Uzasadnienie
Śląski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Katowicach (SWINB) decyzją z dnia 18 kwietnia 2023 r. nr WINB-WOA.7721.101.2023.MM, po rozpoznaniu odwołania wniesionego przez I. S. i J. G. (skarżący), od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Z. (PINB) z dnia 23 lutego 2023 r. nr [...] nr [...], w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego w sprawie dotyczącej budowy ogrodzenia działki nr 2 od strony działki nr 1 w Z., którego inwestorem jest K. H., utrzymał decyzję organu I instancji w mocy w całości.
Decyzja zapadła w następującym stanie faktycznym i prawnym.
Pismem z dnia 25 października 2022 r. (data wpływu do organu) obecnie skarżący wystąpili do PINB w sprawie niezgodności z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego ogrodzenia z gazobetonowych bloków budowanego pomiędzy działką 1, a 2 w Z. przy ul. [...] i [...].
W dniu 5 grudnia 2022 r. do akt sprawy załączony został wypis z miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.
Następnie w dniu 20 grudnia 2022 r. zostały przeprowadzone oględziny od strony działki nr 3. W trakcie oględzin PINB ustalił, iż na terenie działki 2 od strony działki 1 znajduje się ogrodzenie w postaci muru z pustaka o grubości 12x24 cm na betonowym fundamencie. Od góry zabezpieczony gąsiorem ceramicznym i otynkowany od strony działki 2. Ogrodzenie wybudowano w 2022 r. Długość ogrodzenia to 15,60 m - nowy fragment i 9,10 m - stary fragment. Wysokość ogrodzenia - muru - wynosi 2,12 m od strony działki 2, zaś od strony działki 1 - 2,16 m. Na starym fragmencie muru oparta jest wiata, która jest przedmiotem odrębnego postępowania administracyjnego. Wykonano dokumentację fotograficzną.
Decyzją z dnia 23 lutego 2023 r. nr [...] PINB umorzył postępowanie w przedmiotowej sprawie. W uzasadnieniu wskazał, iż na podstawie art. 29 ust. 2 pkt 20 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t.j. Dz.U. z 2021 r., poz. 2351 ze zm. – dalej "P.b."), budowa ogrodzeń o wysokości nieprzekraczającej 2,20 m nie wymaga uprzedniego uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę oraz zgłoszenia do organu administracji architektoniczno-budowlanej. Ponadto, PINB w stwierdził, że zgodnie z obowiązującym planem zagospodarowania przestrzennego Gminy Z. nie zabrania się budowy ogrodzeń z bloczków gazobetonowych w związku z czym nie naruszają one miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. PINB podniósł również, iż w jego opinii nie naruszono warunków technicznych zawartych w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie(t.j.
Dz.U. z 2022 r., poz. 1225 - dalej "rozporządzenie"), a w szczególności § 41-43 rozporządzenia. PINB uznał, że inwestor nie dopuścił się samowoli budowlanej. Wykonane przez inwestora roboty budowlane odpowiadają przepisom prawa, nie naruszają zapisów miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego oraz budowlanych warunków technicznych.
W odwołaniu od decyzji PINB skarżący reprezentowani przez radcę prawnego zaskarżyli ją w całości zarzucając naruszenie art. 29 ust. 2 pkt 20 P.b. w związku z art. 48 P.b., 50 P.b. poprzez błędne zastosowanie art. 29 ust. 2 pkt 20 P.b.; art. 7 K.p.a., art. 77 § 1 K.p.a.; § 29 rozporządzenia w związku z art. 234 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne (obecnie t.j. Dz. U. z 2023 r., poz.1478 - dalej: "prawo wodne"). Wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu szeroko przedstawili stanowisko na poparcie swojego stanowiska.
Przy piśmie z dnia 31 marca 2023 r. zatytułowanym "Uzupełnienie materiału dowodowego" pełnomocnik skarżących przedłożył zdjęcia obiektu postępowania wskazując, że prawidłowa kwalifikacja wykonanego obiektu ma zasadnicze znaczenie dla jego legalizacji, jak i dla dalszych losów obiektu.
SWINB, na skutek wniesionego przez skarżących odwołania, utrzymał w mocy decyzję PINB. W uzasadnieniu przedstawił dotychczasowy przebieg postępowania. Wyjaśnił, że PINB zaskarżoną decyzję wydał na podstawie art. 105 K.p.a. PINB w toku przeprowadzonych oględzin na przedmiotowej działce ustalił, iż ogrodzenie spełnia warunki określone w art. § 41 ust. 1 rozporządzenia. Natomiast dyspozycja art. 50 ust. 1 P.b. wskazuje, iż w przypadkach innych niż określone wart. 48 ust. 1 lub w art. 49f P.b. organ nadzoru budowlanego wstrzymuje postanowieniem prowadzenie robót budowlanych wykonywanych: bez wymaganej decyzji o pozwoleniu na budowę albo zgłoszenia lub; w sposób mogący spowodować zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub mienia lub zagrożenia środowiska, lub na podstawie zgłoszenia z naruszeniem art. 29 ust. 1 i 3, lub w sposób istotnie odbiegający od ustaleń I warunków określonych w decyzji o pozwoleniu na budowę, projekcie zagospodarowania działki lub terenu, projekcie architektoniczno-budowlanym lub w przepisach.
PINB w treści zaskarżonej decyzji nie stwierdził aby przedmiotowe ogrodzenie naruszało warunki techniczne, a tym samym stwarzało zagrożenie dla ludzi, zwierząt czy mienia. Ogrodzenie będące przedmiotem niniejszego postępowania nie narusza zakazu zawartego w § 29 rozporządzenia, co oznacza, iż nie powoduje ono zmiany naturalnego spływu wód opadowych celem kierowania ich na teren sąsiedniej nieruchomości. Jednocześnie SWINB wskazał, iż procedowanie w przedmiocie zarzutu podniesionego z art. 234 ust. 1 pkt 1prawa wodnego, nie leży w kompetencji organu nadzoru budowlanego. W toku prowadzonego postępowania ustalono, iż przedmiotowe ogrodzenie jest zgodne z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. ŚWINB nie dopatrzył się w tej kwestii uchybień ze strony PINB. Dalej wskazał, że ogrodzenie usytuowane na działce zabudowanej budynkiem zgodnie z obowiązującymi w Polsce przepisami nie jest obiektem budowlanym, a jest uznawane za urządzenie budowlane.
SWINB nie zgodził się z zarzutami dotyczącymi ustalenia wysokości maksymalnej ogrodzenia. Zacytował przepisy K.p.a. odnoszące się do kwestii oględzin dokonywanych przez organ administracji, a w szczególności art. 67 § 1 K.p.a. i art. 68 § 1 i 2 K.p.a. Podkreślił, że oględziny mają wartość dowodową, gdy są przeprowadzone przez organ i odbywają się w obecności wszystkich zainteresowanych stron, bowiem podlegają weryfikacji razem z ich wyjaśnieniami i oświadczeniami. SWINB na poparcie swojego stanowiska przytoczył wybrane orzeczenia sądów administracyjnych. Stwierdził, że skarżący podpisując protokół w dniu 20 grudnia 2022 r. na okoliczność oględzin przeprowadzonych w związku z budową ogrodzenia od strony działki nr 1 zgodzili się z tym samym z ustaleniami w nim zawartych. W konsekwencji SWINB uznał, że pozostałe zarzuty i twierdzenia skarżących pozostają bez wpływu na treść rozstrzygnięcia.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach na powyższą decyzję skarżący reprezentowani przez pełnomocnika zaskarżyli ją w całości zarzucając jej naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy art. 3 pkt. 9 w związku z art. 29 ust. 2 pkt. 20 P.b. poprzez uznanie przez organ, że wybudowany obiekt należy zakwalifikować jako urządzenie budowlane - ogrodzenie, wobec czego uznanie, iż postępowanie jest bezprzedmiotowe, podczas gdy organ powinien ustalić czy wybudowany obiekt, który jest trwale połączony z wiatą stanowił jego rozbudowę lub przebudowę oraz dokonać prawidłowej kwalifikacji wykonanego obiektu; art. 3 pkt. 6, 7 oraz 7a w związku z art. 28, 48, 50 P.b. polegające na wadliwym przeprowadzeniu postępowania w okolicznościach faktycznych wypełniających hipotezę ww. przepisów i ich niezastosowaniu; art. 5 i 7 P.b. w związku z § 29 rozporządzenia poprzez jego nieuwzględnienie, w przypadku, kiedy wykonany obiekt wpływa na naturalny spływ wód opadowych poprzez skierowanie ich na teren sąsiedni, tj. działkę skarżących oraz naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy art. 7 K.p.a., art. 8 K.p.a. w związku z art. 77 § 1, 80 K.p.a. poprzez ich niezastosowanie i rozstrzygnięcie odwołania bez zebrania i wyczerpującego rozpatrzenia materiału dowodowego, skutkiem czego było uznanie, że wykonany obiekt należy zakwalifikować jako ogrodzenie oraz że nie jest koniecznym dokonanie zgłoszenia lub uzyskanie pozwolenia na budowę, podczas gdy wybudowany obiekt został trwale połączony z wykonaną wiatą, wobec czego organ powinien rozważyć czy w niniejszym przypadku miała miejsce rozbudowa lub przebudowa oraz dokonać prawidłowej kwalifikacji wykonanego obiektu; art. 138 § 2 K.p.a. poprzez utrzymanie w mocy zaskarżonej decyzji oraz bezpodstawne zaniechanie wydania decyzji kasacyjnej i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania, podczas gdy zaskarżona decyzja PINB została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie ewentualnie; art. 138 § 1 pkt. 2 w związku z art. 136 K.p.a. poprzez utrzymanie w mocy zaskarżonej decyzji oraz nierozpoznanie sprawy w II instancji w odpowiednim zakresie przedmiotowym, wobec czego skarżona decyzja została wydana z naruszeniem przepisów postępowania.
Wnieśli o uchylenie przez Sąd zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu I instancji oraz zasądzenie na rzecz skarżących kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego wg. norm przypisanych. Ponadto wnieśli o przeprowadzenie dowodu z załączonych do niniejszego pisma zdjęć, co jest niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości oraz nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie. W uzasadnieniu skarżący przedstawili przebieg postępowania według chronologii zdarzeń. Podtrzymali stanowisko prezentowane w odwołaniu. Podkreślili, że SWINB nie przeanalizował okoliczności przedstawionych przez nich w piśmie z dnia 30 marca 2023 r. wraz z załącznikami, co przyczyniło się do nienależytego zrozumienia stanu faktycznego i prawnego przez organ.
W odpowiedzi na skargę SWINB wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Na rozprawie pełnomocnik skarżących wnosił i wywodził, jak w skardze. Przedstawił też dodatkowo zdjęcia przedmiotu postępowania.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje
Skarga nie jest zasadna.
Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2022 r. poz. 2492, z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości, m.in. przez kontrolę działalności administracji publicznej. Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości wykładni i zastosowania norm prawa materialnego. Stosownie zaś do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 259, z późn. zm.- dalej "p.p.s.a."), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, natomiast art. 135 p.p.s.a. obliguje sąd do wzięcia pod uwagę z urzędu wszelkich naruszeń prawa.
W wyniku takiej kontroli sądowej decyzja może zostać uchylona w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności mogących być podstawą wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a.).
Przeprowadzona przez Sąd kontrola legalności zaskarżonej decyzji według wskazanych wyżej kryteriów wykazała, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Przedmiotem kontroli sądowej jest decyzja SWINB utrzymująca w mocy decyzję umarzającą postępowanie administracyjne w sprawie budowy przez inwestora ogrodzenia działki nr 2 od strony działki nr 1 w Z. Istota sprawy sprowadza się do tego, czy zasadnie organy umorzyły postępowanie administracyjne jako bezprzedmiotowe (na podstawie art. 105 § 1 K.p.a.) ze względu na brak podstaw prawnych do merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy na podstawie obowiązujących przepisów P.b.
Zdaniem skarżących, organy wadliwie zakwalifikowały obiekt jako ogrodzenie. Ponadto powinny zbadać kwestię związku ewentualnej zmiany stosunków wodnych na skutek wybudowania przez inwestora betonowego muru, gdyż problem stosunków wodnych wynika z przeprowadzonych robót budowlanych.
