Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztyniez 4 lutego 2021 r., sygn. akt II SAB/Ol 5/21

Uzasadnienie

W dniu 11 grudnia 2020 r. P. K. reprezentowany przez adwokata (dalej jako: "skarżący") zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie, za pośrednictwem organu, bezczynność Wójta Gminy w udostępnieniu informacji publicznej. Wniósł o: zobowiązanie organu do rozpoznania wniosku z 3 sierpnia 2020 r.; stwierdzenie, że bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; wymierzenie organowi grzywny i zasądzenie od organu kosztów postępowania, w tym z tytułu zastępstwa przez profesjonalnego pełnomocnika, według norm prawem przepisanych.

W uzasadnieniu skarżący wyjaśnił, że w dniu 3 sierpnia 2020 r. wysłał ze swojej skrzynki mailowej na gminne adresy mailowe wniosek o udostępnienie informacji publicznej o następującej treści: "W związku z otrzymaną niepełną odpowiedzią z dnia 21 lipca 2020 r. na wniosek z dnia 7 lipca 2020 r. (data odebrania przez Urząd 8 lipca 2020 r.), na podstawie art. 2 ust. 1 oraz art.10 ust. 1 ustawy z dnia 6 stycznia 2001 r. o dostępie do informacji publicznej, proszę o przesłanie drogą mailową następujących uzupełnień odpowiedzi:

