Uzasadnienie
Prezydent Miasta L. decyzją z dnia 16 października 1998 r., nakazał Dariuszowi J. oraz Leonowi P. rozbiórkę samowolnie wykonanej konstrukcji muru oporowego zrealizowanego w granicy działek nr 23/14 przy ul. W. 2f, a nr 23/15 przy ul. W. 8a w L. oraz przywrócenie poziomu terenu działki położonej przy ul. W. 2f poprzez jej obniżenie o 0,80 m.
Wojewoda L. zaskarżoną decyzją orzekł na podstawie art. 48 ustawy - Prawo budowlane oraz art. 138 par. 1 pkt 1 Kpa o utrzymaniu w mocy decyzji pierwszoinstancyjnej - przy następujących motywach:
"I.-G." Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w L. dokonała samowoli budowlanej budując mur oporowy. Potwierdziły to oględziny przeprowadzone przez organy nadzoru budowlanego obu instancji. Niezasadne jest więc stanowisko odwołania, że w granicy działek wykonano ogrodzenie pełne. Wykonanie muru oporowego potwierdza również dokumentacja fotograficzna, na której widać konstrukcję muru oporowego a nie ogrodzenia.
Zgodnie z zasadą ogólną zawartą w art. 28 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane /Dz.U. nr 89 poz. 414 ze zm./ roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę.
Wyjątki od tej zasady określone w art. 29 Prawa budowlanego w postaci katalogu budów i robót budowlanych zwolnionych z uzyskania pozwolenia na budowę, w sprawie niniejszej nie mogą być stosowane, bowiem mur oporowy jest obiektem budowlanym - budowlą, której realizacja wymagała pozwolenia na budowę.
Organ I instancji prawidłowo zastosował art. 48 Prawa budowlanego.
Spółka "I.-G." w skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji, zarzucając naruszenie art. 48 i art. 29 Prawa budowlanego, par. 42 ust. 1 rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, art. 7 i art. 107 par. 3 Kpa oraz przepisów rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 21 czerwca 1994 r. w sprawie wprowadzania obowiązku stosowania Polskich Norm z zakresu budownictwa, gospodarki przestrzennej i komunalizacyjnej oraz geodezji i kartografii. W uzasadnieniu skargi wskazano, iż zrealizowano ogrodzenie pełne a nie mur oporowy. Budowa takiego ogrodzenia między działkami nie wymagała pozwolenia na budowę. Obowiązujący plan zagospodarowania przestrzennego przewiduje dla przedmiotowego terenu budowę ogrodzenia. Jest to również zgodne z warunkami użytkowania działki.
Strona przeciwna w odpowiedzi na skargę wniosła o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zaskarżonej decyzji.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Niezależnie od zarzutów skargi podnieść należy, że zaskarżona decyzja oraz utrzymana nią w mocy decyzja organu I instancji zawierają wady, które skutkują stwierdzenie nieważności tych decyzji.
Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością, jaką jest strona skarżąca, posiada osobowość prawną /art. 171 par. 1 kodeksu handlowego - rozporządzenie Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 27 czerwca 1934 r. - Dz.U. nr 57 poz. 502 ze zm./. Zatem zgodnie z art. 29 Kpa podmiot ten może być stroną postępowania administracyjnego.
Przedmiotowy obiekt, którego rozbiórkę nakazano usytuowany jest w granicy działki nr 23/14 będącej przedmiotem własności skarżącej Spółki i przez tę Spółkę został wzniesiony. Zatem wszczęte na żądanie Barbary S. postępowanie w sprawie rozbiórki obiektu dotyczyło interesu prawnego tego podmiotu. Zgodnie z art. 28 Kpa stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie. Jest więc niewątpliwe, że "I.-G." Sp. z o.o. była stroną postępowania w sprawie rozbiórki przedmiotowego obiektu i decyzja rozstrzygająca sprawę powinna być skierowana do tego podmiotu. Jak wynika z akt sprawy postępowanie toczyło się z udziałem Spółki "I.-G.", która podejmowała czynności w sprawie.
Natomiast decyzja organu I instancji nakazująca "rozbiórkę samowolnie wykonanej konstrukcji muru oporowego zrealizowanego w granicy działek nr: 23/14 przy ul. W. 2f a 23/15 przy ul. W. 8a w L. oraz przywrócenie poziomu terenu działki położonej przy ul. W. 2f poprzez jej obniżenie o 0,80 m" została skierowana do Dariusza J. oraz Leona P., a więc osób nie będących stronami w sprawie.
Fakt, iż stanowią oni zarząd spółki i uprawnieni są do jej reprezentowania nie nadaje im przymiotu strony w sprawie dotyczącej interesu prawnego Spółki, która jest samodzielnym i odrębnym podmiotem prawa.
W tej sytuacji decyzja organu I instancji jako skierowana do osób nie będących stronami w sprawie dotknięta została wadą nieważności o której mowa w art. 156 par. 1 pkt 4 Kpa.
Organ II instancji utrzymując w mocy taką decyzję organu I instancji dopuścił się rażącego naruszenia prawa /art. 156 par. 1 pkt 2 Kpa/, gdyż art. 138 par. 1 pkt 1 Kpa, na podstawie którego wydano zaskarżoną decyzję, może być zastosowany tylko w odniesieniu do zgodnej z prawem decyzji pierwszoinstancyjnej.
Wskazując na powyższe wady decyzji organów obu instancji należało stwierdzić ich nieważność na podstawie art. 22 ust. 1 pkt 2 i ust. 3 w zw. z art. 29 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./ oraz obciążyć stronę przeciwną kosztami postępowania na podstawie art. 55 ust. 1 ustawy o NSA.
Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny orzekł, jak w sentencji wyroku.