Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku wyrokiem z 28 lutego 2018 r., sygn. akt II SA/Gd 449/17, oddalił skargę T. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z [...] kwietnia 2017 r., którą utrzymano w mocy decyzję Prezydenta Miasta [...] z [...] sierpnia 2016 r. o ustaleniu warunków zabudowy dla zamierzenia polegającego na budowie warsztatu samochodowego z częścią mieszkalną na działce nr [...] przy ul. [...] w G. Skarżący w skardze kasacyjnej od tego wyroku zawarł wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Twierdził, że dysponując ostateczną decyzją o ustaleniu warunków zabudowy inwestor, niezależnie od toczącego się postępowania sądowoadministracyjnego w przedmiocie legalności tej decyzji, ma możliwość zainicjowania postępowania w sprawie pozwolenia na budowę i przystąpienia do realizacji inwestycji. To z kolei, w ocenie skarżącego, pociąga za sobą niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody i wystąpienia trudnych do odwrócenia skutków.
Podniósł, że budowa planowanego obiektu budowlanego spowoduje negatywną zmianę jego otoczenia w związku z pogorszeniem warunków komunikacyjnych, hałasem i emisją spalin. Trudne do odwrócenia skutki skarżący upatruje w konieczności przywrócenia stanu poprzedniego i zaangażowania znacznych nakładów sił i środków finansowych ze strony inwestora po ewentualnym wyeliminowaniu z obrotu prawnego zaskarżonej decyzji.
Uczestnik postępowania E. K. wniósł o oddalenie wniosku o wstrzymanie wykonania.
Rozpoznając wniosek Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018 r. poz. 1302), po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zaskarżonego aktu, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale składu siedmiu sędziów z dnia 16 kwietnia 2007 r., sygnatura akt I GPS 1/07 przyjął, że na podstawie tego przepisu dopuszczalne jest wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu także w postępowaniu kasacyjnym, wszczętym na skutek wniesienia skargi kasacyjnej od wyroku oddalającego skargę.
Z przepisu art. 61 § 3 p.p.s.a. wynika, że skarżący we wniosku o wstrzymanie wykonania aktu zobowiązany jest wskazać konkretne okoliczności, które w jego ocenie uzasadniają wniosek co do tego, że wykonanie aktu może spowodować znaczną szkodę lub trudne do odwrócenia skutki. Zasadą jest też, że wstrzymanie wykonania może dotyczyć tylko takich aktów, które nadają się do wykonania i wymagają wykonania. Przez pojęcie wykonania aktu administracyjnego należy rozumieć spowodowanie w sposób dobrowolny lub doprowadzenie w trybie egzekucji do takiego stanu rzeczy, który jest zgodny z rozstrzygnięciem zawartym w tym akcie. Wstrzymanie wykonania dotyczy zatem sytuacji, gdy zaskarżony akt wywołuje skutki materialnoprawne. Skutków takich nie wywołuje natomiast decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowaniu terenu, gdyż nie podlega wykonaniu w postępowaniu egzekucyjnym (zob. postanowienia NSA: z 11.07.2018 r., II OSK 600/18; z 29.08.2018 r., II OZ 823/18).
Wedle art. 63 ust. 2 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. z 2017 r. poz. 1073 ze zm.), decyzja o warunkach zabudowy nie rodzi praw do terenu oraz nie narusza prawa własności czy uprawnień osób trzecich. Jej cel ogranicza się do wskazania, czy inwestycja danego typu może w ogóle być zlokalizowana na konkretnej działce. Nie przesądza ona w żadnym wypadku o tym, czy opisane w niej przedsięwzięcie dojdzie rzeczywiście do skutku. Stwierdza ona jedynie istnienie pewnego stanu faktycznego i prawnego. W szczególności tego typu decyzja nie uprawnia do rozpoczęcia robót budowlanych, takie skutki wywiera dopiero decyzja o pozwoleniu na budowę, która wydawana jest w odrębnym postępowaniu i nie może być przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie.
Już z tego tylko powodu nie ma podstaw do zastosowania ochrony tymczasowej. Niemniej jednak odnosząc się do argumentacji skarżącego stwierdzić należy, że skutki w postaci zmiany otoczenia nieruchomości sąsiadujących z projektowaną inwestycją, czy pogorszenia warunków komunikacyjnych, może spowodować dopiero decyzja o pozwoleniu na budowę. Decyzja ustalająca warunki zabudowy jako pierwszy etap procesu inwestycyjnego daje inwestorowi prawo wystąpienia do organu administracji architektoniczno - budowlanej o wydanie pozwolenia na budowę. Przedmiotowa decyzja nie stanowi jednak aktu, który dawałby podstawę inwestorowi do rozpoczęcia robót budowlanych i realizacji planowanej inwestycji, a tym samym wydanie takiej decyzji zasadniczo nie narusza na tym etapie inwestycyjnym praw skarżącego. W szczególności nie może powodować takich skutków możliwość uzyskania w przyszłości decyzji o pozwoleniu na budowę (zob. postanowienia NSA: z 8.06.2017 r., II OZ 595/17; z 7.10.2015 r., II OZ 949/15; z 10.04.2018 r., II OZ 289/18).
Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, także obawa skarżącego, że inwestor może uzyskać pozwolenie na budowę, zanim sąd dokona kontroli zaskarżonego aktu, nie stanowi okoliczności powodującej niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków w rozumieniu art. 61 § 3 p.p.s.a. Dlatego również z tego względu wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji należało uznać za nieuzasadniony i go oddalić.
Zaznaczyć ponadto należy, że w tożsamej sprawie dotyczącej ustalenia warunków zabudowy dla zamierzenia polegającego na budowie warsztatu samochodowego na działce nr [...] przy ul. [...] w G., również odmówiono skarżącemu wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji (postanowienie NSA z 19 września 2018 r., sygn. akt II OSK 2635/18).
Mając to na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 61 § 3 i 5 w zw. z art. 193 p.p.s.a., postanowił jak w sentencji.