Uzasadnienie
Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem znak [...] wydanym dnia [...] czerwca 2006 r. na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 127 § 3 kpa, po rozpatrzeniu wniosku W. L. o ponowne rozpatrzenie sprawy, utrzymał w mocy własne postanowienie wydane w dniu [...] maja 2006 r. odmawiające stwierdzenia nieważności postanowienia [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] maja 2002 r. oraz utrzymanego nim w mocy postanowienia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] marca 2002 r.
W uzasadnieniu organ wskazał, iż postanowieniem wydanym dnia [...] marca 2002 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] zobowiązał współwłaścicielki budynku mieszkalnego położonego w [...] przy ulicy [...] (po powzięciu uzasadnionej wątpliwości, co do stanu technicznego budynku), tj. W. L., A. M. i F. R. do przedłożenia oceny stanu technicznego budynku opracowanej przez osobę posiadającą wymagane uprawnienia budowlane.
Postanowienie to zostało utrzymane w mocy postanowieniem [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, wydanym po rozpatrzeniu odwołania W. L., dnia [...] maja 2002 r.
Badając powyższe postanowienie w postępowaniu nieważnościowym wszczętym na wniosek W. L., organ podniósł, że przy wydaniu kontrolowanych postanowień nie zaszły żadne z wymienionych w przepisie art. 156 §1 kpa przesłanek skutkujących koniecznością orzeczenia ich nieważności.
Organy w sposób prawidłowy odniosły do zastanego stanu faktycznego przepisy prawa, prawidłowo skierowały nakaz do współwłaścicielek budynku mieszkalnego (zgodnie z art. 81c ustawy Prawo budowlane), postanowienia nie naruszały przepisów o właściwości, nie dotyczyły też sprawy już poprzednio rozstrzygniętej.
Jednocześnie organ podniósł, że postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] maja 2002 r. wydane w postępowaniu instancyjnym było przedmiotem kontroli Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie, który wyrokiem wydanym dnia 24 sierpnia 2004 r. w sprawie SA/Rz 1324/02 oddalił skargę W.L.
Skargę na powyższe postanowienie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wniosła W. L. Skarżąca podniosła, ze wg niej kontrolowane postanowienie rażąco narusza art. 81c ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo budowlane, na podstawie którego można ściśle ustalić do kogo należy kierować zobowiązanie. Roboty budowlane w budynku będącym współwłasnością skarżącej prowadzone były przez A. M. i w wyniku tych prac wystąpiło pękanie ścian i ugięcie płyty stropowej, a więc to A. M. winna być zobowiązana do złożenia stosownej opinii i winna ponieść koszt jej sporządzenia, a nie pozostałe współwłaścicielki budynku, które nie prowadziły żadnych robót budowlanych i nie doprowadziły do pogorszenia stanu budynku.
W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego, wnosząc o jej oddalenie, podtrzymał argumenty zawarte w zaskarżonym postanowieniu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sądy administracyjne kontrolują jedynie legalność zaskarżonych decyzji, a więc prawidłowość zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafność ich wykładni.
Uwzględnienie skargi następuje tylko wówczas, gdy Sąd stwierdzi, że doszło do naruszenia prawa (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), przy czym ocena tego naruszenia następuje w świetle prawa obowiązującego w dacie wydania zaskarżonej decyzji.
Skarga w niniejszej sprawie nie zasługuje na uwzględnienie.
Przedmiotem oceny w rozpoznawanej sprawie jest postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2006 r. utrzymujące w mocy postanowienie tego organu wydane dnia [...] maja 2006 r. odmawiające stwierdzenia nieważności postanowienia [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] maja 2002 r. oraz utrzymanego nim postanowienia organu I instancji wydanego dnia [...] marca 2002 r. na podstawie art. 81c ustawy Prawo budowlane.
Art. 16 § 1 ustawy Kodeks postępowania administracyjnego ustanawia ogólną zasadę trwałości decyzji administracyjnych, od której ustawodawca dopuścił pewne wyjątki. Jednym z nich jest stwierdzenie nieważności decyzji na podstawie art. 156 § 1 kpa.
Postępowanie o stwierdzenie nieważności ostatecznej decyzji administracyjnej jest więc postępowaniem nadzwyczajnym, którego przedmiotem jest ocena czy decyzja kończąca postępowanie w sprawie dotknięta jest jedną z wad enumeratywnie wymienionych w art. 156 § 1 kpa, której wystąpienie powoduje konieczność wyeliminowania takiej decyzji z obrotu prawnego ze skutkiem ex tunc.
Wśród przesłanek wymienionych w w/w przepisie, w pkt 2 wymienione jest rażące naruszenie prawa, które koliduje z zasadą praworządnego działania organów administracji publicznej w demokratycznym państwie prawa urzeczywistniającym zasady sprawiedliwości społecznej.
Z tym, że ani oczywistość naruszenia prawa, ani nawet charakter przepisów które zostały naruszone nie są wystarczające wyłącznie do uznania, że nastąpiło rażące naruszenie prawa.
W orzecznictwie, a także w literaturze dominuje pogląd, że obok oczywistego naruszenia prawa i charakteru przepisu, który został naruszony, jako kryterium rażącego naruszenia prawa winny by traktowane społeczno-gospodarcze skutki wywołane wadliwą decyzją (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 sierpnia 1984 r. II SA 737/84).
W konsekwencji traktowanie naruszenia prawa jako "rażące" może mieć miejsce tylko wyjątkowo, a mianowicie gdy jego waga jest znacznie większa, niż stabilność ostatecznej decyzji (wyrok Sądu Najwyższego z dni a20 czerwca 1995 r. – III ARN 22/95).
Oceniając pod tym kątem kontrolowane postanowienie organ prawidłowo uznał, że nie jest ono obarczone żadną z wad wymienionych w art. 156 § 1 kpa.
Nadto należy podkreślić, że na skutek skargi wniesionej przez W. L. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] maja 2002 r. utrzymujące w mocy postanowienie organu I instancji z dnia [...] marca 2002 r. objęte wnioskiem w niniejszej sprawie, było ono przedmiotem kontroli Sądu Administracyjnego, który uznając, iż nie narusza ono prawa, wyrokiem wydanym dnia 24 sierpnia 2004 r. oddalił skargę.
Zgodnie z art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) Sąd administracyjny oddala skargę, jeżeli w wyniku przeprowadzonego postępowania rozpoznawczego stwierdzi, że zaskarżony akt nie narusza prawa, albo ze narusza prawo, jednakże nie w takim stopniu, który dawałby podstawę do uwzględnienia skargi i obowiązkiem Sądu jest zbadanie z urzędu (poza zarzutami skargi), czy nie istnieją powody wzruszenia zaskarżonego aktu, które zostały pominięte w skardze.
W tej sytuacji ocena prawna Sądu, wyrażona oddaleniem skargi na przedmiotowe postanowienie, wiąże zgodnie z art. 153 w/w ustawy tak organ, jak i sąd rozpoznający wniosek w niniejszej sprawie.
Biorąc pod uwagę powyższe ustalenia Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji wyroku.