1. 1. Proszę o przesłanie skanu dokumentu potwierdzającego pozytywne dla Gminy rozstrzygnięcie w sprawie o sygnaturze akt "[...]", dotyczącej stwierdzenia nabycia spadku. Proszę także o podanie na podstawie konkretnie jakiego przepisu wyliczono zwrot kosztów dojazdu do Sądu Rejonowego pani A. S. w wysokości 233 zł netto. Proszę o podanie szczegółowego, matematycznego sposobu wyliczenia tej kwoty wraz z podaniem przepisu, w oparciu o który dokonano wyliczenia.
2. 2. Proszę o podanie szczegółowego sposobu wyliczenia kwoty 150 zł netto za substytucyjne zastępstwo procesowe, które pełniła pani A. K. w dniu 20.12.2018 r. przed WSA wraz z podaniem przepisu, w oparciu o który dokonano wyliczenia tej kwoty.
3. 3. Proszę o podanie szczegółowego sposobu wyliczenia kwoty 350 zł netto zwrotu kosztów za udział w rozprawie w dniu 20.02.2019 r. adwokata R. S. Proszę o podanie szczegółowego, matematycznego sposobu wyliczenia tej kwoty wraz z podaniem przepisu, w oparciu o który dokonano wyliczenia.
4. 4. W związku z informacją, iż podałem błędną datę rozprawy (sygn. akt "[...]"), informuję Pana wójta, że to pani S. wskazała taką datę rozprawy (6.03.2019 r.) w fakturze nr "[...]". Jeżeli jest to błędna data proszę o wskazanie prawidłowej. Proszę także o informację z jakiej przyczyny powód w tej sprawie żąda odszkodowania od Gminy i w jakiej wysokości? Proszę o podanie szczegółowego sposobu wyliczenia kwoty 400 zł za zastępstwo procesowe -poz. nr 2 w fakturze nr "[...]" r. wraz z podaniem przepisu, w oparciu o który dokonano wyliczenia tej kwoty. Proszę o podanie kto reprezentował Gminę i skąd przyjechał pełnomocnik na rozprawę.
5. 5. Proszę o podanie szczegółowego wyjaśnienia w oparciu o jaki przepis prawa lub jaki dokument ustalono cenę 600 zł netto (faktura nr "[...]" - poz. 2, sygn. "[...]") za odpowiedź na skargę do WSA? Proszę o podanie konkretnego przepisu prawa określającego taką wartość, bądź też załączenie skanu dokumentu dotyczącego ustalenia ceny tej usługi.
6. 6. Proszę o wskazanie na jakiej podstawie ustalony został koszt zastępstwa procesowego, który pełnił adwokat A. J. w sprawie o sygn. "[...]" w wysokości 570 zł netto oraz w jaki sposób wyliczono zwrot kosztów dojazdu w wysokości 280 zł netto. Z poz. nr 2 na fakturze nr "[...]" wynika, iż Gmina zapłaciła łącznie 850 zł netto. Proszę o podanie daty rozprawy, której dotyczy ta zapłata.
7. 7. Proszę o podanie szczegółowego wyjaśnienia w oparciu o jaki przepis prawa lub jaki dokument ustalono cenę 600 zł netto za odpowiedź na zażalenie do NSA z dnia 17.05.2019 r. sygn. akt "[...]" (pozycja nr 3 - faktura nr "[...]")?
8. 8. Proszę o podanie szczegółowego wyjaśnienia w oparciu o jaki przepis prawa lub jaki dokument ustalono cenę 600 zł netto (poz. nr 2 - faktura nr "[...]") za odpowiedź na skargę do WSA w dniu 12.06.2019. sygn. akt "[...]".
9. 9. Proszę o wskazanie na jakiej podstawie ustalony został koszt zastępstwa procesowego przez adwokata A. J. w sprawie o sygn. "[...]" w wysokości 920 zł netto oraz w jaki sposób (matematycznie) wyliczono zwrot kosztów dojazdu w wysokości 280 zł netto? Z poz. nr 3 na fakturze nr "[...]" wynika, iż Gmina zapłaciła łącznie 1200 zł netto. Proszę o podanie daty rozprawy.
10. 10. Proszę o podanie szczegółowego wyjaśnienia w oparciu o co ustalono cenę 700 zł netto (poz. nr 1 - faktura nr "[...]") za odpowiedź na skargę do WSA z dnia 23.07.2019 r. Proszę o podanie konkretnego przepisu prawa określającego taką wartość, bądź też załączenie skanu dokumentu określającego cenę tej usługi.
