie ich obciążenia w sposób ograniczający korzystanie z sieci komunalnych przez osoby trzecie. Inwestorzy uzyskali wymagane oświadczenie dysponenta sieci (Wodociągi Ustka Sp. z o.o.) o możliwości podłączenia budynku do sieci.
W skardze na powyższą decyzję J. W. wskazał, że w konsekwencji decyzji o pozwoleniu na budowę spornego budynku pozbawiono go przyłącza energetycznego łączącego działki nr [...]. Budowa miała wpływ na jego działkę pozbawiając ją zasilania. Z uwagi na to, że przyłącza wodne i kanalizacyjne nowego budynku przebiegają przez jego działki nr [...] i włączają się do przyłączy starego budynku, grożąc w przypadku zatkania zalewaniem jego pomieszczeń, jest stroną postępowania. Części działki, przez które przebiegają przyłącza nie mogą być zabudowane, co jest ograniczeniem prawa własności. Przyjęte rozwiązania zmuszają skarżącego do udostępniania terenu i pomieszczeń do celów napraw bieżących i konserwacji instalacji sąsiedniej nieruchomości.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda Pomorski wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasową argumentację oraz stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Podniósł, że z projektu zagospodarowania terenu wynika, że budynek skarżącego posiada przyłącze kanalizacyjne od strony południowo-wschodniej budynku, niezależne od omawianych przyłączy.
W piśmie z dnia 25 czerwca 2013 r. uczestnik postępowania A. W. wniósł o oddalenie skargi. Wskazał, że nie miało miejsca odcięcie żadnych mediów.
W piśmie z dnia 9 stycznia 2014 r. skarżący wyjaśnił dodatkowo, że jako współwłaściciel drogi dojazdowej (działka nr [...]), powinien być zawiadomiony o projekcie zagospodarowania terenu, w którym określono wjazd na działkę objętą sporna inwestycją.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku uznał skargę za zasadną. Sąd podkreślił, że wznowienie postępowania administracyjnego jest instytucją procesową stwarzającą prawną możliwość ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej zakończonej decyzją ostateczną, jeżeli postępowanie, w którym decyzja zapadła, było dotknięte jedną z kwalifikowanych wadą procesowych wyliczonych wyczerpująco w przepisie art. 145 § 1 k.p.a. Jedną z przesłanek wznowienia postępowania jest brak udziału strony bez jej winy w postępowaniu (art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a.). Bezspornym jest, że J. W. nie brał udziału w postępowaniu administracyjnym zakończonym decyzją Starosty Słupskiego z dnia [...] grudnia 2010 r. w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielającej P. W. i A. W. pozwolenia na budowę budynku jednorodzinnego wraz z przyłączem wodociągowym, kanalizacyjnym oraz wewnętrzną instalacją elektryczną w miejscowości Ustka na działce nr [...].
Aby ustalić, czy wniosek skarżącego, będącego właścicielem sąsiedniej nieruchomości, o wznowienie postępowania z uwagi na brak jego udziału w postępowaniu jest zasadny, organ I instancji wydał postanowienie o wznowieniu postępowania w sprawie zakończonej ww. decyzją ostateczną. Sąd uznał za błędne stanowisko organów obu instancji, że J. W. nie może zostać uznany za stronę postępowania, gdyż należące do niego działki nie znajdują się w obszarze oddziaływania realizowanej inwestycji. Sąd przytoczył treść art. 28 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (t.j. Dz. U. z 2013 r., poz. 1409), dalej "ustawa - Prawo budowlane" oraz art. 3 pkt 20 ustawy – Prawo budowlane i podkreślił, że organy winny przeanalizować przede wszystkim przepisy rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2002 r. Nr 75, poz. 690 ze zm.).
Do przepisów odrębnych, o których mowa w tym przepisie, należą także przepisy ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (t.j.: Dz. U. z 2013 roku, poz. 627 ze zm.), ustawy z dnia 21 marca 1985r. o drogach publicznych (t.j.: Dz. U. z 2013 r., poz. 260 ze zm.), czy też rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 7 czerwca 2010 r. w sprawie ochrony przeciwpożarowej budynków, innych obiektów budowlanych i terenów (Dz. U. z 2010 r., Nr 109, poz. 719).
Sąd podniósł, że analiza i określenie obszaru oddziaływania obiektu są kluczowe dla ustalenia kręgu osób, które winny być stronami postępowania o pozwolenie na budowę. Aby właściwie ocenić, czy skarżącemu przysługiwał przymiot strony postępowania zakończonego decyzją Starosty Słupskiego z dnia [...] grudnia 2010 r. organy winny były ustalić usytuowanie należących do niego nieruchomości względem projektowanego budynku wraz z przyłączami, zbadać ich przeznaczenie według przepisów o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz ustalić, jak nieruchomości skarżącego mogą być zabudowane zgodnie z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz przepisami szczególnymi.
