Uzasadnienie
Na wezwanie Sądu, na druku urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy L. M. zwrócił się o całkowite zwolnienie od kosztów sądowych oraz o ustanowienie radcy prawnego z urzędu. Z treści formularza wynika, że wnioskodawca jest osobą w podeszłym wieku, utrzymującą się ze skromnej emerytury. Jej wysokość wynosi obecnie około 1280 zł netto miesięcznie. Skarżący przedłożył również dokumenty, z których wynika, że jego stan zdrowia nie pozwala mu w zasadzie na samodzielną egzystencję. Z akt sprawy wynika, że L. M. jest właścicielem lokalu mieszkalnego położonego w S. przy ul. [...], lecz jego stałe miejsce zamieszkania znajduje się obecnie w G. przy ul. [...].
Ze względu na fakt, iż informacje zawarte w druku formularza nie pozwoliły na wszechstronną i obiektywną ocenę sytuacji materialnej L. M., pismem z dnia 19 maja 2009 r. został on wezwany do:
- - nadesłania odcinka emerytury za ostatni miesiąc celem potwierdzenia wysokości tego świadczenia wskazanej we wniosku,
- - wskazania aktualnego użytkowania należącego do wnioskodawcy lokalu mieszkalnego znajdującego się w S.,
- - wskazania, czy skarżący partycypuje w kosztach utrzymania nieruchomości położonej w G., przy ul. [...],
- - udokumentowania na jakie cele została rozdysponowana kwota [...] zł uzyskana ze sprzedaży nieruchomości w dniu [...] r.
W odpowiedzi L. M. nadesłał kserokopię książeczki czynszowej, z której wynika, że wysokość czynszu za lokal w S. wynosi [...] zł miesięcznie; wydruk potwierdzenia dokonania przelewu, z którego wynika, że świadczenie emerytalne skarżącego wynosi [...] zł; a także kserokopie orzeczeń lekarskich obrazujących stan jego zdrowia.
Rozpoznając wniosek o zmianę postanowienia zważono co następuje:
Przepis art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm. – zwana dalej P.p.s.a.) konstytuuje zasadę odpłatności postępowania sądowoadministracyjnego. Wyjątkiem od niej jest możliwość przyznania prawa pomocy, które stosownie do treści art. 245 §1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi może zostać przyznane stronie w zakresie całkowitym lub częściowym.
Przyznanie prawa pomocy w formie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia fachowego pełnomocnika z urzędu może nastąpić wobec osoby fizycznej, która wykaże że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania sądowego (art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a.). Oznacza to, że kryteria oceny takiego wniosku są dużo surowsze aniżeli w przypadku wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych. Tylko więc ten, kto nawet przy najdalej idących wysiłkach nie jest w stanie zdobyć jakichkolwiek środków pieniężnych może liczyć na ewentualne uwzględnienie takiego wniosku.
W niniejszej sprawie nie można z całym przekonaniem stwierdzić, że L. M. jest osobą zasługującą na przyznanie prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Zbyt wiele niejasności związanych z jego rzeczywistym stanem majątkowym przemawia przeciwko uwzględnieniu złożonego przezeń wniosku.
Przede wszystkim zauważyć trzeba, że skarżący stale przebywa poza miejscem zamieszkania. W takiej zaś sytuacji nieuzasadnione, z ekonomicznego punktu widzenia, jest utrzymywanie składnika majątku (mieszkania) generującego koszty (wydatki na czynsz). Należałoby więc oczekiwać, że skarżący, lub ktokolwiek z jego rodziny, podejmie próbę wynajęcia tego mieszkania, nie tyle z powodu osiągnięcia zysku, co zminimalizowania wydatków związanych z jego utrzymaniem. Brak jest jakichkolwiek informacji, czy tego rodzaju próby zostały podjęte.
Dalej stwierdzić należy, że pomimo wyraźnego wezwania, wnioskodawca nie wyjaśnił na jakie cele rozdysponował [...] zł uzyskane z tytułu sprzedaży należącej doń nieruchomości. Kwestia ta jest o tyle istotna, gdyż wspomniana suma jest znacząca. Zachowanie przynajmniej części dochodu uzyskanej ze sprzedaży nieruchomości kwoty pozwoliłoby, w sposób niewątpliwy polepszyć sytuację materialną. Brak jest jakichkolwiek dowodów na to, że kwota ta została przeznaczona na spłatę jakichkolwiek zobowiązań (pomimo, że skarżący był wezwany do wykazania tego faktu). W tej sytuacji mogą nasuwać się wątpliwości co do tego, czy rzeczywiście wnioskodawca rozdysponował cały, wspomniany dochód.
Na koniec wspomnieć trzeba, że nie udało się ustalić również czy L. M. w jakimkolwiek stopniu partycypuje w kosztach utrzymania nieruchomości, w której aktualnie zamieszkuje (w G., przy ul. [...]). Okoliczność ta ma o tyle istotne znaczenie, że pozwala ocenić, jaka część dochodu wnioskodawcy pozostaje do jego wyłącznej dyspozycji po poniesieniu wszystkich niezbędnych, miesięcznych wydatków.
Reasumując poczynione wyżej uwagi stwierdzić wypada, że strona nie wykazała, iż jest osobą, w stosunku do której zachodza przesłanki przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym.
Z powyższych względów, w oparciu o art. 245 § 1 i § 2 P.p.s.a. w zw. z art. 246 § 1 pkt 1 tej ustawy, działając na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a. w związku z § 3 tego przepisu orzeczono jak w sentencji postanowienia.