Uzasadnienie
- I. Stan sprawy
- 1. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] decyzją z dnia [...] lutego 2017 r. znak [...], po rozpatrzeniu odwołania Skarbu Państwa - Wojewody [...] od decyzji Prezydenta [...] z dnia [...] grudnia 2016 r. nr [...] ustalającej, że Skarb Państwa - Wojewoda [...] zobowiązany jest do zapłaty kwoty 3092,70 zł brutto z tytułu kosztów przechowywania od dnia [...] marca 2010 r. do dnia [...] września 2010 r. na parkingu strzeżonym prowadzonym przez "[...]" S. P. pojazdu marki [...] nr rejestracyjny [...], usuniętego w dniu [...] września 2009 r. w W. - utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.
Decyzja została wydana na podstawie art. 127 § 2 oraz art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego (j.t. Dz. U. z 2016 r. poz. 23 z późn. zm.) oraz art. 1 i 2 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (tekst jednolity: Dz. U. z 2015 r. poz. 1659 z późn. zm.).
2. W uzasadnieniu decyzji organ podał, że samochód marki [...] nr rejestracyjny [...] został, na podstawie dyspozycji Policji nr [...], usunięty z drogi w trybie art. 130a ustawy - Prawo o ruchu drogowym w dniu 18 września 2009 r. i był przechowywany na wyznaczonym parkingu strzeżonym.
Postanowieniem z dnia [...] października 2014 r. sygn. akt [...] Sąd Rejonowy [...] I Wydział Cywilny orzekł o przepadku przedmiotowego pojazdu na rzecz Miasta [...].
Pismem z dnia [...] lipca 2016 r. Prezydent [...] zawiadomił o wszczęciu z urzędu postępowania administracyjnego w sprawie ustalenia kosztów przechowywania przedmiotowego pojazdu na parkingu strzeżonym.
Prezydent [...] decyzją z dnia [...] grudnia 2016 r. na podstawie art. 130a ust. 10h ustawy - Prawo o ruchu drogowym w zw. z art. 13 ustawy z dnia 22 lipca 2010 r. o zmianie ustawy - Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw, o ustalił, że Skarb Państwa - Wojewoda [...] zobowiązany jest do zapłaty kwoty 3092,70 zł brutto z tytułu kosztów przechowywania od dnia [...] marca 2010 r. do dnia [...] września 2010 r. na parkingu strzeżonym prowadzonym przez "[...]" S.P. pojazdu marki [...] nr rejestracyjny [...], usuniętego w dniu [...] września 2009 r. w [...].
Odwołanie od tej decyzji złożył Skarb Państwa - Wojewoda [...] zarzucając naruszenie art. 130a ust. 10h ustawy - Prawo o ruchu drogowym poprzez jego błędne zastosowanie i wydanie decyzji podczas gdy norma ta znajduje zastosowanie dopiero po wydaniu przez sąd orzeczenia o przepadku pojazdu na rzecz powiatu, brak pełnego udokumentowania świadczonej usługi przez przechowawcę oraz błędne wskazanie Wojewody [...] jako organu właściwego do pokrycia wydatków związanych z usunięciem, wykonywaniem dozoru i wynagrodzenia za dozór pojazdu. W uzasadnieniu odwołania Skarżący wskazał, iż powołany wyżej art. 13 ustawy nowelizującej nie wskazuje podmiotu, który w imieniu Skarbu Państwa obowiązany jest do ponoszenia wymienionych w tym przepisie kosztów przechowywania pojazdów, brak jest także podstaw do wywodzenia kompetencji w tym zakresie z innych przepisów ustawy nowelizującej oraz z przepisów Prawa o ruchu drogowym.
W odwołaniu stwierdzono, że zasadnym wydaje się stosowanie w takich przypadkach przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji regulujących egzekucję należności pieniężnych z ruchomości, w związku z rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 28 lutego 2011 r. w sprawie rozciągnięcia stosowania przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, a ponieważ zgodnie z art. 19 ust. 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji organem egzekucyjnym jest co do zasady naczelnik urzędu skarbowego, stwierdzić można, że działającymi w imieniu Skarbu Państwa podmiotami właściwymi w zakresie zwrotu wydatków wskazanych w art. 13 ustawy nowelizującej są właściwi miejscowo naczelnicy urzędów skarbowych. W związku z powyższym Wojewoda [...] wniósł o uchylenie decyzji w całości i umorzenie postępowania administracyjnego w I instancji w stosunku do Wojewody [...].
3. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] wskazało, przechodząc na grunt niniejszej sprawy, że pojazd marki [...] nr rej. [...] został usunięty z drogi w trybie art. 130a ustawy - Prawo o ruchu drogowym w dniu [...] września 2009 r. i był przechowywany na wyznaczonym parkingu strzeżonym. W dniu [...] marca 2010 r. upłynął 6-miesięczny termin określony w art. 130a ust. 10 ustawy Prawo o ruchu drogowym, w brzmieniu obowiązującym przed nowelizacją z dnia 4 września 2010 r., po którym pojazd przepadać miał na rzecz Skarbu Państwa.
Zgodnie zatem z art. 13 ustawy nowelizującej, koszty przechowywania przedmiotowego pojazdu za okres po upływie tego 6-miesięcznego terminu, tj. po dniu [...] marca 2010 r. do wejścia w życie nowelizacji, tj. do dnia 4 września 2010 r., czyli za okres od dnia [...] marca 2010 r. (zgodnie z art. 57 § 3 k.p.a.) do dnia [...] września 2010 r. (włącznie), ponosi Skarb Państwa.
Postanowieniem z dnia [...] października 2014 r. sygn. akt [...] Sąd Rejonowy [...] w [...]I Wydział Cywilny orzekł o przepadku przedmiotowego pojazdu na rzecz Miasta [...].
W obrocie prawnym Skarb Państwa bierze udział przez tzw. stationes fisci, będące określonymi jednostkami organizacyjnymi. Organ zauważył, że przepis ten przesądza jedynie o odpowiedzialności Skarbu Państwa za zapłatę powyższych kosztów nie wskazuje jednak właściwego statio fisci do ich wypłaty.
Każda czynność państwowej jednostki organizacyjnej jest z mocy prawa czynnością Skarbu Państwa (zasada jednolitości Skarbu Państwa). Jednostka organizacyjna Skarbu Państwa ma jedynie zdolność cząstkową, jej funkcją jest reprezentowanie interesów Skarbu Państwa i podejmowanie za niego czynności.
Organ stwierdził, że w niniejszej sprawie kwestią sporną jest jaki organ - jakie statio fisci zobowiązane jest do zapłaty ustalonych kosztów przechowywania pojazdów za okres wskazany w art. 13 ustawy nowelizującej. Zdaniem organu I instancji podmiotem właściwym do uiszczenia tych kosztów jest Skarb Państwa - Wojewoda [...], natomiast zdaniem odwołującego się - właściwy miejscowo naczelnik urzędu skarbowego.
W postępowaniu cywilnym kwestie reprezentacji Skarbu Państwa w postępowaniu reguluje art. 67 § 2 zd. 1 kpc, zgodnie z którym, za Skarb Państwa podejmuje czynności procesowe organ państwowej jednostki organizacyjnej, z której działalnością wiąże się dochodzone roszczenie, lub organ jednostki nadrzędnej. W postępowaniu administracyjnym brak jest natomiast ogólnej reguły, a zatem ustalenie właściwego organu w tego typu sprawach musi nastąpić z uwzględnieniem przepisów regulujących kompetencje organów administracyjnych. W orzecznictwie sądów cywilnych, które można przez analogię zastosować w rozpoznawanej sprawie wypowiedziano pogląd, iż związek między roszczeniem, a wskazanym statio fisci może wynikać nie tylko z działania obejmującego również zaniechanie, ale i z kompetencji (por. wyrok Sądu Najwyższego z 14 września 2006 r., III CSK 59/06, LEX nr 445187).
Zgodnie z art. 2 ustawy z dnia 23 stycznia 2009 r. o wojewodzie i administracji rządowej w województwie (j.t. Dz. U. z 2015 r. poz. 525 z późn. zm.) zadania administracji rządowej w województwie wykonują: (1) wojewoda; (2) organy rządowej administracji zespolonej w województwie, w tym kierownicy zespolonych służb, inspekcji i straży; (3) organy niezespolonej administracji rządowej; (4) jednostki samorządu terytorialnego i ich związki, jeżeli wykonywanie przez nie zadań administracji rządowej wynika z odrębnych ustaw lub z zawartego porozumienia; (5) starosta, jeżeli wykonywanie przez niego zadań administracji rządowej wynika z odrębnych ustaw; (6) inne podmioty, jeżeli wykonywanie przez nie zadań administracji rządowej wynika z odrębnych ustaw.
