Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] listopada 2020 r. Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze (dalej "Kolegium" lub "organ odwoławczy") utrzymało w mocy decyzję z dnia [...] lipca 2020 r. znak: [...] wydaną przez Dyrektora Zarządu Usług Komunalnych w S. (dalej "organ I instancji"), określającą S. (dalej: "Spółdzielnia", "Strona", "Skarżąca") wysokość opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi dla nieruchomości położonej przy ul. [...] w S. za miesiąc czerwiec 2020 r. w wysokości [...] zł.
Z ustalonego stanu faktycznego wynikało, co następuje.
Spółdzielnia w złożonej w dniu [...] września 2017 r. deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, składanej przez właścicieli nieruchomości o zabudowie wielorodzinnej, w której zamieszkują mieszkańcy, obliczyła dla nieruchomości położonej w miejscowości S., przy ul. [...], łączną kwotę opłaty miesięcznej za gospodarowanie odpadami komunalnymi w wysokości [...] zł. Spółdzielnia obliczyła tę opłatę z uwzględnieniem selektywnego gromadzenia odpadów na ww. nieruchomości, w której prowadzone były 2 gospodarstwa jednoosobowe, 5 gospodarstw dwuosobowych oraz 12 gospodarstw trzyosobowych i większych.
Na mocy postanowienia organu I instancji z dnia [...] czerwca 2020 r. (doręczonego Spółdzielni w dniu [...] czerwca 2020 r.) zostało wszczęte postępowanie w sprawie określenia Spółdzielni opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, powstającymi na nieruchomości zlokalizowanej przy ul. [...] w S. za miesiąc czerwiec 2020 r. - z uwagi na nierealizowanie obowiązku selektywnej zbiórki odpadów.
Decyzją z dnia [...] lipca 2020 r. znak: [...] wydaną na podstawie art. 6ka ust. 3 i 6k ust. 3 ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (Dz.U. z 2019 r. poz. 2010 ze zm., dalej: "u.p.c.g."), § 1 i § 2 uchwały Nr XII/117/2015 Rady Miejskiej w S. Szczecińskim z dnia 27 października 2015 r. (Dz. Urz. Woj. Zachodniopomorskiego z 2015 r. poz. 4123, z 2019 r. poz. 5603) w sprawie wyboru metody ustalenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi oraz ustalenia wysokości stawki tej opłaty oraz uchwały nr XXII/248/2012 Rady Miejskiej w Stargardzie Szczecińskim z dnia 30 października 2012 r. w sprawie upoważnienia Dyrektora Zakładu Usług Komunalnych w Stargardzie Szczecińskim do załatwiania indywidualnych spraw z zakresu administracji publicznej (Dz. Urz. Woj. Zachodniopomorskiego z 2012 r. poz. 2917, z 2015 r. poz. 5003), organ I instancji określił Spółdzielni wysokość opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi dla nieruchomości położonej przy ul. [...] w S. za miesiąc czerwiec 2020 r. w kwocie [...]zł.
W uzasadnieniu organ wyjaśnił m.in., że operator systemu podczas odbioru odpadów komunalnych zmieszanych w dniu [...] czerwca 2020 r., poinformował organ, że mieszkańcy nieruchomości przy ul. [...], nie realizują obowiązku selektywnej zbiórki odpadów komunalnych. Podczas czynności stwierdzono, że w pojemnikach przeznaczonych na odpady zmieszane znajdowały się odpady, które powinny zostać zebrane selektywnie, min. opakowania z tworzyw sztucznych, opakowania ze szkła, makulatura, odpady opakowaniowe z metali oraz odpady kuchenne. W związku z tym, że odpady te zostały odebrane jako niesegregowane, operator wykonał dokumentację fotograficzną i sporządził notatkę, którą w dniu [...] czerwca 2020 r. przekazał organowi i Spółdzielni.
Powyższa okoliczność oraz treść art. 6ka ust. 3 u.c.p.g. uzasadniały, w ocenie organu, określenie Spółdzielni opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi za miesiąc czerwiec 2020 r. w podwyższonej dwukrotnie wysokości.
Organ wyliczył, że stosownie do złożonej w dniu [...] września 2017 r. deklaracji, wysokość opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi zbieranymi w sposób selektywny na przedmiotowej nieruchomości wynosiła za czerwiec 2020 r. [...] zł.
W odwołaniu od tej decyzji Spółdzielnia, wnosząc o jej uchylenie i umorzenie postępowania, zarzuciła naruszenie:
- 1) art. 122 i art. 187 §111 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2019 r., poz. 900 ze zm., dalej: "Ordynacja podatkowa" lub "O.p."), poprzez niepodjęcie przez organ niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy mającego wpływ na treść wydanej decyzji poprzez:
- - wyjaśnienie, czy zbiórka selektywna odpadów komunalnych była rzeczywiście realizowana przez mieszkańców nieruchomości, której zarząd wykonywała Spółdzielnia, zgodnie z jej deklaracją,
- - niewzięcie pod uwagę okoliczności, że Miasto S. osiągnęło poziom recyklingu odpadów komunalnych i poziom ograniczenia masy odpadów komunalnych ulegających biodegradacji, skierowanych do składowania, wymaganych przepisami UE, co byłoby niemożliwe gdyby mieszkańcy terenów zarządzanych przez Skarżącą nie zbierali odpadów komunalnych w sposób selektywny, a co za tym idzie pominięcie faktu, że mieszkańcy nieruchomości będących w zarządzie Skarżącej faktycznie dokonywali selektywnej zbiórki odpadów komunalnych;
- - niewzięcie pod uwagę faktu, że przed wydaniem decyzji w niniejszej sprawie, we wcześniejszych latach operator systemu nie stawiał zarzutów wobec Skarżącej nieprawidłowości w selektywnej zbiórce odpadów, pomimo że Skarżąca nie zmieniała przez ten okres sposobu wypełnienia deklaracji "śmieciowej";
- - niezbadanie przez organ rzeczywistej ilości dostarczonych odpadów komunalnych zebranych w sposób selektywny i w sposób nieselektywny z terenów zarządzanych przez Skarżącą;
- 2) art. 122 w zw. art. 187 § 1 i art. 191 ustawy Ordynacja podatkowa który miał istotny wpływ na wynik postępowania, bowiem organ pobieżnie przeanalizował materiał dowodowy w niniejszej sprawie, nie dokonał jego wszechstronnego rozważenia i oceny, co skutkowało błędnym, wbrew zgromadzonemu materiałowi dowodowemu uznaniem, że:
- - podczas czynności kontrolnych stwierdzono, że w pojemnikach przeznaczonych na odpady zmieszane znajdowały się odpady, które powinny zostać zebrane selektywnie, a nie odwrotnie, co w konsekwencji doprowadziło do niewykazania podwyższenia kosztów odbioru odpadów,
- - wskazane w dokumentacji fotograficznej opakowania z tworzyw sztucznych, opakowania ze szkła, makulatura, odpady opakowaniowe z metali oraz odpady kuchenne nadawały się do segregacji,
- 3) art. 6o ust. 1 u.p.c.g. poprzez uznanie, że mieszkańcy Skarżącej zbierali odpady w sposób nieselektywny, przy zupełnym pominięciu, że w pojemnikach na odpady selektywne były prawidłowo zbierane odpady;
- 4) art. 6o ust. 1 u.p.c.g. poprzez nieuwzględnienie przy ustaleniu opłaty za odbiór odpadów w sposób nieselektywny faktu, że mieszańcy budynków zarządzanych przez Skarżącą dokonywali zbiórki odpadów komunalnych w sposób selektywny do pojemników do tego przeznaczonych, o czym świadczy m.in. osiągnięcie przez Gminę Miasto S. poziomu recyklingu i zbioru odpadów.
Organ odwoławczy wydał w dniu [...] listopada 2020 r. decyzję utrzymującą w mocy ww. decyzji organu I instancji.
W uzasadnieniu przywołał treść przepisów art. 6 ka, art. 6o, art. 5 ust. 1 pkt 3 u.p.c.g oraz § 3 ust. 1 i § 3 ust. 2, § 2 pkt 11 i § 2 pkt 6 uchwały nr XII/1192015 Rady Miejskiej w Stargardzie Szczecińskim (Dz. Urz. Woj. Zachodniopomorskiego z 2015 r. poz. 5017 z 2019 r. poz. 3472) w sprawie uchwalenia regulaminu utrzymania czystości i porządku na terenie Gminy Miasta Stargard (dalej: "Regulamin").
Wyjaśnił dalej, że Regulamin rozstrzyga dwie podstawowe kwestie, to jest wskazuje na grupy odpadów podlegające segregacji: papier i tektura, szkło, tworzywa sztucznego, metal, opakowania wielomateriałowe, a także wyjaśnia, że właściciel nieruchomości umieszcza w odpadach zmieszanych te odpady, które powstały po wyłączeniu odpadów podlegających segregacji. Regulamin nie zawiera opisu poszczególnych grup odpadów podlegających segregacji i nie wskazuje na okoliczności powodujące wyłączenie odpadów z grupy odpadów podlegających segregacji. W rezultacie stwierdził, że nie ma uzasadnienia zarzut niewykazania, iż odpady z danej grupy nadawały się do segregacji, gdyż Regulamin nie przewiduje powodów, dla których dany odpad podlegający segregacji nie miałby być segregowany.
Organ odwoławczy stwierdził, że z uwagi na powyższe, odpowiedzi na pytanie, jaki odpad odpowiada odpadom z poszczególnych grup odpadów podlegających segregacji, należy poszukiwać w innych regulacjach oraz w powszechnym rozumieniu.
Przywołał przykładowo brzmienie art. 8 pkt 10 ustawy z dnia 13 czerwca 2013 r. o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi, określającego definicję zwrotu "opakowania wielomateriałowe", a także art. 8 pkt 15 ww. ustawy – "tworzywo sztuczne" i stwierdził, że wszystkie odpady, które odpowiadają przewidzianej w przepisach bądź funkcjonującej w powszechnym rozumieniu definicji danego odpadu, czy to jako opakowania wielomateriałowego, papier i tektura, szkło, tworzywa sztuczne, metal, powinny zostać umieszczone przez właściciela nieruchomości w miejscu - worku czy pojemniku, przeznaczonym na daną grupę odpadów podlegających segregacji.
Tym samym nie powinny się znaleźć w pojemniku na odpady zmieszane. Dlatego, w ocenie tego organu, nie zasługiwał na uwzględnienie zarzut umieszczania przez mieszkańców odpadów w pojemnikach na segregowane odpady. Fakt umieszczania przez mieszkańców odpadów w pojemnikach na segregowane odpady nie niweczy bowiem stwierdzenia występowania odpadów podlegających segregacji w odpadach zmieszanych.
Organ powołał się na zgromadzoną w aktach sprawy dokumentację fotograficzną i stwierdził, że pozwala ona na przyjęcie uzasadnionych wątpliwości co do selektywnego gromadzenia odpadów.
Powołując się dalej na orzecznictwo sądów administracyjnych, wyjaśnił, że ustawodawca nie wymaga udowodnienia tego, iż dane zawarte w deklaracji nie są prawidłowe, lecz jedynie uprawdopodobnienia takiej okoliczności. W związku z tym, w postępowaniu zmierzającym do wydania decyzji określającej wysokość opłaty przepisy Ordynacji podatkowej normujące postępowanie dowodowe będą stosowane w takim zakresie, w jakim pozwolą na wyjaśnienie, czy występują uzasadnione wątpliwości co do danych zawartych w deklaracji. Nie można wymagać udowodnienia okoliczności nieselektywnej zbiórki odpadów poprzez wykazanie dowodami, że w danym okresie mieszkańcy nie dokonywali selektywnej zbiórki odpadów. Wystarczające jest jedynie wykazanie takich wątpliwości, które ujawnia materiał zgromadzony w sprawie. Nie jest także wymagane udowodnienie, że nieselektywna zbiórka odpadów dokonana była przez mieszkańców danej nieruchomości i była powtarzalna.
W całości bowiem w tych kwestiach podmiotem odpowiedzialnym jest właściciel nieruchomości w rozumieniu ustawy. Dla przyjęcia prawidłowej wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi nie ma znaczenia to, czy stwierdzone nieprawidłowości miały charakter incydentalny.
W skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie skardze na opisaną wyżej decyzję, Skarżąca, reprezentowana przez adwokata, wnosząc o jej uchylenie i umorzenie postępowania, zarzuciła:
- - błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, polegający na ustaleniu, że to mieszkańcy nieruchomości przy ul. [...] w S. nie realizowali obowiązku selektywnej zbiórki odpadów komunalnych, podczas gdy ze zgromadzonego materiału dowodowego nie sposób jednoznacznie wyprowadzić takiego wniosku, bowiem ze zdjęć nie wynika, że opakowania z tworzyw sztucznych, opakowania ze szkła, makulatura, odpady opakowaniowe z metali i odpady kuchenne nadawały się do segregacji;
- - naruszenie art. 122 i 187 §1 ustawy Ordynacja podatkowa poprzez niepodjęcie przez organ niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, mającego wpływ na treść wydanej decyzji poprzez:
- - wyjaśnienie, czy zbiórka selektywna odpadów komunalnych była rzeczywiście realizowana przez mieszkańców nieruchomości którą zarząd wykonywała Spółdzielnia, zgodnie z jej deklaracją,
- - niewzięcie pod uwagę okoliczności, że Miasto S. osiągnęło poziom recyklingu odpadów komunalnych i poziom ograniczenia masy odpadów komunalnych ulegających biodegradacji, skierowanych do składowania wymaganych przepisami UE, co byłoby niemożliwe gdyby mieszkańcy terenów zarządzanych przez Skarżącą nie zbierali odpadów komunalnych w sposób selektywny, a co za tym idzie pominięcie faktu, że mieszkańcy nieruchomości będących w zarządzie Skarżącej faktycznie dokonywali selektywnej zbiórki odpadów komunalnych;
- - niewzięcie pod uwagę faktu, że przed wydaniem decyzji w niniejszej sprawie, we wcześniejszych latach operator systemu nie stawiał wobec Skarżącej zarzutów nieprawidłowości w selektywnej zbiórce odpadów, pomimo że Skarżąca nie zmieniała przez ten okres sposobu wypełnienia deklaracji "śmieciowej";
- - niezbadanie przez organ rzeczywistej ilości dostarczonych odpadów komunalnych zebranych w sposób selektywny i w sposób nieselektywny z terenów zarządzanych przez Skarżącą;
- 2) art. 122 w zw. art. 187 § 1 i art. 191 ustawy Ordynacja podatkowa, który miał istotny wpływ na wynik postępowania, bowiem organ pobieżnie przeanalizował materiał dowodowy w niniejszej sprawie, nie dokonał jego wszechstronnego rozważenia i oceny, co skutkowało błędnym, wbrew zgromadzonemu materiałowi dowodowemu uznaniem, że:
- - nie ma uzasadnienia zarzut niewykazania, że odpady z danej grupy nadawały się do segregacji, a jednocześnie stwierdzenie, że odpowiedzi na pytanie jaki odpad odpowiada odpadom z poszczególnych grup odpadów należy poszukiwać w innych regulacjach oraz w powszechnym rozumieniu,
- - podczas czynności kontrolnych stwierdzono, że w pojemnikach przeznaczonych na odpady zmieszane znajdowały się odpady, które powinny zostać zebrane selektywnie, a nie odwrotnie, co w konsekwencji doprowadziło do niewykazania podwyższenia kosztów odbioru odpadów,
- - wskazane w dokumentacji fotograficznej opakowania z tworzyw sztucznych, opakowania ze szkła, makulatura, odpady opakowaniowe z metali oraz odpady kuchenne nadawały się do segregacji,
- 3) art. 6o ust. 1 u.p.c.g. poprzez uznanie, że mieszkańcy nieruchomości zarządzanych przez Skarżącą zbierali odpady w sposób nieselektywny, przy zupełnym pominięciu, że w pojemnikach na odpady selektywne były prawidłowo zbierane odpady;
- 4) art. 6o ust. 1 u.p.c.g. poprzez nieuwzględnienie przy ustaleniu opłaty za odbiór odpadów w sposób nieselektywny faktu, że mieszkańcy budynków zarządzanych przez Skarżącą dokonywali zbiórki odpadów komunalnych w sposób selektywny do pojemników do tego przeznaczonych, o czym świadczy m.in. osiągnięcie przez Gminę Miasto S. poziomu recyklingu i zbioru odpadów.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje.
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Na wstępie wyjaśnić jednak należy, że sprawę niniejszą rozpoznano na posiedzeniu niejawnym na podstawie art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2020 r. poz. 1842 z późn. zm.). Zgodnie z tym przepisem przewodniczący może zarządzić przeprowadzenie posiedzenia niejawnego, jeżeli uzna rozpoznanie sprawy za konieczne, a przeprowadzenie wymaganej przez ustawę rozprawy mogłoby wywołać nadmierne zagrożenie dla zdrowia osób w niej uczestniczących i nie można przeprowadzić jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku. Na posiedzeniu niejawnym w tych sprawach sąd orzeka w składzie trzech sędziów. W okolicznościach niniejszej sprawy wobec wypełnienia się powyższych warunków, w związku z istotnym zagrożeniem zakażenia wirusem SARS-CoV-2, Przewodnicząca Wydziału I zarządzeniem z dnia 5 lutego 2021 r. znajdującym się w aktach sprawy, skierowała sprawę do rozpoznania na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów.
Dalej wskazać należy, że stosownie do treści art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (j.t. Dz. U. z 2019 r. poz. 2167 ze zm.) i art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2021 poz. 137 – w dalszej części uzasadnienia przywoływana jako: p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Sąd uwzględniając skargę uchyla decyzję w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a - c p.p.s.a.).
Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji w przedstawionym zakresie, a przy tym niezależnie od zarzutów i wniosków skargi oraz powołanej w niej podstawy prawnej (art. 134 § 1 p.p.s.a.), stwierdzić należy, że nie narusza ona prawa w sposób skutkujący koniecznością jej uchylenia.
Przedmiotem sporu w sprawie jest zasadność obciążenia Spółdzielni opłatą za gospodarowanie odpadami komunalnymi w wysokości jak za odpady nie zbierane w sposób selektywny za miesiąc czerwiec 2020 r. z nieruchomości zarządzanej przez Skarżącą, położonej w S. przy ul. [...]. Zdaniem Spółdzielni bowiem organy nie udowodniły, iż mieszkańcy powyższej nieruchomości nie prowadzili w czerwcu 2020 r. zbiórki odpadów w sposób selektywny.
Sąd wskazuje że zadania gminy oraz obowiązki właścicieli nieruchomości dotyczące utrzymania czystości i porządku reguluje u.p.c.g. oraz wskazane w decyzjach przepisy prawa miejscowego obowiązujące w 2020 roku na terenie Gminy M. S..
Należy przypomnieć, że wg stanu obowiązującego w 2020 r. zgodnie z art. 6h u.p.c.g., właściciele nieruchomości, o których mowa w art. 6c, (a więc nieruchomości, w stosunku do których gminy organizują odbieranie odpadów od ich właścicieli) są zobowiązani do ponoszenia na rzecz gminy, na terenie której położone są ich nieruchomości, opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi.
Stosownie do art. 6i ust. 1 pkt 1 w przypadku nieruchomości, na której zamieszkują mieszkańcy - obowiązek ponoszenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi powstaje za każdy miesiąc, w którym na danej nieruchomości zamieszkuje mieszkaniec.
W myśl § 6k ust. 3 u.p.c.g. rada gminy określa stawki opłaty podwyższonej za gospodarowanie odpadami komunalnymi, jeżeli właściciel nieruchomości nie wypełnia obowiązku zbierania odpadów komunalnych w sposób selektywny w wysokości nie niższej niż dwukrotna wysokość i nie wyższej niż czterokrotna wysokość stawki ustalonej przez radę gminy odpowiednio na podstawie ust. 1 albo w art. 6j ust. 3b.
Z kolei art. 6ka u.c.p.g. wskazuje na skutki niedopełnienia obowiązków w zakresie selektywnego zbierania odpadów. W myśl art. 6ka ust. 1 u.c.p.g. w przypadku niedopełnienia przez właściciela nieruchomości obowiązku selektywnego zbierania odpadów komunalnych, podmiot odbierający odpady komunalne przyjmuje je jako niesegregowane (zmieszane) odpady komunalne i powiadamia o tym wójta, burmistrza lub prezydenta miasta oraz właściciela nieruchomości.
W przypadku stwierdzenia powyższego w myśl art. 6ka ust. 2 u.c.p.g. wójt, burmistrz lub prezydent miasta na podstawie powiadomienia, o którym mowa w ust. 1, wszczyna postępowanie w sprawie określenia wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi. W następstwie na podstawie art. 6ka ust. 3 u.c.p.g. wójt, burmistrz lub prezydent miasta określa, w drodze decyzji, wysokość opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi za miesiąc lub miesiące, a w przypadku nieruchomości, o których mowa w art. 6j ust. 3b, za rok, w których nie dopełniono obowiązku selektywnego zbierania odpadów komunalnych, stosując wysokość stawki opłaty podwyższonej, o której mowa w art. 6k ust. 3.
W myśl art. 2 ust.1 pkt 4 u.c.p.g. ilekroć w ustawie jest mowa o właścicielach nieruchomości - rozumie się przez to także współwłaścicieli, użytkowników wieczystych oraz jednostki organizacyjne i osoby posiadające nieruchomości w zarządzie lub użytkowaniu, a także inne podmioty władające nieruchomością. Stosownie do ust. 2a jeżeli obowiązki wskazane w ustawie mogą jednocześnie dotyczyć kilku podmiotów spośród wskazanych w ust. 1 pkt 4, obowiązany do ich wykonania jest podmiot lub podmioty faktycznie władające nieruchomością. Stosownie zaś do art. 2 ust. 3 u.c.p.g. jeżeli nieruchomość jest zabudowana budynkiem wielolokalowym, w którym ustanowiono odrębną własność lokalu, obowiązki właściciela nieruchomości wspólnej oraz właściciela lokalu obciążają wspólnotę mieszkaniową albo spółdzielnię mieszkaniową.
Wskazać również trzeba, iż opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, są daninami publicznymi o niepodatkowym charakterze. Zgodnie z art. 6q ust. 1 u.p.c.g. w sprawach dotyczących opłat stosuje się przepisy ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa.
Uchwałą nr XII/119/2015 z dnia 27 października 2015 r. Rada Miejska w Stargardzie Szczecińskim uchwaliła regulamin utrzymania porządku i czystości na terenie Gminy Miasta Stargard Szczeciński.
Zgodnie z § 2 pkt 6 Regulaminu odpady zmieszane to niesegregowane odpady komunalne oraz odpady powstałe w wyniku wydzielenia ze strumienia odpadów komunalnych odpadów, wobec których prowadzona jest selektywna zbiórka odpadów.
Zgodnie z § 3 ust. 2 Regulaminu za spełnienie wymogów selektywnej zbiórki uznaje się sytuację, w której odpady powstające na nieruchomości zbierane są w sposób selektywny "u źródła", a w pojemniku na odpady zmieszane znajdują się jedynie odpady powstałe w wyniku wydzielenia ze strumienia odpadów komunalnych odpadów, o których mowa w § 3 ust. 1 pkt 2 Regulaminu. Z kolei wspomniany § 3 ust. 1 pkt 2 wskazuje że prowadzenie selektywnej zbiórki odpadów polega na wyodrębnieniu z odpadów zmieszanych następujących frakcji:
- a) odpadów papieru i tektury
- b) odpadów szkła
- c) odpadów tworzywa sztucznego, metalu, opakowań wielomateriałowych
- d) odpadów zielonych
- e) mebli i innych odpadów wielkogabarytowych
- f) odpadów budowlanych i rozbiórkowych
- g) odpadów niebezpiecznych, a w tym przeterminowanych leków, chemikaliów, zużytych baterii i akumulatorów, zużytego sprzętu elektrycznego i elektronicznego
- h) zużytych opon
Zgodnie z § 6 ust. 5 Regulaminu właściciele nieruchomości prowadzący selektywną zbiórkę odpadów u źródła zobowiązani są gromadzić odpady w pojemnikach lub workach w kolorze:
- 1) niebieskim – na odpady papieru i tektury;
- 2) żółtym odpady metalu, tworzyw sztucznych oraz opakowań wielomateriałowych;
- 3) zielonym – na odpady szkła.
Zgodnie natomiast z § 7 pkt 1 Regulaminu utrzymanie pojemników w należytym stanie sanitarnym, porządkowym i technicznym realizowane jest w szczególności przez gromadzenie odpadów w pojemnikach przeznaczonych dla danej frakcji odpadów.
Sąd nie podziela zarzutu Strony, iż błędnie ustalono, że mieszkańcy nieruchomości przy ul. [...] w S. nie realizowali obowiązku selektywnej zbiórki odpadów komunalnych, gdyż jak twierdzi Strona - ze zgromadzonego materiału dowodowego nie sposób jednoznacznie wyprowadzić tego wniosku.
Zdaniem Sądu organy na podstawie zawiadomienia operatora z dnia [...] czerwca 2020 r. prawidłowo ustaliły, iż w pojemniku na odpady zmieszane znajdowały się w tym dniu odpady podlegające segregacji, m.in. opakowania z tworzyw sztucznych, opakowania ze szkła, makulatura, odpady opakowaniowe z metalu (puszki metalowe) i odpady kuchenne.
W przekonaniu Sądu analiza sporządzonej dokumentacji zdjęciowej jednoznacznie potwierdza ustalenia organu. Nie ma wątpliwości, iż zgodnie ze sporządzoną dokumentacją w pojemnikach na odpady zmieszane, wśród odpadów zmieszanych, znajdują się także podlegające zgodnie z Regulaminem selektywnej zbiórce m.in. liczne metalowe puszki od piwa, butelki z tworzyw sztucznych, inne opakowania z tworzyw sztucznych, butelki szklane, jak również papier czy opakowania kartonowe. Nie wiadomo z czego Skarżąca wywodzi aby wskazane odpady nie nadawały się do segregacji. Dokumentacja zdjęciowa tego nie potwierdza, a wskazuje na sytuację wręcz odwrotną.
Sąd nie ma wątpliwości, iż wyżej wymienione odpady nadawały się do segregacji co można ustalić na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego, tj. wyżej wskazanych zdjęć.
Za trafny należy uznać pogląd organu odwoławczego, że klasyfikacja odpadów do poszczególnych grup powinna następować na podstawie powszechnego rozumienia jak i innych ustaw. Jednak w odniesieniu do odpadów utrwalonych na dokumentacji zdjęciowej, zdaniem Sądu wystarczy przyjąć powszechne rozumienie tego, który odpad jest szkłem, metalem, papierem czy tekturą. Sąd nie ma wątpliwości, że tego typu odpady podlegające selektywnej zbiórce, w badanym przypadku w dniu [...] czerwca 2020 r. znajdowały się w pojemnikach na odpady zmieszane, pochodzące z nieruchomości przy ul. [...].
Nie sposób stwierdzić aby utrwalone na zdjęciach np. metalowe puszki – z jakichkolwiek powodów nie nadawały się do zbiórki selektywnej. To samo należy odnieść choćby do plastikowych butelek, butelek szklanych, czy utrwalonym na zdjęciach: papierze czy opakowaniach kartonowych. Nie ma też podstaw by przyjąć, wobec zarzutów skargi, iż powyższe przedmioty znalazły się w pojemniku na odpady zmieszane, albowiem Regulamin nie zawierał "powodów dla których dany odpad podlegający segregacji nie miałby być segregowany". Tym bardziej wobec braku dodatkowych zapisów w Regulaminie dotyczących klasyfikacji poszczególnych rodzajów odpadów, sporne odpady winny znaleźć się w pojemnikach dla odpadów segregowanych. Argumenty Strony w tym zakresie mogłyby być istotne dla rozstrzygnięcia, gdyby organ zarzucił Stronie, że w pojemnikach na odpady selekcjonowane znalazł się odpad co do zasady podlegający segregacji, jednak z innych powodów (nie ujętych w Regulaminie) z niej wyłączony np. zatłuszczony czy zanieczyszczony – taka sytuacja niniejszej sprawie nie miała jednak miejsca. Niezależnie od powyższego nie sposób uznać, aby przedstawione na zdjęciach np. papier czy kartony były mokre, zanieczyszczone czy też zatłuszczone.
Bez znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy byłoby też badanie ile odpadów zostało zebranych w sposób selektywny, a ile w sposób nieselektywny, w sytuacji stwierdzenia, iż część odpadów podlegających selekcji umieszczono w pojemnikach na odpady zmieszane. Selekcja bowiem w myśl postanowień Regulaminu (§ 6 ust.
5) polegała na gromadzeniu odpadów w pojemnikach lub workach w kolorze: niebieskim – dla odpadów papieru i tektury; żółtym – dla odpadów metalu, tworzyw sztucznych oraz opakowań wielomateriałowych i zielonym – dla odpadów szkła. Sąd nie ma wątpliwości, że część powyższych odpadów znajdowała się w dniu [...] czerwca 2020 r. w pojemniku na odpady zmieszane.
Wbrew stanowisku Strony zawartemu w skardze, z przepisu 6ka u.c.p.g. nie wynika aby organ musiał udowodnić w postępowaniu wszczętym na podstawie tego przepisu, że nieselektywna segregacja odpadów zwiększyła "koszt gospodarowania odpadami określony w u.c.p.g." Przepis ten przewiduje jedynie, że w sytuacji stwierdzenia niedopełnienia przez właściciela obowiązku selektywnego zbierania odpadów komunalnych, organ określa w drodze decyzji wysokość opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, stosując wysokość stawki opłaty podwyższonej, o której mowa w art. 6k ust.
- 3. Te przesłanki zostały spełnione.
