Wyrok Sądu Okręgowego w Kielcachz 29 kwietnia 2014 r., sygn. akt IX Ka 368/14

Uzasadnienie

M. Z. (1) oskarżony był o to, że:

1. I. w okresie od daty bliżej nieustalonej do 18 lipca 2003 r. w K. w celu użycia za autentyczny podrobił dokument w postaci oświadczenia T. Z. z dnia (...). poprzez nakreślenie na nim podpisu (...), a następnie użył go jako autentyczny przedkładając w (...), tj. o przestępstwo z art. 270 § 1 kk,
2. II. w okresie od daty bliżej nieustalonej do 20 stycznia 2006 r. w K. w celu użycia za autentyczny podrobił dokument w postaci oświadczenia (...) dla najmu T. Z. z dnia (...). poprzez nakreślenie na nim podpisu (...) w miejscu „ podpis (y) ”, a następnie użył go jako autentyczny przedkładając w (...), tj. o przestępstwo z art. 270 § 1 kk,
3. III. w okresie od daty bliżej nieustalonej do 21 stycznia 2008 r. w K. w celu użycia za autentyczny podrobił dokument w postaci oświadczenia (...) dla najmu M. Z. (2) i T. Z. z dnia (...) poprzez nakreślenie na nim podpisu (...) w miejscu „ podpis (y) ”, a następnie użył go jako autentyczny przedkładając w (...) tj. o przestępstwo z art. 270 § 1 kk,
4. IV. w okresie od daty bliżej nieustalonej do 1 marca 2008 r. w K. w celu użycia za autentyczny podrobił dokument w postaci umowy najmu nieruchomości (lokalu) z dnia 1.03.2008 r. pomiędzy T. Z. a D. Ł. poprzez nakreślenie na nim podpisu (...) w miejscu „ wynajmujący ”, tj. o przestępstwo z art. 270 § 1 kk,
5. V. w okresie od daty bliżej nieustalonej do września 2011 r. w K. w celu użycia za autentyczny podrobił dokument w postaci umowy najmu lokalu użytkowanego z dnia 1.01.2009 r. pomiędzy T. Z. a D. Ł. poprzez nakreślenie na nim podpisu (...) w miejscu „ wynajmujący ”, tj. o przestępstwo z art. 270 § 1 kk.

Sąd Rejonowy w Kielcach wyrokiem z dnia 26 listopada 2013 r. w sprawie IX K 703/13 orzekł co następuje:

