Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia [...].01.2021 r. referendarz sądowy w tut. Sądzie odmówił skarżącemu R. P. przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi R. P. na decyzję D. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...].08.2020 r. (nr [...]) w przedmiocie nakazu rozbiórki schodów zewnętrznych wraz z drewnianą obudową.
W uzasadnieniu wyjaśniono, że skarżący nie wykazał w sposób nie budzący wątpliwości jaka jest jego rzeczywista, pełna i aktualna sytuacja dochodowa.
Skarżący nie udzielił żadnych wyjaśnień co do obecnego źródła jego dochodów ani też nie udokumentował tych danych za okres ostatnich 4 miesięcy. Skarżący nie wyjaśnił ponadto w jakiej wysokości ponosi konkretne wydatki związane z utrzymaniem ani też nie nadesłał dowodów potwierdzających wysokość tych wydatków, w tym dotyczących zadłużenia, co nie pozwala na ocenę w jakiej wysokości ponosi on te wydatki. Skarżący nie nadesłał również zeznania podatkowego za 2019 r., co nie pozwala na ustalenie, czy w poprzednich latach podatkowych uzyskał dochody podlegające opodatkowaniu i jak kształtowała się sytuacja strony w dłuższym okresie czasu. W efekcie braki te nie pozwoliły na ustalenie co stanowi obecnie źródło dochodu skarżącego.
W sprzeciwie z [...].06.2021 r. skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Stosownie do treści art. 260 § 1 i § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 - zwanej dalej: "p.p.s.a.") rozpoznając sprzeciw od zarządzenia i postanowień, o których mowa w art. 258 § 2 pkt 6-8, sąd wydaje postanowienie, w którym zaskarżone zarządzenie lub postanowienie referendarza sądowego zmienia albo utrzymuje w mocy. Ponadto wniesienie sprzeciwu od zarządzenia lub postanowienia referendarza sądowego wstrzymuje jego wykonalność. Natomiast sąd orzeka jako sąd drugiej instancji, stosując odpowiednio przepisy o zażaleniu.
W przypadku osób fizycznych prawo pomocy może być przyznane w zakresie częściowym – gdy osoba ta wykaże, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a.)
Mając na uwadze ww. uregulowania należy stwierdzić, że w przypadku spełnienia przesłanek w nich określonych przez osobę fizyczną, Sąd będzie zobligowany do przyznania prawa pomocy. Jednak to na podmiocie ubiegającym się o udzielenie prawa pomocy będzie spoczywać ciężar wykazania, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania we wnioskowanym zakresie ze względu na trudną sytuację materialną. Ubiegając się o prawo pomocy, podmiot jest więc zobowiązany do przedstawienia Sądowi dowodów pozwalających na stwierdzenie, że nie jest on w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Sąd natomiast na podstawie argumentacji strony dokona oceny zasadności wniosku o przyznanie prawa pomocy.
Instytucja prawa pomocy ma charakter wyjątkowy i jest stosowana tylko w przypadkach osób charakteryzujących się wyjątkowo trudną sytuacją materialną np. osób żyjących w ubóstwie, które są pozbawione środków do życia, a pozyskanie przez nie kwot na sfinansowanie kosztów udziału w sporze sądowym jest obiektywnie niemożliwe (postanowienie NSA z 6.10.2011 r., I OZ 759/11, LEX nr 964732).
W realiach niniejszej sprawy należy stwierdzić, że nie zaistniały przesłanki uzasadniające przyznanie prawa pomocy w zakresie objętym wnioskiem skarżącego, wobec czego nie zasługuje on na uwzględnienie. Skarżący w uzasadnieniu swojego wniosku nie przedstawił wystarczającej dokumentacji uprawdopodabniającej wysokość ponoszonych przez niego wydatków oraz uzyskiwanych środków utrzymania. Jak już zostało powyżej podniesione, to właśnie na skarżącym spoczywał ciężar wykazania niemożności ponoszenia jakichkolwiek kosztów, wobec zaś braku współpracy ze strony skarżącego oraz nieprzesłania wymaganych dokumentów nie można uznać, że skarżący poprzez samo powołanie się na trudną sytuację spełnił te wymagania.
W ocenie Sądu, mając na uwadze treść wniosku oraz sprzeciwu, a także okoliczności sprawy, uznać należy, że wydane przez referendarza sądowego postanowienie nie nosi znamion wadliwości.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 260 § 1 p.p.s.a. Sąd postanowił utrzymać postanowienie starszego referendarza sądowego w mocy.