Uzasadnienie
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] decyzją z dnia [...] października 2014 r. nr [...] utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy W. z dnia [...] lipca 2014 r. nr [...] orzekającą o nałożeniu na [...] sp. z o.o. z siedzibą w T. kary pieniężnej w wysokości 2.000 zł za nieterminowe złożenie sprawozdania podmiotu odbierającego odpady komunalne od właścicieli nieruchomości z terenu Gminy W. w I kwartale 2013 roku.
Na powyższą decyzję z dnia [...] października 2014 r. [...] sp. z o.o. z siedzibą w T. wniosło za pośrednictwem organu skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Skarga podpisana została przez S. M., który składając skargę nie dołączył do niej dokumentu określającego jego umocowanie do reprezentowania Przedsiębiorstwa.
Wobec powyższego zarządzeniem z dnia 7 stycznia 2015 r. Przewodnicząca Wydziału wezwała Przedsiębiorstwo do uzupełnienia braków formalnych skargi, w terminie siedmiu dni pod rygorem jej odrzucenia, poprzez nadesłanie dokumentu określającego umocowanie S. M. do reprezentowania Przedsiębiorstwa.
Mimo bezskutecznego upływu wyznaczonego terminu, brak formalny skargi nie został uzupełniony. Wobec tego Sąd postanowieniem z dnia 18 lutego 2015 r. odrzucił skargę. Odpis tegoż postanowienia wraz z uzasadnieniem i pouczeniem o dopuszczalności, terminie i sposobie zaskarżenia doręczone zostało skarżącemu w dniu 26 lutego 2015 r.
W dniu 3 marca 2015 r. r. (data nadania pisma w polskiej placówce pocztowej operatora publicznego) skarżący wystąpił z wnioskiem o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi, dołączając do wniosku komputerowy wydruk z Krajowego Rejestru Sądowego z rejestru przedsiębiorców, określający umocowanie do reprezentowania Przedsiębiorstwa. W uzasadnieniu wniosku skarżący nie kwestionuje, że uchybił terminowi do dokonania powyższej czynności procesowej. Jako argument usprawiedliwiający wskazał, że nie wykonał zarządzenia bowiem był przekonany, że będąc jedynym członkiem zarządu skarżącego widniejącym w KRS powszechnie dostępnym dla wszystkich nie jest zobowiązany do wykazania dodatkowego swojego umocowania. Na poparcie tego stanowiska skarżący powołał się na wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 marca 2012 r., sygn. akt II FSK 1810/10, podnosząc, że "odpis KRS nie jest wymagany do rozpatrzenia sprawy". Ponadto skarżący podniósł, że "nie otrzymał fizycznie zarządzenia z dnia 15 stycznia 2015 r. za co nie ponosi winy".
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Okoliczności podniesione we wniosku o przywrócenie terminu nie zasługują na uwzględnienie.
W świetle postanowień zawartych w art. 86 i 87 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 z późn. zm.), uchybiony termin należy przywrócić, jeżeli zostaną kumulatywnie spełnione następujące przesłanki: 1) strona wystąpi z wnioskiem o przywrócenie terminu, 2) wniosek ten zostanie wniesiony w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu, 3) jednocześnie z wniesieniem wniosku zostanie dopełniona czynność, dla której określony był termin, 4) we wniosku zostaną uprawdopodobnione okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu, 5) powstaną ujemne dla strony skutki w zakresie postępowania sądowego.
W rozpoznawanej sprawie – w ocenie Sądu – skarżący nie uprawdopodobnił okoliczności wskazujących na brak winy w uchybieniu terminu.
