Uzasadnienie
SA/Rz 2272/02
Decyzją z dnia [...] września 2002 r. Nr [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego na podstawie art. 138 § l pkt 2 k.p.a. po rozpatrzeniu odwołania J. i A. Z. od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2002 r. nakazującej dokonanie rozbiórki samowolnie wybudowanych części zewnętrznych klatki schodowej oraz tarasu budynku mieszkalnego na działce nr 149 obr. [...] w P. - uchylił zaskarżoną decyzję w całości i jednocześnie nakazał J. i A. Z. rozbiórkę samowolnie wykonanej części zewnętrznej klatki schodowej o wymiarach 4,80 x 2,52, dwóch filarów żelbetowych o wymiarach 0,30 x 0,27 wraz z tarasem o wymiarach 9,35 x 1,01 dobudowanej do istniejącego budynku mieszkalnego od strony północnej na działce nr 149 obr. [...] w P. Po wyroku NSA OZ w Rzeszowie z dnia 9 lutego 2000 r. sygn. SA/Rz 2172/98 organ I instancji ponownie rozpatrzył sprawę dotyczącą wybudowania w 1997 r. bez wymaganego pozwolenia na budowę zewnętrznej klatki schodowej jako dobudowy do istniejącego budynku mieszkalnego, po czym decyzją z [...] czerwca 2002 r. nakazał J. i A. Z. dokonanie rozbiórki samowolnie wybudowanych części obiektu.
Od decyzji tej odwołanie wnieśli J. i A. Z., którzy kwestionując podstawę prawną rozstrzygnięcia - art. 48 Prawa budowlanego, domagali się wydania decyzji z art. 51 ust. l pkt 2 ustawy zezwalającej na wykonanie robót do stanu zgodnego z prawem.
Rozpatrując sprawę w trybie odwoławczym organ stwierdził, że poza sporem pozostaje wykonanie przez odwołujących się w 1997 r. bez wymaganego pozwolenia na budowę dobudowy w postaci zewnętrznej klatki schodowej do istniejącego budynku mieszkalnego. Według stanu na dzień 21 czerwca 2001 r. dobudowano dwie ściany, dwa filary oraz strop co szczegółowo wskazano w sentencji decyzji. Stan ten nie uległ zmianie w stosunku do wyniku kontroli przeprowadzonej 15 maja 1998 r. W tej sytuacji w sprawie ma zastosowanie art. 48 Prawa budowlanego przy czym w ustawie tej brak jest przepisów umożliwiających legalizację samowoli. Z tych przyczyn orzeczono jak w sentencji.
Na decyzję tą skargę wnieśli J. i A. Z. zarzucając jej rażące naruszenie art. 48 i art. 49 Prawa budowlanego. Na tej podstawie wnieśli o jej uchylenie. Eksponując okoliczność, że roboty budowlane przy klatce schodowej wykonano w 1997 r. bez wymaganego pozwolenia na budowę twierdzili, że dysponują pozwoleniem na budowę z 26 maja 1984 r. w skład którego wchodził również projekt klatki schodowej jako drugi etap budowy. Nadto skarżący wskazali na decyzję o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu uzyskaną w lipcu 1997r. Niezależnie od tego powołując wyrok NSA sygn. II SA/Wr 236/96 wywodzili, że nie jest możliwe zastosowanie rozbiórki jeżeli budowa dobudowanej części została podjęta po częściowej rozbiórce budynku i połączona jest z nią w taki sposób, że ewentualna rozbiórka wymagałaby jednocześnie doprowadzenia budynku do stanu poprzedniego. Wskazali również na przepis art. 49 Prawa budowlanego, który ma w sprawie zastosowanie, bowiem od zakończenia budowy obiektu upłynęło 5 lat. Powołując również zasady współżycia społecznego oraz wskazując na swoją sytuację majątkową wnieśli jak na wstępie.
Odpowiadając na skargę organ wniósł o jej oddalenie i wyjaśnił, że podniesione zarzuty rozpatrywane były na etapie postępowania odwoławczego. W sprawie ma natomiast zastosowanie art. 48 Prawa budowlanego, bowiem postępowanie prowadzone jest od 1998 r. co wyklucza zastosowanie art. 49 ustawy.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
skarga jest nieuzasadniona.
W niniejszej sprawie skarga została złożona do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004r., dlatego też na mocy art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę –Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 z 2002r. ze zm.) podlega rozpatrzeniu przez właściwy wojewódzki sąd administracyjny na podstawie przepisów ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Stosownie do przepisu art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z 2002r. ze zm. - zwanej dalej P.p.s.a.), Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, natomiast kryterium kontroli jest zgodność zaskarżonego aktu - w tym przypadku decyzji administracyjnej - z prawem.
