Uzasadnienie
W dniu [...] kwietnia 2022 r. J. U. drogą elektroniczną (e-mail) wniósł skargę na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Poznaniu wskazane w rubrum orzeczenia.
Zarządzeniem z [...] maja 2022 r. Przewodniczący Wydziału I wezwał skarżącego do uzupełnienia braków formalnych skargi – w terminie 7 dni od doręczenia odpisu zarządzenia, pod rygorem odrzucenia skargi - przez podanie numeru PESEL, nadesłanie podpisanej skargi oraz podpisanego odpisu skargi. Wezwanie zostało doręczone skarżącemu [...] czerwca 2022 r. (zwrotne potwierdzenie odbioru - karta 14 akt). W zakreślonym terminie skarżący nadesłał podpisaną skargę oraz jej odpis, jednak nie podał numeru PESEL.
Sąd zważył, co następuje
Stosownie do art. 57 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r. poz. 329 ze zm.; dalej: "P.p.s.a."), skarga powinna czynić zadość wymaganiom pisma w postępowaniu sądowym. Pismo procesowe strony powinno spełniać określone warunki formalne, bez których nie można mu nadać prawidłowego biegu. Wymogi formalne składanych pism uregulowane zostały w art. 46 P.p.s.a. Stosownie do art. 46 § 2 pkt 1 lit. b P.p.s.a., poza elementami wymienionymi w § 1 tego przepisu pismo strony powinno ponadto zawierać, w przypadku, gdy jest pierwszym pismem w sprawie – numer PESEL strony wnoszącej pismo, będącej osobą fizyczną, oraz numer PESEL jej przedstawiciela ustawowego, jeżeli są obowiązani do jego posiadania albo posiadają go, nie mając takiego obowiązku. W sytuacji, gdy brak jest jednego z elementów pisma wymienionych w art. 46 P.p.s.a. obowiązkiem sądu, zgodnie z art. 49 § 1 P.p.s.a., jest wezwanie strony do uzupełnienia lub poprawienia pisma w terminie siedmiu dni pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania, chyba że ustawa stanowi inaczej.
Takim przepisem szczególnym jest przepis art. 58 § 1 pkt 3 P.p.s.a., zgodnie z którym sąd odrzuca skargę, jeżeli w wyznaczonym terminie nie uzupełniono jej braków formalnych. Powyższe przepisy mają charakter bezwzględnie obowiązujący, a zatem w przypadku nieuzupełnienia przez stronę skarżącą braków formalnych skargi w wyznaczonym terminie, sąd zobowiązany jest do jej odrzucenia.
Ponadto podkreślenia wymaga, że w uzasadnieniu projektu ustawy – o zmianie ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz niektórych innych ustaw (druk nr 3260 Sejmu VIII kadencji) wyjaśniono, że celem wprowadzenia wymogu podawania numeru PESEL przez osoby fizyczne oraz numeru w Krajowym Rejestrze Sądowym, a w przypadku jego braku - numeru identyfikacyjny REGON albo numeru w innym właściwym rejestrze lub ewidencji, albo numer identyfikacji podatkowej strony wnoszącej pismo, niebędącej osobą fizyczną, w pierwszym piśmie wnoszonym do sądu było przede wszystkim zapewnienie jednoznacznej identyfikacji podmiotów zarejestrowanych w systemie teleinformatycznym, właściwego zarządzania ich danymi oraz – dla właściwego wykorzystania możliwości, jakie niesie ze sobą informatyzacja – automatycznego przetwarzania danych. Podkreślono, że przyjęcie rozwiązania, opartego na unikatowym identyfikatorze PESEL/KRS/NIP, jest niezbędne dla zapewnienia funkcjonowania systemu, w szczególności, jeśli weźmie się pod uwagę potencjalną liczbę podmiotów zarejestrowanych w systemie oraz konieczność ograniczania do minimum możliwości popełnienia pomyłek w zakresie identyfikacji stron oraz innych uczestników postępowania sądowoadministracyjnego.
Dodatkowo podkreślić należy, że korzystanie ze środków komunikacji elektronicznej w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest możliwe w toku całego postępowania. Tym samym uzasadnia to stwierdzenie, że obowiązek podania numeru PESEL w pierwszym piśmie procesowym ma wymiar ogólny, a nie tylko taki, że numer ten jest konieczny do nadania biegu pismu procesowemu, w którym powinien być zamieszczony. W związku z tym, że na każdym etapie postępowania może powstać obowiązek sądu doręczania pism i orzeczeń w formie dokumentu elektronicznego zawierającego dane z systemu teleinformatycznego sądu, zrozumiałe jest, że ustawodawca uznał, że strona postępowania powinna ten numer podać w pierwszym piśmie procesowym. Po uprawomocnieniu się orzeczenia kończącego postępowanie, a więc już po zwrocie akt administracyjnych organowi, również może powstać obowiązek doręczania pism i orzeczeń w formie dokumentu elektronicznego zawierającego dane z systemu teleinformatycznego sądu.
Okoliczność ewentualnego znajdowania się numeru PESEL w aktach administracyjnych nie ma zatem znaczenia, gdyż wszystkie dane powinny znajdować się w aktach sądowych. Postępowanie administracyjne i postępowanie sądowoadministracyjne są bowiem postępowaniami odrębnymi, prowadzonymi na podstawie odrębnych przepisów i w formie osobnych akt sprawy.
Tym samym tut. Sąd podziela stanowisko wyrażone m.in. w postanowieniach Naczelnego Sądu Administracyjnego z: 25 października 2019 r., I OZ 1017/19; 5 grudnia 2019 r., I OZ 1211/19 i I OZ 1218/19; 30 stycznia 2020 r., II FZ 18/20; 13 października 2020 r., II OZ 745/20 i II OZ 774/20; 16 marca 2021 r., III OZ 157/21; 16 kwietnia 2021 r., II OZ 224/21; 27 sierpnia 2021 r., I OZ 262/21; 5 października 2021 r., I GZ 295/21; 8 grudnia 2021 r., II OZ 864/21; 9 grudnia 2021 r., II OZ 874/21; 21 czerwca 2022 r., I OZ 226/22; 14 czerwca 2022 r., I OZ 207/22 - wszystkie przytaczane w niniejszej sprawie orzeczenia sądów administracyjnych dostępne w bazie: orzeczenia.nsa.gov.pl). Zgodnie z tym stanowiskiem, brak podania w piśmie wszczynającym postępowanie sądowoadministracyjne numeru PESEL strony będącej osobą fizyczną stanowi brak formalny takiego pisma, zgodnie z art. 46 § 2 pkt 1 lit. b P.p.s.a.
Sąd nie podziela natomiast przeciwnego poglądu wyrażonego w postanowieniach NSA z 27 listopada 2019 r., I GZ 366/19 oraz z 18 sierpnia 2021,r I GZ 227/21, który nie znajduje oparcia w jednoznacznie sformułowanych przepisach obowiązującego prawa.
Mając zatem na uwadze, że w rozpoznawanej sprawie skarżący, mimo prawidłowego wezwania, nie uzupełnił braku formalnego skargi, w postaci podania numeru PESEL, w ustawowym siedmiodniowym terminie, zasadnym jest jej odrzucenie. W związku z powyższym Sąd na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 w zw. z art. 58 § 3 i art. 16 § 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.