Następnie winny były ustalić, czy planowana inwestycja wpłynie na zgodny z przepisami sposób zagospodarowania nieruchomości skarżącego, biorąc pod uwagę nie tylko obecnie ustalone ich zagospodarowanie, lecz również dopuszczalną w świetle przepisów zmianę tego zagospodarowania, a więc zbadać również, w jaki sposób sporna inwestycja będzie wpływała w przyszłości na zagospodarowanie działek skarżącego. Zdaniem Sądu niedopuszczalna jest interpretacja art. 28 ust. 2 w zw. z art. 3 pkt 20 ustawy – Prawo budowlane zmierzająca do tego, że jedynie podmiot, który wykazałby, na podstawie analizy planowanej inwestycji i aktualnego zagospodarowania jego działki, że planowana inwestycja narusza przepisy szczególne, zostałby uznany za stronę postępowania. Taka ocena powinna zostać dokonana dopiero w toku postępowania mającego na celu zbadanie wniosku o pozwolenie na budowę, a nie wniosku o wznowienie postępowania zakończonego decyzją o pozwoleniu na budowę.
W sytuacji, gdy z przepisów odrębnych, w rozumieniu art. 3 pkt 20 ustawy - Prawo budowlane, wynikają ograniczenia w zagospodarowaniu sąsiednich nieruchomości, należy uznać, że dana nieruchomość znajduje się w obszarze oddziaływania planowanej inwestycji.
W ocenie Sądu organ administracji publicznej błędnie ocenił kwestię wpływu projektowanej inwestycji na uprawnienia właściciela działki sąsiedniej. Jeżeli nieruchomość znajduje się w obszarze oddziaływania danego obiektu, wówczas właścicielowi tej nieruchomości, jej użytkownikowi wieczystemu lub ewentualnie jej zarządcy przysługuje przymiot strony we wskazanym postępowaniu. Stosownie do art. 5 ust. 1 ustawy - Prawo budowlanego obiekt budowlany wraz ze związanymi z nim urządzeniami budowlanymi należy, biorąc pod uwagę przewidywany okres użytkowania, projektować i budować w sposób określony w przepisach, w tym techniczno - budowlanych, oraz zgodnie z zasadami wiedzy technicznej, zapewniając: poszanowanie, występujących w obszarze oddziaływania obiektu, uzasadnionych interesów osób trzecich - pkt 9.
Sąd wskazał, iż inwentaryzacja przyłączy wodociągowo-kanalizacyjnych (rys. nr 2) na omawianym terenie wskazuje, że przed rozpoczęciem przedmiotowej inwestycji, na działce nr [...] usytuowanych było kilka budynków, które podłączone były do kanalizacji sanitarnej oraz wodociągu. Przyłącze kanalizacyjne biegnie od budynku na działce skarżącego nr [...], następnie przez działkę drogową nr [...], następnie ponownie przecina działkę nr [...] i przechodzi na działkę inwestorów. Przyłącze wodociągowe z kolei biegnie w początkowym odcinku przez działkę drogową nr [...], następnie włącza się do budynku na działce skarżącego nr [...], a następnie, biegnąc od tego budynku przez działkę nr [...], przechodzi na działkę nr [...]. Zgodnie z rozwiązaniami przyjętymi w projekcie zagospodarowania terenu zaplanowano zlikwidowanie części tych przyłączy wodociągowego i kanalizacyjnego oraz przyłączenie projektowanego budynku do tychże istniejących przyłączy (rys. nr 1 i rys. nr 3).
Z pisma Wodociągi Ustka Spółka z o.o. w Ustce z dnia 2 grudnia 2008 r. wynika, że doprowadzenie wody do projektowanego budynku odbywać się będzie w oparciu o instalację właściciela nieruchomości projektowaną za wodomierzem głównym znajdującym się w budynku przy ul. K., tj. w budynku skarżącego. Określono w tym piśmie, że "na działce nr [...] zostanie oznaczona w księdze wieczystej służebność w zakresie korzystania z przyłączy: na dostarczenie wody i odprowadzania ścieków z nieruchomości określonej działką [...] (mylnie wskazano działkę nr [...])".
Z kolei w piśmie Wodociągi Ustka Spółka z o.o. w Ustce z dnia 14 lipca 2009 r. wskazano, że na wykorzystanie działki nr [...] celem przeprowadzenia mediów do działki nr [...] wnioskodawca przedstawił pisemna zgodę współwłaścicieli działki nr [...] sporządzoną w dniu 27 listopada 2008 r. Przedsiębiorstwo wskazało nadto, że warunkiem braku zastrzeżeń do przyjętego rozwiązania w zakresie projektowanych przyłączy jest skuteczna zgoda współwłaścicieli działki nr [...]. Mimo, że skarżący w toku postępowania wyjaśniał, że zgoda ta dotyczyła przeprowadzenia mediów nowych, a nie wykorzystania istniejących, organy nie odniosły się w sposób prawidłowy do tej kwestii.
Również, istniejące na działce objętej inwestycją, przyłącze energetyczne niskiego napięcia poprowadzone do jednego z budynków, pierwotnie usytuowanego na tej działce, przebiega – zgodnie z inwentaryzacją przyłączy – przez działkę skarżącego nr [...], a także przez działkę drogową nr [...]. Ponadto, według twierdzeń skarżącego, przez działkę objętą inwestycją przebiega przyłącze energetyczne łączące budynku usytuowane na działkach skarżącego nr [...], które było wykazywane w zasobach kartograficznych; przyłącze to zostało przerwane podczas robót budowlanych obejmujących przedmiotową inwestycję. W aktach administracyjnych organu I instancji znajduje się pismo Geodety Powiatowego Starostwa Słupskiego z dnia [...] maja 2011 r., w którym informuje skarżącego, że z operatu z inwentaryzacji kabla energetycznego oraz notatnika zmian z dnia [...] maja 2010r. wynika, że na działce nr [...] został usunięty kabel energetyczny niskiego napięcia.