Nie ma także znaczenia dla oceny prawidłowości zaskarżonej decyzji argument, iż jak wskazuje Strona "Miasto S. osiągnęło poziom recyklingu odpadów komunalnych i poziom ograniczenia masy odpadów komunalnych ulegających biodegradacji skierowanych do składowania wymaganych przepisami UE, co byłoby niemożliwe gdyby mieszkańcy terenów zarządzanych przez Skarżącą nie zbierali odpadów komunalnych w sposób selektywny, a co za tym idzie pominięcie faktu, że mieszkańcy nieruchomości będących w zarządzie Skarżącej faktycznie dokonywali selektywnej zbiórki odpadów komunalnych". Osiągniecie powyższego parametru nie ma bowiem żadnego wpływu na obowiązki właścicieli nieruchomości w zakresie segregacji odpadów wynikające z u.c.p.g. jak i Regulaminu. Tylko na marginesie wskazać należy, że z wiedzy powszechnej jak i samych zasad logiki wynika, iż odpady w mieście S. są wytwarzane w wielu nieruchomościach liczonych w tysiące i nie wszystkimi nimi zarządza Skarżąca.
Fakt zbierania odpadów w sposób selektywny na innych nieruchomościach położonych w S., w tym zarządzanych przez Skarżącą, nie wyklucza natomiast nieselektywnej zbiórki odpadów na jedynej nieruchomości będącej przedmiotem niniejszego postepowania, tj. nieruchomości położonej przy ul. [...] i to wyłącznie w czerwcu 2020 roku. Równie nietrafne są argumenty Strony, iż o zbiórce odpadów w sposób selektywny świadczy brak uprzednich decyzji, selektywne zbieranie odpadów na długo przed wprowadzeniem ustawowego obowiązku, jak i brak postępowań wykroczeniowych na podstawie art. 10 u.c.p.g. Żadna z powyższych okoliczności nie stoi w sprzeczności z faktem, iż w dniu [...] czerwca 2020 r. na nieruchomości przy ul. [...] stwierdzono naruszenie obowiązku zbiórki odpadów w sposób selektywny – a tylko ustalenie tej okoliczności było przedmiotem postępowania zakończonego zaskarżoną decyzją.
Sąd podziela przy tym powołany w zaskarżonej decyzji, a obecny w orzecznictwie sądów administracyjnych pogląd, że dla przyjęcia prawidłowej wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi nie ma znaczenia to, czy stwierdzone nieprawidłowości miały charakter incydentalny" (tak wyrok WSA w Szczecinie z dnia 29 listopada 2017 r., sygn. akt I SA/Sz 833/17 – pogląd ten został zaakceptowany przez NSA w wyroku z dnia 18 października 2018 r. sygn. akt II FSK 984/18, pogląd taki wyrażały również WSA w Gliwicach w wyroku z 6 marca 2019 r. sygn. akt I SA/Gl 1067/18, czy WSA w Szczecinie w wyroku z dnia 14 stycznia 2021 r. sygn. akt I SA/Sz 760/20).
W ocenie Sądu zgromadzony w sprawie materiał dowodowy pozwala na stwierdzenie, że organ pierwszej instancji dokonał prawidłowego wyliczenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi dla wskazanej w decyzji nieruchomości, czemu dał wyraz w uzasadnieniu decyzji, a które to stanowisko podzielił organ odwoławczy w zaskarżonej decyzji.
Przeprowadzone przez organy postępowanie dowodowe w ocenie Sądu było prawidłowe i doprowadziło do zgromadzenia materiału dowodowego, który pozwolił uznać, że na nieruchomości zarządzanej przez Skarżącą doszło w czerwcu 2020 r. do nieprawidłowości, polegających na gromadzeniu odpadów podlegających segregacji w pojemnikach w których powinny znajdować się odpady o charakterze mieszanym.
Nie zasługują zdaniem Sądu na uwzględnienie zarzuty prowadzenia w niniejszej sprawie postępowania dotyczące niepodjęcia przez organ niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy oraz twierdzenia, iż organ pobieżnie przeanalizował materiał dowodowy w niniejszej sprawie, a także nie dokonał jego wszechstronnego rozważenia i oceny, co wg Strony miało naruszyć przepisy art. 122, 187 i 191 Ordynacji podatkowej. W ocenie Sądu, sprawa została wyjaśniona w sposób wymagany przepisami prawa, organ zaś podjął niezbędne działania i przeanalizował materiał dowodowy w niniejszej sprawie oraz dokonał jego wszechstronnego rozważenia i oceny, a ustalenia poczynione w toku postępowania nie naruszają wskazanych przepisów
Biorąc powyższe pod uwagę, uznając skargę za nieuzasadnioną, sąd oddalił ją na podstawie art. 151 p.p.s.a.
Przywołane powyżej orzeczenia sądów administracyjnych dostępne są w internetowej Centralnej Bazie Orzeczeń Naczelnego Sądu Administracyjnego - http://orzeczenia.nsa.gov.pl.