Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi postanowieniem z dnia 23 czerwca 2016 r., sygn. akt II SA/Łd 390/16 odrzucił skargę E. W. na uchwałę Rady Miejskiej w Pabianicach z dnia 29 czerwca 2006 r. nr LXVII/561/06 w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta Pabianic w graniach administracyjnych Gminy Miejskiej Pabianice.
W uzasadnieniu Sąd pierwszej instancji wskazał, że w dniu 26 stycznia 2016 r. E. W. nadała za pośrednictwem poczty, powołując się na art. 101 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2013 r., poz. 594 - dalej zwanej: "u.s.g."), wezwanie Rady Miejskiej w Pabianicach do usunięcia naruszenia prawa i uchylenia wspomnianej uchwały jako podjętej z naruszeniem przepisów art. 21, art. 31 ust. 3 i art. 64 Konstytucji RP, art. 140 Kodeks cywilny, art. 1 ust. 2 pkt 7 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Rzeczone wezwanie wpłynęło do organu w dniu 1 lutego 2016 r.
W dniu 11 kwietnia 2016 r. E. W. złożyła bezpośrednio do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na powyższą uchwałę Rady Miejskiej w Pabianicach nr LXVII/561/06 z dnia 29 czerwca 2006 r., wnosząc o stwierdzenie jej nieważności.
Na podstawie zarządzenia zastępcy Przewodniczącego Wydziału II z dnia 18 kwietnia 2016 r. skargę przekazano Radzie Miejskiej w Pabianicach celem udzielenia odpowiedzi na skargę i przekazania jej tutejszemu sądowi. Ze zwrotnego potwierdzenia odbioru korespondencji wynika, że skarga wpłynęła do organu w dniu 21 kwietnia 2016 r.
Uchwałą nr XXV/287/16 z dnia 21 kwietnia 2016 r. Rada Miejska w Pabianicach uznała wezwanie E. W. za bezzasadne.
W odpowiedzi na skargę Rada Miejska w Pabianicach wniosła o jej odrzucenie z powodu uchybienia terminu do wniesienia skargi bądź ewentualnie z ostrożności procesowej o jej oddalenie.
Odrzucając skargę E. W. na podstawie art. 58 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. - zwanej dalej P.p.s.a.) z powodu uchybienia ustawowego terminu do jej wniesienia, Sąd pierwszej instancji podniósł, że do skarg wnoszonych w oparciu o przepis art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym ma zastosowanie art. 53 § 2 P.p.s.a., który stanowi, że skargę wnosi się w terminie 30 dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeśli organ nie udzielił odpowiedzi, w terminie 60 dni od dnia wniesienia wezwania. Jak wynika z załączonej do sprawy dokumentacji pełnomocnik skarżącej za pośrednictwem poczty w dniu 26 stycznia 2016 r. wezwał Radę Miejską w Pabianicach do usunięcia naruszenia prawa wspomnianą wyżej uchwałą. Rzeczone wezwanie wpłynęło do organu w dniu 1 lutego 2016 r. W tej sytuacji sześćdziesięciodniowy termin do wniesienia skargi biegł od dnia 2 lutego 2016 r. do dnia 1 kwietnia 2016 r. i upłynął bezskutecznie.
Skarga do Sądu została wniesiona w dniu 11 kwietnia 2016 r., a więc z uchybieniem terminu i co istotne z pominięciem organu za pośrednictwem, którego należało ją złożyć. Także przekazanie skargi przez sąd Radzie Miejskiej w Pabianicach celem udzielania nań odpowiedzi nastąpiło już po upływie ustawowego terminu do wniesienia skargi.
W zażaleniu na powyższe postanowienie E. W. wniosła o jego uchylenie. Skarżąca wskazała, że przy obliczaniu terminu do wniesienia skargi należy uwzględnić okoliczności wynikające z treści korespondencji, która była do strony kierowana przez Radę Miejską w Pabianicach. Zwrócono uwagę, że pomimo otrzymania wezwania do usunięcia naruszenia prawa, Rada najpierw pismem z dnia 23 lutego 2016 r. poinformowała, iż wezwanie zostanie rozpatrzone w dniu 25 marca 2016 r., a następnie pismem z dnia 17 marca 2016 r. poinformowała skarżącą, że jej pismo będzie rozpoznawać 21 kwietnia 2016 r. Zwlekając z odpowiedzią na wezwanie organ działał w celu przedłużenia postępowania i ograniczenia stronie prawa do sądu.
