Uzasadnienie
Uzasadnienie:
Pismem z dnia [...] stycznia 2020 r. złożonym za pośrednictwem Prezydenta W. (dalej: organ, Prezydent) A. B. (dalej: strona, skarżący, wnioskodawca) wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu, w której zarzucił wskazanemu organowi bezczynność w zakresie udostępnienia informacji publicznej na jego wniosek z dnia [...] września 2019 r. dotyczący udzielenia informacji odnoszących się do trasy przejścia i czasu trwania zgromadzenia zgłoszonego na dzień [...] października 2019 r. pod nazwą "[...]" oraz w zakresie braku niezwłocznego opublikowania w Biuletynie Informacji Publicznej zawiadomienia o zgromadzeniu zgłoszonym przez stronę mającym się odbyć w dniu [...] października 2019 r. Skarżący wniósł o stwierdzenie, że bezczynność organu nastąpiła z rażącym naruszeniem prawa, przyznanie od organu sumy pieniężnej w wysokości [...] złotych oraz zasądzenie kosztów postępowania w wysokości dwukrotności stawki określonej przepisami prawa.
Skarga oparta została na zarzutach naruszenia o przepisów art. 10 ust. 1 i 2 w zw. z art. 13 ust. 1 Ustawy stawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (t. jedn. Dz. U z 2018 r., poz.1330, dalej u.d.i.p.). oraz art. 22 ust. 5 ustawy z dnia 24 lipca 2015 r. Prawo o zgromadzeniach (t.j. Dz. U. z 2019 r., poz. 631 ze zm., dalej u.p.z.).W opinii autora skargi w dniu [...] października 2019 r. o godz. [...] zgłaszający zgromadzenie wysłał ponowne zawiadomienie o zgromadzeniu wraz z zmianą miejsca zgromadzenia ponaglając tym samym organ. Wnioskodawca w tym samym dniu o godz. [...] odmówił zmiany miejsca i czasu zgromadzenia. Zdaniem reprezentującego stronę profesjonalnego pełnomocnika wskazaną korespondencję należy uznać za podwójne ponaglenie. Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału IV opisaną skargę rozdzielono na dwie sprawy i zarejestrowano jako skargę na bezczynność Prezydenta W. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej (sprawę opatrzono sygnaturą IV SAB/Wr 53/20) oraz jako skargę na bezczynność Prezydenta W. w przedmiocie opublikowania informacji o zgromadzeniu w Biuletynie Informacji Publicznej (sprawę opatrzono sygnaturą IV SAB/Wr 54/20) W odpowiedzi na skargę Prezydent wniósł o jej oddalenie przedstawiając dotychczasowy przebieg kwestionowanego przez stronę postępowania.
Z akt sprawy wynika, że w dniu [...] października 2019 r. skarżący wysłał organowi, na adres poczty elektronicznej Centrum [...] zawiadomienie o zgromadzeniu mającym się odbyć w dniu [...] października 2019 r.. W odpowiedzi na powyższe zawiadomienie organ w dniu [...] października 2019 r. - drogą elektroniczną - zawiadomił stronę, że w dniu [...] września 2019 r. zostało zgłoszone inne zgromadzenie publiczne planowane na [...] października 2019 r. wskazując planowaną trasę oraz przewidywaną liczbę uczestników tego zgromadzenia. Wezwano jednocześnie stronę na podstawie art. 12 ust. 2 u.p.z., wobec pokrywania się obu zgromadzeń w zakresie czasu i miejsca ich przeprowadzenia (co mogło w opinii policji powodować bezpośrednie zagrożenie zdrowia ludzkiego), do zmiany czasu lub miejsca zgłoszonego przez skarżącego zgromadzenia w taki sposób aby nie kolidowało z wcześnie zgłoszonym zgromadzeniem.
Strona w korespondencji e- mail z dnia [...] października 2019 r. z godz. [...] poinformowała o zmianie trasy przejścia. W odpowiedzi z dnia [...] października 2019 r. z godz. [...] na dokonaną przez stronę modyfikację zawiadomienia złożonego w trybie art. 22 u.p.z. organ poinformował, że w dalszym ciągu koliduje ono z trasą wcześniej zgłoszonego zgromadzenia. Jednocześnie pouczono stronę o wynikającym z treści art. 12 u.p..z obowiązku zachowania odległości 100 metrów od zgromadzenia, które ma pierwszeństwo zawiadomienia oraz konsekwencjach braku zmiany miejsca i czasu zgromadzenia na wskazaną odległość.
Skarżący, ustosunkowując się do zaprezentowanego przez Prezydenta stanowiska w swoim e-mailu z dnia [...] października 2019 r., z godziny [...] przedstawił treść art. 12 u.p.z. wraz z jego interpretacją. W kolejnej korespondencji z tego samego dnia z godziny [...] skarżący oświadczył, że poprawia czas trwania zgłoszonego zgromadzenia przesyłając w załączeniu kolejne zawiadomienie o zgromadzeniu. W odpowiedzi z dnia [...] października 2019 r. z godziny [...] organ podtrzymał swoje stanowisko wyrażone w piśmie z dnia [...] października 2019 r. z godziny [...]. W reakcji na powyższą informację skarżący – w kolejnym e-mailu z [...] października 2019 r. g [...] oświadczył, że nie zmienia miejsca zgromadzenia ani trasy przemarszu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jednolity: Dz. U. z 2019 r., poz. 2167 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W myśl art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U z 2019 r., poz. 2325 ze zm., dalej p.p.s.a.), kontrola – o której mowa powyżej – obejmuje m.in. orzekanie w sprawie skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w art. 1 – 4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a.
