Uzasadnienie
II SAB/Łd 77/21
H. N. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi w formie dokumentu elektronicznego skargę na bezczynność Wójta Gminy L. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej.
Skarga stanowiła załącznik do wniesionego w formie dokumentu elektronicznego pisma z 25 marca 2021 r. zatytułowany "UG L., SKARGA DO WSA W ŁODZI, DNIA 25.03.2021r..odt" i nie została podpisana przez skarżącą kwalifikowanym podpisem elektronicznym, podpisem zaufanym albo podpisem osobistym.
Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału II z 14 kwietnia 2021 r. skarżąca została wezwana do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 100 złotych, a ponadto zarządzeniem z 30 kwietnia 2021 r., na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 w zw. z art. 46 § 2a oraz § 2b ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnego (tj.: Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.) [dalej: ustawa p.p.s.a.), wezwano skarżącą do usunięcia braków formalnych skargi – w terminie 7 dni, pod rygorem odrzucenia skargi – alternatywnie poprzez:
- a) podpisanie skargi, czyli pisma pod nazwą "UG L., SKARGA DO WSA W ŁODZI, DNIA 25.03.2021r..odt", które skarżąca złożyła przy piśmie z 25 marca 2021r. pt. "zawiadomienie o wniesieniu skargi do WSA", bądź
- b) przekazanie treści w/w skargi w formie dokumentu elektronicznego (np. w treści tzw. pisma ogólnego do podmiotu publicznego), bądź
- c) nadesłanie skargi w formie tradycyjnej opatrzonej podpisem odręcznym.
Jednocześnie pouczono skarżącą o treści art. 46 ustawy p.p.s.a. i wyjaśniono, że dla skuteczności wniesienia skargi nie jest wystarczające podpisanie podpisem elektronicznym wyłącznie pisma przewodniego, ale również skargi wniesionej jako załącznik do pisma przewodniego wniesionego w formie elektronicznej. Wskazano także link do podpisywania załączników profilem zaufanym w korespondencji wnoszonej do sądu administracyjnego przez elektroniczną skrzynkę podawczą.
W zakreślonym terminie strona uiściła wyłącznie wpis od skargi w wysokości 100 złotych.
Natomiast na wezwanie do podpisania skargi (doręczone stronie 7 maja 2021 r.) skarżąca nadesłała dokument elektroniczny z 9 maja 2021 r. (prawidłowo podpisany podpisem elektronicznym), którego żaden z załączników pt.: "WSA ŁÓDŹ, UG L., SKARGA.pdf" oraz "WSA ŁÓDŹ, UG L., ZAŁĄCZNIK NR 1.pdf" nie stanowił skargi opatrzonej podpisem elektronicznym.
W dniu 10 maja 2021 r. skarżąca ponownie uiściła na rachunek sądu wpis od skargi w kwocie 100 zł.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje
Stosownie do treści art. 57 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnego (tj.: Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.) [dalej: ustawa p.p.s.a.), skarga powinna czynić zadość wymaganiom pisma w postępowaniu sądowym. Jednym z wymogów pisma w postępowaniu sądowym jest jego podpisanie - przez stronę albo jej przedstawiciela ustawowego lub pełnomocnika (art. 46 § 1 pkt 4 ustawy p.p.s.a.). Określony w ustawie warunek formy pisemnej uważa się za zachowany, jeżeli dokument elektroniczny został podpisany w sposób, o którym mowa w art. 46 § 2a (art. 12b § 1 ustawy p.p.s.a.).
Zgodnie zaś z art. 46 § 2a ustawy p.p.s.a. w przypadku gdy pismo strony jest wnoszone w formie dokumentu elektronicznego, powinno ponadto zawierać adres elektroniczny oraz zostać podpisane przez stronę albo jej przedstawiciela ustawowego lub pełnomocnika kwalifikowanym podpisem elektronicznym, podpisem zaufanym albo podpisem osobistym. Zasady podpisywania przewidziane w § 2a dotyczą także załączników wnoszonych w formie dokumentu elektronicznego (art. 46 § 2b ustawy p.p.s.a.).
Jeżeli pismo strony nie może otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania warunków formalnych, przewodniczący na mocy art. 49 § 1 ustawy p.p.s.a. wzywa stronę o jego uzupełnienie lub poprawienie w terminie siedmiu dni pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania, chyba że ustawa stanowi inaczej.
Z kolei stosownie do art. 58 § 1 pkt 3 ustawy p.p.s.a. sąd odrzuca skargę, gdy nie uzupełniono w wyznaczonym terminie braków formalnych skargi.
W niniejszej sprawie skarżąca wniosła skargę drogą elektroniczną. Skargę stanowił załącznik do pisma przewodniego zatytułowanego "zawiadomienie o wniesieniu skargi do WSA" z 25 marca 2021 r. W związku z tym, że podpis elektroniczny został złożony przez skarżącą jedynie pod pismem przewodnim, sąd wezwał skarżącą do usunięcia, w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania pod rygorem odrzucenia skargi, braku formalnego skargi przez nadesłanie podpisanej skargi. Wezwanie wraz z pouczeniem o skutkach niewykonania powyższego obowiązku oraz o treści art. 46 § 2a ustawy p.p.s.a. zostało doręczone skarżącej 7 maja 2021 r. Siedmiodniowy termin do usunięcia braku formalnego skargi upłynął zatem bezskutecznie 14 maja 2021 r. (piątek).
W orzecznictwie prezentowany jest pogląd, który sąd podziela, że z uwagi na kategoryczne brzmienie art. 46 § 2a i 2b ustawy p.p.s.a. nie można przyjmować, że opatrzenie wyłącznie pisma przewodniego zaufanym podpisem elektronicznym skutkuje podpisaniem całego dokumentu elektronicznego, czyli w niniejszej sprawie skargi będącej załącznikiem dokumentu. Należy przy tym zwrócić uwagę, że ustawodawca w art. 46 ustawy p.p.s.a. rozróżnił podpisywanie dwóch elementów korespondencji elektronicznej: podpisywanie pisma wnoszonego w formie dokumentu elektronicznego (§ 2a) oraz podpisywanie załączników wnoszonych w formie dokumentu elektronicznego (§ 2b), których dotyczą zasady podpisywania przewidziane w art. 46 § 2a ustawy p.p.s.a. Zgodnie bowiem z art. 46 § 2b ustawy p.p.s.a. zasady podpisywania przewidziane w § 2a dotyczą także załączników wnoszonych w formie dokumentu elektronicznego. W realiach niniejszej sprawy oznacza to, że skarżąca, mimo wezwania, nie usunęła braku formalnego skargi (por. postanowienia NSA z 11 lutego 2021 r., III OZ 107/21, z 23 lutego 2021 r., III OZ 106/21).
Tożsamy pogląd, że opatrzenie pisma przewodniego zaufanym podpisem elektronicznym nie skutkuje podpisaniem całego dokumentu elektronicznego, w tym skargi stanowiącej załącznik do dokumentu, został wyrażony przez Naczelny Sąd Administracyjny m.in. w postanowieniach z 29 października 2020 r., I OZ 814/20, z 13 listopada 2020 r., I OZ 884/20, z 26 listopada 2020 r., I OZ 937/20, I OZ 938/20, I OZ 939/20, I OZ 940/20 i I OZ 987/20, z 9 grudnia 2020 r., I OZ 1031/20, I OZ 1032/20, I OZ 1033/20 i I OZ 1034/20, z 11 grudnia 2020 r., I OZ 1000/20, I OZ 1003/20, I OZ 1014/20, I OZ 1015/20 oraz I OZ 1022/20, z 15 grudnia 2020 r., I OZ 1048/20 i I OZ 1061/20 jak i z 26 stycznia 2021 r., I OZ 1147/20, I OZ 1148/20.
Wobec tego, że brak formalny skargi (czyli brak podpisu złożonego w sposób określony w art. 46 § 2a ustawy p.p.s.a.) nie został usunięty w terminie, sąd był zobligowany do jej odrzucenia stosownie do art. 58 § 1 pkt 3 ustawy p.p.s.a. Odrzucenie zaś skargi wyłącza możliwość merytorycznego zbadania zasadności zarzutów w niej podniesionych.
Z tych względów sąd, na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 i § 3 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w pkt 1 postanowienia.
O zwrocie uiszczonego wpisu od skargi, sąd orzekł w pkt 2 postanowienia na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 powoływanie ustawy p.p.s.a.
Z kolei w pkt 3 sentencji postanowienia sąd orzekł o zwrocie ponownie uiszczonego prze skarżącą wpisu od skargi na mocy art. 225 powoływanej ustawy p.p.s.a.
B.A.