Uzasadnienie
Starosta Powiatowy w M. decyzją z dnia [...] listopada 2009r. ([...]) na podstawie art. 149 § 3, w zw. z art. 28, 145 § 1 ustawy z 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2000 r., nr 98, poz. 1070 ze zm.), zw. dalej kpa oraz w zw. z art. 5, ust. 1, pkt 9 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. - Prawo budowlane (Dz.U. z 2006r. Nr 156, poz. 1118 ze zm.) - odmówił wznowienia postępowania w sprawie decyzji z [...] listopada 2007r., ([...]) zatwierdzającej projekt budowlany i pozwalającej na - rozbudowę budynku byłej szkoły zawodowej - etap I - pawilon handlowy i etap II - budynek byłej szkoły zawodowej z łącznikiem w M. przy ul. S. na dz. nr ew. [...] - zmienionej decyzją z [...] czerwca 2009r. ([...]) i przeniesionej decyzją z [...] sierpnia 2009r. na Zakład Budowlano-Remontowy "B. S.j. [...], z O. Organ wskazał, że 14 października 2009r. wpłynęło pismo J. P. o wznowienie postępowania ww. sprawie, wobec niekorzystnej - dla wnioskodawcy, jako właściciela sąsiedniej posesji - zmiany usytuowania pawilonu. Zaplanowano bowiem wybudowanie rampy na granicy jego działki, 2,5 m od domu, na co nie wyraził zgody.
Starostwa M. wskazał, że ze względu na lokalizację obiektu na działce nr ew. [...], za stronę postępowania uznano jedynie inwestora. Obiekt nie będzie bowiem oddziaływał, w rozumieniu art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego na sąsiednie nieruchomości (odległość 4,5 m od granicy działki [...] i [...] m od granicy działek [...],[...],[...] będących własnością J. P.).
Organ stwierdził że, jedynym przepisem, który mógłby mieć zastosowanie jest art. 145 § 1 pkt 4 kpa, jednak dla spełnienia przesłanek na tej podstawie, wnioskodawca musi posiadać przymiot strony oraz zachować termin do złożenia podania o wznowienie postępowania, który zgodnie z art. 148 § 2 kpa wynosi miesiąc od dnia, w którym strona dowiedziała się o decyzji. W niniejszej sprawie żadna z tych przesłanek nie została spełniona. J. P. nie miał przymiotu strony w postępowaniu o wydanie decyzji o pozwolenie na budowę jak i w postępowaniu o zmianie pozwolenia na budowę, ponieważ obszar oddziaływania inwestycji ograniczał się do działki inwestora.
Ponadto, termin określony w art. 148 § 1 i 2 kpa nie został zachowany, gdyż w dniu 2 września 2009r. od strony ul. S. umieszczono tablicę informacyjną budowy informującą o ww. decyzji oraz kierownik budowy przejął plac budowy, a 3 września 2009r. rozpoczęto organizowanie zaplecza budowy. W dniu 4 września 2009r. geodezyjnie wytyczono budynek, a 5 września 2009r. rozpoczęto roboty ziemne. Zatem terminem, w którym strona dowiedziała się lub przy zachowaniu zwykłej staranności mogła się dowiedzieć o okolicznościach stanowiących podstawę do wznowienia był 5 września 2009 r.. Wniosek wpłynął natomiast w dniu 14 października 2009r.
Wojewoda [...]i decyzją z dnia [...] stycznia 201 Or. ([...]), po rozpoznaniu odwołania J. P., na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa, w zw. z art. 149 § 3 kpa - utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.
Organ podzielił argumentację organu I instancji dodając, że odległość pawilonu od granicy z działkami sąsiednimi odpowiada § 12 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. Nr 75, poz. 690 z 2002r. ze zm.). Skarżący nie miał zatem przymiotu strony tak na etapie pozwolenia na budowę, jak i zatwierdzenia projektu zamiennego. Ponadto, przekroczył termin określony w art. 148 § 1 kpa, gdyż wniosek wpłynął 14 października 2009r., czyli po upływie miesiąca od daty rozpoczęcia robót.
Skargę na ww. decyzję złożył J. P., wnosząc o uchylenie decyzji organów I i II instancji i zarzucając naruszenie:
- 1. art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego poprzez przyjęcie, że obszar oddziaływania inwestycji nie obejmuje jego nieruchomości;
- 2. art. 7 i 77 § 1 kpa poprzez brak ustalenia, którego z postępowań dotyczył wniosek o wznowienie (czy pierwotnego pozwolenia na budowę z 2007r., czy też jego zmiany z 2009r.) - podczas gdy wniosek zawierał zastrzeżenia do projektu zamiennego. Ponadto nie ustalono, kiedy faktycznie skarżący dowiedział się o okoliczności będącej podstawą do wznowienia postępowania.
- - art. 10 § 1 i 81 kpa poprzez niezapewnienie czynnego udziału w postępowaniu, wobec niepoinformowaniem skarżącego o pojawieniu się nowych materiałów oraz o możliwości wypowiedzenia się odnośnie zebranych dowodów przed wydaniem decyzji.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko przedstawione w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia prawa materialnego mającego wpływ na wynik sprawy lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu.
Skarga zasługiwała na uwzględnienie, gdyż zaskarżona decyzja, jak i decyzja ją poprzedzająca zostały wydane z naruszeniem prawa.
Na wstępie podkreślić należy, że badane decyzje zapadły w postępowaniu wznowieniowym, będącym jednym z nadzwyczajnych trybów postępowania administracyjnego, służących weryfikacji ostatecznych decyzji administracyjnych.
Organy obu instancji odmówiły, na podstawie art. 149 § 3 kpa, wznowienia postępowania zakończonego decyzją z dnia [...] listopada 2007r., ([...]) zatwierdzającą projekt budowlany i pozwalającą na rozbudowę i budowę ww. inwestycji - zmienionej decyzją z dnia [...] czerwca 2009r. przyjmując, że skarżący nie posiada przymiotu strony w kwestionowaniu ww. decyzji i nie zachował terminu do złożenia podania o wznowienie postępowania.
W związku z powyższym wskazać trzeba, że odmowa wznowienia postępowania możliwa jest tylko wtedy, gdy wznowienie postępowania z przyczyn podmiotowych lub przedmiotowych jest niedopuszczalne albo gdy strona złożyła żądanie wznowienia z uchybieniem ustawowego terminu z art. 148 § 1 i 2 k.p.a. W myśl art. 149 § 2 k.p.a. postanowienie o wznowieniu postępowania stanowi podstawę do przeprowadzenia postępowania zarówno co do przyczyn wznowienia jak i co do rozstrzygnięcia istoty sprawy. Oznacza to, że przed wydaniem postanowienia o wznowieniu postępowania organ administracji bada wyłącznie, czy wniosek o wznowienie oparty jest o ustawowe przesłanki wznowienia z art. 145 § 1 k.p.a. oraz czy podanie o wznowienie wniesiono z zachowaniem terminów z art. 148 k.p.a. Na tym etapie organ bada również, czy wniosek pochodzi od strony, z wyjątkiem sytuacji, w której podstawę wznowienia stanowi art. 145 § 1 pkt 4 kpa, chyba że okoliczność ta wynika jednoznacznie z akt sprawy..
Jak wynika z uzasadnień decyzji obu instancji organy nieprawidłowo zbadały kwestię zachowania terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania w niniejszej sprawie. Skarżący w toku postępowania wskazywał bowiem, że podstawę wznowienia stanowi art. 145 § 1 pkt 4 kpa, a skoro tak, to zastosowanie znajdował art. 148 § 2 kpa, zgodnie z którym termin do złożenia podania na ww. podstawie biegnie od dnia, w którym strona dowiedziała się o decyzji. Natomiast organy zastosowały art. 148 § 1 kpa badały bowiem, czy skarżący zachował jednomiesięczny termin od momentu dowiedzenia się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania wskazując, że dowiedział się o inwestycji w momencie rozpoczęcia prac ziemnych tj. 5 września 2009r. a według organu odwoławczego dnia 4 września 2009r.
W związku z powyższym, przy ponownym rozpoznaniu sprawy obowiązkiem organów będzie w pierwszej kolejności zbadanie - na podstawie art. 148 § 2 kpa - czy zachowany został termin do złożenia podania o wznowienie postępowania. Organy winny mieć na uwadze, że skarżący kwestionował okoliczności, które powstały w wyniku wydania decyzji zmieniającej pozwolenie na budowę tj. decyzji z dnia [...] czerwca 2009r., co w konsekwencji oznacza, że bieg terminu, o którym mowa ww. przepisie, winien być liczony od dnia, w którym skarżący dowiedział się o istnieniu decyzji zmieniającej, niezależnie od źródła, z którego informacja ta pochodzi (por. wyrok NSA z 10 marca 2006 r. II OSK 622/2005 ONSA 2006/5 poz. 133). W uzupełnieniu odwołania skarżący wskazał, że o projekcie zamiennym dowiedział się "drogą pantoflową". W Starostwie potwierdzono fakt, że taki projekt powstał, ale dopiero po trzech dniach został skarżącemu udostępniony.
W przypadku ustaleń pozytywnych w powyższym zakresie, obowiązkiem organów będzie zbadanie przymiotu strony skarżącego. Organy winny mieć na uwadze, że zgodnie z utrwalonym orzecznictwem sądów administracyjnych, jeżeli wniosek o wznowienie oparto o przesłankę z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., a składający to podanie podmiot uważa, iż przysługiwał mu przymiot strony w postępowaniu, w którym nie brał udziału, to weryfikacja tych twierdzeń następuje w drugiej fazie postępowania, to jest po wydaniu postanowienia o wznowieniu postępowania. Dopiero na tym etapie postępowania wznowieniowego organ może przeprowadzić merytoryczną ocenę materiału sprawy i dokonać weryfikacji twierdzeń wnoszącego podanie co do tego, czy przysługiwał mu przymiot strony postępowania (por. wyroki: NSA z dnia 07.01 2009r., II OSK 1747/07, LEX nr 484887, WSA we Wrocławiu z dnia 13.
- 02. 2009r., III SA/Wr 368/08, LEX nr 519728, WSA w Gdańsku z dnia 04.06.2008r., I SA/Gd 79/08, LEX nr 424799)
W świetle przestawionej argumentacji, kwestia oceny czy skarżącemu przysługiwał przymiot strony, powinna być przedmiotem badania w postępowaniu prowadzonym po wznowieniu postępowania a właściwą formą rozstrzygnięcia w tym zakresie jak i istoty sprawy decyzja wydana na podstawie art. 151 § 1 kpa. Organy winny przy tym uwzględnić - jak już wskazano powyżej - że skarżący kwestionował decyzję z dnia [...] czerwca 2009r., którą zatwierdzono projekt zamienny, odmiennie sytuujący planowaną inwestycję względem nieruchomości skarżącego. We wniosku o wznowienie skarżący wskazywał bowiem, że w projekcie zamiennym zaplanowano wzniesienie rampy na granicy z jego działką i w odległości 2,5m od jego domu.
Zważywszy na wskazane wyżej uchybienia, Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz.U. Nr 153, poz. 1271) orzekł jak w pkt. I i II sentencji
O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 ww. ustawy.