11. 11. Proszę o podanie szczegółowego wyjaśnienia w oparciu o co ustalono cenę 400 zł netto (faktura nr "[...]") za odpowiedź na pozew sygn. akt "[...]". Proszę o podanie konkretnego przepisu prawa określającego taką wartość, bądź też załączenie skanu dokumentu dotyczącego ustalenia ceny tej usługi.
12. 12. Proszę o podanie szczegółowego sposobu ustalenia kwoty 200 zł netto (poz. nr 2 -faktura nr "[...]") za wykonanie fotokopii z akt sprawy o sygnaturze "[...]" Sądu Apelacyjnego. Proszę o podanie konkretnego przepisu prawa określającego taką wartość, bądź też załączenie skanu dokumentu dotyczącego ustalenia ceny tej usługi.
13. 13. Proszę o wskazanie na jakiej podstawie ustalony został koszt zastępstwa procesowego (400 zł netto) pełnionego przez radcę prawnego J. S. na rozprawie w dniu 20.11.2019 r. przed Sądem Apelacyjnym - sygn. akt "[...]". Proszę o podanie konkretnego przepisu prawa określającego taką wartość, bądź też załączenie skanu dokumentu dotyczącego ustalenia ceny tej usługi.
14. 14. Proszę o podanie szczegółowego wyjaśnienia w oparciu o co ustalono cenę 600 zł netto (poz. nr 2 - faktura nr "[...]") za przygotowanie odpowiedzi na skargę do WSA w dniu 13.12.2019 r. sygn. akt "[...]". Proszę o podanie konkretnego przepisu prawa określającego taką wartość, bądź też załączenie skanu dokumentu dotyczącego ustalenia ceny tej usługi.
15. 15. Proszę o podanie szczegółowego wyjaśnienia w oparciu o co ustalono cenę 750 zł netto (poz. nr 3 - faktura nr "[...]") za przygotowanie odpowiedzi na pozew sygn. akt "[...]". Proszę o podanie konkretnego przepisu prawa określającego taką wartość, bądź też załączenie skanu dokumentu dotyczącego ustalenia ceny tej usługi.
16. 16. Proszę o podanie szczegółowego wyjaśnienia w oparciu o co ustalono cenę 600 zł netto (poz. nr 2 - faktura nr "[...]") za przygotowanie apelacji od wyroku Sądu Rejonowego sygn. akt "[...]". Proszę o podanie konkretnego przepisu prawa określającą taką wartość, bądź też załączenie skanu dokumentu dotyczącego ustalenia ceny tej usługi.
17. 17. Proszę o podanie szczegółowego wyjaśnienia w oparciu o co ustalono cenę 600 zł netto (poz. nr 2 - faktura nr "[...]") za przygotowanie odpowiedzi na skargę do WSA z dnia 17.01.2020 r. Proszę o podanie konkretnego przepisu prawa określającego taką wartość, bądź też załączenie skanu dokumentu dotyczącego ustalenie ceny tej usługi.
18. 18. Proszę o wskazanie na jakiej podstawie ustalony został koszt zastępstwa procesowego (750 zł netto) pełnionego przez adwokata A. J. w sprawie o sygn. "[...]" przed Sądem Rejonowym w dniu 28.01.2020 r. (faktura nr "[...]" - poz.3). Proszę o podanie konkretnego przepisu prawa określającego taką wartość, bądź też załączenie skanu dokumentu dotyczącego ustalenia ceny tej usługi.
19. 19. Proszę o wskazanie na jakiej podstawie ustalony został koszt zastępstwa procesowego w wysokości 400 zł netto, pełnionego przed WSA przez radcę prawnego P. S. w sprawie o sygn. "[...]" w dniu 12.03.2020 r. Proszę o podanie konkretnego przepisu prawa określającego taką wartość, bądź też załączenie dokumentu dotyczącego ustalenia ceny tej usługi.
20. 20. Proszę o podanie szczegółowego wyjaśnienia w oparciu o co ustalono cenę 700 zł netto (poz. nr 3 - faktura nr "[...]") za przygotowanie odpowiedzi na skargę do WSA z dnia 17.02.2020 r. w sprawie o sygn. "[...]". Proszę o podanie konkretnego przepisu prawa określającego taką wartość, bądź też załączenie skanu dokumentu dotyczącego ustalenia ceny tej usługi."