1. I. oskarżonego M. Z. (1) w ramach czynu zarzucanego mu w pkt I aktu oskarżenia uznał za winnego tego, że w okresie od 15 lipca 2003 r. do 18 lipca 2003 r. daty bliżej nieustalonej w K. w celu użycia za autentyczny podrobił dokument w postaci oświadczenia T. Z. z dnia 15.07.2003 r. poprzez nakreślenie na nim podpisu (...), a następnie użył go jako autentyczny przedkładając w (...) w dniu 18 lipca 2003 r., co stanowi przestępstwo z art. 270 § 1 kk i za to na podstawie art. 270 § 1 kk w zw. z art. 33 § 1 i 3 kk wymierzył mu karę grzywny w wysokości 30 stawek dziennych przy określeniu wysokości jednej stawki na kwotę 10 złotych;
2. II. oskarżonego M. Z. (1) w ramach czynu zarzucanego mu w pkt II aktu oskarżenia uznał za winnego tego, że w dniu 20 stycznia 2006 r. w K. w celu użycia za autentyczny podrobił dokument w postaci oświadczenia Ryczałt dla najmu T. Z. z dnia 20.01.2006 r. poprzez nakreślenie na nim podpisu (...), a następnie użył go jako autentyczny przedkładając w (...) w dniu 20 stycznia 2006 r., co stanowi przestępstwo z art. 270 § 1 kk i za to na podstawie art. 270 § 1 kk w zw. z art. 33 § 1 i 3 kk wymierzył mu karę grzywny w wysokości 30 stawek dziennych przy określeniu wysokości jednej stawki na kwotę 10 złotych;
3. III. oskarżonego M. Z. (1) w ramach czynów zarzucanych mu w pkt III i IV aktu oskarżenia uznał za winnego tego, że w okresie od 18 stycznia 2008 r. do dnia 1 marca 2008 r. działając w krótkich odstępach czasu, w podobny sposób podrobił w celu użycia za autentyczne dwa dokumenty poprzez podrobienie na nich podpisów swojej żony T. Z., i tak:
4. - w dniu 18 stycznia 2008 r. K. w celu użycia za autentyczny podrobił dokument w postaci oświadczenia Ryczałt dla najmu M. Z. (2) i T. Z. poprzez nakreślenie na nim podpisu (...), a następnie użył go jako autentyczny przedkładając w (...) w dniu 21 stycznia 2008 r.;
5. - w dniu 1 marca 2008 r. w K. w celu użycia za autentyczny podrobił dokument w postaci umowy najmu nieruchomości (lokalu) z dnia 1.03.2008 r. pomiędzy T. Z. a D. Ł. poprzez nakreślenie na umowie podpisu (...) w miejscu „ wynajmujący ”, co kwalifikuje jako jeden ciąg przestępstw z art. 270 § 1 kk w zw. z art. 91 § 1 kk i za to na podstawie art. 270 § 1 kk w zw. z art. 91 § 1 kk i art. 33 § 1 i 3 kk wymierzył mu karę grzywny w wysokości 80 stawek dziennych, przy ustaleniu wysokości jednej stawki na kwotę 10 złotych;
6. IV. oskarżonego M. Z. (1) w ramach czynu zarzucanego mu w pkt V aktu oskarżenia uznał za winnego tego, że w okresie od dnia 1 stycznia 2009 r. do 6 stycznia 2009 r. daty bliżej nieustalonej w K. w celu użycia za autentyczny podrobił dokument w postaci umowy najmu lokalu użytkowanego z dnia 1.01.2009 r. pomiędzy T. Z. a D. Ł. poprzez nakreślenie na nim podpisu (...) w miejscu „ wynajmujący ”, co stanowi przestępstwo z art. 270 § 1 k i za to na podstawie art. 270 § 1 kk w zw. z art. 33 § 1 i 3 kk wymierzył mu karę grzywny w wysokości 50 stawek dziennych przy określeniu wysokości jednej stawki na kwotę 10 złotych;
7. V. na podstawie art. 85 kk, art. 86 § 1 i 2 kk wymierzone oskarżonemu M. Z. (1) w wyroku kary grzywny połączył i jako karę łączną wymierzył mu 120 stawek dziennych, przy ustaleniu wysokości jednej stawki na kwotę 10 złotych;
8. VI. na podstawie art. 44 § 2 kk orzekł wobec oskarżonego środek karny w postaci przepadku dowodów rzeczowych w postaci: umowy najmu lokalu użytkowego z dnia 1.01.2009 r., oświadczenia z dnia 15.07.2003 r., ryczałtu najmu z dnia 20.01.2006 r., ryczałtu najmu z dnia 18.01.2008 r. i umowy najmu nieruchomości z dnia 1.03.2008 r. opisanych w wykazie dowodów rzeczowych (k. 70) poprzez pozostawienie ich w aktach sprawy (k. 62);
9. VII. zasądził od oskarżonego na rzecz Skarbu Państwa tytułem kosztów sądowych kwotę 1135 zł, w tym kwotę 120 zł tytułem opłaty.

Powyższy wyrok zaskarżony został przez obrońcę oskarżonego w całości. Na podstawie art. 438 pkt 1 i 4 kpk zarzucił on:

1. - naruszenie prawa materialnego, a to art. 270 kk w zw. z art. 115 § 14 kk poprzez niezasadne przyjęcie jakoby pisma do Urzędu Skarbowego w formie oświadczeń podatkowych stanowiły dokumenty w rozumieniu art. 115 § 14 kk,
2. - naruszenie prawa materialnego, a to art. 270 § 2a kk, poprzez nieprzyjęcie, iż zachowania oskarżonego M. Z. (1) stanowią przypadek mniejszej wagi i umorzenie postępowania w sprawie na podstawie art. 17 § 1 pkt 3 kpk w zw. z art. 1 § 2 kk ewentualnie na podstawie art. 66 kk.

Podnosząc te zarzuty obrońca oskarżonego wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku i uniewinnienie oskarżonego od zarzucanych mu aktem oskarżenia czynów co do oświadczeń podatkowych i umorzenie postępowania ze względu na znikomy stopień społecznej szkodliwości czynów podrobienia dwóch umów najmu ewentualnie w wypadku nieuwzględnienia tego wniosku o: zmianę zaskarżonego wyroku, uznanie wszystkich popełnionych czynów za przypadki mniejszej wagi i umorzenie - warunkowe lub z powodu znikomego stopnia społecznej szkodliwości czynów - postępowania wobec M. Z. (1).

Sąd Okręgowy zważył co następuje

Apelacja obrońcy oskarżonego nie zasługuje w żadnym zakresie na uwzględnienie. Apelujący podnosi w niej przede wszystkim zarzut obrazy prawa materialnego, tj. art. 270 kk przez, jego zdaniem, bezpodstawne przyjęcie przez Sąd I instancji, iż oświadczenia podatkowe składane w Urzędzie Skarbowym przez podatnika w związku z umową najmu lokalu użytkowego stanowią dokumenty w rozumieniu art. 115 § 14 kk i w konsekwencji bezpodstawne przyjęcie, iż oskarżony podrabiając podpis żony T. Z. i przedkładając te pisma w tym Urzędzie dopuścił się przestępstwa z art. 270 § 1 kk. Zdaniem apelującego oświadczenie to ma jedynie potwierdzić deklaracje o wyborze formy opodatkowania składane co roku przez osoby zawierające umowy najmu lokalu, natomiast nie ma znaczenia prawnego ani nie dowodzi istnienia prawa lub stosunku prawnego.

Obrońca oskarżonego nie ma racji podnosząc tak sformułowany zarzut. Nie można zgodzić się z twierdzeniem jakoby oświadczenie podatnika co do wyboru formy opodatkowania nie miało znaczenia prawnego. Wręcz przeciwnie, złożenie oświadczenia określonej treści opatrzonego podpisem podatnika, ma istotne znaczenie dla niego samego i władz podatkowych. Rodzi bowiem określone konsekwencje przede wszystkim dla podatnika, a dla organów podatkowych powoduje konieczność podjęcia właściwych decyzji dotyczących zobowiązań podatkowych. Również nie budzi wątpliwości cel działania oskarżonego, jakim było użycie tych dokumentów jako autentycznych przez przedłożenie ich w Urzędzie Skarbowym. Okoliczność, iż T. Z. w pewnym okresie wyraziła na to zgodę, jak słusznie podniósł Sąd, nie wyłącza bezprawności tego czynu. Tak więc, Sąd I instancji nie popełnił błędu uznając, iż zachowanie oskarżonego także w tym zakresie wyczerpało znamiona przestępstwa z art. 270 § 1 kk.

Apelujący podnosi także, iż jego zdaniem, zachowanie oskarżonego w zakresie sfałszowania umów najmu lokalu, a alternatywnie także w pozostałym zakresie, stanowi wypadek mniejszej wagi określony w art. 270 § 2a kk, w związku z czym zachowanie to należałoby ocenić jako czyn o znikomym stopniu społecznej szkodliwości lub czyn, którego społeczna szkodliwość oraz wina sprawcy nie są znaczne. Także w tym zakresie apelujący nie ma racji. Sąd I instancji trafnie ocenił stopień winy oskarżonego, uznając go za duży, słusznie podkreślając, że działał z pełną świadomością i swobodą woli, a jego działanie było planowane. Z drugiej strony Sąd uznał, iż stopień społecznej szkodliwości czynów oskarżonego nie jest znaczny, gdyż jego przestępcze zachowanie nie wyrządziło dalszych negatywnych skutków prawnych.

Sąd rozważał możliwość oceny czynów oskarżonego jako czynów o znikomym stopniu społecznej szkodliwości, ale trafnie uznał, iż nie ma do tego podstaw. Przede wszystkim należy podkreślić, na co także wskazał Sąd, iż zachowanie oskarżonego nie miało charakteru przypadkowego, nie było też jednorazowe. Było planowane i wykonywane przez dłuższy czas, a stopień jego winy był duży. Trudno więc mówić, aby to zachowanie było wyjątkowym zdarzeniem w życiu oskarżonego. Tak więc Sąd I instancji prawidłowo zakwalifikował czyny oskarżonego jako przestępstwo z art. 270 § 1 kk i trafnie ocenił, iż brak jest podstaw do umorzenia postępowania na podstawie art. 17 § 1 pkt 3 kpk. Nie zachodzą również przesłanki do warunkowego umorzenia postępowania w tej sprawie. Przede wszystkim należy podkreślić, że stopień winy oskarżonego został trafnie oceniony przez Sąd jako duży, za czym przemawiają podniesione przez Sąd okoliczności.

Wskazane zaś w art. 66 § 1 kk przesłanki, do których m.in. należy ocena stopnia winy sprawcy, muszą zachodzić łącznie. Skoro stopień winy oskarżonego został trafnie oceniony jako duży, to brak jest podstaw do warunkowego umorzenia postępowania.

Brak jest także podstaw do ingerowania w treść zaskarżonego wyroku w zakresie dotyczącym wymiaru kary. W tym zakresie należy podzielić argumenty wskazane przez Sąd przemawiające za wyborem tego rodzaju kary. Wymiar orzeczonej kary grzywny uwzględnia dyrektywy zawarte w art. 53 kk, w tym okoliczności obciążające i łagodzące.

Mając powyższe na uwadze Sąd Okręgowy zaskarżony wyrok utrzymał w mocy (art. 437 § 1 kpk). O kosztach sądowych za postępowanie odwoławcze orzeczono na podstawie art. 634, 627 kpk.