Uzasadnienie
Wyrokiem z dnia 1 lutego 2017 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim uchylił w całości decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] września 2016 r. nr [...] w przedmiocie podatku akcyzowego z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu osobowego (pkt 1 wyroku). Równocześnie zasądził od organu administracji na rzecz D.S. kwotę 1.025,00 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Strona skarżąca, reprezentowana przez pełnomocnika, wniosła zażalenie na postanowienie w przedmiocie kosztów postępowania wskazując na pominięcie przez Sąd kwoty 39,90 zł - zgodnie z zestawieniem kosztów z dnia [...] stycznia 2017 r. Wyjaśniła, że na przedmiotowe koszty składają się: opłata skarbowa od pełnomocnictwa w kwocie 17 zł oraz opłata pocztowa w kwocie 3,50 zł związana z opłaceniem pełnomocnictwa, opłata pocztowa za nadanie skargi w kwocie 4,20 zł, opłata pocztowa związana z wniesieniem pisma procesowego z [...] stycznia 2017 r. w kwocie 5,50 zł, opłata pocztowa za nadanie pisma do Urzędu Miasta w związku z wyjaśnieniem opłaty skarbowej od pełnomocnictwa w wysokości 4,20 zł, opłata pocztowa związana z wniesieniem pisma do Sądu z [...] stycznia 2017 r. w kwocie 5,50 zł. Podniosła, że wskazane koszty należą się stronie skarżącej stosownie do treści art. 205 P.p.s.a. Mając to na uwadze skarżący wniósł o zasądzenie od organu zwrotu ww. kosztów, nadto o zasądzenie na jego rzecz wszelkich kosztów postępowania zażaleniowego, w tym uiszczony wpis 100 zł i opłatę pocztową za wniesienie wpisu, koszty zastępstwa procesowego, kwotę 5,20 zł tytułem opłaty pocztowej związanej ze złożeniem niniejszego zażalenia.
Po rozpoznaniu zażalenia Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 29 marca 2017 r. sygn. akt I GZ 74/17 uchylił zaskarżone postanowienie i przekazał sprawę w tym zakresie do ponownego rozpoznania.
Uzasadniając swoje rozstrzygnięcie wskazał, że uchylone orzeczenie, oprócz wskazania podstawy prawnej rozstrzygnięcia w przedmiocie kosztów, nie zawierało argumentacji przemawiającej za zasądzeniem kosztów w przyjętej wysokości, uniemożliwiając tym samym zarówno stronom postępowania, jak i Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu poznanie motywów leżących u podstaw tego rozstrzygnięcia. Uchybienie to w stanie faktycznym sprawy jest o tyle istotne, że strona skarżąca poza złożonym w skardze wnioskiem o zasądzenie na jej rzecz zwrotu kosztów postępowania, w piśmie procesowym z dnia [...] stycznia 2017 r. (k. 20-21 akt sądowych) ponowiła ten wniosek, precyzując jakie - w jej ocenie - poniesione przez nią wydatki, powinny być zwrócone na jej rzecz wraz z kosztami postępowania.
Równocześnie Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że brak jest podstaw do rozstrzygnięcia wniosku skarżącego o zasądzenie kosztów postępowania zażaleniowego, bowiem żaden z przepisów ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie przewiduje możliwości orzekania przez Naczelny Sąd Administracyjny o zwrocie między stronami kosztów tego postępowania w przypadku uwzględnienia zażalenia (por: uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 4 lutego 2008 r. sygn. akt I OPS 4/07, publ. ONSAiWSA 2008/2/23; postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 lipca 2005 r., sygn. akt II OSK 552/05, publ. ONSAiWSA 2006/1/17).
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zgodnie z art. 190 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm. - zwanej dalej "P.p.s.a."), sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Przepis ten z mocy art. 197 § 2 P.p.s.a. ma zastosowanie także do postępowania toczącego się na skutek zażalenia, jak to miało miejsce w niniejszej sprawie.
