Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...], nr [...] Starosta [...] zatwierdził projekt budowlany i udzielił A. i P. małżonkom P. pozwolenia na budowę pawilonu handlowego wraz z przyłączami wodociągowym i kanalizacyjnym zlokalizowanego na działce o nr geodezyjnym 381/3 w obrębie nr [...] w W. Od powyższej decyzji, skutecznie doręczonej za zwrotnym potwierdzeniem obioru w dniu 14 grudnia 2005 roku, Pan C. P. jako strona postępowania wniósł odwołanie.
W piśmie z dnia 10 stycznia 2006 roku zatytułowanym "prośba o przywrócenie terminu ważności" C. P. wniósł o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. Podniósł w uzasadnieniu, że odwołanie zostało złożone osobiście w sekretariacie Starosty [...] w dniu 28 grudnia 2005 roku o godzinie 15 30 i był przeświadczony, że złożył odwołanie z zachowaniem czternastodniowego terminu, jaki przysługuje do jego wniesienia. Wskazał, iż nie rozumie, dlaczego składając odwołanie nikt nie poinformował go, że w tym dniu urząd był już nieczynny, a odwołanie zostało opieczętowane datą "29 grudnia 2005 roku", skoro zostało złożone w dniu 28 grudnia 2005 roku, a w dniu 29 grudnia 2005 roku zostały naklejone znaczki opłaty skarbowej.
Skarżący podkreślił, że gdyby wiedział, że w chwili kiedy składał odwołanie urząd był już nieczynny, nadałby odwołanie w placówce pocztowej. Wniósł o stwierdzenie, iż odwołanie zostało złożone z zachowaniem przewidzianego terminu.
W piśmie z dnia 27 stycznia 2006 roku [...] Urząd Wojewódzki Delegatura w S. zwrócił się do skarżącego o uzupełnienie wniosku w terminie 7 dni, pod rygorem odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania poprzez złożenie dokumentu, który potwierdziłby fakt, że odwołanie zostało złożone z zachowaniem przewidzianego w ustawie terminu.
W piśmie z dnia 10 lutego 2006 roku, stanowiącym odpowiedź na pismo [...] Urzędu Wojewódzkiego skarżący wyjaśnił, że przedstawił wszystkie okoliczności w piśmie z dnia 10 stycznia 2006 roku, stanowiącym prośbę o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. Dowodami zaś potwierdzającymi fakt, iż odwołanie zostało złożone z zachowaniem przewidzianego w ustawie terminu mogłyby być zeznania świadków tj. pracowników urzędu obecnych w chwili składania odwołania. Skarżący podkreślił, iż niezbitym dowodem, że odwołanie zostało złożone w dniu 28 grudnia 2005 roku jest fakt, że w dniu 29 grudnia 2005 roku, kiedy dostarczył brakujące znaczki opłaty skarbowej, odwołanie znajdowało się na biurku.
Postanowieniem z dnia [...], nr [...] Wojewoda [...] odmówił przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. Podnosząc w uzasadnieniu, że jedynym dowodem potwierdzającym datę, w której C.P. wniósł odwołanie jest data 29 grudnia 2005 roku widniejąca na pieczęci. Argumentacja strony, że odwołanie zostało wniesione w czternastym dniu od daty otrzymania decyzji po godzinie 15 30, a więc po godzinach pracy urzędu, zdaniem organu nie zasługuje na uwzględnienie.
W skardze na powyższe postanowienie skierowanej do sądu administracyjnego skarżący podtrzymując zarzuty zawarte we wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania podkreślił, że obecność urzędników po godzinie 1530 w sekretariacie Starosty [...] i uzyskana informacja, że "sekretarki już nie ma ale pismo można zostawić na biurku" sprawiły, że skarżący był przekonany, że sekretariat był jeszcze czynny. Dowodem świadczącym o tym, że odwołanie zostało złożone w terminie jest świadek – Naczelnik Wydziału Architektury i Budownictwa - Pan H. M., który nie kwestionuje faktu wniesienia odwołania, natomiast kwestionuje godzinę, w której zostało wniesione ("parę minut po godzinie 1530) Dodatkowo wskazał, że zarzut uchybienia terminu do wniesienia odwołania jest próbą wyeliminowania go ze sprawy, która wkrótce miała być rozpoznana przed tutejszym Sądem. Zarzucając brak obiektywizmu, stronniczość i osobiste zaangażowanie się w sprawę przez Pana H. M., skarżący wniósł o uwzględnienie skargi.
W odpowiedzi na skargę [...] Urząd Wojewódzki w Ł. Delegatura w S. podtrzymując argumenty zawarte w odwołaniu, wniósł o jej oddalenie akcentując, że twierdzeniu skarżącego o złożeniu w dniu 29 grudnia 2005 roku po godzinie 1530 odwołania nie można dać wiary. Nosząc się bowiem z zamiarem złożenia osobiście w Starostwie Powiatowym odwołania skarżący mógł, a nawet powinien z oczywistych względów zasięgnąć informacji o godzinach urzędowania Starostwa Powiatowego, a w przypadku braku możliwości złożenia odwołania w tym czasie mógł skutecznie dokonać tej czynności procesowej nadając pismo w placówce pocztowej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje
Skarga zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z przepisem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) w związku z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanego przepisu Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną, postanowienie lub inny akt z zakresu administracji publicznej wyłącznie z punktu widzenia ich zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tego aktu.