Art. 3 ust. 1 ustawy stanowi zaś, iż wojewoda jest: (1) przedstawicielem Rady Ministrów w województwie; (2) zwierzchnikiem rządowej administracji zespolonej w województwie; (3) organem rządowej administracji zespolonej w województwie; (4) organem nadzoru nad działalnością jednostek samorządu terytorialnego i ich związków pod względem legalności, z zastrzeżeniem ust. 2; (5) organem administracji rządowej w województwie, do którego właściwości należą wszystkie sprawy z zakresu administracji rządowej w województwie niezastrzeżone w odrębnych ustawach do właściwości innych organów tej administracji; (6) reprezentantem Skarbu Państwa, w zakresie i na zasadach określonych w odrębnych ustawach; (7) organem wyższego stopnia w rozumieniu ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego.
Organ stwierdził, że przepisy te ustanawiają zasadę domniemania właściwości wojewody w sprawach z zakresu administracji rządowej w województwie. Jeżeli zatem z odrębnych ustaw nie wynika, który z organów administracji rządowej jest właściwy w określonej sprawie z zakresu administracji rządowej, to organem właściwym w takiej sprawie, jest wojewoda (tak postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 maja 2009 r. I OW 28/09, LEX nr 574290). Z przepisów tych można również wywieść, iż wojewoda ma generalną kompetencję do wykonywania ochrony interesów Skarbu Państwa i że jest on generalnym reprezentantem mienia i zobowiązań należących do Skarbu Państwa.
Zdaniem Wojewody [...], podmiotem właściwym w zakresie zwrotu wydatków powinien być działający w imieniu Skarbu Państwa właściwy miejscowo naczelnik urzędu skarbowego. Skarżący na uzasadnienie swego stanowiska powołał przepisy ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.
W świetle wyżej przedstawionych rozważań, zdaniem organu, należy stwierdzić, że stanowisko odwołującego się jest nieprawidłowe. Przepisy ustawy egzekucyjnej, w tym art. 102 § 2 u.p.e.a. dotyczy bowiem relacji pomiędzy organem administracji, a prowadzącym parking i nie dotyczą relacji pomiędzy organem administracji, a zobowiązanym (właścicielem lub Skarbem Państwa) do zapłaty określonych kosztów (które pierwotnie pokrywane są przez powiat) w związku z usunięciem pojazdu z drogi uregulowanej w art. 130a ust. 10h ustawy Prawo o ruchu drogowym.
Biorąc pod uwagę powyższe, zdaniem organu, należy stwierdzić, iż w zaskarżonej decyzji wydanej na podstawie art. 130a ust. 10h ustawy Prawo o ruchu drogowym w sposób prawidłowy jako podmiot zobowiązany do poniesienia kosztów obciążających Skarb Państwa wskazany został Wojewoda [...].
Powyższe stanowisko znajduje potwierdzenie w orzecznictwie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie np. w prawomocnych wyrokach z dnia 25 listopada 2014 r. sygn. akt VII SA/Wa 1097/14, z dnia 5 kwietnia 2016 r. sygn. akt VII SA/Wa 1409/15, z dnia 13 stycznia 2016 r. sygn. akt VII SA/Wa 1226/15.
Przechodząc do kwestii wysokości kwoty do zapłaty, organ wskazał, iż z uzasadnienia decyzji wynika, że podstawą wyliczenia należności za przechowywanie przedmiotowego pojazdu jest stawka wynikająca z umowy nr [...] z dnia [...] grudnia 2008 r. zawartej przez [...] ze S. P. prowadzącym działalność gospodarczą pod firm "[...]", którego spadkobiercami są J. P., M. G.i M. P..
Prezydent [...] stwierdził, że ponieważ nie zmieniał się prowadzący parking, ani miejsce przechowywania pojazdu, zasadnym jest przyjęcie że wynagrodzenie "[...]" za okres od [...] marca 2010 r. do [...] września 2010 r. powinno być obliczone według stawek określonych powyższej umowie, a tak obliczone wynagrodzenie firmy prowadzącej parking jest kosztem przechowywania obciążającym Skarb Państwa - Wojewodę [...].
