Uzasadnienie
Postanowieniem z 29 lipca 2019 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku odrzucił skargę O. Sp. z o.o. w S. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w B. z dnia [...] maja 2019 r. na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018 r. poz. 1302 ze zm., dalej powoływana jako p.p.s.a.). Przyczyną odrzucenia skargi było nienależyte uzupełnienie braków formalnych poprzez nieprzedłożenie aktualnego na dzień wniesienia skargi odpisu z rejestru przedsiębiorców KRS.
Zażalenie na powyższe postanowienie wywiodła Skarżąca, wskazując na naruszenie art. 49 § 2, art. 58 § 1 pkt 3, art. 28 i art. 29 p.p.s.a. a także art. 49 § 1 p.p.s.a w zw. z art. 6 p.p.s.a. oraz art. 45 ust. 1 Konstytucji RP. W ocenie Spółki Sąd błędnie założył, że jedynie aktualny i pełny wypis z KRS jest dokumentem potwierdzającym właściwe umocowanie do reprezentowania spółki prawa handlowego. Dodatkowo wskazano, że Sąd nie wziął pod uwagę oświadczenia złożonego przez członka zarządu, z którego wynika, że złożony w wykonaniu wezwania Sądu odpis z KRS i sposób reprezentacji Spółki nie uległ zmianie od dnia złożenia skargi. Skarżąca podkreśliła, że w dniu 22 lipca 2019 r. kontaktowała się telefonicznie z punktem informacji sądowej, gdzie uzyskała informację, że prawidłowym wykonaniem wezwania Sądu będzie złożenie aktualnego odpisu z KRS wraz z oświadczeniem, że sposób reprezentacji Spółki w dacie składania skargi był taki sam jak w chwili obecnej. Wraz z zażaleniem Spółka nadesłała pełny odpis z KRS.
Wskazując na powyższe, Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz przekazanie skargi do rozpoznania Sądowi I instancji a także zasądzenie zwrotu kosztów postępowania, w tym zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zażalenie podlega uwzględnieniu.
Zgodnie z przepisem art. 195 § 2 p.p.s.a., jeżeli zażalenie zarzuca nieważność postępowania lub jest oczywiście uzasadnione, wojewódzki sąd administracyjny, który wydał zaskarżone postanowienie, może na posiedzeniu niejawnym, nie przesyłając akt Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu, uchylić zaskarżone postanowienie i w miarę potrzeby sprawę rozpoznać na nowo. Od ponownie wydanego postanowienia przysługują środki odwoławcze na zasadach ogólnych.
W przedmiotowej sprawie postanowienie z dnia 29 lipca 2019 r. podlega uchyleniu, jednakże zarzut Skarżącej, że Sąd swoje przekonania oparł na niewłaściwie ustalonym stanie faktycznym, co spowodowało wadliwe zastosowanie powołanych w uzasadnieniu przepisów postępowania, okazał się chybiony. Wskazać bowiem należy, że ww. orzeczenie zostało wydane zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa, a zarzuty Strony wskazujące na jego wadliwość okazały się nieuzasadnione. Jednakże, jak wynika z zażalenia Spółki, wyciągu z bilingów rozmów telefonicznych oraz notatki urzędowej z dnia 14 sierpnia 2019 roku – w dniu 22 lipca 2019 roku reprezentujący Spółkę członek zarządu M. M. chcąc rozwiać swoje wątpliwości i tym razem prawidłowo wypełnić wezwanie Sądu do uzupełnienia braków formalnych wniesionej skargi skontaktował się z punktem informacji sądowej z prośbą o udzielenie informacji jakiego rodzaju dokument ma przedstawić sądowi.
W odpowiedzi uzyskał informację, że nie może zostać połączony z referendarzem sądowym, ale rozmawiający z nim pracownik poinformował go, że winien przedłożyć aktualny wypis z rejestru KRS wraz z oświadczeniem, że sposób reprezentacji Spółki w dacie składania skargi był taki sam jak w chwili obecnej, co też uczynił. W ocenie Sądu fakt, iż pracownik upoważniony do kontaktu z interesantami udzielił Spółce błędnej informacji nie może pociągnąć za sobą negatywnych dla niej skutków prawnych, a zatem ww. postanowienie należało uchylić.
Podkreślić jednak należy, że osoby uprawnione do działania w imieniu osób prawnych powinny wykazać to prawo stosownym dokumentem przy pierwszej czynności w postępowaniu. Dokumentem tym w przypadku spółki prawa handlowego jest co do zasady odpis z rejestru przedsiębiorców KRS, czyli dokument, o przedstawienie którego została wezwana Skarżąca. Zaniechanie w tym zakresie stanowiło brak formalny skargi, podlegający uzupełnieniu w trybie art. 49 § 1 p.p.s.a., a w sytuacji, gdy strona nie uczyniła zadość wezwaniu w ww. zakresie, sąd zobowiązany był do odrzucenia skargi na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. Dokumenty dotyczące reprezentacji strony powinny być bowiem aktualne na dzień złożenia skargi.
Mając jednak na uwadze fakt, iż Spółce udzielono błędnej informacji podczas kontaktu z punktem informacji sądowej, zażalenie skarżącej Spółki uwzględniono jako oczywiście uzasadnione i na podstawie art. 195 § 2 p.p.s.a. uchylono zaskarżone nim postanowienie (pkt 1 sentencji postanowienia).
Uznanie zażalenia za "oczywiście uzasadnione" oznacza brak podstawy do uiszczenia opłaty - art. 220 par. 1 p.p.s.a. nie ma wówczas zastosowania, a opłata pobrana wcześniej podlega uchyleniu i zwrotowi na podstawie art. 225 p.p.s.a. (por. postanowienie NSA z 22 grudnia 2004 r., FZ 374/04), o czym orzeczono w pkt 2 sentencji postanowienia.
Odnośnie orzeczenia o kosztach zastępstwa procesowego w postępowaniu zażaleniowym (pkt 3 sentencji postanowienia), wskazać godzi się, że brak jest podstaw do zasądzenia tych kosztów. Zgodnie z art. 199 p.p.s.a., strony ponoszą koszty postępowania związane ze swoim udziałem w sprawie. Wyjątkiem są sytuacje, gdy przepis szczególny stanowi inaczej. Okoliczności, które zachodzą w niniejszej sprawie ustawodawca do sytuacji wyjątkowych nie zaliczył. Jak wynika z art. 209 p.p.s.a., w innych przypadkach niż orzeczenie uwzględniające skargę (art. 200 p.p.s.a.) oraz orzeczenie, o którym mowa w art. 201, art. 203 i art. 204 p.p.s.a., sąd nie rozstrzyga o zwrocie kosztów postępowania.
Nadto przepis art. 197 § 2 p.p.s.a. nie zawiera odesłania do odpowiedniego stosowania przepisów o zwrocie kosztów postępowania między stronami w postępowaniu zażaleniowym (por. M. Niezgódka-Medek (w:) B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Zakamycze 2005, s. 527 oraz postanowienie z dnia 25 czerwca 2018 r., II SA/Wa 1316/17, pub. CBOSA). Nie istnieje zatem podstawa prawna do rozstrzygnięcia o kosztach wynagrodzenia pełnomocnika w orzeczeniu wydanym na podstawie art. 195 § 2 p.p.s.a. (por. wyrok NSA z 15 listopada 2012 r., II GZ 395/12, pub. CBOSA).