Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia [...] stycznia 2019 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze, na skutek wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 19 września 2018 r. o sygn. akt I SA/Po 469/18 oraz po ponownym rozpoznaniu w dniu [...] stycznia 2019 r. odwołania [...] (dalej: skarżący) od decyzji Burmistrza Miasta i Gminy [...] z dnia [...] lutego 2018 r. w sprawie łącznego zobowiązania pieniężnego w podatku od nieruchomości i podatku rolnym za 2018 r., stwierdził niedopuszczalność odwołania.
W uzasadnieniu postanowienia organ wyjaśnił, że decyzją z dnia [...] lutego 2018 r., organ podatkowy pierwszej instancji określił [...] wysokość łącznego zobowiązania pieniężnego w podatku rolnym i w podatku od nieruchomości na 2018 r. Decyzja doręczona została w dniu [...] lutego 2018 r. stronie - [...], a odebrana faktycznie przez wnoszącego odwołanie [...], co wynika ze zwrotnego potwierdzenia odbioru w/w decyzji.
Pismem z dnia [...] marca 2018 r. [...] odwołał się od powyższej decyzji do Samorządowego Kolegium Odwoławczego, wnosząc o uchylenie decyzji w całości. Wskazał, że od 30 lat jest użytkownikiem i płatnikiem podatku rolnego od działki, której sprzedaży w drodze aktu notarialnego dokonał [...].
Samorządowe Kolegium Odwoławcze, powołując art. 228 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 800 ze zm. – dalej: "O.p."), stwierdziło, że nie jest możliwe przystąpienie do merytorycznego zbadania skuteczności odwołania, bowiem odwołanie zostało wniesione przez osobę, której w przedmiotowej sprawie brak jest jakichkolwiek podstaw do nadania statusu strony. Zostało zatem wniesione nie przez osobę, której należałoby przyznać legitymację procesową. Zdaniem organu z dokumentów zawartych w aktach sprawy wynika, że status strony w przedmiotowej sprawie posiada jedynie [...], który jest właścicielem objętych decyzją nieruchomości. [...] jest jedynie płatnikiem podatku od nieruchomości i podatku rolnego i co istotne nie jest posiadaczem samoistnym przedmiotowej nieruchomości, co wynika z zawartych w aktach dokumentów.
Powołując orzecznictwo sądowe Kolegium wywiodło, że w przypadku wniesienia odwołania przez osobę nie będącą stroną postępowania podatkowego, zachodzi konieczność wydania postanowienia stwierdzającego niedopuszczalność odwołania. Z taką sytuacją mamy do czynienia w niniejszej sprawie. Stroną postępowania zakończonego zaskarżoną decyzją był [...] i to jemu przysługiwała legitymacja do wniesienia środka zaskarżenia nie zaś faktycznemu skarżącemu tj. [...].
W skardze z dnia [...] stycznia 2019 r. skarżący nie zgodził się z wydanym rozstrzygnięciem i wniósł o pozytywne rozpatrzenie sprawy.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje
Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie.
Kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg m.in. na postanowienia oraz decyzje administracyjne. W wyniku takiej kontroli decyzja czy postanowienie może zostać uchylone w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności mogących być podstawą wznowienia postępowania. Z przepisu art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm. – dalej: "P.p.s.a."), wynika z kolei, że Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Odnosząc się do opisanego powyżej zakresu kognicji sądu administracyjnego należy uznać, że w ustalonym stanie faktycznym skarga nie zasługuje na uwzględnienie, zaś zaskarżone postanowienie nie narusza prawa, co byłoby podstawą do jego wyeliminowania z obrotu prawnego.
Przedmiotem rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie jest postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego stwierdzające niedopuszczalność odwołania.
W pierwszej kolejności należy wyjaśnić, że zgodnie z art. 153 P.p.s.a., ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia. Ocena prawna może dotyczyć stanu faktycznego, wykładni przepisów prawa materialnego i procesowego, prawidłowości korzystania z uznania administracyjnego oraz kwestii zastosowania określonego przepisu prawa jako podstawy do wydania decyzji. Wskazania co do dalszego postępowania stanowią z reguły konsekwencję oceny prawnej. Dotyczą one sposobu działania w toku ponownego rozpoznania sprawy i mają na celu uniknięcie błędów już popełnionych i wskazanie kierunku, w którym winno zmierzać przyszłe postępowanie (M. Jagielska, J. Jagielski, R. Stankiewicz, w: red. R. Hauser, M. Wierzbowski, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2011 r., s. 544, Nb 1-3).