Sąd wskazał na argumentację zawartą w decyzji Starosty Słupskiego z dnia [...] lipca 2011 r., uchylonej decyzją Wojewody Pomorskiego z dnia [...] sierpnia 2011r., w której przyjęto brak wątpliwości, że istniejące przyłącza wodociągowe, kanalizacyjne i energetyczne zasilają jedynie budynki letniskowe położone na działce nr [...]. Budynki te w ramach przedmiotowej inwestycji były przeznaczone do rozbiórki, a w ich miejsce zaprojektowano budynek mieszkalny - istniejące przyłącza zostały wykorzystane do podłączenia projektowanego budynku do mediów, a przyłącza te są wykorzystywane również przez skarżącego i są poprowadzone przez jego nieruchomości. Powyższa okoliczność, zdaniem Sądu - ma znaczenie dla oceny statusu skarżącego jako strony postępowania zakończonego decyzją z dnia [...] grudnia 2010 r. o pozwoleniu na budowę dla przedmiotowej inwestycji, lecz nie została w sposób prawidłowy ustalona i oceniona przez organy.
Sąd zaznaczył też, że w decyzji z dnia [...] lipca 2011 r. wskazano na rozbieżności w przebiegu kabla energetycznego na mapie celów projektowych, a danymi zawartymi w zasobie geodezyjnym. Rozbieżność miała zostać usunięta po interwencji geodety, który wykonał mapę do celów projektowych zarejestrowaną pod numerem [...]. W ocenie Sądu powyższa okoliczność wymaga dokładnego wyjaśnienia, gdyż z porównania map zalegających w aktach administracyjnych wynika, że mapa datowana na dzień 1 kwietnia 2010 r. wykazuje przyłącze energetyczne biegnące przez działkę nr [...] i łączące budynki usytuowane na działkach skarżącego, a już mapa datowana na dzień 18 czerwca 2010 r. (dokumenty zaewidencjonowano w zasobie pod ww. wskazanym numerem [...]), przyłącza tego nie wykazuje. Decyzja Starosty Słupskiego z dnia [...] listopada 2011 r., utrzymana w mocy zaskarżoną decyzją, nie zawiera żadnych ustaleń w zakresie opisanych wyżej potencjalnych możliwości ograniczenia w zagospodarowaniu nieruchomości skarżącego na skutek realizacji przedmiotowej inwestycji.
Organ I instancji wskazał jedynie że wziął pod uwagę określone dokumenty, tymczasem dotyczą one (miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, pismo Gminy Miasta Ustka z dnia 7 września 2011 r. oraz wyjaśnienia projektanta z dnia 8 września 2011 r.) kwestii realizacji kanalizacji deszczowej na przedmiotowej nieruchomości. Brak jest natomiast w decyzji odniesienia się do kwestii oddziaływania inwestycji na sposób zagospodarowania działek skarżącego z uwagi na wykorzystanie istniejących przyłączy wodociągowego i kanalizacyjnego, z których korzysta również skarżący, do obsługi projektowanego budynku.
W ocenie Sądu stwierdzenie organu odwoławczego, że nie przewiduje się, w ramach planowanej inwestycji, żadnych prac budowlanych na odcinkach przyłączy wodociągowych i kanalizacyjnych przebiegających na działce skarżącego nr [...], nie przesądza o możliwości pozbawienia skarżącego statusu strony w postępowaniu o pozwolenie na budowę. Już sama okoliczność, że projekt przedmiotowego budynku przewiduje wykorzystanie istniejących przyłączy wodociągowego i kanalizacyjnego, które w początkowym biegu zasilają budynek mieszkalny usytuowany na działce nr [...], będący współwłasnością skarżącego i innych osób, oraz przebiegają przez działkę nr [...] i działkę drogową nr [...] (także współwłasność skarżącego i innych osób), powoduje że planowana inwestycja będzie powodować ograniczenia w zagospodarowaniu nieruchomości skarżącego. To zaś stanowić powinno podstawę do przyznania skarżącemu statusu strony postępowania zakończonego decyzją Starosty Słupskiego z dnia [...] grudnia 2010 r. o pozwoleniu na budowę budynku jednorodzinnego wraz z przyłączami na działce nr [...].
Nadto Sąd stwierdził, że brak jest w decyzji organu I instancji wyjaśnienia kwestii, czy na objętej inwestycją działce istnieje przyłącze energetyczne łączące budynki usytuowane na działkach skarżącego, a jeśli tak to czy inwestycja ingeruje w przebieg tego przyłącza w sposób skutkujący ograniczeniem zagospodarowania nieruchomości skarżącego. Niewystarczające są także ustalenia poczynione w decyzji organu odwoławczego, który wskazał, że mapa sytuacyjno-wysokościowa nie zawierała informacji o takiej instalacji. W świetle opisanych wyżej rozbieżności w dokumentacji kartograficznej ustalenia organu odwoławczego w tym zakresie Sąd uznał za niepełne i dowolne.
