Uzasadnienie
W dniu 10 stycznia 2011 roku do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynął wniosek M. Z. i A. Z. o przyznanie prawa pomocy obejmującego ustanowienie radcy prawnego lub adwokata z urzędu. W przedmiotowej sprawie Sąd wyrokiem z dnia 21 października 2010 roku oddalił skargę M. Z. i A. Z. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 8 lipca 2010 roku nr: [...] w przedmiocie nakazu opróżnienia budynku.
Z oświadczenia zawartego we wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że skarżący prowadzą wspólne gospodarstwo domowe wraz z 29-letnim synem D.. Ich miesięczny dochód wynosi 1.400 zł i stanowi go wynagrodzenie M. Z.. W skład majątku skarżących wchodzi budynek mieszkalny o wymiarach 11 x 8 m, mieszkanie około 60 m² oraz działka wielkości 18 arów. Skarżący posiadają samochód osobowy marki Fiat [...], rok produkcji 19.... Nie dysponują oni zasobami pieniężnymi, ani przedmiotami wartościowymi.
Uzasadniając wniosek o przyznanie prawa pomocy skarżący podnieśli, iż nie stać ich na ponoszenie dodatkowych kosztów, ponieważ źródłem utrzymania rodziny są dochody tylko jednej osoby. Rodzina ponosi koszty energii elektrycznej w wysokości 250 zł miesięcznie, a wydatki na dojazdy do pracy M. Z. wynoszą 200 zł. Roczny podatek do gminy wynosi 120 zł.
Wykonując wezwanie Referendarza sądowego do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżący oświadczył, że nie wykonuje żadnych prac dorywczych i "nie jest zgłoszony do bezrobocia". Syn D. również nie jest nigdzie zatrudniony, bezpłatnie pomagał skarżącym przy osuwisku. Do pisma skarżący załączyli kopie następujących dokumentów: polecenia przelewu kwoty 500 zł tytułem wpisu od skargi do WSA, polecenia przelewu kwoty 120 zł na konto Urzędu Gminy [...], przewidywanych należności za energię elektryczną, wyciągu z rachunku bankowego M. Z. za okres od 1 października 2010 r. do 31 stycznia 2011 roku, zaświadczenia z zakładu pracy skarżącej o wysokości wynagrodzenia, potwierdzenia wpłaty kwoty 150 zł tytułem ubezpieczenia i faktury z dnia 19 stycznia 2011 roku za wodę i ścieki.
Mając na uwadze powyższe zważono, co następuje:
Celem instytucji prawa pomocy jest zapewnienie osobie wnioskującej szeroko rozumianego prawa do sądu, a wiec możliwości skorzystania ze wszystkich przysługujących stronie uprawnień, jeżeli znajduje się ona w położeniu uniemożliwiającym poniesienie we własnym zakresie związanych z tym kosztów.
Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zmianami) prawo pomocy w zakresie częściowym przysługuje osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Przez uszczerbek utrzymania koniecznego dla wnioskodawcy i rodziny w świetle w/w przepisu należy rozumieć takie zachwianie sytuacji materialnej i bytowej strony, że nie byłaby ona w stanie zapewnić sobie minimum warunków socjalnych. Użyte w art. 246 ustawy sformułowanie "gdy osoba wykaże" oznacza, iż to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uzasadniającej przyznanie prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.
Skarżący domagają się przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym ustanowienie kwalifikowanego pełnomocnika. Winni oni zatem wykazać, że ich sytuacja majątkowa jest na tyle trudna, że nie mogą oni wygospodarować środków koniecznych na pokrycie wynagrodzenia pełnomocnika z wyboru.
Analizując sytuację materialną skarżących orzekający doszedł do przekonania, iż spełniają oni przesłanki warunkujące przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym. Nie są oni w stanie pokryć kosztów wynagrodzenia pełnomocnika z wyboru bez uszczerbku w koniecznym utrzymaniu siebie i rodziny. Źródłem utrzymania rodziny jest wynagrodzenie za pracę M. Z. w wysokości 1.563,19 zł (średnia za miesiące od października do grudnia 2010 roku wg. zaświadczenia pracodawcy). Dochody te przypadają na trzy osoby w rodzinie, bowiem skarżący oraz syn D. są osobami bezrobotnymi. Oznacza to, że na osobę w rodzinie przypada kwota 521,06 zł miesięcznie. Nie są to dochody wysokie zważywszy na aktualne ceny produktów żywnościowych, sanitarnych, czy też mediów. Wystarczają one jedynie na zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych rodziny. Skarżący nie posiadają przy tym przedmiotów wartościowych, ani oszczędności, które mogłyby zostać przeznaczone na pokrycie kosztów wynagrodzenia pełnomocnika z wyboru.
Biorąc pod uwagę wskazane okoliczności przychylono się do wniosku skarżących i orzeczono jak w sentencji postanowienia na podstawie art. 245 § 3, art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zmianami). Ze względu na fakt, że we wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżący wystąpili o ustanowienie radcy prawnego lub adwokata wybór pozostawiając uznaniu orzekającego, postanowiono przyznać skarżącym adwokata.