Sąd uwzględniając skargę na decyzję uchyla ją w całości lub w części, jeśli stwierdzi: naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, względnie inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 P.p.s.a.). Sąd stwierdza ponadto nieważność decyzji lub jej niezgodność z prawem, jeżeli zachodzą odpowiednie przesłanki, przewidziane w przepisach kodeksu postępowania administracyjnego.
Na wstępie należy podkreślić, że Sąd jak i organy wydające decyzję były związane wydanym wyrokiem NSA OZ w Rzeszowie z dnia 9.02.2000r. sygn. SA/Rz 2172/98. Stosując się do zawartych w uzasadnieniu tego wyroku wytycznych uzupełniły postępowanie wyjaśniające; prawidłowo ustalony został krąg osób zainteresowanych rozstrzygnięciem sprawy i osoby te miały możliwość wzięcia czynnego udziału w postępowaniu. Organy związane były również poglądem Sądu dotyczącym zakwalifikowania wykonanych przez skarżących robót budowlanych jako samowoli budowlanej, skutkujących zastosowanie sankcji przewidzianej art.48 ustawy z dnia 7.07.1994r. Prawo budowlane (Dz. U. nr 106 z 2000r., poz.1126). Przepis ten w brzmieniu obowiązującym w dacie orzekania przez organ II instancji stanowił, że właściwy organ nakazuje, w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę albo zgłoszenia, bądź też pomimo wniesienia sprzeciwu przez właściwy organ.
Nakaz rozbiórki mógł być jedynie pominięty w sytuacji przewidzianej art. 49 Prawa budowlanego, na którą to normę prawną powołują się skarżący. Stosownie do art.49 ustawy (w brzmieniu obowiązującym w dacie orzekania przez organ II instancji), nie można nakazać rozbiórki, o której mowa w art. 48, jeżeli upłynęło 5 lat od dnia zakończenia budowy obiektu budowlanego lub jego części, a jego istnienie nie narusza przepisów o zagospodarowaniu przestrzennym, w szczególności ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.
Postępowanie administracyjne wykazało, że skarżący rozpoczął wykonywanie robót budowlanych w październiku 1997, co wynika z oświadczenia A. Z. złożonego do protokołu oględzin z dnia 15 maja 1998r. Data ta w powiązaniu z datą zaskarżonej decyzji pozwala na jednoznaczne stwierdzenie, że od zakończenia robót (o ile w ogóle można mówić o zakończeniu robót) do dnia wydania decyzji nie upłynął jeszcze okres 5 lat przewidziany w art. 49 Prawa budowlanego. Zatem zarzut naruszenia art.49 Prawa budowlanego jest chybiony.
Odnosząc się do kolejnego zarzutu zawartego w skardze stwierdzić należy, że pozwolenie na budowę z 1984r. nie mogło stanowić podstawy do rozpoczęcia budowy zewnętrznej klatki schodowej w październiku 1997r. Z oświadczenia A. Z. złożonego do protokołu rozprawy wynika, że skarżący w przedmiotowym budynku zamieszkał w 1988r. i od tamtego czasu nie prowadził żadnych robót budowlanych ze względów finansowych. Fakt zaprzestania robót budowlanych wywarł ten skutek, że pozwolenie na budowę (z 1984r.) po upływie dwóch lat od zaprzestania budowy utraciło ważność (art.32 ustawy z dnia 24.10.1974r. Prawo budowlane – Dz. U. nr 38, poz.229 ze zm.). Zaznaczyć też należy, że w świetle obecnie obowiązującego Prawa budowlanego (z 1994r.) decyzja o pozwoleniu na budowę wygasa między innymi w sytuacji gdy budowa została przerwana na czas dłuższy niż dwa lata (art. 37 Prawa budowlanego).
Zgodnie z art. 3 pkt 8 prawa budowlanego remontem są roboty budowlane polegające na odtworzeniu stanu pierwotnego a nie stanowiące bieżącej konserwacji. Charakteru takiego nie miały roboty przeprowadzone przez skarżącego. Dobudowanie nowej zewnętrznej klatki schodowej nie może być uznane jako odtworzenie stanu pierwotnego. Wobec tego nie ma zastosowania w niniejszej sprawie powołane w skardze rozstrzygnięcie Naczelnego Sądu Administracyjnego sygn. akt SA/Wr 236/96 w brzmieniu: organ nadzoru architektoniczno- budowlanego nie może orzekać o nakazaniu rozbiórki części obiektu budowlanego, stanowiącego dobudowę do budynku, wybudowanej bez wymaganego pozwolenia na budowę, jeżeli budowa dobudówki podjęta została po uprzedniej częściowej rozbiórce budynku podstawowego i połączona z nim w sposób trwały w ten sposób, że ewentualna rozbiórka dobudówki wymagałaby jednocześnie nakazania doprowadzenia do stanu poprzedniego budynku; orzeczenie to dotyczyło innego stanu faktycznego.
Mając na uwadze powyższe okoliczności Sąd na podstawie art. 151 P.p.s.a. skargę oddalił.