Sąd wskazał, że w decyzji z dnia [...] marca 2012 r. (uchylonej wyrokiem z dnia 4 lipca 2012 r.) Wojewoda Pomorski wskazał na istniejące wątpliwości co do poziomu posadowienia budynków projektowanego oraz usytuowanego na działce skarżącego nr [...] w kontekście rozbieżności w analizie przesłaniania i nasłonecznienia zawartej w projekcie budowlanym oraz w alternatywnym opracowaniu dotyczącym przesłaniania, które skarżący załączył do odwołania. Kwestia ta ma istotne znaczenie dla ustalenia, czy nieruchomość skarżącego oznaczona jako działka nr [...] będzie doznawać ograniczeń w zagospodarowaniu na skutek realizacji projektowanego budynku. Obszar oddziaływania obiektu jest wyznaczany w szczególności przez przepisy rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 roku w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. Nr 75, poz. 690 ze zm.), w tym § 13 tego rozporządzenia.
W opracowaniu, załączonym do odwołania, jego autor zakwestionował prawidłowość zarówno założeń jak i wniosków zawartych w analizie przesłaniania i nasłonecznienia, będącej elementem projektu budowlanego i wskazał, że analiza ta powinna być poprawiona. Okoliczności tych organy obu instancji w żaden sposób nie wyjaśniły. W ocenie Sądu uchybienia powyższe stanowią naruszenie art. 7, art. 77 § 1, art. 80 oraz art. 107 § 3 k.p.a.
W skardze kasacyjnej Wojewoda Pomorski, reprezentowany przez r.pr. M. S., zaskarżył powyższy wyrok w całości.
Wyrokowi zarzucono naruszenie prawa materialnego przez niewłaściwe zastosowanie art. 28 ust. 2 w zw. z art. 3 pkt 20 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz.U. z 2013 r., poz. 1409) polegające na przyjęciu, że J. W. należy uznać za stronę postępowania w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia P. W. i A. W. pozwolenia na budowę budynku jednorodzinnego wraz z przyłączem wodociągowym, kanalizacyjnym oraz wewnętrzną instalacją elektryczną w miejscowości Ustka na działce nr [...], gdyż należące do niego działki nr [...] w Ustce znajdują się w obszarze oddziaływania realizowanej inwestycji, podczas gdy z prawidłowo zebranego w sprawie materiału dowodowego wynika, że ww. nieruchomości nie znajdują się w tym obszarze, co oznacza brak podstaw do uznania J. W. za stronę w tym postępowaniu.
W oparciu o powyższy zarzut wniesiono o uchylenie w całości zaskarżonego wyroku i na podstawie art. 188 p.p.s.a. oddalenie skargi w całości.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej organ podniósł, że Sąd pierwszej instancji bezzasadnie uznał, iż organy obu instancji rozpoznając sprawę naruszyły przepisy prawa materialnego - tj. art. 28 ust. 2 w zw. z art. 3 pkt 20 ustawy - Prawo budowlane, co skutkowało nieprawidłowym przeprowadzeniem postępowania wyjaśniającego zmierzającego do ustalenia obszaru oddziaływania spornej inwestycji, a w konsekwencji nie ustaleniem w sposób prawidłowy stanu faktycznego sprawy. Organ wskazał, że w orzecznictwie sądowym podkreśla się, że aby uzyskać status strony w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę, właściciel sąsiedniej nieruchomości winien wskazać konkretny przepis przewidujący ograniczenie w swobodnym korzystaniu z danej nieruchomości. Ograniczenie to powinno wynikać z przepisu prawa administracyjnego materialnego. W niniejszej sprawie J. W. nie wskazał takiego przepisu, ale pomimo tego Wojewoda Pomorski w postępowaniu odwoławczym dokonał analizy przepisów pod kątem ewentualnego przyznania J. W. statusu strony w spornym postępowaniu.
Odnosząc się do zarzutu dotyczącego naruszenia interesu prawnego J. W. związanego z przebiegającą przez teren działki [...] instalacją elektryczną zasilającą jego budynek, Wojewoda stwierdził, że mapa sytuacyjno-wysokościowa nie zawierała informacji o takiej instalacji. Zatem Starosta Słupski w dacie wydania spornego pozwolenia, ani w dacie wydania w postępowaniu wznowieniowym rozstrzygnięcia z dnia 12 listopada 2011 r., ani Wojewoda, nie mieli podstaw, aby uznać, że interes prawny J. W. związany z instalacją elektryczną, zasilającą jego obiekty może zostać naruszony wskutek budowy spornego domu jednorodzinnego i z tego tytułu uznać go za stronę postępowania.
W ocenie Wojewody wykorzystanie istniejącej instalacji wodociągowej oraz kanalizacyjnej na działce nr [...] do zasilania spornego budynku, w świetle zgromadzonych dowodów w sprawie, nie wiąże się z jakimkolwiek ograniczeniem możliwości użytkowania własnych nieruchomości przez J. W. W projekcie przewidziano wykorzystanie istniejących przyłączy, zasilających do tej pory obiekty letniskowe. Projektant instalacji wykazał, że są one wystarczające pod względem technicznym do zasilenia projektowanego budynku jednorodzinnego i nie wystąpi zwiększenie ich obciążenia w sposób ograniczający korzystanie z sieci komunalnych przez osoby trzecie.
