Uzasadnienie
Sygn. akt I SA/Sz [...]
Uzasadnienie
T. T. (zwany dalej: "skarżącym") wniósł skargę na decyzję Dyrektora Z. Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia 18 października 2021 r. nr [...] w przedmiocie płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na 2020 r.
Skarżący, wezwany do uiszczenia wpisu od złożonej skargi w kwocie [...]zł, skarżący wystąpił do sądu z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy, wskazując jednocześnie adres elektroniczny do korespondencji przez ePUAP. Z uwagi na nieusunięcie przez skarżącego w wyznaczonym terminie braku formalnego wniosku o przyznanie prawa pomocy, starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie, zarządzeniem z dnia 31 maja 2022 r. o sygn. akt I SPP/Sz 36/22, pozostawił wniosek skarżącego bez rozpoznania. Skarżący wniósł sprzeciw obarczony wadami, a wezwany do ich usunięcia - nie udzielił żadnej odpowiedzi na skierowane do niego wezwanie.
Sąd wydał zatem w dniu 26 lipca 2022 r. postanowienie o odrzucenie sprzeciwu (I SPP [...]). Skarżący został wezwany ponowienie do uiszczenia wpisu sądowego w wysokości [...] zł (k. 182) pod rygorem odrzucenia skargi. Skarżący ponownie w dniu 29 października 2022 r. złożył wniosek o przyznanie mu prawa pomocy, który był obarczony wadami. Skarżący został wezwany do ich usunięcia pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania (wezwanie doręczono 21 listopada 2022 r., k.13, akta I SPP/Sz 122/22). Wobec nieuzupełnienia braków wniosku przez skarżącego w dniu 6 grudnia 2022 r. zarządzeniem starszy referendarz pozostawił wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania. Pouczono skarżącego o prawie do złożenia sprzeciwu (zarządzenie doręczono skarżącemu 22 grudnia 2022 r., k.22, akta I SPP/Sz 122/22). Zarządzenie jest prawomocne od dnia 30 grudnia 2022 r. W dniu 21 grudnia 2022 r.(data nadania pisma w placówce pocztowej –k.27 I SPP/Sz 122/22) skarżący złożył podpisany przez siebie wniosek o przyznanie prawa pomocy.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje
Zgodnie z art. 220 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r., poz. 329 ze zm.
- - zwanej dalej: "p.p.s.a") sąd nie podejmie żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona opłata, w tym opłata, o której mowa w art. 235a.
W tym przypadku, z zastrzeżeniem § 2, 3 i 3a, przewodniczący wzywa wnoszącego pismo, aby pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania uiścił opłatę w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia wezwania. W razie bezskutecznego upływu tego terminu przewodniczący wydaje zarządzenie o pozostawieniu pisma bez rozpoznania. Jednakże stosownie do brzmienia art. 220 § 3 p.p.s.a. skarga, skarga kasacyjna, zażalenie oraz skarga o wznowienie postępowania, od których pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis, podlegają odrzuceniu przez sąd.
Z przytoczonej regulacji prawnej wynika, że skuteczne wniesienie skargi do sądu administracyjnego wymaga uiszczenia stosownej opłaty. Jeśli strona skarżąca nie uiści wpisu od skargi, wówczas jest zobowiązana to uczynić na wezwanie przewodniczącego, w wyznaczonym przez niego terminie. W razie nie wykonania wezwania przez stronę, skarga zostanie odrzucona przez sąd.
Skarga zostanie odrzucona również gdy skarżącemu nie zostanie przyznane prawo pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych, zaś wpis od skargi nie zostanie uiszczony.
Wskazać należy, że po wydaniu przez Sąd w dniu 26 lipca 2022 r. postanowienia o odrzucenie sprzeciwu (I SPP 36/22), które uprawomocniło się 16 sierpnia 2022 r., skarżący został wezwany ponownie w dniu 10 października 2022 r. do uiszczenia wpisu w wysokości [...] zł pod rygorem odrzucenia skargi w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania. Wezwanie doręczono skarżącemu w dniu 22 października 2022 r.
W zakreślonym terminie skarżący nie uiścił wpisu sądowego, lecz w dniu 29 października 2022 r. złożył kolejny wniosek o udzielenie prawa pomocy (I SPP 122/22). Wniosek ten obarczony był wadami. Skarżący został wezwany do ich usunięcia w terminie 7 dni od doręczenia wezwania pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania. Wezwanie doręczono w dniu 21 listopada 2022 r., zatem do dnia 28 listopada 2022 r. skarżący powinien uzupełnić wniosek, czego w sprawie nie uczynił. Zarządzeniem z 6 grudnia 2022 r. starszy referendarz pozostawił wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania. Skarżącemu doręczono zarządzenie w dniu 22 grudnia 2022 r. z pouczeniem o prawie do złożenia sprzeciwu. W dniu 21 grudnia (za pośrednictwem operatora pocztowego) skarżący złożył uzupełniony wniosek o przyznanie prawa pomocy.
Zdaniem Sądu, złożenie poprawionego wniosku po upływie terminu do uzupełnienia jego braków nie wywołuje skutków prawnych, nie ma wpływu na wydane zarządzenie o pozostawieniu wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania oraz nie powoduje rozpoznania tego wniosku jako kolejno złożonego w sprawie. W ocenie Sądu, w sprawie doszło zatem do prawomocnego rozstrzygnięcia wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy. Należy podkreślić, że w orzecznictwie sądowoadministracyjnym ugruntowany jest pogląd, że ponowne złożenie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych, nawet dokonane w terminie określonym w ponownym wezwaniu do uiszczenia wpisu wystosowanym do strony po wydaniu prawomocnego postanowienia odmawiającego zwolnienia od kosztów, nie uchyla skutków tego prawomocnego rozstrzygnięcia i pozostaje bez wpływu na bieg terminu do uiszczenia wpisu sądowego (por. postanowienia NSA: z dnia 21 marca 2012r., II GZ 95/12, z dnia 22 lipca 2010 r., II FSK 1349/10, z dnia 29 kwietnia 2011r., II Fz 122/11, z dnia 18 września 2007r.
II Fz 330/07, z dnia 11 stycznia 2008r. II Fz 616/07, z dnia 19 lutego 2010r., II FSK 621/09 i z dnia 22 lipca 2010r., II FSK 1349/10 orzeczenia dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych - orzeczenia.nsa.gov.pl.). Kolejny wniosek o przyznanie prawa pomocy nie chroni strony przed skutkami niezastosowania się do treści ponownego wezwania do uiszczenia wpisu we wskazanym przez sąd terminie. Nieuiszczenie wpisu przez skarżącego w terminie wskazanym w wezwaniu sądu dokonanym po prawomocnym rozstrzygnięciu wniosku o przyznanie prawa pomocy, powoduje w konsekwencji, że skarga, jako nieopłacona podlega wówczas odrzuceniu. Zdaniem Sądu, wskazaną ocenę przedstawionego zagadnienia, odnieść należy także do sytuacji, gdy złożone w postępowaniu wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy rozstrzygnięty zostały (jak w niniejszej sprawie) orzeczeniem formalnym (tj. zarządzeniem o pozostawieniu wniosku bez rozpoznania).
Odmienna ocena występującego w tej sprawie zagadnienia, mogłaby doprowadzić do uniemożliwienia, z przyczyn dotyczących wyłącznie strony - kontynuowania postępowania sądowego wskutek rozpoznawania przez sąd kolejnych, obarczonych brakami formalnymi wniosków skarżących o przyznanie prawa pomocy, skutkując nieuzasadnionym wydłużeniem postępowania lub nawet niemożnością jego zakończenia. Skarżący, który występuje z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy obarczonym brakami formalnymi i jednocześnie braków tych nie usuwa na wezwanie sądu, składając kolejny wniosek o prawo pomocy, nie może być traktowany korzystniej niż osoba, której wniosek o zwolnienie od kosztów, został oddalony po merytorycznym jego rozpoznaniu. Zdaniem Sądu, skutek prawny w postaci odrzucenia skargi z powodu braku opłaty powinien wystąpić zarówno w przypadku ponownego wystąpienia skarżącego z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy po prawomocnym oddaleniu merytorycznie rozpoznanego wniosku, jak również w sytuacji, gdy wniosek ten merytorycznie nie mógł być rozpoznany, z przyczyn powyżej wskazanych.
W sytuacji bowiem, gdy w obrocie prawnym funkcjonuje prawomocne zarządzenie o pozostawieniu wniosku bez rozpoznania (na skutek wydania postanowienie o odrzuceniu sprzeciwu), to nowy wniosek skarżącego dotyczący tej samej kwestii, nie może uchronić przed konsekwencjami wynikającymi z wezwania sądu do wykonania zarządzenia nakazującego uiścić należny od wniesionej skargi wpis (por. także postanowienia: WSA w Bydgoszczy z dnia 9 kwietnia 2013 r., I SA/Bd 1003/12, WSA w Bydgoszczy z dnia 2 czerwca 2014 r., I SA/Bd 340/14, WSA w Krakowie z 17 czerwca 2016 r., III SAB/Kr 52/15).
Mając na uwadze powyższe, wobec niewykonania zarządzenia Sądu z dnia 10 października 2022 r. i nieuiszczenia należnego wpisu sądowego od skargi, Sąd na podstawie art. 220 § 3 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.