Uzasadnienie
S. F. Z. w B. wniosło skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] lutego 2007 roku w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji ustalającej środowiskowe uwarunkowania zgody na realizację przedsięwzięcia polegającego na przebudowie ulic.
Pismem z dnia 9 czerwca 2008 r. (k. 113) pełnomocnik skarżącego Stowarzyszenia wniósł o "ponowne całkowite zwolnienie z opłat sądowych i bezpłatną pomoc radcy prawnego na podstawie art. 165 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – zmiana orzeczenia niekończącego postępowania w sprawie może nastąpić w wyniku zmiany okoliczności sprawy". Do w/w pisma (złożonego w kilku egzemplarzach) dołączono zawiadomienia o zajęciu rachunku bankowego i stanie rachunku bankowego (k. 114,115).
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku prawomocnym postanowieniem z dnia 4 czerwca 2008 r. zapadłym w sprawie niniejszej, przyznał wnioskodawcy prawo pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym ustanowienie radcy prawnego i zwolnienie z kosztów sądowych. Do chwili obecnej przyznane prawo pomocy nie zostało cofnięte. Stosownie do powyższego, Okręgowa Izba Radców Prawnych w B. wyznaczyła do prowadzenia niniejszej sprawy radcę prawnego E. P. (k. 121).
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 243 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwanej dalej p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy przed lub w toku postępowania rozpoznawczego obejmuje także postanowienie egzekucyjne. Wnioskodawca zatem jest zwolniony od kosztów sądowych oraz może korzystać z ustanowionego pełnomocnika w całym postępowaniu rozpoznawczym, a także w ewentualnym postępowaniu przed NSA zainicjowanym skargą kasacyjną.
W myśl postanowień art. 161 § 1 p.p.s.a. Sąd zobligowany jest do wydania postanowienia o umorzeniu postępowania w następujących przypadkach:
- • Jeżeli skarżący skutecznie cofnął skargę;
- • W razie śmierci strony, jeżeli przedmiot postępowania odnosi się wyłącznie do praw i obowiązków ściśle związanych z osobą zmarłego; chyba, że udział w sprawie zgłosi osoba, której interesu prawnego dotyczy wynik postępowania;
- • Gdy postępowanie z innych przyczyn stało się bezprzedmiotowe.
Z bezprzedmiotowością postępowania sądowo-administracyjnego "z innych przyczyn" w rozumieniu tegoż artykułu mamy do czynienia wówczas, kiedy w toku tego postępowania, a przed wydaniem orzeczenia przestanie istnieć przedmiot tego postępowania – merytorycznej oceny Sądu. Taka sytuacja ma miejsce w niniejszej sprawie, bowiem nie zachodzi potrzeba rozpoznawania wniosku o przyznanie prawa pomocy w trybie art. 165 p.p.s.a., w sytuacji kiedy skarżącemu stowarzyszeniu zostało przyznane zwolnienie od kosztów sądowych w zakresie całkowitym oraz ustanowiono radcę prawnego.
Stąd postępowanie wywołane wniosek o zmianę postanowienia i przyznanie prawa pomocy w pełnym zakresie należało umorzyć, z uwagi na to, że w obrocie prawnym istnieje prawomocne postanowienie tut. Sądu z dnia 4 czerwca 2008 r., przyznające już wnioskodawcy prawo pomocy w zakresie całkowitym.
W postanowieniu z dnia Naczelny Sąd Administracyjny w sprawie sygn. akt I OZ 74/08 wskazał, iż "jeżeli strona, mimo ustawowego zwolnienia jej od kosztów składa wniosek o przyznanie prawa pomocy w tymże zakresie, zasadnym pozostaje umorzenie postępowania z wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych, z uwagi na bezprzedmiotowość takiego postępowania, zgodnie z art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a". Analogicznie zatem należy przyjąć, iż postępowanie należy umorzyć również w sytuacji, gdy stronie już zostało w tym konkretnym postępowaniu przyznane prawo pomocy w takim samym zakresie, co do jakiego został złożony ponowny wniosek.
W związku z powyższym na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 w związku z art. 64 § 3 p.p.s.a Sąd orzekł jak w sentencji.