Skarżący podał, że organ zareagował na powyższy wniosek przesyłając odpowiedź datowaną na 17 sierpnia 2020 r. W piśmie tym odniósł się do pytań nr 1-4, jednak nie udzielił szeregu wnioskowanych informacji. W zakresie pytania nr 1 nie przesłał skanu dokumentu potwierdzającego pozytywne dla Gminy rozstrzygnięcie w sprawie o sygnaturze "[...]". Nie przedstawił również matematycznego wyliczenia kwoty 233 zł netto, która została wypłacona A. S. jako zwrot kosztów dojazdu do Sądu Rejonowego. Odpowiadając na pytanie nr 2 organ nie wyjaśnił w jaki sposób ustalono kwotę 150 zł netto za substytucyjne zastępstwo procesowe, które pełniła pani A. K. w dniu 20 grudnia 2018 roku przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym. Odpowiadając na pytanie nr 3 organ nie podał szczegółowego sposobu wyliczenia kwoty 350 zł netto zwrotu kosztów za udział adwokata R. S. w rozprawie w dniu 20 lutego 2019 roku.

Skarżący wskazał, że wraz z pismem z dnia 17 sierpnia 2020 r. organ przesłał mu 16 decyzji administracyjnych o odmowie udzielenia informacji w zakresie pytań 5-20. Decyzje te zostały uchylone przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzjami z "[...]" r. Organ powiadamiał skarżącego o wyznaczeniu nowego terminu na załatwienie wniosku z dnia 7 lipca 2020 r. na dzień 30 października 2020 r. i następnie na 30 listopada 2020 r., uzasadniając zwłokę stanem epidemii oraz oczekiwaniem na opinię prawną. Zdaniem skarżącego postępowanie organu stanowi rażące naruszenie prawa. Działania organu są pozorne, nacechowane złą wolą i zmierzają do nieuzasadnionego wydłużania terminu na prawidłowe rozpoznanie wniosku. Podkreślił, że wniosek o udzielenie informacji publicznej, który nie został do dnia dzisiejszego prawidłowo rozpoznany złożony został 3 sierpnia 2020 r., a więc ponad 4 miesiące temu.

W odpowiedzi na skargę, Wójt Gminy wniósł o jej oddalenie. Wskazał, że w chwili wniesienia skargi nie pozostawał w bezczynności, bowiem stosownie do obowiązujących przepisów informował skarżącego dwukrotnie o tym, że wnioskowana informacja nie może być udostępniona w terminie. Zwłokę usprawiedliwiał brakami kadrowymi spowodowanymi panującą pandemią oraz oczekiwaniem na opinię prawną. Podniósł, że powziął wątpliwości, czy wnioskowana informacja nie stanowi informacji przetworzonej. Stwierdził, że nie prowadzi rejestrów zawierających informacji, których udostępnienia domaga się skarżący, a nadto łączna ilość wszystkich informacji publicznych, których udostępnienia domaga się skarżący może wymagać takich działań organizacyjnych i angażowania środków osobowych, które zakłócają normalny tok działania podmiotu zobowiązanego i utrudniają wykonywanie przypisanych mu funkcji. Organ zwrócił uwagę na konflikt występujący pomiędzy organem, a skarżącym.

Podkreślił, że w 2020 r. wpłynęło od skarżącego 45 zapytań o udostępnienie informacji publicznej, zaś od podmiotów powiązanych ze skarżącym 4 zapytania. Zdaniem organu działanie skarżącego stanowi nadużycie prawa dostępu do informacji publicznej. Złożony wniosek ma na celu wywołanie dolegliwości u adresata i utrudnienie funkcjonowania Urzędu. Podkreślono, że celem ustawy o dostępie do informacji publicznej nie jest zaspokajanie indywidualnych (prywatnych) potrzeb w postaci pozyskiwania informacji wprawdzie publicznych, lecz przeznaczonych dla celów innych niż dobro publiczne.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje

Skarga została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym, na podstawie art. 120 i art. 119 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2019 r. poz. 2325, zwanej dalej: "p.p.s.a.") Zgodnie z art. 119 pkt 4 p.p.s.a. sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania.

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t. j. Dz. U. z 2021 r. poz. 137) w zw. z art. 3 § 1 p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W myśl art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. kontrola ta obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a. W tym zakresie przedmiotem sądowej kontroli nie jest określony akt lub czynność organu administracji, lecz ich brak w sytuacji, gdy organ miał obowiązek podjąć działanie w danej formie i w określonym przez prawo terminie.

Uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania Sąd orzeka na podstawie art. 149 § 1 p.p.s.a., który stanowi, że w tym przypadku sąd:

1. 1. zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności;
2. 2. zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa;
3. 3. stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania.

W myśl art. 149 § 1a p.p.s.a., jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Stosownie do art. 149 § 2 p.p.s.a. Sąd może, w przypadku, o którym mowa w § 1, orzec z urzędu lub na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny.

Na zasadzie przytoczonych przepisów rolą Sądu w sprawach skarg na bezczynność jest przede wszystkim zbadanie, czy organ, któremu bezczynność zarzucono, pozostaje w zwłoce w rozpatrzeniu wniesionego doń podania. Skarga na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania organu ma na celu ochronę strony poprzez doprowadzenie do wydania rozstrzygnięcia w sprawie lub podjęcia czynności kończących postępowanie w sprawie (art. 149 § 1 p.p.s.a.), jednakże bez przesądzenia o treści, czy skutkach tych działań. Dlatego też w orzecznictwie zgodnie wskazuje się na specyfikę badania takich skarg, która polega na tym, że sąd ogranicza się do skontrolowania, czy organ rzeczywiście nie podjął stosownych działań w załatwieniu wniosku, do którego był zobowiązany. Dla uznania bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania konieczne jest ustalenie, że na organie administracji publicznej spoczywa obowiązek wydania aktu lub dokonania czynności, że organ nie podjął wymaganych prawem działań, że pozostaje w sprawie w zwłoce.

Wyjaśnić także należy, że w sprawach ze skarg na bezczynność organów administracji publicznej sąd bierze pod uwagę stan sprawy istniejący w dacie wniesienia skargi oraz w dacie orzekania. Skarga na bezczynność jest bezzasadna, co skutkuje jej oddaleniem, jeżeli w dniu wniesienia skargi organ nie pozostawał w bezczynności (por. wyrok NSA z 21 stycznia 2021 r. sygn. akt II OSK 2686/19, publ. w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych na stronie orzeczenia.nsa.gov.pl, dalej jako: CBOSA). Stan bezczynności, jako stan naruszenia prawa, trwa bowiem tak długo, jak długo organ nie załatwi sprawy. Jeżeli natomiast Sąd stwierdzi, że w dniu wniesienia skargi organ pozostawał w bezczynności, lecz w toku postępowania zaistniały zdarzenia, które uniemożliwiają zakończenie postępowania przez rozstrzygnięcie o istocie sprawy stanowiącej przesłankę wniesienia uprzednio skargi (tutaj zobowiązanie organu do rozpatrzenia wniosku z 3 sierpnia 2020 r.), to wówczas postępowanie sądowe staje się bezprzedmiotowe w tym zakresie i podlega umorzeniu na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Dzieje się tak na przykład, gdy w dacie rozpoznania skargi organ wydał już stosowny akt lub podjął właściwą czynność (por. uchwała NSA z 26 listopada 2008 r., I OPS 6/08, ONSAiWSA 2009, nr 4, poz. 64; wyrok NSA z dnia 18 stycznia 2017r., sygn. akt I OSK 1789/16, publ.). W takiej sytuacji sąd nie może zastosować art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a., to znaczy zobowiązać organu do określonego działania, które przed dniem orzekania zostało już podjęte. Nie oznacza to automatycznie umorzenia postępowania w zakresie wskazanym w art. 149 § 1a, czy § 2 p.p.s.a. Jeżeli bowiem Sąd stwierdzi, że w sprawie doszło do bezczynności, to zobowiązany jest ocenić, czy miała ona miejsce z rażącym naruszeniem prawa i czy z tego tytułu należy wymierzyć organowi grzywnę. W tym zakresie istotny jest stan sprawy z daty wniesienia skargi (tak. NSA w powołanym wyroku z 21 stycznia 2021 r., por. też tezę i uzasadnienie uchwały NSA z dnia 22 czerwca 2020 r., sygn. akt II OPS 5/19, publ. w CBOSA).

Podobnie za bezprzedmiotowe należy uznać rozstrzyganie w zakresie bezczynności organu, gdy Sąd stwierdzi, że po wniesieniu skargi, w innym postępowaniu sądowym, miała miejsce już wiążąca ocena ustaleń w zakresie skarżonej bezczynności i organ został już zobowiązany wyrokiem Sądu do określonego działania w zakresie materii objętej wnioskiem względem tego samego skarżącego. Taka sytuacja zaistniała w rozpatrywanym przypadku. W dacie orzekania Sąd ustalił, że wyrokiem z dnia 28 stycznia 2021 r., sygn. akt II SAB/Ol 104/20, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie uwzględnił skargę skarżącego na bezczynność Wójta Gminy, zobowiązując ten organ do rozpoznania wniosku skarżącego z 7 lipca 2020 r. w zakresie pokrywającym się z informacjami, żądanymi w piśmie z 3 sierpnia 2020 r. Jak sam wyjaśnił skarżący w niniejszej skardze, pismem z 3 sierpnia 2020 r. żądał uzupełnienia odpowiedzi na wniosek z 7 lipca 2020 r. Tym samym w piśmie z 3 sierpnia 2020 r. skarżący określił jakich informacji nie uzyskał, a o które wnosił pismem z 7 lipca 2020 r. Oba wnioski dotyczyły zatem udostępnienia tożsamych informacji.

Pismo skarżącego z 3 sierpnia 2020 r. stanowiło w istocie kontynuację wniosku z 7 lipca 2020 r. W odpowiedzi na pismo z 3 sierpnia 2020 r. organ wyraźnie odsyła do pisma z 21 lipca 2020 r., które stanowiło odpowiedź na wniosek z 7 lipca 2020 r. Co istotne, w ustaleniach faktycznych sprawy sygn. akt II SAB/Ol 104/20 Sąd wyraźnie wskazał na decyzje odmowne Wójta wydane na skutek pisma z 3 sierpnia 2020 r. i decyzje kasacyjne Samorządowego Kolegium Odwoławczego z "[...]" r. Wskazał, że 1 października 2020 r. Wójt powiadomił skarżącego o wyznaczeniu nowego terminu załatwienia sprawy do 30 października 2020 r., zaś pismem z 30 października 2020 r. – o dalszym przedłużeniu terminu – do 30 listopada 2020 r. Okoliczności te potwierdzają, że wniosek z 3 sierpnia 2020 r., którego rozpatrzenia odrębnie domagał się skarżący w niniejszej skardze, stanowi element stanu faktycznego, który był podstawą wyrokowania w sprawi sygn. akt II SAB/Ol 104/20.

W wyroku z 28 stycznia 2021 r. Sąd zobowiązał wiążąco Wójta Gminy do rozpatrzenia wniosku z 7 lipca 2020 r. w zakresie: - pytania 1 – w części dotyczącej podania wyniku sprawy oraz udzielenie informacji, w jaki sposób wyliczono zwrot koszt dojazdu wykazany na fakturze nr "[...]"; - pytania 2 – w części dotyczącej udzielenia informacji, w jaki sposób wyliczono koszt zastępstwa procesowego; - pytania 3 - w części dotyczącej udzielenia informacji, w jaki sposób wyliczono zwrot kosztów wykazanych w fakturze nr "[...]"; - pytania 4 - w części dotyczącej udzielenia informacji, w jaki sposób wyliczono koszt usługi wykazany w fakturze nr "[...]"; - pytań 5, 7, 8, 10, 12, 14, 16, 17, 20 – w całości; - pytań 6 i 9 – w części dotyczącej podania dat rozpraw przed Sądem Rejonowym w sprawie o sygn. akt "[...]" oraz kwot i sposobu ich wyliczenia w odniesieniu do kosztów zastępstwa procesowego i zwrotu kosztów dojazdu, wykazanych na fakturach nr "[...]"; - pytania 11- w części dotyczącej żądania udostępnienia odpowiedzi na pozew; - pytania 15 - w części dotyczącej żądania udostępnienia odpowiedzi na pozew oraz informacji, w jaki sposób wyliczono koszt usługi wykazany w fakturze nr "[...]"; - pytania 18 - w części dotyczącej udzielenia informacji, w jaki sposób wyliczono koszt zastępstwa procesowego wykazany w fakturze nr "[...]"; - pytania 19 - w części dotyczącej udzielenie informacji, w jaki sposób wyliczono koszt zastępstwa procesowego wykazany w fakturze nr "[...]".