Zdaniem organów, budowa spornego ogrodzenia nie wymagała uprzedniego uzyskania pozwolenia na budowę lub zgłoszenia. Wykonane przez inwestora roboty budowlane odpowiadają przepisom prawa, a w szczególności nie naruszają zapisów miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego oraz budowlanych warunków technicznych. Nie było zatem podstaw do podejmowania działań w zakresie nadzoru budowlanego. W związku z tym postępowanie administracyjne umorzono jako bezprzedmiotowe.
Zdaniem Sądu, rację w tym sporze należało przyznać organom a nie skarżącym.
Podstawą wydania opisanych wyżej decyzji jest przepis art. 105 § 1 K.p.a. stanowiący, że gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe w całości albo w części, organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania odpowiednio w całości albo w części. Bezprzedmiotowość postępowania administracyjnego o której mowa w tym przepisie oznacza, że przestaje istnieć jeden z konstytutywnych elementów materialnego stosunku administracyjnoprawnego, a wobec tego nie można wydać decyzji załatwiającej sprawę przez rozstrzygnięcie jej co do istoty. Bezprzedmiotowość postępowania administracyjnego nastąpi więc wówczas, gdy w sposób oczywisty organ stwierdzi brak podstaw prawnych i faktycznych do merytorycznego rozpatrzenia sprawy, a więc w sytuacji, gdy w świetle prawa materialnego i ustalonego stanu faktycznego brak jest sprawy administracyjnej mogącej być przedmiotem postępowania, która może być załatwiona decyzją.
Bezprzedmiotowość powstaje gdy nie występuje stan prawny czy stan faktyczny, który wymagałby uzasadnionej przepisami prawa reakcji organu w przepisanej formie np. decyzji administracyjnej. W efekcie, decyzja o umorzeniu postępowania nie rozstrzyga o materialnoprawnych uprawnieniach i obowiązkach strony ale wywiera inny skutek, a mianowicie przyjmuje, że nie ma przesłanek do merytorycznego orzekania co do istoty.
Na gruncie ustawy - Prawo budowlane postępowanie staje się co do zasady bezprzedmiotowe, jeżeli organy nadzoru budowlanego nie znajdują podstaw do rozstrzygania o prawach lub obowiązkach, w tym wydania nakazów bądź zakazów, wynikających z przepisów tej ustawy. Takie ustalenia uprawniają zatem organy nadzoru budowlanego do zastosowania art. 105 § 1 K.p.a. i umorzenia postępowania administracyjnego jako bezprzedmiotowego.
W świetle przedstawionej regulacji prawnej nie budzi wątpliwości, że wydając decyzję o umorzeniu postępowania organy nadzoru budowlanego muszą uprzednio przeprowadzić postępowanie i dysponować wystarczającymi dowodami pozwalającymi jednoznacznie stwierdzić, że poddane kontroli roboty budowalne wyłączone są od władczej ingerencji tych organów. Jakkolwiek bowiem decyzja umarzająca postępowanie ma charakter procesowy, gdyż nie kształtuje stosunku materialnoprawnego, to jednak charakter takiego rozstrzygnięcia nie zwalnia właściwych instancyjnie organów od przeprowadzenia postępowania administracyjnego w sposób zgodny z regułami wynikającymi z art. 6 K.p.a., art. 7 K.p.a., art. 77 K.p.a. i art. 80 K.p.a. oraz przedstawienia wyników tego postępowania w uzasadnieniu decyzji z uwzględnieniem wskazówek zawartych w art. 107 § 3 K.p.a. oraz art. 11 K.p.a. Przypomnieć bowiem należy, że działania organów administracji publicznej uprawnionych do prowadzenia postępowania i podejmowania wszystkich orzeczeń, podporządkowane są przede wszystkim zasadzie praworządności zawartej w art. 6 k.p.a. i w art. 7 Konstytucji RP.