W doktrynie i utrwalonym orzecznictwie sądowym przyjmuje się, że to brak winy strony jest warunkiem koniecznym przywrócenia terminu przez sąd, bowiem to na stronie spoczywa obowiązek zadbania o prawidłowe i terminowe dokonanie czynności procesowych. Zatem przywrócenie terminu nie jest dopuszczalne, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa w trosce o swoje sprawy. Ponadto przywrócenie uchybionego terminu ma charakter wyjątkowy i może nastąpić jedynie wtedy, gdy strona w sposób przekonujący zaprezentowaną argumentacją uprawdopodobni brak swojej winy, a przy tym wskaże, że niezależna od niej przyczyna istniała przez cały czas, aż do wniesienia prośby o przywrócenie terminu. Przy ocenie winy lub jej braku w uchybieniu terminu do dokonania czynności procesowej należy brać pod rozwagę nie tylko okoliczności, które uniemożliwiły stronie dokonanie tej czynności w terminie, lecz także okoliczności świadczące o podjęciu lub niepodjęciu przez stronę działań mających na celu zabezpieczenie się w dotrzymaniu terminu (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 marca 2012 r., II OZ 221/12 – dostępne na stronie internetowej orzeczeń sądów administracyjnych: http://orzeczenia.nsa.gov.pl).
Natomiast zgodnie z postanowieniem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 grudnia 2004 r., OZ 809/04 – również dostępnego na wskazanej stronie – kryterium braku winy, jako przesłanka przywrócenia terminu, wiąże się z obowiązkiem strony do zachowania szczególnej staranności przy prowadzeniu własnych spraw. O braku winy w niedopełnieniu obowiązku zachowania terminu do dokonania czynności procesowej można zatem mówić tylko i wyłącznie w przypadku stwierdzenia, że dopełnienie obowiązku stało się niemożliwe z powodu przeszkody nie dającej się przezwyciężyć. Chodzi więc o wskazanie takich okoliczności, których wystąpienie nie leżało po stronie skarżącego, a uniemożliwiło mu dopełnienie czynności procesowej w terminie. Niedostateczna staranność w prowadzeniu własnych spraw determinuje zasadność wniosku o przywrócenie terminu, bowiem przywrócenie terminu nie jest dopuszczalne, jeśli strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa, zaś przy ocenie winy w uchybieniu terminu należy przyjąć obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o swoje interesy.
Zdaniem Sądu, skarżący nie uprawdopodobnił przyczyny uzasadniającej przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi. Przedstawiona argumentacja i okoliczności podnoszone w uzasadnieniu wniosku o przywrócenie terminu nie spełniają warunku uprawdopodobnienia braku winy w uchybieniu terminu.
Zgodnie z treścią art. 28 § 1 powołanej ustawy osoby prawne oraz jednostki organizacyjne mające zdolność sądową dokonują czynności w postępowaniu przez organy albo osoby uprawnione do działania w ich imieniu. Stosownie do art. 29 powołanej ustawy te organy lub osoby mają obowiązek wykazać umocowanie do działania dokumentem przy pierwszej czynności w postępowaniu. Z powyższych przepisów wynika, że w przypadku, gdy stroną postępowania jest osoba prawna – tak jak w niniejszej sprawie – to na niej spoczywa obowiązek wykazania nie tylko umocowania do działania w imieniu tej osoby prawnej konkretnych osób fizycznych wchodzących w skład organu zarządzającego, ale i sposobu jej reprezentacji w przypadku zarządu wieloosobowego.