Z bezczynnością organu administracji publicznej mamy do czynienia w każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie określonym w art. 35 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U. z 2020 r., poz. 256 ze zm., dalej k.p.a.), jeżeli organ nie dopełnił czynności określonych w art. 36 k.p.a. lub nie podjął innych działań wynikających z przepisów procesowych mających na celu usunięcie przeszkody w załatwieniu sprawy (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 5 lipca 2018 r. sygn. akt I OSK 2936/16 i Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 6 marca 2019 r., sygn. akt III SAB/Po 41/18). Celem skargi na bezczynność jest zatem doprowadzenie do wydania przez organ aktu lub podjęcia czynności. W realiach badanej sprawy zaskarżeniu podlegała bezczynność Prezydenta polegająca na niezamieszczeniu informacji o zgromadzeniu w Biuletynie Informacji Publicznej.
Skargę w powyższym przedmiocie uznać należy za dopuszczalną, gdyż dotyczy sprawy objętej kognicją sądu administracyjnego, który wprawdzie nie jest uprawniony do kontroli legalności decyzji administracyjnych wydanych na podstawie ustawy – Prawo o zgromadzeniach (w tego typu sprawach właściwe są bowiem co do zasady sądy powszechne), lecz może badać bezczynność organów administracji publicznej w tych postępowaniach. Podobnie jak w każdej innej sprawie, gdzie rozstrzygnięcie zapada w jednej z prawnych form działania administracji publicznej wymienionych w art. 3 p.p.s.a. (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 6 października 2016 r., sygn. akt III SAB/Kr 58/16). Stosownie do art. 52 § 1 p.p.s.a., skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka.
Przy czym przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub ponaglenie, przewidziany w ustawie, o czym stanowi art. 52 § 2 p.p.s.a. Zgodnie zaś z art. 53 § 2b p.p.s.a. skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania można wnieść w każdym czasie po wniesieniu ponaglenia do właściwego organu. Z treści powyższych przepisów wynika, że w razie pozostawania przez organ administracji publicznej w bezczynności, droga sądowa staje się dopuszczalna dopiero po wyczerpaniu możliwości załatwienia sprawy w trybie postępowania administracyjnego. W myśl art. 37 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tj. DZ.U. z 2018 r. poz. 2096 z późn.zm.) zwanej dalej k.p.a., stronie służy prawo do wniesienia ponaglenia, jeżeli postępowanie jest prowadzone dłużej niż jest to niezbędne do załatwienia sprawy.
Przy czym ponaglenie wnosi się: 1/ do organu wyższego stopnia za pośrednictwem organu prowadzącego postępowanie, 2/ do organu prowadzącego postepowanie – jeżeli nie ma organu wyższego stopnia, o czym stanowi dalej § 3 art. 37 k.p.a. Złożenie skargi na bezczynność organu jest więc możliwe dopiero po wcześniejszym wniesieniu ponaglenia do organu administracji publicznej w trybie art. 37 k.p.a.. Należy przy tym podkreślić, że to na stronie skarżącej ciąży obowiązek wykazania, że przed złożeniem skargi skierowała do właściwego organu ponaglenie. Z akt niniejszej sprawy wynika, że przed wniesieniem skargi skarżący nie wniósł wymaganego ponaglenia.
Skarżący nie przedstawił bowiem dokumentu, na podstawie, którego można byłoby uznać, że faktycznie zwracał się do właściwego organu z ponagleniem. Bezsprzecznie nie można uznać za ponaglenie skierowanej do organu drogą elektroniczną korespondencji strony z dnia [...] października 2019 r. zarówno z godziny [...], w której wnioskodawca informuje o zmianie miejsca zgromadzenia jednocześnie wysyłając zmodyfikowane zawiadomienie o zgromadzeniu jak i e-maila z godziny [...], w którym strona przywołując powołany przez organ w piśmie z dnia [...] października z godz. [...] art. 12 u.p.z. przywołuje poglądy doktryny i orzecznictwa dotyczące interpretacji tego przepisu. Wbrew twierdzeniem reprezentującego stronę profesjonalnego pełnomocnika oba powołane w skardze pisma nie stanowiły ponaglenia. Poza powołaną treścią próżno w nich bowiem szukać podstawowych elementów tego środka obrony przed bezczynnością przewidzianych przepisami prawa (art. 63 §1-3a k.p.a.).
Art. 37 §2 k.p.a. wprowadza ponadto szczególny wymóg w postaci uzasadnienia. Strona winna zatem powołać argumenty własne dotyczące zarzucanej bezczynności. Dokumentu spełniającego wskazane warunki, brak jest również w aktach administracyjnych przekazanych przez organ wraz ze skargą. Tym samym, skarżący przed zainicjowaniem przedmiotowego postępowania sądowo-administracyjnego, nie wyczerpał wskazanego trybu ponaglenia. Tymczasem dopiero wyczerpanie tego trybu uprawnia Sąd do badania zasadności skargi. Skarga nie poprzedzona ponagleniem nie może być merytorycznie rozpoznana przez sąd administracyjny i podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. (zob. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 23 kwietnia 2010 r. sygn. I OSK 7/10 i z dnia 8 października 2013 r. sygn. II OSK 2232/13, orzeczenia.nsa.gov.pl). W myśl tego przepisu Sąd odrzuca skargę, jeżeli z innych przyczyn jej wniesienie jest niedopuszczalne.
W tej sytuacji skarga jako niedopuszczalna na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a., podlegała odrzuceniu bez badania jej zasadności merytorycznej i słuszności podnoszonych argumentów, o czym Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu orzekł jak w sentencji postanowienia