W ocenie skarżącej skoro brak jest przepisu zakreślającego organowi termin do udzielenia odpowiedzi na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa i organ sam go sobie dobrowolnie określa to trudno ustalić moment, w którym organ nie udzielił odpowiedzi, a tym samym nie można w niniejszej sprawie ustalić terminu do wniesienia skargi.
W odpowiedzi na zażalenie Rada Miejska w Pabianicach wniosła o jego oddalenie.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 101 ust. 1 u.s.g. każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może – po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia – zaskarżyć uchwałę lub zarządzenie do sądu administracyjnego. Zgodnie z powołanym przepisem, zaskarżyć uchwałę (lub zarządzenie) organów gminy można dopiero po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia prawa. Wezwanie takie ma charakter surogatu środka zaskarżenia wnoszonego na akty organów administracji i jest niezbędnym elementem uznania dopuszczalności skargi kierowanej do sądu. Z dniem bowiem wniesienia wezwania do usunięcia naruszenia prawa rozpoczyna bieg termin do wniesienia skargi określony w art. 53 § 2 P.p.s.a. Zgodnie z tym przepisem skargę do sądu wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia wezwania do usunięcia naruszenia prawa.
Oznacza to, że w przypadku doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie przed upływem sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia wezwania, zaczyna biec termin trzydziestodniowy do wniesienia skargi obliczany od dnia doręczenia odpowiedzi organu, jeżeli skarżący nie wniósł już skargi (uchwała składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 2 kwietnia 2007 r., sygn. akt II OPS 2/07 (ONSAiWSA z 2007 r., z. 3, poz. 60). Sześćdziesięciodniowy termin ma zastosowanie wówczas gdy organ wprawdzie udzielił odpowiedzi, lecz jej doręczenie nastąpiło już po jego upływie (por.: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz. J.P. Tarno, wyd. LexisNexis 2010, str. 168, postanowienia NSA z dn. 21.05.2007 r., II OSK 986/06, niepubl. i z dn. 11.01.2010 r., II OSK 1995/09, LEX nr 600094).
W niniejszej sprawie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi ustalił, że wezwanie E. W. do usunięcia naruszenia prawa nadane w dniu 26 stycznia 2016 r. za pośrednictwem poczty zostało doręczone Radzie Miejskiej w Pabianicach w dniu 1 lutego 2016 r. Zatem od tej daty rozpoczął bieg sześćdziesięciodniowy termin do skutecznego złożenia skargi. Biorąc pod uwagę fakt, że odpowiedź na wezwanie nie została skarżącej doręczona przed upływem sześćdziesięciodniowego terminu do wniesienia skargi, to termin ten nie został przerwany, a więc upływał w dniu 1 kwietnia 2016 r. W świetle powyższych okoliczności słusznie przyjął Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, iż skarga nadana bezpośrednio do Sądu w dniu 11 kwietnia 2016 r. została wniesiona już po upływie ustawowego terminu. Data przekazania skargi przez Sąd Radzie Miejskiej w Pabianicach celem udzielania odpowiedzi na wezwanie nie miała przy tym istotnego wpływu na zachowanie terminu do wniesienia skargi, bowiem już w momencie wpływu do Sądu była ona spóźniona.
Odnosząc się do argumentacji skarżącej zawartej w zażaleniu należy wskazać, że organ, do którego prawidłowo skierowano wezwanie do usunięcia naruszenia prawa ma sześćdziesiąt dni na udzielenie na nie odpowiedzi. Termin ten nie ulega przedłużeniu, bez względu na przyczyny niezajęcia przez organ stanowiska. Z tego powodu pisma Rady Miejskiej w Pabianicach w przedmiocie przedłużenia terminu ustosunkowania się do wezwania, nie mają wpływu na bieg terminu do złożenia skargi do sądu administracyjnego.
W związku z powyższym Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji.