Uzasadnienie
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. postanowieniem z dnia [...] października 2007 r. utrzymało w mocy postanowienie Prezydenta B. z dnia [...] września 2007 r. o odmowie dopuszczenia Stowarzyszenia F. Z. w B. do udziału na prawach strony w postępowaniu o ustalenie środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację inwestycji w postaci budowy obiektu handlowego z funkcjami magazynowo – pomocniczymi, z butelkownią oraz wiatą nad parkingami, przy ul. P. w B. Organ II instancji wskazał, iż wniosek Stowarzyszenia o dopuszczenie do udziału w postępowaniu, poza w/w żądaniem, nie zawierał uwag i wniosków przewidzianych przepisem art. 31 § 1 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska, zatem nie spełniał wymogów formalnych i jako taki nie mógł zostać uwzględniony.
Nie zgadzając się z rozstrzygnięciem Kolegium - Stowarzyszenie F. Z. w B. wniosło do sądu administracyjnego skargę zawierającą wniosek o wstrzymanie wykonania w/w postanowienia (k. 6 – 8). W uzasadnieniu skargi wskazano, iż "Żąda się wstrzymania wszystkich postępowań i unieważnienia wszystkich wydanych w tych postępowaniach decyzji od 07 marca 2005 r. do dnia dzisiejszego np. decyzji środowiskowych dotyczących nielegalnie budowanych obecnie hipermaketów" (s. 2 skargi). Podniesiono również, iż Stowarzyszenie wielokrotnie w toku postępowania zwracało uwagę na konieczność prawidłowej interpretacji przepisu art. 28 Kpa wskazującego, iż stroną postępowania administracyjnego winien być podmiot posiadający interes prawny.
Nadto, zdaniem skarżącego, organizacja ekologiczna, jaką jest Stowarzyszenie, ma prawo brać udział w postępowaniach z zakresu ochrony środowiska z uwagi na charakter swojej działalności. Wskazano również, iż niedopuszczenie do udziału w postępowaniu bez winy strony jest podstawą jego wznowienia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Wniosek podlegał oddaleniu.
Jakkolwiek z treści skargi nie wynika wprost, którego orzeczenia dotyczy wniosek o wstrzymanie wykonania, to należy przypuszczać, iż chodzi o postanowienie SKO z dnia [...] października 2007 r., albowiem przeciwko niemu skierowana jest skarga.
Dalej podnieść trzeba, iż uzasadnienie skargi i wniosku stanowi powielenie argumentacji znajdującej się w licznych pismach procesowych wnoszonych do tutejszego sądu w innych sprawach inicjowanych przez Stowarzyszenie, w których – niezależnie od wskazanego w nich przedmiotu zaskarżenia – podnosi się identyczne zarzuty. Opisana sytuacja niewątpliwie utrudnia rozpoznanie żądania strony.
Stosownie do treści art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), powoływanej dalej jako p.p.s.a., wstrzymanie wykonania zaskarżonego rozstrzygnięcia przez sąd może nastąpić, gdy jego wykonanie spowoduje niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków. Skuteczne żądanie wstrzymania wykonania może być zatem skierowane tylko i wyłącznie przeciwko takim aktom lub czynnościom, które nadają się do wykonania (są wykonalne). Przez pojęcie wykonania aktu administracyjnego należy rozumieć spowodowanie w sposób dobrowolny lub doprowadzenie w trybie egzekucji do stanu rzeczy, który jest zgodny z rozstrzygnięciem w nim zawartym. Problem wykonania aktów administracyjnych dotyczy zatem aktów zobowiązujących, ustalających dla ich adresatów nakazy powinnego zachowania lub zakazy określonego zachowania, aktów, na podstawie których określony podmiot uzyskuje równocześnie uprawnienie i mocą którego zostają na niego nałożone określone obowiązki oraz aktów, na podstawie których jeden podmiot staje się do czegoś zobowiązany, a drugi uprawniony (vide T. Woś "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz" Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis, Warszawa 2005, s. 295-296).
Skład orzekający w sprawie niniejszej nie podziela stanowiska skarżącego, iż zaskarżone postanowienie o odmowie dopuszczenia do udziału w postępowaniu posiada scharakteryzowany wyżej przymiot wykonalności.
Przede wszystkim nie można twierdzić, iż zaskarżone postanowienie jest dla wnioskodawcy źródłem uprawnienia lub normą ustanawiającą obowiązek, a tym samym, że wywołuje ono w jego sytuacji prawnej zasadniczą zmianę w kierunku udzielenia uprawnienia lub nałożenia obowiązku, których realizacja mogłaby nastąpić na drodze egzekucyjnej. Stowarzyszenie - do chwili wydania zaskarżonego postanowienia – nie posiadało przymiotu strony w postępowaniu w przedmiocie ustalenia środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia i ta sytuacja, w wyniku wejścia do obrotu prawnego postanowienia SKO z dnia [...] października 2007 r., nie uległa zmianie. Faktycznie zatem w/w orzeczenie nie posiada przymiotu wykonalności, a jego wydanie nie może spowodować powstania niebezpieczeństwa znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków w sferze prawnej wnioskodawcy, uzasadniających orzeczenie o wstrzymaniu jego wykonania na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a.
Również w orzecznictwie i doktrynie prezentowane jest stanowisko, iż do wykonania nie kwalifikują się co do zasady wszelkie akty administracyjne odmowne (vide T. Woś "Prawo o postępowaniu...", s. 295 oraz postanowienie WSA w Szczecinie z dnia 23 sierpnia 2005 r. w sprawie sygn. akt I SA/Sz 468/05, nie publ.).
Stowarzyszenie w skardze powołuje, jako argument uzasadniający wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia, przepisy dotyczące wznowienia postępowania z tej przyczyny, że strona została pozbawiona udziału w postępowaniu bez swojej winy (art. 145 § 1 pkt 4 Kpa).
Stwierdzić jednak należy, iż postępowaniu wpadkowym toczącym się na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a. nie może być skutecznie podnoszony ten argument, iż w innym postępowaniu administracyjnym doszło do naruszenia prawa stanowiącego podstawę do wszczęcia postępowania nadzwyczajnego w przedmiocie wznowienia. Ocena, czy takie naruszenie prawa rzeczywiście ma miejsce może nastąpić wyłącznie na drodze procesowej w toku postępowania prowadzonego w odpowiednim nadzwyczajnym trybie, a nie w postępowaniu wpadkowym o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu. Podmiot zarzucający naruszenie prawa dające podstawę do wszczęcia postępowania nadzwyczajnego może skorzystać z odpowiednich prawem przewidzianych środków, by wzruszyć nieprawidłowe, jego zdaniem, orzeczenie. Z tego też względu nie można przyjąć, iż w opisywanym wyżej przypadku istnieje przesłanka z art. 61 § 3 p.p.s.a. polegająca na niemożliwości przywrócenia rzeczy do pierwotnego stanu.
Nadto trzeba zauważyć, iż przedmiotowy wniosek o wstrzymanie wykonania orzeczenia nie może prowadzić do przedłużania biegu postępowań w innych sprawach i opóźniania wydawania w nich rozstrzygnięć merytorycznych (vide postanowienie NSA z dnia 02 czerwca 2005 r. w sprawie sygn. akt II OZ 510/05, Lex nr 303261).
Reasumując – postanowienie w przedmiocie odmowy dopuszczenia do udziału w sprawie jako nieposiadające atrybutu wykonalności nie podlega wstrzymaniu wykonania w trybie art. 61 § 3 p.p.s.a.
Na marginesie wskazać można, iż dokonywanie oceny legalności zaskarżonego orzeczenia w postępowaniu wpadkowym w przedmiocie wstrzymania jego wykonania jest przedwczesne. Sąd w tej kwestii wypowie się dopiero w orzeczeniu kończącym postępowanie w sprawie.
Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 61 § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji.