Uzasadnienie
W skardze z dnia 7 czerwca 2013 r. na decyzję Rady do Spraw Uchodźców z dnia [...] maja 2013 r. znak: [...] w przedmiocie odmowy nadania statusu uchodźcy T. H. zawarła wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji oraz utrzymanej nią w mocy decyzji Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] stycznia 2013 r. znak: [...].
Wyznaczony z urzędu pełnomocnik skarżącej w piśmie z dnia 5 września 2013 r., którego odpis doręczono organowi administracji, wskazał, że wykonanie decyzji pozbawi stronę możliwości osobistego uczestnictwa w postępowaniu sądowym. W przypadku zaś korzystnego dla skarżącej wyroku Sądu wykonanie decyzji poprzez wydalenie z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej pozbawi takie orzeczenie znaczenia dla sytuacji faktycznej i prawnej strony. Powołując się na postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 grudnia 2005 r. sygn. akt II OZ 1330/05, pełnomocnik podniósł, że wykonanie decyzji przed rozpoznaniem sprawy wszczętej skargą T. H. mogłoby spowodować, że w razie ewentualnego uwzględniania skargi, udzielona cudzoziemce ochrona mogłaby okazać się iluzoryczna, albowiem nie zostanie jej udzielona ochrona międzynarodowa zgodnie z Konwencją dotyczącą statusu uchodźców sporządzoną w Genewie dnia 28 lipca 1951 r. (Dz. U. z 1991 r. Nr 119, poz. 515 ze zm.) oraz Protokołem Nowojorskim z dnia 31 stycznia 1967 r. (Dz. U. z 1991 r. Nr 119, poz. 517).
Organ administracji nie odniósł się do opisanego pisma z dnia 5 września 2013 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270), dalej powoływanej również jako ppsa, wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Natomiast w myśl art. 61 § 3 tej ustawy, po przekazaniu sądowi skargi, sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, jeśli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Dotyczy to także aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy.
O wstrzymaniu wykonania decyzji sąd administracyjny może orzec, gdy stwierdzi, że wykonanie tej decyzji rodzi niebezpieczeństwo spowodowania szkody (majątkowej, a także niemajątkowej), która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego.
Należy podkreślić, że instytucja wstrzymania wykonania decyzji ma na celu ochronę strony przed wystąpieniem nieodwracalnych skutków lub znacznej szkody przed zbadaniem prawidłowości kontrolowanego przez sąd administracyjny aktu. Rozpoznając wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji sąd rozważa więc, czy wykonanie jej przed zakończeniem postępowania sądowego może spowodować nieodwracalne pogorszenie sytuacji skarżącego po ewentualnym wyeliminowaniu aktu z obrotu prawnego.
Stosownie do treści art. 48 ust. 2 ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. z 2012 r., poz. 680) integralną część decyzji o odmowie nadania cudzoziemcowi statusu uchodźcy - w okolicznościach powołanych w treści wskazanego przepisu - stanowi orzeczenie o wydaleniu cudzoziemca z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.
Rozstrzygnięcie takie zamieszczono w utrzymanej w mocy zaskarżoną decyzją decyzji Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] stycznia 2013 r.
Stosownie do treści art. 48 ust. 3 ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej do postępowania w sprawie nadania statusu uchodźcy, w części dotyczącej orzeczenia o wydaleniu, stosuje się przepisy ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o cudzoziemcach dotyczące postępowania w sprawie wydalenia.
Mając na uwadze przywołane uregulowania, należy stwierdzić, że przymusowe opuszczenie terytorium Rzeczypospolitej Polskiej przez rozpoznaniem sprawy wszczętej skargą na decyzję Rady do Spraw Uchodźców z dnia [...] maja 2013 r. znak: [...] wykluczy osobiste uczestnictwo skarżącej w postępowaniu sądowym. Uniemożliwi jej więc skorzystanie w pełnym zakresie z prawa do sądu.
Ponadto - w razie ewentualnego uwzględnienia skargi - stronie nie zostanie udzielona ochrona międzynarodowa, zgodnie z Konwencją dotyczącą statusu uchodźców, sporządzoną w Genewie 28 lipca 1951 r. (Dz. U. z 1991 r. Nr 119, poz. 515) (zob. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 sierpnia 2012 r. sygn. akt II OZ 648/12. Niepublikowane). Jak zatem zasadnie wskazano w piśmie z dnia 5 września 2013 r., nieuwzględnienie przedmiotowego wniosku mogłoby doprowadzić do sytuacji, w której udzielona stronie ochrona sądowa okazałaby się iluzoryczna.
W świetle powyższego należy stwierdzić, że w przedmiotowej sprawie zachodzą przesłanki przemawiające za zastosowaniem instytucji ochrony tymczasowej w postępowaniu sądowoadministracyjnym.
W tym stanie rzeczy Sąd, na podstawie art. 61 § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w postanowieniu.