Ponadto, co należy podkreślić, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2002r., Nr 153, poz. 1270 ze zm.).
W ocenie Sądu analizowana pod tym kątem skarga zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżone postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] narusza przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, w tym przede wszystkim art. 58 i art. 59 K.p.a., a ponadto normy prawne wskazane w art. 7, art. 8, art. 77 § 1 oraz art. 107 § 3 K.p.a. w stopniu, mającym istotny wpływ na wynik rozstrzygnięcia.
Zgodnie z treścią art. 129 § 1 K.p.a. odwołanie wnosi się do właściwego organu odwoławczego za pośrednictwem organu, który wydał decyzję. Odwołanie wnosi się w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji stronie, a gdy decyzja została ogłoszona ustnie – od dnia jej ogłoszenia (art. 129 § 2 K.p.a.).
Zgodnie z przepisem art. 58 § 1 K.p.a. w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy.
W doktrynie uznaje się zgodnie, że kryterium braku winy jako przesłanka uzasadniająca wniosek o przywrócenie terminu wiąże się z obowiązkiem strony do szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. Przywrócenie nie jest więc dopuszczalne, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. O braku winy w niedopełnieniu obowiązku można mówić tylko w przypadku stwierdzenia, że dopełnienie obowiązku stało się niemożliwe z powodu przeszkody nie do przezwyciężenia, czyli gdy strona nie mogła przeszkody usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku (por. B.Adamiak, J.Borkowski, "Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz" Wydawnictwo C.H. Beck, Warszawa 2004).
W rozpoznawanej sprawie zasadnicze znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy miało ustalenie, czy skarżący odwołanie od decyzji Starosty [...] z dnia [...] złożył osobiście w siedzibie organu w dniu 28 grudnia 2005 roku, a więc z zachowaniem ustawowego terminu. Skarżący konsekwentnie podnosił, że uczynił to w dniu 28 grudnia 2005 r. o godz. 15 30, będąc przekonany na podstawie ustnych informacji udzielonych przez pracowników urzędu, że dokonał czynności skutecznie, z zachowaniem przewidzianego w ustawie terminu. W dniu 29 grudnia 2005 roku skarżący dowiedział się, że odwołanie zostało opatrzone datą "29 grudnia 2005 roku", a więc zostało wniesione z uchybieniem terminu. W tej sytuacji wniósł o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania podnosząc, iż nie dysponuje żadnym dokumentem złożenia w tym dniu odwołania, a jedynym dowodem potwierdzającym fakt złożenia w dniu 28 grudnia 2005 roku odwołania mogą być zeznania przesłuchanych w charakterze świadków - pracowników urzędu, obecnych w chwili jego złożenia.
Skoro skarżący konsekwentnie twierdził, że odwołanie złożył w dniu 28 grudnia 2005 r., a więc w ostatnim dniu ustawowego terminu, organ winien przede wszystkim wyjaśnić, czy odwołanie to w tym terminie zostało wniesione. Przyjęcie bowiem dokumentu określonej treści przez pracownika organu w jego siedzibie, nawet po godzinach urzędowania jest jednoznaczne z dokonaniem czynności przez petenta.
Ustalenie to implikowało bowiem dalszy tok postępowania. Złożenie przez stronę odwołania z zachowaniem ustawowego terminu czyni wszak bezprzedmiotowym postępowanie wywołane jej wnioskiem o przywrócenie terminu do jego wniesienia i obliguje organ do rozpatrzenia odwołania.
Skoro skarżący konsekwentnie twierdził, że odwołanie złożył w dniu 28 grudnia 2005 r., a więc w ostatnim dniu ustawowego terminu, organ winien przede wszystkim wyjaśnić, czy odwołanie to w tym terminie zostało wniesione.
Sąd dokonując oceny zaskarżonego postanowienia w kontekście powołanych powyżej okoliczności oraz treści przytoczonego przepisu stwierdził, iż przed wydaniem zaskarżonego aktu, organ nie poczynił żadnych ustaleń faktycznych – nie przesłuchał wskazanych przez skarżącego świadków, co było konieczne do wyjaśnienia okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy i nie wypowiedział się w kwestii podniesionych przez skarżącego zarzutów.
W tej sytuacji, z uwagi na niewyjaśnienie wszystkich okoliczności istotnych dla sprawy i tym samym naruszenie art. 7, art. 8, art. 77 § 1 oraz art. 107 § 3 K.p.a., Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi uchylił zaskarżone postanowienie.
O kosztach nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącemu i uczestnikowi postępowania z urzędu orzeczono zgodnie z § 18 i § 19 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1348 ze zm.).