Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 10 listopada 2010 r. referendarz sądowy oddalił wniosek Syndyka Masy Upadłości A Spółka z o. o. – K. O. o zwolnienie od kosztów sądowych.
Postanowieniem z dnia 7 lutego 2011 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie przyznał syndykowi prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie z obowiązku uiszczenia wpisu od skargi w kwocie ponad kwotę 500 zł, w pozostałej części wniosek oddalił.
Wyrokiem z dnia 15 marca 2012 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalił skargę Syndyka Masy Upadłości A Spółka z o. o. – K. O. na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia 31 maja 2010 r. w przedmiocie podatku akcyzowego za miesiąc styczeń 2006 r.
Od powyższego orzeczenia została wniesiona skarga kasacyjna wraz z kolejnym wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym. W formularzu o przyznanie prawa pomocy wskazał syndyk, że podmiot wnioskujący jest w upadłości, kapitały własne wskazują wartość ujemną na dzień 31 grudnia 2011 r. - 25400464,50 zł. (minus dwadzieścia pięć milionów czterysta tysięcy sześćdziesiąt cztery 50/100), podmiot nie posiada środków trwałych, nie prowadzi działalności gospodarczej i nie uzyskuje z tego tytułu przychodów; strata za rok 2011 wynosi 35 589,48 zł (trzydzieści piec tysięcy pięćset osiemdziesiąt dziewięć zł.). Na koncie znajdują się wyłącznie środki z likwidacji masy upadłości. Dodał, że postanowieniem z dnia 7 lutego 2011 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zwolnił stronę skarżącą od uiszczenia wpisu ponad kwotę 500 zł.
Postanowieniem z dnia 15 czerwca 2012 r. referendarz sądowy oddalił wniosek o częściowe zwolnienie od kosztów sądowych. Podał, że syndyk poprzestał na sformułowaniu żądania opierając się na zaszłościach historycznych bez okazania jakichkolwiek dowodów na to, że nie jest w stanie obecnie podołać wpisowi od skargi kasacyjnej. Dodał, że uzasadnienie wniosku stanowi w istocie transkrypcję pierwotnie złożonego wniosku oraz pism wniesionych po sprzeciwie. Dodał, że skoro syndyk korzysta z kwalifikowanego zastępstwa prawnego, winien wiedzieć jakie dokumenty i oświadczenia należy złożyć by skutecznie ubiegać się o prawo pomocy przy ponownie składanym wniosku.
Od w/w postanowienia syndyk złożył sprzeciw. Podniósł, że wnioskujący o częściowe zwolnienie z kosztów sądowych złożył oświadczenie (PPF), które jest dowodem, a w stosunku do którego nie zastała dokonana żadna ocena. W postanowieniu ograniczono się jedynie do wykazywania, że nie udowodnione zostały przesłanki pozwalające na zwolnienie z kosztów bez dokonania merytorycznej oceny przedłożonego wniosku. Dodał, że w sprawie zwolnienia od kosztów sądowych orzeka się o zasadności tego zwolnienia, a nie o działaniach pełnomocnika.
Wskazał nadto, że w sprawie zwolnienia od kosztów sądowych podstawowe znaczenie ma fakt, że spółka A sp. z o. o. jest w upadłości likwidacyjnej. Jak wskazano we wniosku o przyznanie prawa pomocy, podmiot jest zadłużony na kwotę przekraczająca 24 miliony zł., nie prowadzi działalności gospodarczej i nie uzyskuje przychodów. Nie jest zatem w stanie ponieść w całości kosztów postępowania bez uszczerbku dla wierzycieli.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył co następuje
Zgodnie z art. 246 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270), zwanej dalej "ppsa", osobie prawnej, a także innej jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej, prawo pomocy może być przyznane:
- 1) w zakresie całkowitym - gdy wykaże, że nie ma żadnych środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania;
- 2) w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania.
W niniejszej sprawie ocena sytuacji majątkowej strony musi uwzględniać okoliczność, że wobec spółki A sp. z o.o. na podstawie postanowienia Sądu Rejonowego Wydział Gospodarczy została ogłoszona z dniem 23 lipca 2009 r. upadłość obejmująca likwidację majątku. Jednak sam charakter postępowania upadłościowego nie przesądza o konieczności zwolnienia syndyka od opłat sądowych w postępowaniu przed sądem administracyjnym. Gdyby bowiem intencją ustawodawcy było zwolnienie podmiotu zobowiązanego do dokonania likwidacji majątku upadłego od opłat sądowych przed sądami administracyjnymi, to dałby temu wyraz, wprowadzając w tym zakresie stosowną regulację ustawową. W obecnym stanie prawnym brak jest takich uregulowań (podobnie wypowiedział się Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z 11 czerwca 2008r. sygn. akt l FZ 203/08).
Syndyk masy upadłości działa we własnym imieniu, ale na rzecz upadłego, co oznacza, że syndyk wchodzi w sytuację prawną upadłego. Na gruncie postępowania przed sądem administracyjnym jest więc traktowany tak samo, jakby stroną był sam upadły, a wiec ma takie same prawa procesowe i podlega tym samym obowiązkom procesowym co upadły, a jednym z nich jest obowiązek pokrycia kosztów postępowania.
W niniejszej sprawie wpis sądowy, przy uwzględnieniu wartości przedmiotu zaskarżenia, wynosić będzie 5.307 zł. Syndyk nie wykazał, by nie posiadał żadnych środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów niniejszego postępowania. Wskazał, że na koncie znajdują się wyłącznie środki z likwidacji masy upadłości. Zatem przyznanie mu prawa pomocy w zakresie całkowitym nie byłoby uzasadnione.
Sąd uznał natomiast, że Syndyk spełnia warunki do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym i jest on w stanie uiścić kwotę 500 zł tytułem wpisu.
Dlatego orzeczono jak w sentencji na podstawie 260, 243 § 1, 244 § 1, 245, 246 § 2 pkt 2 ppsa.