Uzasadnienie
Pismem z dnia 13 stycznia 2017 r. D. M. (dalej jako: skarżąca) wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na niewykonanie przez Prezydenta [...] wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 9 czerwca 2016 r., sygn. akt I SAB/Wa 661/16, sprostowanego postanowieniem z dnia 29 czerwca 2016 r. Wyrokiem tym Sąd zobowiązał Prezydenta [...] do rozpoznania w terminie czterech miesięcy od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy wniosku skarżącej i A. W. o ustalenie odszkodowania za nieruchomość położoną w [...] przy ulicy [...], oznaczonej hip. jako "[...]" dz. [...].
Jednocześnie Sąd stwierdził, że bezczynność organu miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. W ww. skardze skarżąca wniosła o wymierzenie Prezydentowi [...] grzywny, przyznanie od Prezydenta [...] na rzecz skarżącej sumy pieniężnej w wysokości połowy wymierzonej organowi grzywny oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.
Sąd ustalił, że akta sprawy wraz z odpisem prawomocnego wyroku z dnia 9 czerwca 2016 r. wpłynęły do Prezydenta [...] w dniu 14 września 2016 r., zatem termin wyznaczony przez Wojewódzki Sąd Administracyjny upłynął w dniu 14 stycznia 2017 r.
Z akt sprawy wynika, że pismem z dnia 14 grudnia 2016 r. skarżąca wezwała Prezydenta [...] do wykonania wyroku z dnia 9 czerwca 2016 r.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 154 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.), dalej jako: "P.p.s.a.", w razie niewykonania wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania strona, po uprzednim pisemnym wezwaniu właściwego organu do wykonania wyroku lub załatwienia sprawy, może wnieść skargę w tym przedmiocie, żądając wymierzenia temu organowi grzywny. Z kolei w myśl art. 154 § 2 P.p.s.a sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec o istnieniu lub nieistnieniu uprawnienia lub obowiązku, jeżeli pozwala na to charakter sprawy oraz niebudzące uzasadnionych wątpliwości okoliczności jej stanu faktycznego i prawnego. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa.
Z powołanego art. 154 § 1 P.p.s.a. wynikają dwie przesłanki, które muszą być spełnione łącznie, aby sąd administracyjny mógł organowi administracji publicznej wymierzyć grzywnę. Po pierwsze, organ musi pozostawać w bezczynności po wyroku uwzględniającym skargę na podstawie art. 149 P.p.s.a. i zobowiązującym organ do wydania w określonym terminie stosownego aktu lub dokonania czynności. Po drugie, strona przed wniesieniem skargi musi wystąpić do właściwego organu z pisemnym wezwaniem do wykonania wyroku.
Jak wskazano wyżej, przed wniesieniem skargi na niewykonanie wyroku z dnia 9 czerwca 2016 r. skarżąca pismem z dnia 14 grudnia 2016 r. wezwała Prezydenta [...] do jego wykonania. Tym samym procesowy warunek wniesienia skargi został spełniony.
Zgodnie z art. 286 § 2 P.p.s.a. termin do załatwienia sprawy przez organ administracji określony w przepisach prawa lub wyznaczony przez sąd liczy się od dnia doręczenia akt organowi.
Odpis prawomocnego wyroku z dnia 9 czerwca 2016 r. zobowiązującego organ do rozpoznania wniosku o ustalenie odszkodowania w czterech miesięcy wraz z uzasadnieniem oraz aktami administracyjnymi sprawy doręczony został organowi w dniu 14 września 2016 r. Termin załatwienia sprawy upłynął bezskutecznie w dniu 14 stycznia 2017 r. Do dnia wydania niniejszego orzeczenia Prezydent nie rozpoznał przedmiotowego wniosku o odszkodowanie.
Skoro Prezydent [...] w terminie wyznaczonym wyrokiem z dnia 9 czerwca 2016 r. nie załatwił sprawy to wniosek o wymierzenie Prezydentowi [...] grzywny jest uzasadniony. Zważyć bowiem należy, że niewykonywanie wyroków sądów - niezależnie od tego czy są to wyroki sądów administracyjnych, czy sądów powszechnych - w demokratycznym państwie prawnym nie może być tolerowane. W szczególności nie można zaakceptować, czy też usprawiedliwiać sytuacji, gdy wyroki sądów nie są respektowane przez organy władzy publicznej i to mimo, że z tego tytułu już organ był – jak w rozpoznawanej sprawie- ukarany przez Sąd grzywną. Taka sytuacja wszak prowadzić musi nieuchronnie do podważania zaufania jednostek do tych organów, jak też szerzej do samej władzy publicznej.
Mając na względzie zasadność skargi, jak również okres niewykonania przez organ prawomocnego wyroku z dnia 9 czerwca 2016 r., Sąd uznał, że dla realizacji represyjnej i dyscyplinującej funkcji adekwatna w okolicznościach rozpoznawanej sprawy będzie grzywna w wysokości 1000 zł, która mieści się w granicach określonych w art. 154 § 6 P.p.s.a.
Zgodnie z art. 154 § 2 zd. 2 ppsa Sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa.
W ocenie Sądu, obecna bezczynność organu, która wystąpiła po wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 9 czerwca 2016 r. ma charakter rażącego naruszenia prawa, gdyż z akt sprawy wynika, że organ zaprzestał procedowania w sprawie.
Jednocześnie w okolicznościach niniejszej sprawy Sąd mając powyższe na uwadze nie znalazł wystarczająco uzasadnionych podstaw do uwzględnienia wniosku skarżącej o przyznanie od organu na podstawie art. 154 § 7 P.p.s.a. sumy pieniężnej i w tym zakresie skargę oddalił. Sąd uznał, że wymierzenie grzywny we wskazanej wyżej wysokości oraz stwierdzenie rażącego naruszenia prawa przez organ, jest wystarczająco dyscyplinujące, co do dalszego przebiegu postępowania oraz stanowi dolegliwość adekwatną do dotychczasowego zaniechania Prezydenta.
Z powyższych względów w pkt 1 i 2 sentencji wyroku Sąd orzekł na podstawie art. 154 § 1 w zw. z art. 154 § 6, art. 154 § 2 P.p.s.a, w pkt 3 – na podstawie art. 151 w zw. z art. 154 § 7 P.p.s.a. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 P.p.s.a. oraz § 14 ust. 1 pkt 1 lit c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2015 r., poz. 1804 ze zm.).