Przez ocenę prawną, o której mowa w art. 190 P.p.s.a., należy zaś rozumieć osąd o prawnej wartości sprawy, a ocena prawna może dotyczyć stanu faktycznego, wykładni przepisów prawa materialnego i procesowego, prawidłowości korzystania z uznania administracyjnego, jak też kwestii zastosowania określonego przepisu prawa jako podstawy do wydania takiej, a nie innej decyzji. Obowiązek podporządkowania się ocenie prawnej wyrażonej w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego, ciążący na sądzie rozpoznającym ponownie daną sprawę; może być wyłączony tylko w wypadku istotnej zmiany stanu prawnego lub faktycznego.
Wskazać należy, że uchylając postanowienie zawarte w pkt 2 wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. z 1 lutego 2017 r. dotyczące kosztów postępowania w niniejszej sprawie, Naczelny Sąd Administracyjny zakwestionował brak przedstawienia w sposób szczegółowy motywów podjętego rozstrzygnięcia.
Wyjaśnić zatem należy, że stosownie do art. 200 P.p.s.a., w razie uwzględnienia skargi przez sąd pierwszej instancji przysługuje skarżącemu od organu, który wydał zaskarżony akt lub podjął zaskarżoną czynność albo dopuścił się bezczynności lub przewlekłego postępowania, zwrot kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw. Definicję "kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw" zawiera art. 205 § 1 i § 2 P.p.s.a. Z uwagi na to, że w niniejszej sprawie strona korzysta z usług adwokata, zastosowanie znajdzie § 2. Przepis ten stanowi, że do niezbędnych kosztów postępowania strony reprezentowanej przez adwokata lub radcę prawnego zalicza się ich wynagrodzenie, jednak nie wyższe niż stawki opłat określone w odrębnych przepisach i wydatki jednego adwokata lub radcy prawnego, koszty sądowe oraz koszty nakazanego przez sąd osobistego stawiennictwa strony.
Wynagrodzenie pełnomocnika będącego adwokatem w niniejszej sprawie ustala się na podstawie przepisów rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U. z 2015 r., poz. 1800 ze zm.).
Do niezbędnych kosztów postępowania, strony reprezentowanej przez zawodowego pełnomocnika, należy zaliczyć również wydatki takie jak, np. opłata skarbowa od pełnomocnictwa, opłata pocztowa, prowizje bankowe za dokonanie przelewu, itp. czyli niezbędne wydatki poniesione w związku z postępowaniem przed sądem. Wydatki te powinny zostać wykazane w zestawieniu kosztów składanym przez pełnomocnika. Jeżeli jakiś wydatek, wskazany w zestawieniu kosztów, budzi zastrzeżenia, to Sąd powinien wezwać pełnomocnika do przedstawienie dokumentów potwierdzających jego poniesienie lub jego uzasadnienie.
W rozpoznawanej sprawie, pełnomocnik skarżącego, pismem z dnia [...] stycznia 2017 r. przedstawił szczegółowe zestawienie poniesionych kosztów.
W ocenie Sądu, za koszty niezbędne do dochodzenia swoich praw przez stronę skarżącą, w myśl art. 200 P.p.s.a., w niniejszej sprawie należy uznać:
- - 125 zł z tytułu wpisu od skargi;
- - 900 zł z tytułu wynagrodzenia adwokata, z uwagi na wartość przedmiotu sprawy wynoszącą powyżej 1.500 zł do 5.000 zł, na podstawie § 2 pkt 3 w zw. § 14 ust. 1 pkt 1 lit. a) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U. z 2015 r. poz. 1800) w zw. z § 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz.U. z 2016r. poz.1668).
- - 15,20 zł z tytułu opłat pocztowych związanych z wniesieniem skargi z dnia [...] listopada 2016 r. oraz pism procesowych z dnia [...] stycznia 2017 r.
Brak jest zaś podstaw do zaliczenia do niezbędnych kosztów postępowania opłaty skarbowej od pełnomocnictwa uiszczonej na rzecz Urzędu Miejskiego w kwocie 17 zł wraz z opłatą pocztową w kwocie 3,50 zł oraz opłaty pocztowej za nadanie odpowiedzi na wezwanie Prezydenta Miasta w związku z wyjaśnieniem opłaty skarbowej od ww. pełnomocnictwa w wysokości 4,20 zł.
Opłata skarbowa od pełnomocnictwa podlega zwrotowi tylko wtedy, kiedy została prawidłowo uiszczona, to znaczy wpłacona do właściwego organu podatkowego. Jeżeli została uiszczona do niewłaściwego organu, zwrotowi nie podlega.
Przypomnieć należy, że zgodnie z art. 1 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 16 listopada 2006 r. o opłacie skarbowej (Dz. U Nr 225, poz. 1635, ze zm.), opłacie skarbowej podlega złożenie dokumentu stwierdzającego udzielenie pełnomocnictwa lub prokury albo jego odpisu, wypisu lub kopii - w sprawie z zakresu administracji publicznej lub w postępowaniu sądowym. Obowiązek zapłaty opłaty skarbowej powstaje od złożenia dokumentu stwierdzającego udzielenie pełnomocnictwa lub prokury oraz od jego odpisu, wypisu lub kopii - z chwilą złożenia dokumentu w organie administracji publicznej, sądzie lub podmiocie, o którym mowa w art. 1 ust. 2 u.o.s. (art. 6 ust. 1 pkt 4 ww. ustawy). Na zasadzie art. 8 ust. 1 tej ustawy, zapłaty opłaty skarbowej dokonuje się w kasie lub na rachunek właściwego organu podatkowego. Stosownie do art. 12 ust. 1 i ust. 2 pkt 2 ustawy o opłacie skarbowej, organem podatkowym właściwym miejscowo w sprawach opłaty skarbowej od złożenia dokumentu stwierdzającego udzielenie pełnomocnictwa lub prokury oraz jego odpisu, wypisu lub kopii jest wójt (burmistrz, prezydent miasta), właściwy ze względu na miejsce złożenia dokumentu.
W związku z tym, organem właściwym w przedmiocie opłaty skarbowej uiszczonej od pełnomocnictwa procesowego złożonego w postepowaniu przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Gorzowie Wlkp. jest Prezydent Miasta. Powyższego zmienić nie może okoliczność podnoszona przez stronę skarżącą, że skarga inicjująca postępowanie przez sądem administracyjnym składana jest za pośrednictwem organu administracji, w rozpoznawanej sprawie - za pośrednictwem Dyrektora Izby Celnej.
W konsekwencji powyższego, brak jest również podstaw do zasądzenia na rzecz skarżącego opłaty pocztowej poniesionej w związku z niewłaściwie uiszczoną opłatą skarbową od ww. pełnomocnictwa.
Do niezbędnych wydatków poniesionych w związku z postępowaniem przed sądem nie można zaliczyć też opłaty pocztowej za korespondencję skierowaną do Prezydenta Miasta. Została ona bowiem poniesiona w postępowaniu wyjaśniającym, toczącym się przed organem podatkowym, na skutek uiszczenia opłaty skarbowej do niewłaściwego organu, a tym samym nie dotyczyła niniejszego postępowania sądowoadministracyjnego.
Na zakończenie, za bezpodstawny uznać należy wniosek skarżącego o zasądzenie na jego rzecz kosztów postępowania zażaleniowego. W postanowieniu z 29 marca 2017 r. sygn. akt I GZ 74/17 Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że ustawodawca nie przewidział możliwości orzekania o zwrocie kosztów tego postępowania. Wyjaśnić należy, że zgodnie z art. 209 P.p.s.a. Sąd orzeka o zwrocie stronie kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw tylko w orzeczeniach wydanych na podstawie art. 200, art. 201, art. 203 i art. 204 P.p.s.a. Oznacza to, że nie ma podstaw do zasądzenia zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego w orzeczeniu, które nie jest jednym ze wskazanych wyżej. W szczególności, na co wskazuje się w licznych orzeczeniach Naczelnego Sądu Administracyjnego (przykładowo postanowienia: z dnia 24 marca 2015r. sygn. akt I OZ 113/15 i z dnia 15 listopada 2012 r., sygn. akt II GZ 395/12 opubl. na http//orzeczenia.nsa.gov.pl) nie ma takiej możliwości w orzeczeniach wydawanych w postępowaniu zażaleniowym, gdyż art. 197 § 2 P.p.s.a. nie zawiera odesłania do odpowiedniego stosowania przepisów o zwrocie kosztów postępowania między stronami w postępowaniu zażaleniowym.
Mając powyższe na względzie Sąd postanowił jak w sentencji.