W związku z tym nie było wymagane uzyskanie przez inwestorów nowych warunków technicznych przyłączenia. Przepisy techniczno-budowlane w art. 34 ust. 3 pkt. 3a ustawy Prawo budowlane przewidują w takim wypadku uzyskanie jedynie oświadczenia o możliwości podłączenia budynku ze strony dysponenta sieci.
W skardze kasacyjnej uczestnik postępowania A. W., reprezentowany przez r.pr. P. P., zaskarżył powyższy wyrok w całości.
Wyrokowi zarzucono:
- 1) błędną interpretację przepisów prawa materialnego, tj.:
- a) art. 28 ust. 2 w zw. z art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego poprzez uznanie J. W. za stronę postępowania;
- b) art. 2 ustęp 5 ustawy z dnia 7 czerwca 2001 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków (Dz. U. z 2006 r., Nr 123, poz. 858 ze zm.) poprzez uznanie, że przyłącze kanalizacyjne znajdujące się na działce J. W. (nr [...]) jest wspólnym przyłączem.
W oparciu o powyższe zarzuty wniesiono o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Gdańsku, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego orzeczenia i rozpoznanie skargi na podstawie art. 188 ustawy o Postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych, w tym kosztów zastępstwa prawnego.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podniesiono, że J. W. nie może zostać uznany za stronę postępowania, gdyż działki będące współwłasnością J. W. nie znajdują się w obszarze oddziaływania inwestycji związanej z budową budynku na działce uczestnika postępowania. Jak wskazał WSA w Gdańsku obszar oddziaływania obiektu jest wyznaczany w szczególności przez przepisy rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75, poz. 690 ze zm.). Organy administracji prawidłowo zbadały zakres oddziaływań, o którym mowa w tym rozporządzeniu. Wojewoda Pomorski ustalił m.in., że budynek, na którego realizację wydano pozwolenie, nie został zlokalizowany w odległości mniejszej niż 4 m od granicy nieruchomości sąsiedniej.
Nadto do działki budowlanej uczestnika postępowania oraz do budynków i urządzeń z nimi związanych zapewnione jest dojście i dojazd umożliwiający dostęp do drogi publicznej (działka nr [...]), który to warunek także jest stawiany przez przepisy rozporządzenia. Wojewoda Pomorski wskazał także, że inwestycja budowlana spełnia wymagania określone w § 13 rozporządzenia, co wynika z analizy przesłaniania i nasłonecznienia. Organy obu instancji badały zatem w toku postępowania, czy istnieją wzajemne wpływy pomiędzy sąsiednimi nieruchomościami i ustalono, że zgodnie z przepisami technicznymi realizowana zabudowa nie oddziałuje w żaden sposób na nieruchomości, których współwłaścicielem jest J. W. Nieuzasadniony jest więc stawiany przez Sąd zarzut braku wyjaśnienia okoliczności sprawy dotyczących wspólnych oddziaływań. W trakcie postępowania administracyjnego ustalono także, że wykorzystanie istniejących już instalacji wodociągowej i kanalizacyjnej na działce [...] nie wiąże się z ograniczeniem możliwości użytkowania nieruchomości przez J. W. A. W. podniósł, że nieprawidłowe jest także ustalenie przez Sąd, że przyłącza wodociągowe, kanalizacyjne i energetyczne zasilające budynek na działce uczestnika postępowania są wykorzystywane również przez skarżącego i są poprowadzone przez jego nieruchomości, co ma zdaniem Sądu znaczenie dla oceny statutu skarżącego.
Zdaniem inwestora nie można zgodzić się, że przyłącze kanalizacyjne biegnie od budynku, którego współwłaścicielem jest skarżący, znajdującego się na działce [...], gdyż przyłączem kanalizacyjnym, zgodnie z art. 2 ust. 5 ustawy z dnia 7 czerwca 2001 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków (Dz. U. z 2006 r., Nr 123, poz. 858 ze zm.) jest odcinek przewodu łączącego wewnętrzną instalację kanalizacyjną w nieruchomości odbiorcy usług z siecią kanalizacyjną, za pierwszą studzienką, licząc od strony budynku, a w przypadku jej braku do granicy nieruchomości gruntowej. Jak wskazał Sąd Apelacyjny w Warszawie w wyroku z dnia 13 grudnia 2011 r., VI ACa 870/2011, zarówno przed jak i po nowelizacji art. 2 pkt 5 ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę odcinek przewodu kanalizacyjnego łączący wewnętrzną instalację kanalizacyjną w nieruchomości odbiorcy z istniejącą siecią kanalizacyjną, w części leżącej poza granicą przyłączanej nieruchomości gruntowej, nie stanowi przyłącza tylko urządzenie kanalizacyjne, o jakim mowa w art. 31 ust. 1 tej ustawy.