W uzasadnieniu tego wyroku Sąd wyjaśnił, że w piśmie z 21 lipca 2020 r. Wójt udostępnił skarżącemu część żądanych informacji publicznych. Podał bowiem: imiona i nazwiska pełnomocników, którzy reprezentowali Gminę przed sądami i miasta, z których pełnomocnicy przyjechali na rozprawy (pkt 1, 2, 3, 6, 9, 18 i 19) i wyjaśnił, że we wskazanym w pkt 4 wniosku dniu nie odbyła się rozprawa; wskazał przedmiotu sprawy (pkt 1, 3, 4, 11, 18 i 19). Ponadto, przesłał skarżącemu kopie wyroków i ugody lub wyjaśnił, że wyrok nie został wydany bądź, że sprawa jest w toku (pkt 1, 3, 4, 11 i 15). W odniesieniu do pkt 13 Wójt udzielił odpowiedzi na wszystkie kwestie zawarte w tym pytaniu (wskazał pełnomocnika, który reprezentował Gminę przed sądem, poinformował o przedmiocie sprawy i załączył kopię wyroku wydanego w tej sprawie).

Natomiast nie można uznać, że ww. pismem Wójt prawidłowo odpowiedział na pytanie z pkt 1 dotyczące wyniku, jakim zakończyła się wskazana w tym punkcie wniosku sprawa, gdyż ogólnikowo tylko stwierdził, że sprawa zakończyła się "pozytywnym dla Gminy rozstrzygnięciem". Wójt nie odpowiedział również na zawarte w punktach o numerach 1 – 10 i 14 – 20 pytania dotyczące sposobu, w jaki ustalono wysokość kosztów zastępstwa procesowego i kosztów dojazdu pełnomocników na rozprawę. Stwierdzenie, że zwrot tych kosztów został wyliczony "na podstawie obowiązujących przepisów, a także na podstawie zasady ogólnej – współżycia społecznego, mając na względzie dobro Gminy ", nie wyjaśnia w żaden sposób sposobu ustalenia wysokości kwot tych wydatków Gminy.

Ponadto, ani do dnia zakreślonego w piśmie z 30 października 2020 r., ani do dnia wyrokowania w niniejszej sprawie, Wójt nie udostępnił Skarżącemu kopii pism, o których mowa w pytaniach o numerach: 5, 7, 8, 10, 11, 12, 14, 15, 16, 17 i 20 oraz nie wydał decyzji o odmowie udostępnienia żądanych informacji publicznych.

W tym stanie rzeczy, należało uznać, że w wyroku z 28 stycznia 2021 r. tutejszy Sąd wypowiedział się już wiążąco w przedmiocie bezczynności w materii objętej pismem z 3 sierpnia 2020 r. Przesądzenie przez Sąd w sprawie sygn. akt II SAB/Ol 104/20, że organ dopuścił się bezczynności w rozpatrzeniu wniosku z 7 lipca 2020 r. i w jakim zakresie oraz zobowiązanie organu do podjęcia stosownego działania w materii objętej także wnioskiem z 3 sierpnia 2020 r. jest wiążące w tej sprawie, zgodnie z art. 153 p.p.s.a. Ponowne rozstrzyganie o zobowiązaniu organu do rozpatrzenia tych samych kwestii oznaczałoby wyrokowanie w tej samej sprawie. Dlatego Sąd umorzył postępowanie sądowe w zakresie bezczynności, na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a., o czym orzeczono w pkt I. sentencji wyroku.

Jak już wyjaśniono powyżej nie zwalniało to Sądu z oceny czy bezczynność w rozpatrzeniu wniosku z 3 sierpnia 2020 r. (drugiego wniosku dotyczącego tej samej materii co wniosek z dnia 7 lipca 20202 r.) miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa.

Na podstawie art. 149 § 1 a p.p.s.a sąd stwierdził, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. W niniejszej sprawie nie zachodzi przypadek oczywistego lekceważenia wniosku skarżącego i braku woli załatwienia sprawy, które można byłoby rozpatrywać w kategoriach rażącego naruszenia prawa, w rozumieniu art. 149 § 1 a p.p.s.a. Na uwadze należy mieć tutaj, że organ w terminie udzielił skarżącemu odpowiedzi na pismo z 3 sierpnia 2020 r. i wydał "[...]" r. decyzje odmowne, a po ich uchyleniu informował skarżącego o wyznaczeniu nowego terminu załatwienia sprawy i podawał powody zwłoki. Okoliczności te przekonują, że przekroczenie terminów nie było celowe ani nie wynikało z zaniedbań organu, ale z odmiennej interpretacji przepisów prawa.

Sąd dał też wiarę wyjaśnieniom organu, że opóźnienie w załatwieniu wniosku spowodowane było brakami kadrowymi w związku z zaistnieniem sytuacji szczególnej spowodowanej panującą epidemią COVID-19. Ponadto Sądowi z urzędu wiadomym jest, w związku z rozpatrywaniem innych skarg skarżącego, że organ w zbieżnym czasie rozpatrzył znaczną ilość jego wniosków o udostępnienie informacji publicznej, co także przemawia przeciwko twierdzeniu skarżącego, że działania organu były pozorne, nacechowane złą wolą

Wskazane okoliczności uzasadniały też rozstrzygnięcie zawarte w pkt III wyroku. Zgodnie z art. 149 § 2 p.p.s.a. sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6. Przepis ten nie obliguje sądu do wymierzenia grzywny lub przyznania stronie sumy pieniężnej w związku ze stwierdzeniem bezczynności, lecz daje mu takie uprawnienie w razie stwierdzenia, że bezczynność miała charakter rażącego naruszenia prawa. Kwestia ta pozostawiana jest do uznania sądu orzekającego w sprawie. Wymierzenie grzywny ma pełnić funkcję represyjną i prewencyjną. W wyroku z 14 lipca 2020 r., sygn. akt II GSK 1159/19 (publ. w CBOSA) Naczelny Sąd Administracyjny wyjaśnił, że wymierzenie grzywny organowi ma na celu oddziaływać na organ mobilizująco i wzmocnić gwarancje terminowego załatwiania spraw. W okolicznościach rozpoznawanej sprawy zaniechanie organu, choć oczywiste, nie wymaga dyscyplinowania organu do terminowego załatwiania spraw, poprzez wymierzenie grzywny.

Sąd oddalił wniosek o zasądzenie kosztów postępowania sądowego, gdyż uznał, że działanie skarżącego, polegające na odrębnym zaskarżeniu bezczynności w załatwieniu wniosku z 3 sierpnia 2020 r., przy jednoczesnym zaskarżeniu bezczynności w załatwieniu tożsamego wniosku z 7 lipca 2020 r., nie było niezbędne do celowego dochodzenia praw, w myśl art. 200 p.p.s.a. Niezasadnie skarżący wniósł odrębnie dwie skargi na bezczynność w załatwieniu dwóch pism, które pozostawały w bezpośrednim związku i dotyczyły tej samej materii. Z treści pisma z 3 sierpnia 2020 r. wynika jasno, że skarżący domagał się uzupełnienia odpowiedzi na wniosek z 7 lipca 2020 r. Prawidłowo zatem, podjęte przez organ działania, po wniesieniu pisma z 3 sierpnia 2020 r., należało korelować z wnioskiem z 7 lipca 2020 r., w którym najpierw skarżący domagał się udostępnienia informacji publicznych, wnioskowanych następnie ponownie w piśmie z 3 sierpnia 2020 r. Dlatego Sąd uwzględnił, że należne koszty, w tym z tytułu zastępstwa procesowego, związane z dochodzeniem skarżonej bezczynności, zostały zasądzone skarżącemu od organu w sprawie II SAB/Ol 104/20, a koszty poniesione w niniejszej sprawie nie są kosztami niezbędnymi do celowego dochodzenia praw, w rozumieniu art. 200 p.p.s.a.