Organ I instancji uznał zatem, że wysokość kwoty wynika z iloczynu stawki za każdą rozpoczętą dobę parkowania tj. 18,30 zł za dobę i liczby dób przechowania pojazdu na parkingu tj. 169 dób.
Analizując akta sprawy Kolegium stwierdziło, że wyliczenie przez organ I instancji kwoty 3092,70 zł brutto z tytułu kosztów przechowywania od dnia [...] marca 2010 r. do dnia [...] września 2010 r. na parkingu strzeżonym prowadzonym przez "[...]" S.P. pojazdu marki [...] nr rejestracyjny [...], usuniętego w dniu [...] września 2009 r. jest nieprawidłowe.
Jak bowiem stanowi § 3 ust. 1 powyższej umowy została ona zawarta na czas określony od dnia [...] stycznia 2009 r. do dnia [...] grudnia 2009 r. Natomiast w niniejszej sprawie ustalenie kosztów za przechowywanie pojazdów obejmuje okres po dniu [...] grudnia 2009 r. - rok 2010 do dnia [...] września 2010 r. włącznie. Umową zawartą na rok 2010 - okres od dnia [...] stycznia 2010 r. do dnia [...] grudnia 2010 r., zgodnie z § 3 ust. 1 umowy, jest umowa nr [...] z dnia [...] grudnia 2009 r. Skoro zatem Prezydent [...] słusznie stwierdził, że wynagrodzenie firmy prowadzącej parking jest kosztem przechowywania obciążającym Skarb Państwa — Wojewodę [...], to powinien był ustalić koszty w ten sposób, że okres od dnia [...] marca 2010 r do dnia [...] września 2010 r. przyjąć do wyliczenia cenę usług określoną w umowie nr [...] z dnia [...] grudnia 2009 r.
Organ stwierdził, że z § 4 ust. 2 pkt 2 lit. c umowy dotyczącej roku 2010 wynika, że: "cena netto bez VAT za każdą rozpoczętą dobę przechowywania pojazdu usuniętego w trybie art. 130a Prawa o ruchu drogowym pojazdu o dopuszczalnej masie całkowitej do 3.500 kg włącznie wynosi 19,50 zł". Natomiast w myśl § 4 ust. 1 umowy: "(...) podatek VAT naliczany będzie według stawki aktualnej w dacie wykonania poszczególnych usług określonych niniejszą umową." Z powyższego wynika, zdaniem organu, że w każdej z tych umów została określona inna stawka za każdą rozpoczętą dobę przechowywania pojazdu usuniętego w trybie art. 130a Prawa o ruchu drogowym pojazdu o dopuszczalnej masie całkowitej do 3500 kg włącznie.
Organ wskazał, że stosownie do uregulowań zawartych w ustawie z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (j.t. Dz. U. z 2016 r. poz. 710, z późn. zm.), stawka podatku VAT na przedmiotowe usługi zarówno w roku 2009, jak i w roku 2010 wynosiła 22% (art. 41 ust. 1 tej ustawy).
Biorąc zatem pod uwagę, że ustalona umową cena netto (bez VAT) usług w roku 2010 wynosiła 19,50 zł, co oznacza, że cena brutto (z 22% VAT) wynosiła 23,70 zł. Prawidłowo ustalona kwota z tytułu kosztów przechowywania pojazdu od dnia [...] marca 2010 r. do dnia [...] września 2010 r. (czyli za 169 dób) powinna zatem wynosić brutto 4005,30 zł co wynika z iloczynu stawki 23,70 zł i liczby 169 dób.
Organ zauważył, że prawidłowo ustalona kwota z tytułu kosztów przechowywania przedmiotowego pojazdu na parkingu strzeżonym jest inna niż kwota ustalona w zaskarżonej decyzji - wynosząca 3092,70 zł brutto.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] podniosło, że nie może jednak w oparciu o art. 138 § 1 pkt 2 kpa uchylić zaskarżonej decyzji w całości i orzec co do istoty poprzez ustalenie kwoty w prawidłowej wysokości, gdyż prawidłowo ustalona kwota jest wyższa niż ustalona w zaskarżonej decyzji. Byłoby to bowiem działanie na niekorzyść strony odwołującej się, a zgodnie z art. 139 kpa organ odwoławczy nie może wydać decyzji na niekorzyść strony odwołującej się, chyba że zaskarżona decyzja rażąco narusza prawo lub rażąco narusza interes społeczny. W niniejszej sprawie Kolegium nie stwierdziło, aby zaskarżona decyzja rażąco naruszała prawo lub rażąco naruszała interes społeczny.
- 4. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. wniósł Wojewoda [...]. Zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego poprzez błędną wykładnię art. 13 ustawy z dnia 22 lipca 2010 r. o zmianie ustawy - Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw, że właściwym do zapłaty kosztów przechowywania pojazdu w imieniu Skarbu Państwa jest Wojewoda [...], wniósł o uchylenie decyzji w całości i umorzenie postępowania administracyjnego w stosunku do Wojewody [...].
- 5. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.
- II. Podstawa prawna rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje
6. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (j.t. Dz. U. z 2016 r. poz. 1066 z późn. zm.) sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji orzekając w sprawie nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy.
Stosownie do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2016 r. poz. 718 z późn. zm.), dalej "ppsa", sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Podkreślić należy, że sąd administracyjny, kontrolując zgodność zaskarżonego rozstrzygnięcia z prawem, czyni to na podstawie materiału dowodowego zgromadzonego w aktach sprawy w postępowaniu administracyjnym. Obowiązek dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz zebrania i wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego spoczywa na organie orzekającym, a sąd administracyjny nie zastępuje organu administracji w wypełnieniu tego obowiązku, ponieważ do kompetencji sądu należy wyłącznie kontrola legalności rozstrzygnięcia administracyjnego. Oznacza to, że sąd administracyjny nie rozstrzyga merytorycznie o zgłoszonych przez stronę żądaniach.
7. Zaskarżoną decyzją Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] utrzymało w mocy decyzję Prezydenta [...] z dnia [...] grudnia 2016 r. ustalającą, że Skarb Państwa - Wojewoda [...] zobowiązany jest do zapłaty kwoty 3092,70 zł brutto z tytułu kosztów przechowywania od dnia [...] marca 2010 r. do dnia [...] września 2010 r. na parkingu strzeżonym prowadzonym przez "[...]" S. P. pojazdu marki [...] nr rejestracyjny [...], usuniętego w dniu [...] września 2009 r. w [...].
Dokonując oceny zaskarżonej decyzji Sąd uznał, że skarga zasługuje na uwzględnienie, ponieważ zarówno zaskarżona, jak również poprzedzająca ją decyzja narusza przepisy prawa. Sąd nie podziela stanowiska organu przedstawionego w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
8. Podstawą materialnoprawną zaskarżonej decyzji był art. 13 ustawy z dnia 22 lipca 2010 r. o zmianie ustawy - Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw, zgodnie z którym Skarb Państwa ponosi koszty przechowywania pojazdów, które powstały po upływie terminu, o którym mowa w art. 130a ust. 10 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym, w brzmieniu dotychczasowym, do dnia wejścia w życie niniejszej ustawy, wobec pojazdów, których sześciomiesięczny termin od dnia ich usunięcia upłynął w okresie od dnia [...] czerwca 2009 r. do dnia wejścia w życie tej ustawy, czyli do dnia [...] września 2010 r.
9. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ słusznie wskazał, że zgodnie z art. 13 ustawy nowelizującej, koszty przechowywania przedmiotowego pojazdu za okres po upływie tego 6-miesięcznego terminu, tj. po dniu [...] marca 2010 r. do wejścia w życie nowelizacji, tj. do dnia [...] września 2010 r., czyli za okres od dnia [...] marca 2010 r. do dnia [...] września 2010 r. (włącznie), ponosi Skarb Państwa. W obrocie prawnym Skarb Państwa bierze udział przez tzw. stationes fisci, będące określonymi jednostkami organizacyjnymi. Organ zauważył również, że przepis ten przesądza jedynie o odpowiedzialności Skarbu Państwa za zapłatę powyższych kosztów nie wskazuje jednak właściwego statio fisci do ich wypłaty. W niniejszej sprawie kwestią sporną, jak słusznie podniósł organ, jest - jaki organ - jakie statio fisci zobowiązane jest do zapłaty ustalonych kosztów przechowywania pojazdów za okres wskazany w art. 13 ustawy nowelizującej. Zdaniem organu I instancji podmiotem właściwym do uiszczenia tych kosztów jest Skarb Państwa - Wojewoda [...], natomiast zdaniem odwołującego się - właściwy miejscowo naczelnik urzędu skarbowego.