Na kopii mapy zasadniczej widać, że budynek na działce [...] i budynek na działce uczestnika postępowania – [...] zasilane są odrębnymi przyłączami kanalizacyjnymi (symbol przyłącza kanalizacyjnego wskazany na mapce: ksD160) biegnącymi od studni rewizyjnej znajdującej się na działce, której współwłaścicielem jest J. W. Przyłącze wodociągowe (oznaczono na mapce symbolem wD) biegnie od ulicy przed drogą główną, wchodzi do domu do licznika uczestnika postępowania (uczestnik postępowania i skarżący mają osobne liczniki), z zaliczania przyłącze wychodzi na działkę A. W. przecinając skrawek wspólnej działki za domem nr [...]. Oznacza to, że przyłącze uczestnika postępowania jest niezależne i nie mówić o wzajemnych relacjach dla zasilania budynków posadowionych na obu działkach.
Nadto przyłącze energetyczne (oznaczone na mapce symbolem eND) jest również odrębne i również każda ze stron posiada osobne liczniki na pobór energii. Na wspólnej działce [...] biegnie przyłącze energetyczne, przy samym budynku znajduję się rozdzielnia, od której odchodzi przyłącze do budynku oraz przyłącze prowadzące przez wspólną działkę [...] do działki nr [...], której jedynym właścicielem jest uczestnik postępowania.
J. W. w odpowiedziach na skargi kasacyjne A. W. i Wojewody Pomorskiego, przywołując art. 28 k.p.a., wniósł o ich oddalenie i uznanie go za stronę postępowania.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zgodnie z art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc pod rozwagę z urzędu jedynie nieważność postępowania.
W rozpoznawanej sprawie nie zachodzi żadna z okoliczności skutkujących nieważnością postępowania, o jakich mowa w art. 183 § 2 p.p.s.a. i nie zachodzi żadna z przesłanek, o których mowa w art. 189 p.p.s.a., które Naczelny Sąd Administracyjny rozważa z urzędu dokonując kontroli zaskarżonego skargą kasacyjną wyroku. Wobec tego Naczelny Sąd Administracyjny przeszedł do zbadania zarzutów kasacyjnych.
Wniesione skargi kasacyjne nie zawierają usprawiedliwionych podstaw, a to z poniższych względów.
Po pierwsze, podkreślić należy, iż w postępowaniu w sprawie wznowienia postępowania mamy do czynienia z tą samą stroną co w postępowaniu zwykłym (J.Borkowski - Zmiana i uchylenie ostatecznych decyzji administracyjnych, Warszawa 1967, s. 62 i 63).
Zagadnienie bycia stroną w postępowaniu o udzielenie pozwolenia na budowę reguluje przepis art. 28 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (t. j. Dz.U. z 2010 r., Nr 243, poz. 1623 ze zm.), zgodnie z którym stronami w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę są: inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujący się w obszarze oddziaływania obiektu.
W tym stanie prawnym, przy ustalaniu, czy dany podmiot posiada przymiot strony w postępowaniu o udzielenie pozwolenia na budowę należy mieć na uwadze kategorie podmiotów wyszczególnionych w art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego oraz właściwie rozumiany obszar oddziaływania obiektu. Stosownie bowiem do art. 5 ust. 1 ustawy - Prawo budowlane obiekt budowlany wraz ze związanymi z nim urządzeniami budowlanymi należy, biorąc pod uwagę przewidywany okres użytkowania, projektować i budować w sposób określony w przepisach, w tym techniczno-budowlanych (...), zapewniając poszanowanie występujących w obszarze oddziaływania obiektu uzasadnionych interesów osób trzecich - pkt 9.
Określenie obszaru oddziaływania obiektu jest niezbędne do zdefiniowania interesu prawnego osób trzecich w ramach postępowania o pozwolenie na budowę. Jeśli bowiem nieruchomość znajduje się w obszarze oddziaływania danego obiektu właścicielowi tej nieruchomości, jej użytkownikowi wieczystemu lub ewentualnie jej zarządcy przysługuje przymiot strony we wskazanym postępowaniu.
W myśl art. 3 pkt 20 ustawy - Prawo budowlane przez obszar oddziaływania obiektu należy rozumieć teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego, na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym ograniczenia w zagospodarowaniu tego terenu. Przepis ten nie definiuje pojęcia obszaru oddziaływania obiektu wprost, lecz poprzez odesłanie do licznych regulacji, przewidujących m. in. szczegółowe wymogi dla odległości w zabudowie i zagospodarowaniu terenu. Do przepisów odrębnych, w rozumieniu art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego, należą m.in. przepisy rozporządzeń określających warunki techniczne, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie oraz przepisy z zakresu ochrony środowiska, ochrony zabytków, ochrony przyrody, prawo wodne. Oznacza to, że organ winien zbadać wszelkie okoliczności sprawy, z uwzględnieniem przepisów odrębnych, o jakich mowa w art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego.
Wyznaczenie obszaru oddziaływania obiektu winno nastąpić, biorąc pod uwagę funkcję, formę, konstrukcję projektowanego obiektu i inne jego cechy charakterystyczne oraz sposób zagospodarowania terenu znajdującego się w otoczeniu projektowanej inwestycji, uwzględniając treść nakazów i zakazów zawartych w przepisach odrębnych.