Odnosząc powyższe uwagi do rozpoznawanej sprawy stwierdzić należy, że:
Z akt sprawy wynikają następujące ustalenia, które mają zasadnicze znaczenie dla oceny zaskarżonych rozstrzygnięć:
- - W dniu 25 października 2022r. do PINB wpłynęło pismo skarżących wskazujące, że inwestor buduje ogrodzenie z gazo-betonowych bloków co jest niezgodne z miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego. Do wniosku załączono pismo Starosty [...] z dnia 21 sierpnia 2015 r., w którym udzielono informacji, że budowa ogrodzenia z bloczków gazobetonowych stoi w sprzeczności z zapisem planu zagospodarowania przestrzennego gminy Z.;
- - W dniu 20 grudnia 2022 r. PINB przeprowadził oględziny, w wyniku których stwierdzono, że na terenie działki 2 od strony działki nr 1 znajduje się murowane ogrodzenie z pustaka o maksymalnej wysokości 2,16 m. Mur zakończony jest gąsiorami. Inwestor wybudował ogrodzenie w 2022 r. W oględzinach brał udział inwestor, a także skarżący i przedstawiciele PINB. Protokół z oględzin odczytano i podpisano bez uwag.
- - Zgodnie z obowiązującym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego Gminy Z. uchwalonym uchwałą nr [...] Rady Miejskiej w Z. z dnia [...] r., działka nr 2 w Z. znajduje się w jednostce oznaczonej symbolem 7MN1 - tereny zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej z usługami w budynkach o powierzchni maksimum 30% powierzchni użytkowej budynku mieszkalnego. Do budowy przedmiotowego ogrodzenia użyto bloczków gazobetonowych. Obecnie obowiązujący plan nie zabrania budowy ogrodzeń z tego rodzaju materiałów budowlanych. Zatem materiały zastosowane na w/w ogrodzenie nie naruszają miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.
- - Nie stwierdzono aby przedmiotowe ogrodzenie naruszało warunki techniczne zawarte w Rozdziale 9 rozporządzenia;
- - PINB decyzją z dnia 23 lutego 2023 r. nr [...] umorzył postępowanie administracyjne w sprawie dotyczącej budowy przez inwestora ogrodzenia (muru betonowego) działki nr 2 od strony działki nr 1 w Z. ponieważ brak było podstaw prawnych do merytorycznego rozstrzygnięcia, na podstawie obowiązujących przepisów P.b., a SWINB decyzją z 18 kwietnia 2033r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
Zdaniem Sądu, w postępowaniu administracyjnym wydanie orzeczenia administracyjnego w każdym przypadku powinno poprzedzać dokładne ustalenie stanu faktycznego istotnego w sprawie (stosownie do art. 7 K.p.a. i art. 77 § 1 K.p.a.).
W przedmiotowej sprawie organy wskazywały w szczególności na ustalenia dokonane w trakcie oględzin nieruchomości z dnia 20 grudnia 2022 r. uznając, że mają one istotne znaczenie dowodowe i mają wartość dowodową, bowiem zostały podpisane przez wszystkie strony postępowania. Wobec powyższego Sąd uznał, że organy nie naruszyły w tym zakresie wskazanych przepisów postępowania administracyjnego.
Umorzenie postępowania nie jest zależne ani od woli organu administracji, ani tym bardziej pozostawione do uznania organu - organ ten jest zobowiązany do umorzenia postępowania w przypadku stwierdzenia jego bezprzedmiotowości. Bezprzedmiotowość postępowania administracyjnego nastąpi więc wówczas, gdy w sposób oczywisty organ stwierdzi brak podstaw prawnych i faktycznych do merytorycznego rozpatrzenia sprawy, a więc w sytuacji, gdy w świetle prawa materialnego i ustalonego stanu faktycznego brak jest sprawy administracyjnej mogącej być przedmiotem postępowania, która może być załatwiona decyzją.
Z akt sprawy wynika, że w toku oględzin przedmiotowego ogrodzenia, PINB ustalił, że:
- - ogrodzenie wykonano z pustaka o grubości 12x24 cm na betonowym fundamencie.
- - od góry zabezpieczony gąsiorem ceramicznym i otynkowany od strony działki 2,
- - długość ogrodzenia wynosi 15, 60 m.- nowy fragment i 9.10 m. – stary fragment,
- - wysokość ogrodzenia pomierzono w różnych miejscach i jest zmienna i wynosi 2.12 m., 2.16 m (max).
Organ sprawę przedmiotowego ogrodzenia betonowego przeanalizował również pod kątem przepisów § 41 rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (obecnie t.j. Dz.U. z 2022 r., poz. 1225 -dalej "rozporządzenie"). Nie stwierdzono nieprawidłowości w tym zakresie.
Zgodnie z treścią obowiązującego na dzień wszczęcia postępowania art. 29 ust. 1 pkt 23 P.b. budowa ogrodzeń nie wymaga pozwolenia na budowę czy też dokonania zgłoszenia z wyjątkiem "budowy ogrodzeń o wysokości powyżej 2,20 m". Wówczas zgodnie z uregulowaniem 30 ust. 1 pkt 3 P.b. konieczne jest dokonanie zgłoszenia właściwemu organowi administracji architektoniczno - budowlanej. W przedmiotowej sprawie, z uwagi na wysokość spornego ogrodzenia (mniej niż 2,20m) jego wybudowanie nie wymagało uprzedniego uzyskania pozwolenia na budowę czy też dokonania zgłoszenia.
Zatem w ocenie Sądu, powyższe ustalenia uprawniały organy do wydania decyzji w przedmiocie umorzenia postępowania na podstawie K.p.a., gdyż postępowanie było bezprzedmiotowe. Organy zasadnie uznały, że w analizowanym stanie faktycznym nie było podstaw do podejmowania działań w ramach nadzoru budowanego.
Zasadnie organy uznały, że kwestia stosunków wodnych, o ile nie wynika ona z przeprowadzonych robót budowlanych, nie leży w kompetencji organów nadzoru budowlanego. Organami właściwymi w sprawach gospodarowania wodami są:
- 1) minister właściwy do spraw gospodarki wodnej;
- 2) minister właściwy do spraw żeglugi śródlądowej;
- 3) Prezes Wód Polskich;
- 4) dyrektor regionalnego zarządu gospodarki wodnej Wód Polskich;
- 5) dyrektor zarządu zlewni Wód Polskich;
- 6) kierownik nadzoru wodnego Wód Polskich;
- 7) dyrektor urzędu morskiego;
- 8) wojewoda;
- 9) starosta;
- 10) wójt, burmistrz lub prezydent miasta (por. art. 14 prawa wodnego"). Oczywistym jest to, że zgodnie z art. 234 ust. 1 prawa wodnego: "właściciel gruntu, o ile przepisy ustawy nie stanowią inaczej, nie może:
- 1) zmieniać kierunku i natężenia odpływu znajdujących się na jego gruncie wód opadowych lub roztopowych ani kierunku odpływu wód ze źródeł - ze szkodą dla gruntów sąsiednich;
- 2) odprowadzać wód oraz wprowadzać ścieków na grunty sąsiednie". W postępowaniu o naruszenie stosunków wodnych powinnością organu jest ustalenie, czy doszło do zmiany stosunków wodnych na gruncie. Jeżeli odpowiedź jest pozytywna, organ winien jednoznacznie ustalić, kto i kiedy zmiany tej dokonał, na czym ona polegała, jaki był stan wód przed dokonaniem zmiany i jaki po jej dokonaniu, oraz jak zmiana wpłynęła na stosunki wodne w terenie a przede wszystkim czy wpływ ten jest szkodliwy dla gruntów sąsiednich, tj. czy powoduje lub może powodować powstanie szkody. Nie każda zmiana stosunków wodnych będzie powodowała konieczność ingerencji władczej organu a jedynie taka zmiana, która negatywnie, szkodliwie wpływa na grunty sąsiednie. W postępowaniu dotyczącym naruszenia stosunków wodnych, organ musi zatem ustalić oraz wykazać istnienie związku przyczynowo-skutkowego między dokonaną zmianą na gruncie a wynikłą z powodu tej zmiany szkodą na gruncie sąsiednim.
Kwestia ewentualnego naruszenia stosunków wodnych pozostaje jednak odrębna od sprawy wybudowanego ogrodzenia (muru) i pozostaje we właściwości innych niż budowlane organów.
Odnosząc się do pozostałych zarzutów skargi stwierdzić należy, że w istocie stanowią one polemikę ze stanowiskiem organów pozostającą w sprzeczności z twierdzeniami zawartymi we wniosku skarżących z dnia 25 października 2022 r. oraz protokołem z dnia 20 grudnia 2023 r. W tej sytuacji powoływanie się przez skarżących na zdjęcia muru dokonywane w późniejszym okresie pozostaje bez wpływu na rozstrzygnięcie.
Biorąc pod uwagę powyższe, Sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a. jako bezzasadną.