Sąd nie ma obowiązku poszukiwać takich informacji we własnym zakresie i nie można również uznać, że są to fakty znane Sądowi z urzędu. Nie zmienia tego również treść art. 4 ust. 4aa ustawy z dnia 20 sierpnia 1997 r. o Krajowym Rejestrze Sądowym (Dz. U. z 2013, poz. 1203 z późn. zm.). Zgodnie z tym przepisem pobrane samodzielnie wydruki komputerowe aktualnych informacji o podmiotach wpisanych do rejestru mają moc zrównaną z mocą dokumentów wydawanych przez Centralną Informację, o których mowa w ust. 3 (odpisy, wyciągi, zaświadczenia i informacje z rejestru o mocy dokumentów urzędowych), jeżeli posiadają cechy umożliwiające ich weryfikację z danymi zawartymi w Rejestrze. Zgodnie z § 9 ust. 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 27 grudnia 2011 r. w sprawie ustroju i organizacji Centralnej Informacji Krajowego Rejestru Sądowego oraz trybu i sposobu udzielania informacji z Krajowego Rejestru Sądowego i wydawania kopii dokumentów z katalogu, a także struktury udostępnianych informacji o podmiotach wpisanych do Rejestru oraz cech wydruków umożliwiających ich weryfikację z danymi w Rejestrze (Dz. U. Nr 297, poz. 1760), pobrany samodzielnie wydruk komputerowy aktualnych informacji o podmiocie umożliwia jego weryfikację z danymi zawartymi w Rejestrze, jeżeli posiada następujące cechy:
- 1) adres strony internetowej, na której zamieszczone są aktualne informacje o podmiotach wpisanych do Krajowego Rejestru Sądowego;
- 2) formę graficzną zgodną z załącznikami nr 12 i 13 do rozporządzenia;
- 3) identyfikator wydruku.
Wymaga podkreślenia, że art. 4 ust. 4aa ustawy o KRS oznacza jedynie tyle, że strona postępowania lub jej pełnomocnik – realizując postanowienia art. 29 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – mogą przedstawić samodzielnie pobrany wydruk komputerowy z Rejestru, zamiast załączać dokument wydany przez Centralną Informację lub jego kopię poświadczoną za zgodność z oryginałem.
Brak dokumentu potwierdzającego umocowanie do działania należy traktować jako brak forlany skargi, który powinien skutkować wezwaniem strony do jego uzupełnienia – tak jak miało to miejsce w niniejszej sprawie. Nieuzupełnienie braku formalnego skargi w wyznaczonym terminie i niewykazanie dokumentem umocowania do działania w imieniu strony skutkuje odrzuceniem skargi. Nie ma zatem podstaw do przyjęcia, że możliwość samodzielnego pobrania przez Sąd wydruku komputerowego aktualnych informacji o podmiotach wpisanych do Rejestru czyni wezwanie do uzupełnienia braku w postaci odpisu z KRS zbędnym. Stanowisko to znajduje odzwierciedlenie w najnowszym orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego (por. np. postanowienia: z dnia 3 września 2013 r., sygn. akt I FSK 650/13, z dnia 13 listopada 2013 r., sygn. akt II OSK 2737/13 oraz z dnia 17 kwietnia 2014 r., sygn. akt II FSK 654/14 – dostępne na stronie internetowej orzeczeń sądów administracyjnych: http://orzeczenia.nsa.gov.pl).
Wskazane zatem we wniosku okoliczności nie mogą zostać uznane za nagłą przeszkodę uniemożliwiającą skarżącemu uzupełnienie braku formalnego skargi i stanowić przesłanki do przywrócenia uchybionego terminu.
Ponadto ubocznie należy wskazać – bowiem ta kwestia nie jest przedmiotem oceny w tej sprawie i nie ma wpływu na treść rozstrzygnięcia wniosku o przywrócenie terminu w tej sprawie – że w świetle orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego (np. postanowienia z dnia 12 sierpnia 2014 r., II FZ 1172/14 – dostępne na stronie internetowej orzeczeń sądów administracyjnych: http://orzeczenia.nsa.gov.pl) nawet najpoważniejsza choroba o charakterze przewlekłym, o ile tylko strona ma obiektywne możliwości podjęcia określonych czynności w postępowaniu sądowym, nie może być wystarczającym powodem dla uprawdopodobnienia okoliczności wskazujących na to, że zaistniałe w sprawie uchybienie terminu było niezawinione. Dopiero nagłe, nie dające się wcześniej przewidzieć zdarzenie, może stanowić uprawdopodobnienie, o którym wyżej mowa, przemawiające za uwzględnieniem wniosku o przywrócenie terminu (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 30 grudnia 2008 r., I OZ 925/08 – dostępne na stronie: http://orzeczenia.nsa.gov.pl).
Nadto w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 4 listopada 1998 r., III SA 1243/97 (LEX nr 36902) stwierdzono, że nawet zwolnienie lekarskie nie jest potwierdzeniem braku winy strony w uchybieniu terminu. Niekoniecznie bowiem musi wykluczać ono możliwość dokonania czynności procesowych przez stronę. Zaświadczenie lekarskie nie stanowi samo w sobie wystarczającego dowodu na potwierdzenie uprawdopodobnienia braku winy w niezachowaniu ustawowego terminu do dokonania czynności. Nie każda bowiem choroba skutkuje brakiem winy w uchybieniu terminu do dokonania czynności procesowej. Skutek taki wywołuje jedynie choroba, w czasie której skarżący nie jest w stanie osobiście bądź z pomocą osoby trzeciej, np. domownika, dokonać stosownej czynności procesowej.
Zatem przy ocenie winy, należy brać pod rozwagę nie tylko okoliczności, które uniemożliwiły stronie dokonanie tej czynności w terminie, lecz także okoliczności świadczące o podjęciu lub nie podjęciu przez stronę działań mających na celu dotrzymanie terminu (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 6 października 1998 r., II CKN 8/98 LEX nr 50679). Tym samym wskazana we wniosku okoliczność nie mogła zostać uznana za nagłą przeszkodę uniemożliwiającą skarżącemu dokonanie czynności, dla której wyznaczony był termin.
Odnosząc się natomiast do stwierdzenia zawartego we wniosku, że skarżący fizycznie nie otrzymał zarządzenia z dnia 15 stycznia 2015 r. zobowiązującego go do złożenia dokumentu określającego umocowanie do reprezentowania strony skarżącej, wyjaśnić należy, że wezwanie do usunięcia braków formalnych skargi formułowane jest w wykonaniu zarządzenia przewodniczącego i w związku z tym powinno je odzwierciedlać. Zgodnie z art. 49 § 1 powołanej ustawy to rolą przewodniczącego jest bowiem stwierdzenie niezachowania warunków formalnych pisma strony i wezwanie strony do uzupełnienia lub poprawienia pisma. Działanie to jest podejmowane w drodze zarządzenia, które później jest wykonywane przez sekretariat sądu. Wykonanie zarządzenia o wezwaniu do uzupełnienia braków formalnych skargi ma jednak charakter techniczny, tj. nie może być w nim modyfikowany (w tym precyzowany) zakres stwierdzonych braków czy wskazany w zarządzeniu sposób ich uzupełnienia. Zarządzenie to wykonuje pracownik sekretariatu, a wezwanie ekspediowane jest przesyłką sądową adresowaną do strony opatrzoną pieczęcią sądową.
W niniejszej sprawie zarządzeniem Przewodniczącej Wydziału z dnia 7 stycznia 2015 r. nałożono na skarżącego obowiązek wykazania umocowania, zaś korespondencję wyekspediowaną przez Sekretariat Wydziału IV tutejszego Sądu, w wykonaniu powyższego zarządzenia z dnia 7 stycznia 2015 r., zawierającą wezwanie do uzupełnienia braków formalnych skargi, skarżącemu skutecznie doręczono w dniu 15 stycznia 2015 r. (dowód: k. 15 akt sądowych) i bez znaczenia jest przy tym to, że skarżącemu doręczone zostało jedynie wezwanie a nie zarządzenie, jako że wezwanie zostało sformułowane w sposób odzwierciedlający treść zarządzenia.
W świetle powyższego stwierdzić należy, że w sprawie nie zaistniały przesłanki warunkujące zasadność złożonego wniosku o przywrócenie terminu i brak było podstaw do jego uwzględnienia.
Z powyższych względów, na podstawie art. 86 § 1 w związku z art. 87 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd orzekł jak w sentencji postanowienia.