To zaś oznacza, że na potrzeby konkretnej inwestycji organ winien każdorazowo ustalić wszystkie przepisy odrębne, które wprowadzają ograniczenia w zagospodarowaniu – wykorzystaniu danego terenu i na ich podstawie ustalić możliwość oddziaływania określonego sposobu użytkowania obiektu budowlanego oraz zakres i zasięg tego oddziaływania. Przejawami takiego oddziaływania są np. hałas, wibracje, zakłócenia elektryczne albo zanieczyszczenie powietrza, wody lub gleby bądź też pozbawienie lub ograniczenie możliwości korzystania z wody, kanalizacji, energii elektrycznej i cieplnej, środków łączności, dopływu światła dziennego. W sytuacji, gdy z przepisów odrębnych, w rozumieniu art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego, wynikają ograniczenia w zagospodarowaniu, a zatem również w zabudowie sąsiednich nieruchomości, należy uznać, że dana nieruchomość znajduje się w obszarze oddziaływania planowanej inwestycji.
W niniejszej sprawie organ odwoławczy nie zwrócił należytej uwagi na to, że w toku postępowania administracyjnego w tej sprawie dokonano badania tzw. linijki słońca i analizy przesłaniania.
Badanie przez organ kwestii dotyczących przesłaniania i nasłonecznienia budynku stanowiącego współwłasność skarżącego, świadczy o obiektywnym istnieniu interesu prawnego. Dokonanie analizy przesłaniania i analizy nasłonecznienia świadczy o tym, iż organ miał uzasadnione wątpliwości, czy przedmiotowa inwestycja nie pozbawi określonych lokali w istniejącym budynku dopływu światła dziennego. Skoro organ badał w postępowaniu, czy realizacja tej inwestycji nie spowoduje, że budynek stanowiący współwłasność skarżącego będzie objęty ponadnormatywnym jej oddziaływaniem, czy nie będą naruszone normy dotyczące przesłaniania (§ 13 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie - Dz.U. Nr 75, poz. 690 ze zm.) i dostępu światła dziennego (§ 60 tego rozporządzenia), to tym samym uznać należy, iż skarżący posiada zindywidualizowany interes prawny i posiada przymiot strony w tym postępowaniu administracyjnym w rozumieniu art. 28 ust. 2 ustawy – Prawo budowlane.
Zaznaczyć przy tym należy, iż przy ocenie czy dany podmiot jest stroną w postępowaniu o udzielenie pozwolenia na budowę obiektu budowlanego, nie ma znaczenia czy został naruszony interes prawny tego podmiotu, a jedynie czy interes taki podmiotowi przysługuje. Właściciel nieruchomości znajdującej się w obszarze oddziaływania obiektu budowlanego ma interes prawny w sprawdzeniu zachowania stosownych przepisów prawa, a tym samym posiada przymiot strony w postępowaniu o pozwolenie na budowę. Właściciel działki znajdującej się w obszarze oddziaływania inwestycji winien mieć bowiem możliwość sprawdzenia, czy faktycznie ograniczenia związane z zagospodarowaniem i zabudową działki zostaną zachowane i nie zostaną naruszone. Jeżeli jakikolwiek przepis prawa podmiotowego wiąże sposób zagospodarowania działki sąsiedniej z faktem powstania obiektu na działce inwestora, to wówczas właściciel tejże działki ma prawo żądać sprawdzenia przez organ, czy zamierzona inwestycja ograniczy jego prawo do zgodnego z prawem zagospodarowania działki będącej jego własnością. Z uprawnienia strony do czynnego udziału w postępowaniu wynika konieczność zapewnienia jej możliwości składania wyjaśnień i wniosków a w przypadku niezadowolenia z wydanej decyzji - odwołania.
Jeżeli istnieją przepisy prawa materialnego, które nakładają na inwestora określone obowiązki czy ograniczenia związane z zagospodarowaniem i zabudową jego działki względem działki sąsiedniej, to tym samym właściciel tejże działki jest stroną postępowania o pozwolenie na budowę i to niezależnie od tego, czy projekt budowlany w ocenie organu spełnia wymagania określone przepisami prawa materialnego oraz aktów wykonawczych i czy zachowane są odległości nakazane stosownymi przepisami prawa (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 12 kwietnia 2011r., II OSK 644/10 – ONSAiWSA 2012/4/69; z dnia 1 marca 2012r., II OSK 282/12 – LEX nr 1292702; z dnia 17 kwietnia 2013r., II OSK 2508/11 - CBOSA).
Ostateczną decyzją z dnia [...] grudnia 2010 r. Starosta Słupski udzielił P. W. i A. W. pozwolenia na budowę budynku jednorodzinnego wraz z przyłączem wodociągowym, kanalizacyjnym oraz wewnętrzną instalacją elektryczną na działce nr [...] w Ustce.
