Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 17 maja 2010 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach odrzucił skargę Spółdzielni A w M. na postanowienie Okręgowego Inspektora Pracy w K. z dnia [...], nr [...] w przedmiocie inspekcji pracy, grzywny w celu przymuszenia bowiem strona skarżąca nie uiściła wpisu od skargi w terminie wyznaczonym przez Sąd.
W piśmie z dnia [...], zatytułowanym "zażalenie" skarżąca podniosła, iż nie było podstaw do odrzucenia jej skargi ponieważ wpis został przez nią uiszczony w terminie. Skarżąca wskazała, że zarządzenie o wezwaniu do jego uiszczenia otrzymała w dniu 21 kwietnia 2010 r., a wpis został przez nią uiszczony w dniu 28 kwietnia 2010 r., w którym zleciła dokonanie wpłaty gotówkowej na konto Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach.
Sąd uznał opisane pismo za skargę kasacyjną i postanowieniem z dnia 21 czerwca 2010 r. odrzucił ją z uwagi na niedochowanie obowiązku sporządzenia skargi kasacyjnej przez profesjonalnego pełnomocnika.
Następnie skarżąca złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata z urzędu.
Postanowieniem z dnia 23 sierpnia 2010 r. Sąd przyznał skarżącej Spółdzielni prawo pomocy w żądanym przez nią zakresie.
Pismem z dnia 2 września 2010 r. Okręgowa Rada Adwokacka poinformowała Sąd o wyznaczeniu dla skarżącej pełnomocnika w osobie adwokata A. M. W dniu 27 września 2010 r. ustanowiony z urzędu pełnomocnik przedłożył pełnomocnictwo z dnia 20 września 2010 r. udzielone przez Spółdzielnię oraz zgłosił swój udział w sprawie. W tym też dniu upoważniony przez pełnomocnika aplikant adwokacki przeglądał akta sprawy.
Następnie w dniu 27 września 2010 r. pełnomocnik skarżącej złożył skargę kasacyjną od postanowienia tutejszego Sądu z dnia 17 maja 2010 r. wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do dokonania tej czynności procesowej. W uzasadnieniu wniosku wskazał, że przekroczenie terminu do złożenia skargi kasacyjnej nastąpiło bez winy skarżącej bowiem nie zatrudnia ani nie pozostaje w żadnym innym stosunku prawnym z radcą prawnym lub adwokatem ponadto nie jest w stanie ponieść kosztów toczącego się postępowania. Zaznaczył jednocześnie, iż niniejsza sprawa wydawała się stronie skarżącej oczywista dlatego konsultując się jedynie z prawnikiem samodzielnie sporządziła pismo zatytułowane zażalenie uznając, że Sąd będzie władny zmienić swoje rozstrzygnięcie. Pełnomocnik wskazał również, że: "złożone przez skarżącą w dniu 20 września 2010 r. oświadczenie, w jednoznaczny sposób wskazuje na zachowanie 7 dniowego terminu do złożenia wniosku o przywrócenie terminu". We wskazanym oświadczeniu Spółdzielnia zaznaczyła, że udzieliła adwokatowi pełnomocnictwa w dniu 20 września 2010 r. oraz, że w tym dniu dowiedziała się, iż może on działać w jej imieniu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Przepis art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr. 153, poz. 1270 ze zm.) zwanej dalej w skrócie P.p.s.a., przewiduje, że jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Zgodnie z art. 87 P.p.s.a. pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Ponadto strona winna równocześnie z wnioskiem dokonać czynności, której nie dokonała w terminie.
Z brzmienia cytowanych wyżej przepisów wynika, że instytucja przywrócenia terminu ma charakter wyjątkowy i może mieć zastosowanie jedynie wtedy, gdy wszystkie określone w nich przesłanki zostaną spełnione łącznie, tj. wniesienie wniosku w ciągu siedmiu dni od ustania przeszkody uniemożliwiającej dochowanie terminu, dopełnienie czynności, dla której był ustanowiony termin oraz brak winy w uchybieniu terminu.
Jednym z warunków przywrócenia terminu do dokonania czynności procesowej jest złożenie wniosku o przywrócenie terminu w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. We wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej, pełnomocnik wskazał, że nadesłał skargę w terminie bowiem pełnomocnictwo do działania w imieniu strony skarżącej zostało mu udzielone w dniu 20 września 2010 r., co miało wynikać z oświadczenia Spółdzielni.
Określenie momentu ustania przyczyny uchybienia terminu do wniesienia środka odwoławczego w sytuacji w której, w terminie do jego wniesienia, strona składa wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia pełnomocnika z urzędu było przedmiotem rozważań Naczelnego Sądu Administracyjnego. Przykładowo wskazać należy, że w postanowieniu z dnia 8 czerwca 2006 r., sygn. akt I FZ 198/06 stwierdził on, że w przypadku ustanowienia pełnomocnika z urzędu w trybie art. 244 P.p.s.a., dniem, w którym ustała przyczyna uchybienia terminu do wniesienia skargi kasacyjnej, jest dzień w którym pełnomocnik miał rzeczywistą możliwość wniesienia skargi kasacyjnej po zapoznaniu się z aktami sprawy, nie później, niż dzień upływu 30 dnia od dnia zawiadomienia go o wyznaczeniu do występowania w sprawie.
W rozpoznawanej sprawie pełnomocnik skarżącej otrzymał pełnomocnictwo w dniu 20 września 2010 r. W dniu 27 września 2010 r. upoważniony przez niego aplikant adwokacki przeglądał akta sądowe, zatem uznać należy, że w dniu tym ustała przyczyna uchybienia terminu, a nie minął jeszcze okres 30 dni od dnia wyznaczenia pełnomocnika. Przedmiotowy wniosek, jak również sporządzenie skargi kasacyjnej nastąpiło w dniu 27 września 2010 r., a zatem w terminie.
Na marginesie jedynie wspomnieć należy, iż w wyniku nowelizacji ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ustawą z dnia 12 lutego 2010 r. o zmianie ustawy – Prawo o ustroju sądów administracyjnych oraz ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 36, poz. 196) zmieniono dotychczasowe brzmienie art. 244 § 2. Przepis ten do czasu wejścia w życie nowelizacji uprawniał stronę postępowania do udzielenia wyznaczonemu z urzędu pełnomocnikowi pełnomocnictwa. Aktualnie natomiast art. 244 § 2 P.p.s.a. stanowi, że ustanowienie adwokata w ramach prawa pomocy jest równoznaczne z udzieleniem pełnomocnictwa. Dlatego obecnie wyznaczenie osoby pełnomocnika przez właściwą radę adwokacką uprawnia go do podjęcia właściwych czynności w postępowaniu.
Jednakowoż Sąd uznał, iż w niniejszej sprawie spełnione zostały przesłanki uzasadniające przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej dlatego na podstawie art. 86 § 1 P.p.s.a. w zw. z art. 87 P.p.s.a. orzeczono jak w sentencji.