Uzasadnienie
W dniu 21 października 2011 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie wpłynął wniosek o przyznanie prawa pomocy M. K., w którym wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.
Postanowieniem z dnia 26 października 2011 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie stwierdził swą niewłaściwość i sprawę przekazał według właściwości Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie.
W nadesłanym formularzu wnioskodawca podał, że mieszka samotnie, nie pracuje i nie uzyskuje żadnego dochodu. Oświadczył, że nie posiada własnego mieszkania, domu, majątku, przedmiotów wartościowych ani oszczędności pieniężnych. Dodał, że jest osobą niepełnosprawną. Wnioskodawca wskazał, że utrzymuje się z niewielkiej pomocy z Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w wysokości 116,00 złotych miesięcznie. Nadmienił, że mieszkanie nie płaci czynszu, jest zadłużone.
Zarządzeniem z dnia 14 grudnia 2011 r. wezwano wnioskodawcę do złożenia dodatkowych wyjaśnień dotyczących nadesłanego wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez podanie; gdzie zamieszkuje (dom, mieszkanie) należało podać jego powierzchnię oraz wskazać, czy jest ich właścicielem, współwłaścicielem, czy też najemcą. Wezwano, również do wskazania czy oprócz dochodu uzyskiwanego z tytułu pomocy Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej uzyskuje jakikolwiek inny dochód np. z tytułu podejmowanych prac dorywczych, sezonowych, umów zlecenia, czy o dzieło, itp. jeśli tak, należało wskazać z jakiego tytułu i w jakiej wysokości. Zwrócono się do wnioskodawcy, także z zapytaniem, czy jest zarejestrowany jako osoba bezrobotna, a jeśli tak czy ma przyznany zasiłek dla osób bezrobotnych, należało wskazać jego wysokość oraz czy uzyskuje pomoc ze strony rodziny lub innych osób, organizacji społecznych lub państwowych, jeśli tak, należało podać od kogo, w jakiej wysokości lub formie.
Nadto, wezwano wnioskodawcę do podania, jaką kwotę miesięcznie przeznacza na bieżące potrzeby życia codziennego, tj. zakup żywności, leków, odzieży, środków chemicznych.
Powyższe wyjaśnienia należało nadesłać do Sądu w terminie 7 dni od daty doręczenia pisma, pod rygorem rozpoznania wniosku w oparciu o posiadane dokumenty.
W dniu 11 stycznia 2012 r. do Sądu wpłynęła odpowiedź wnioskodawcy na powyższe. Wnioskodawca wyjaśnił, że jest osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku, utrzymuje się z pomocy opieki społecznej, nie podejmuje prac dorywczych i sezonowych, umów zlecenia i o dzieło. Wskazał, że zamieszkuje w mieszkaniu o pow. 35 m ². Oświadczył, że nie uzyskuje pomocy ze strony rodziny i nie uzyskuje pomocy od innych osób i organizacji społecznych i państwowych. Wnioskodawca podał, że na środki chemiczne wydaje 20,00 złotych, na pozostałe potrzeby życia przeznacza przyznaną kwotę z opieki społecznej.
W niniejszej sprawie zważono, co następuje:
Zgodnie z art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (pkt 1), a w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (pkt 2). Żądanie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata lub radcy prawnego jest wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym (art. 245 § 2 ww. ustawy.)
Przyjętą regułą jest, iż obowiązkiem stron jest ponoszenie kosztów związanych z udziałem w postępowaniu. Tylko w wyjątkowych przypadkach może być przyznane na wniosek strony prawo pomocy polegające na zwolnieniu z kosztów sądowych bądź ustanowieniu pełnomocnika z urzędu.
Przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym następuje w przypadku wykazania przez wnioskującego, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Obejmuje zatem osoby, które nie osiągają żadnych dochodów lub osiągają dochód wybitnie niski, który nie pozwala na uiszczenie kosztów, nawet przy poczynionych oszczędnościach w wydatkach koniecznych.
Tak więc przepisy o prawie pomocy mają zastosowanie wyłącznie do osób, które mimo największych starań nie mogą poczynić oszczędności i ponieść kosztów postępowania sądowego.
Mając na uwadze przedstawioną wyżej sytuację materialną wnioskodawcy stwierdzić należy, że w niniejszej sprawie spełniona została przesłanka uzasadniająca przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym.
Wskazać należy, iż wnioskodawca wskazał z czego się utrzymuje oraz wyjaśnił swoją sytuację materialną i życiową.
Z nadesłanych danych wynika, że wnioskodawca samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe. Podał, że jest osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku, obecnie utrzymuje się z pomocy z Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej, którą otrzymuje w wysokości 116,00 złotych miesięcznie. Nie uzyskuje żadnego dochodu, ani pomocy ze strony rodziny. Nie posiada żadnego majątku, oszczędności pieniężnych. Nadto, jest osobą niepełnosprawną.
Mając na względzie powyższe dane uznano, że sytuacja materialna wnioskodawcy jest trudna i stanowi pozytywną przesłankę do przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.
Z tych też względów uznano, że wnioskodawca kwalifikuje się do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym tj. zwolnienia z kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata z urzędu.
W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 ww. ustawy orzeczono jak w sentencji postanowienia.