Związanie oceną prawną wyrażoną w wyroku oraz wynikającymi z niej wskazaniami co do dalszego postępowania oznacza, że organ nie może formułować nowych ocen prawnych, sprzecznych z wyrażonym wcześniej poglądem, lecz obowiązany jest do podporządkowania się jemu w pełnym zakresie oraz konsekwentnego reagowania w razie stwierdzenia braku zastosowania się do wskazań w zakresie dalszego postępowania przed organem administracji publicznej (por. wyrok NSA z: 30 lipca 2009 r., II FSK 451/08, Lex nr 526493; 23 września 2009 r., I FSK 494/09, Lex nr 594010; 13 lipca 2010 r.). Dlatego w razie wnoszenia kolejnych skarg z powodu niewłaściwego wykonania zapadłego wyroku uwzględniającego skargę, sąd administracyjny jedynie weryfikuje sposób wywiązania się organów ze skierowanych do nich wskazań, nie wnika on natomiast w materię objętą zakresem wcześniejszych ocen (por. wyrok NSA z 21 kwietnia 2010 r., II FSK 2129/08, Lex nr 596261).
W ocenie Sądu orzekającego w niniejszej sprawie, organ wykonał zalecenia zawarte w prawomocnym wyroku WSA w Poznaniu z 19 września 2018 r. sygn. akt I SA/Po 469/18 w sprawie ze skargi [...], uchylającym postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego stwierdzające uchybienie terminowi do wniesienia odwołania. Przypomnieć należy, że w wyroku tym Sąd stwierdził, że [...] nie jest podatnikiem podatku od nieruchomości i podatku rolnego od nieruchomości położonej w [...] K. (działki o nr ewid. [...] i [...]) i nie posiada przymiotu strony w niniejszym postępowaniu podatkowym. Fakt ten znajduje także pełne potwierdzenie w decyzji Burmistrza Miasta i Gminy [...] z dnia [...] lutego 2018 r., mocą której łączne zobowiązanie pieniężne w podatku od nieruchomości i w podatku rolnym za 2018 r. zostało ustalone jedynie [...].
Skoro zatem, jak stwierdził Sąd, [...] nie był stroną postępowania podatkowego zakończonego wydaniem przez Burmistrza Miasta i Gminy [...] decyzji z dnia [...] lutego 2018 r., to nie przysługiwało mu prawo do wniesienia odwołania od tej decyzji. Okoliczności tej w żaden sposób nie zmienia fakt wcześniejszego opłacania przez [...] podatków od przedmiotowej nieruchomości. W związku z powyższym wywiedziony przez [...] środek zaskarżenia powinien zostać uznany przez organ II instancji za niedopuszczalny. Na marginesie Sąd zauważył, że z treści skargi i odwołania można wywieść, iż w istocie [...] rości sobie prawa do spornej nieruchomości, ale ewentualne roszczenia cywilne nie nadają mu przymiotu strony w niniejszym postępowaniu podatkowym.
Tym samym należy stwierdzić, że wydanie przez SKO postanowienia stwierdzającego uchybienie terminu do wniesienia odwołania, w sytuacji gdy odwołanie zostało wniesione przez osobę nieuprawnioną, było bezpodstawne.
Ponownie rozpoznając sprawę, organ prawidłowo zatem, w trybie art. 228 § 1 pkt 1 i § 2 O.p., stwierdził niedopuszczalność odwołania złożonego przez [...]. W przypadku bowiem wniesienia odwołania przez osobę nie będącą stroną postępowania podatkowego, zachodzi konieczność wydania postanowienia stwierdzającego niedopuszczalność odwołania. Z taką sytuacją mamy do czynienia w niniejszej sprawie. Stroną postępowania zakończonego zaskarżoną decyzją był [...] i to tej osobie przysługiwała legitymacja do wniesienia środka zaskarżenia nie zaś faktycznemu skarżącemu, tj. [...].
W orzecznictwie podkreśla się, że niedopuszczalność odwołania (zażalenia) to taka sytuacja, w której obowiązujące prawo nie przewiduje możliwości prowadzenia postępowania odwoławczego. Niedopuszczalność odwołania występuje, gdy nie istnieje przedmiot odwołania lub odwołanie wnosi podmiot nieuprawniony (por. wyrok WSA w Warszawie z 13 grudnia 2018 r. o sygn. akt III SA/Wa 1611/18 (publ. LEX nr 2638739). W wyroku z dnia 3 czerwca 2016 r. o sygn. akt II FSK 1439/14 Naczelny Sąd Administracyjny (publ. LEX nr 2106549) wskazał, że niedopuszczalność odwołania to taka sytuacja, w której obowiązujące prawo nie przewiduje możliwości prowadzenia postępowania odwoławczego. Są to okoliczności, które nie wynikają z treści rozstrzygnięcia, lecz są w stosunku do niej zewnętrzne. Wniosku o niedopuszczalności zażalenia (odwołania) organ nie może wyprowadzać z oceny zarzutów podniesionych w tym środku zaskarżenia.
Reasumując Sąd stwierdza, że wydane w sprawie rozstrzygnięcie nie narusza przepisów prawa.
Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 151 oraz art. 119 pkt 3 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji.