Uzasadnienie
Zarządzeniem Przewodniczącej Wydziału z dnia 13 lipca 2015r. skarżący T. M. został wezwany do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 100 zł, w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia odpisu zarządzenia, pod rygorem odrzucenia skargi. Odpis zarządzenia został doręczony skarżącemu w dniu 27 lipca 2015r.
Pismem z dnia 31 lipca 2015r. skarżący wniósł zażalenie na powyższe zarządzenie Przewodniczącej Wydziału.
Postanowieniem z dnia 20 października 2015r., sygn. akt II GZ 581/15 Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie T. M. na zarządzenie Przewodniczącej Wydziału z dnia 13 lipca 2015r.
Zarządzeniem Przewodniczącej Wydziału z dnia 7 stycznia 2016r. skarżący został wezwany do wykonania zarządzenia z dnia 13 lipca 2015r. i uiszczenia wpisu od skargi w kwocie 100 zł w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi. Wezwanie zostało doręczone skarżącemu w dniu 14 stycznia 2016r.
Pismem z dnia 15 stycznia 2015r. skarżący złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych.
Zarządzeniem z dnia 1 kwietnia 2016r. referendarz sądowy pozostawił bez rozpoznania powyższy wniosek skarżącego o zwolnienie od kosztów sądowych.
Pismem z dnia 24 maja 2016r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wezwał skarżącego do wykonania zarządzeń Przewodniczącej Wydziału z dnia 13 lipca 2015r. oraz z dnia 7 stycznia 2016r. i uiszczenia wpisu od skargi w kwocie 100 zł w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi. Wezwanie zostało doręczone skarżącemu w dniu 30 maja 2016r.
W odpowiedzi pismem z dnia 1 czerwca 2016r. skarżący wniósł o przyznanie mu prawa pomocy w zakresie całkowitym, tj. zwolnienia także od kosztów sądowych.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje
Zgodnie z treścią art. 220 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016r. poz. 718, zwanej dalej p.p.s.a.), sąd nie podejmie żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona należna opłata. W tym przypadku przewodniczący wzywa wnoszącego pismo, aby pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania uiścił opłatę w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia wezwania. W razie bezskutecznego upływu tego terminu przewodniczący wydaje zarządzenie o pozostawieniu pisma bez rozpoznania. Wyjątek od tej zasady został przewidziany w § 3 cytowanego powyżej artykułu, który stanowi, że skarga, skarga kasacyjna, zażalenie oraz skarga o wznowienie postępowania, od których pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis, podlegają odrzuceniu przez sąd.
W przedmiotowej sprawie skarżący trzykrotnie był wzywany do uiszczenia wpisu od skargi w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia wezwania, pod rygorem odrzucenia skargi (zarządzenia z dnia 13 lipca 2015r., 7 stycznia 2016r. i 20 maja 2016r.). Skarżący złożył zażalenie na zarządzenie z dnia 13 lipca 2015r., a w odpowiedzi na pozostałe zarządzenia – wnioski o zwolnienie od kosztów sądowych. Zażalenie skarżącego zostało oddalone przez Naczelny Sąd Administracyjny (postanowienie z dnia 20 października 2015r., sygn. akt II GZ 581/15), a wniosek z dnia 15 stycznia 2015r. został pozostawiony bez rozpoznania, gdyż skarżący nie złożył go na urzędowym formularzu PPF, pomimo wezwania go o to przez referendarza sądowego (zarządzenie referendarza sądowego z dnia 1 kwietnia 2016r.).
Należy podkreślić, że po zakończeniu postępowania z wniosku o przyznanie prawa pomocy i odmowie zwolnienia strony z obowiązku ponoszenia kosztów postępowania, bądź pozostawienia wniosku bez rozpoznania, Sąd miał obowiązek, stosownie do art. 220 § 1 p.p.s.a., wezwać skarżącego do uiszczenia wpisu od skargi, wyznaczając ustawowy termin do dokonania tej czynności oraz wskazując rygor jej niewykonania, co też uczyniono w niniejszej sprawy.
W orzecznictwie sądowoadministracyjnym ugruntowany jest pogląd, iż ponowne złożenie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych, nawet dokonane w terminie określonym w ponownym wezwaniu do uiszczenia wpisu wystosowanym do strony po wydaniu prawomocnego postanowienia odmawiającego zwolnienia od kosztów, nie uchyla skutków tego prawomocnego rozstrzygnięcia i pozostaje bez wpływu na bieg terminu do uiszczenia wpisu sądowego (por. np. postanowienia NSA: z dnia 21 marca 2012r., II GZ 95/12, z dnia 22 lipca 2010r., II FSK 1349/10, z dnia 29 kwietnia 2011r., II Fz 122/11, z dnia 18 września 2007r. II Fz 330/07, z dnia 11 stycznia 2008r. II Fz 616/07, z dnia 19 lutego 2010r. II FSK 621/09 i z dnia 22 lipca 2010r. II FSK 1349/10; orzeczenia dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych - orzeczenia.nsa.gov.pl.). Kolejny wniosek o przyznanie prawa pomocy nie chroni strony przed skutkami niezastosowania się do treści ponownego wezwania do uiszczenia wpisu we wskazanym przez sąd terminie.
Nieuiszczenie wpisu przez skarżącego w terminie wskazanym w wezwaniu Sądu dokonanym po prawomocnym oddaleniu wniosku o przyznanie prawa pomocy, powoduje w konsekwencji, że skarga, jako nieopłacona podlega wówczas odrzuceniu. Zdaniem Sądu, wskazaną ocenę przedstawionego zagadnienia, odnieść należy także do sytuacji, gdy złożony w postępowaniu wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy rozstrzygnięty został (jak w niniejszej sprawie) prawomocnym orzeczeniem formalnym (tj. zarządzeniem o pozostawieniu wniosku bez rozpoznania). Inna interpretacja powyższych regulacji umożliwiałaby stronom skuteczne blokowanie możliwości rozstrzygnięcia sprawy przez Sąd poprzez składanie kolejnych wniosków o przyznanie prawa pomocy, prowadząc do przewlekłości postępowania sądowoadministracyjnego. Pogląd powyższy znajduje potwierdzenie w utrwalonej już linii orzeczniczej sądów administracyjnych (por. postanowienia NSA: z dnia 23 marca 2009r.
I FZ 60/09; postanowienia WSA: w Krakowie z dnia 23 sierpnia 2010r. III SA/Kr 1165/08; w Warszawie z dnia 19 kwietnia 2011r. III SA/Wa 949/10; w Łodzi z dnia 10 maja 2012r. I SA/Łd 736/11 – publ. CBOSA).
Zdaniem Sądu, skutek prawny w postaci odrzucenia skargi z powodu braku opłaty powinien wystąpić zarówno w przypadku ponownego wystąpienia skarżącego z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy po prawomocnym oddaleniu merytorycznie rozpoznanego wniosku, jak również w sytuacji, gdy wniosek ten merytorycznie nie mógł być rozpoznany, z przyczyn powyżej wskazanych. W sytuacji bowiem, gdy w obrocie prawnym funkcjonuje prawomocne zarządzenie o pozostawieniu bez rozpoznania wniosku o przyznanie prawa pomocy, to kolejny wniosek skarżącego dotyczący tej samej kwestii, nie może uchronić go przed konsekwencjami wynikającymi z wezwania sądu do wykonania zarządzenia nakazującego uiścić wpis należny od wniesionej skargi (por. także postanowienia: WSA w Bydgoszczy z dnia 2 czerwca 2014r. I SA/Bd 337/14, z dnia 9 kwietnia 2013r. I SA/Bd 1003/12; WSA w Krakowie z dnia 13 stycznia 2014r. II SA/Kr 1081/12 oraz WSA w Kielcach z dnia 5 maja 2014r. II SA/Ke 702/13 – dostępne CBOSA).
W rozpoznawanej sprawie skarżący trzykrotnie był wzywany do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w terminie 7 dni, pod rygorem odrzucenia skargi. Mimo to skarżący do chwili obecnej nie uiścił wpisu.
Mając powyższe na względzie Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że wobec nieuiszczenia przez skarżącego - pomimo wezwania - w wyznaczonym terminie wpisu, skarga podlegała odrzuceniu, na podstawie art. 220 § 3 w związku z art. 58 § 3ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.