Wojewoda Pomorski w uzasadnieniu decyzji zaskarżonej do Sądu pierwszej instancji stwierdził, iż z analizy przesłaniania i nasłonecznienia wynika, że projektowany obiekt spełnia wymagania § 13 ust. 1 powołanego wyżej rozporządzenia, tj. nie wystąpi ponadnormatywne przesłanianie, ani zacienienie budynku J. W., znajdującego się na działce sąsiedniej nr [...]. Nadto, Wojewoda Pomorski zaznaczając, że J. W. złożył alternatywne opracowanie dotyczące przesłaniania (załączone do odwołania) bez jakiegokolwiek rozważenia tej kwestii i podania stosownych argumentów uznał, że "bez wgłębiania się w merytoryczne porównywanie obu opracowań, budynek inwestorów w żaden sposób nie powoduje ograniczeń w zagospodarowaniu nieruchomości skarżącego". Takie działanie organu administracji publicznej budzi uzasadnione wątpliwości, tym bardziej, że uwagi sformułowane w opracowaniu złożonym przez J. W. podważały prawidłowość analizy wykonanej na zlecenie inwestorów.
A mianowicie, we wnioskach końcowych złożonej przez J. W. opinii do analizy stanu nasłonecznienia i zacienienia pomieszczeń w budynku na działce nr [...] w związku z projektowaną budowa budynku na działce nr [...] przy ul. Kościuszki w Ustce zawarte jest stwierdzenie, że wykonana analiza nasłonecznienia i zacienienia noworealizowanego budynku została wykonana w oparciu o błędnie przyjęte założenia i wobec tego nie spełnia wymogów aktualnie obowiązujących aktów prawa i powinna być przeprowadzona ponownie.
J. W. jest współwłaścicielem przyległych działek o nr [...]. Jako współwłaściciel nieruchomości bezpośrednio sąsiadujących z terenem inwestycji ma interes prawny w żądaniu m.in., aby inwestycja została zrealizowana z zachowaniem przewidzianych przepisami prawa odległości od granicy jego działki, z zachowaniem norm oświetlenia naturalnego i ma prawo uczestniczyć w postępowaniu administracyjnym, aby móc sprawdzić, czy uczyniono zadość określonym wymogom, w tym czy zachowane zostały przepisy rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. Nr 75, poz. 690 ze zm.), wydanego na podstawie art. 7 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane. Dotyczy to tak kwestii uregulowanych w § 13 powołanego wyżej rozporządzenia jak i kwestii dotyczących przyłącza wodociągowego, kanalizacyjnego oraz wewnętrznej instalacji elektrycznej.
Stanowiska tego nie może zmienić powołany przez inwestora A. W. art. 2 ustęp 5 ustawy z dnia 7 czerwca 2001 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków (Dz. U. z 2006 r., Nr 123, poz. 858 ze zm.- aktualnie t.j. Dz. U. z 2015r., poz. 139), zawierający definicję przyłącza kanalizacyjnego.
J. W. ma prawo sprawdzić, uczestnicząc jako strona w postępowaniu administracyjnym, czy prawidłowe jest stanowisko organu, iż wykorzystanie istniejących instalacji wodociągowej i kanalizacyjnej do zasilania spornego budynku nie wiąże się z ograniczeniem możliwości użytkowania nieruchomości skarżącego, niezależnie od tego, czy przewiduje się prace budowlane na odcinkach tych przyłączy przebiegających na terenie stanowiącym współwłasność skarżącego.
Stosownie do wymogów § 7 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 3 lipca 2003 r. z dnia 3 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego (Dz. U. z 2003r., Nr 120, poz. 1133 ze zm.) wymagania rozporządzenia dotyczące projektu zagospodarowania działki lub terenu i projektu architektoniczno-budowlanego należy spełnić z zachowaniem przepisu art. 34 ust. 2, uwzględniając w szczególności cechy danego obiektu budowlanego, takie jak przeznaczenie, sposób użytkowania, usytuowanie, rozmiary, sposób i zakres oddziaływania na otoczenie i złożoność rozwiązań technicznych, oraz rodzaj i specyfikę obiektu budowlanego.
Projekt architektoniczno - budowlany obiektu budowlanego – zgodnie z § 11 ust. 1 rozporządzenia - powinien zawierać zwięzły opis techniczny oraz część rysunkową. Opis techniczny powinien w szczególności określać dane techniczne obiektu budowlanego charakteryzujące wpływ obiektu budowlanego na środowisko i jego wykorzystywanie oraz na zdrowie ludzi i obiekty sąsiednie pod względem zapotrzebowania i jakości wody oraz ilości, jakości i sposobu odprowadzania ścieków i wpływu obiektu budowlanego na istniejący drzewostan, powierzchnię ziemi, w tym glebę, wody powierzchniowe i podziemne - oraz wykazać, że przyjęte w projekcie architektoniczno-budowlanym rozwiązania przestrzenne, funkcjonalne i techniczne ograniczają lub eliminują wpływ obiektu budowlanego na środowisko przyrodnicze, zdrowie ludzi i inne obiekty budowlane, zgodnie z odrębnymi przepisami (§ 11 ust. 2 pkt 10 rozporządzenia).
Z powyższych względów należało uznać, że skargi kasacyjne nie mają uzasadnionej podstawy zaskarżenia. Sąd pierwszej instancji nie naruszył art. 28 ust. 2 w związku z art. 3 pkt 20 ustawy - Prawo budowlane, tak przez błędną wykładnię jak i niewłaściwe zastosowanie. Chybiony jest także zarzut naruszenia przez Sąd pierwszej instancji art. 2 ust. 5 ustawy z dnia 7 czerwca 2001 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) oddalił skargi kasacyjne.