W ocenie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...], z art. 2 i art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 23 stycznia 2009 r. o wojewodzie i administracji rządowej w województwie wynika zasada domniemania kompetencji wojewody w sprawach z zakresu administracji rządowej w województwie.
10. Jednakże, zdaniem Sądu, zasada domniemania kompetencji na rzecz wojewody nie oznacza domniemania obowiązku ponoszenia kosztów przechowywania pojazdów, do czego zobowiązany jest Skarb Państwa na podstawie art. 13 ustawy z dnia 22 lipca 2010 r. O ile można domniemywać właściwość wojewody, zwłaszcza jeżeli to wynika w sposób oczywisty z przepisu prawa (vide art. 3 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 23 stycznia 2009 r. o wojewodzie i administracji rządowej w województwie, zgodnie z którym wojewoda jest organem administracji rządowej w województwie, do którego właściwości należą wszystkie sprawy z zakresu administracji rządowej w województwie niezastrzeżone w odrębnych ustawach do właściwości innych organów tej administracji), to w demokratycznym państwie prawym, o którym mowa w art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. nie można domniemywać obowiązków, zwłaszcza tych o charakterze finansowym.
Podkreślić należy, że art. 13 ustawy nowelizującej nie wskazywał podmiotu, który w imieniu Skarbu Państwa obowiązany byłby do ponoszenia kosztów przechowywania pojazdów, nie wskazywał również trybu zwrotu tych kosztów.
- 11. Wskazać należy, że Naczelny Sąd Administracyjny w uzasadnieniu wyroku z dnia 10 maja 2017 r. I OSK 2059/15 stwierdził, że "Brak jest podstaw do obciążania wojewody obowiązkiem wypłaty wynagrodzenia za usunięcie i dozór pojazdu. Jakkolwiek wojewoda zgodnie z art. 3 ust. 6 pkt 6 ustawy z dnia 23 stycznia 2009 r. o wojewodzie i administracji rządowej w województwie jest reprezentantem Skarbu Państwa, jednak wyłącznie w zakresie i na zasadach określonych w odrębnych ustawach. Analiza przepisów ustawy z dnia 8 sierpnia 1996 r. o zasadach wykonywania uprawnień przysługujących Skarbowi Państwa (Dz. U. z 2016 r. poz. 154) nie pozwala na przyjęcie, iż wojewoda wykonuje jakiekolwiek obowiązki związane z ponoszeniem kosztów usuwania i przechowywania pojazdów. Takich zaś obowiązków nie można domniemywać z przepisów prawa administracyjnego." Niniejszy skład orzekający pogląd ten podziela w zupełności.
- 12. Rozpatrując sprawę ponownie, organ wyda stosowne rozstrzygnięcie, mając na względzie przedstawione wyżej stanowisko Sądu.
- 13. Mając powyższe na uwadze, Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.
Zdanie Odrębne
sędziego WSA w Warszawie Jolanty Augustyniak Pęczkowskiej do wyroku z 31 stycznia 2018r. sygn. akt VII SA/Wa 893/17
Powyższym wyrokiem Sąd uchylił decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z [...] lutego 2017 r., znak: [...] oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta [...] z [...] grudnia 2016 r. [...] zobowiązującą Skarb Państwa - Wojewodę [...] do zapłaty kwoty 3092,70 zł z tytułu kosztów przechowywania od 19 marca 20010 r. do 3 września 2010 r. na parkingu strzeżonym prowadzonym przez "[...]" pojazdu marki Opel nr rej. [...], usuniętego 18 września 2009 r.
Nie zgadzam się ze stanowiskiem zawartym w jego uzasadnieniu.
Sąd stwierdził, że ustawodawca ustalając generalną zasadę odpowiedzialności Skarbu Państwa za koszty przechowania pojazdów w okresie przejściowym, nie wskazał jednak w art. 13 ustawy zmieniającej ani statio fisci Skarbu Państwa, ani - tym bardziej - beneficjenta takiego "zapisu ustawowego". Tym samym nadal nie można stwierdzić jednoznacznie, na jakim podmiocie spoczywa obowiązek działania za Skarb Państwa w zakresie zapłaty opisanych kosztów. Właściwej normy prawnej nie można bowiem wyprowadzić z przepisów znowelizowanego prawa o ruchu drogowym.
Zdaniem Sądu, norma upoważniająca starostę do ustalenia zobowiązanego nie wynika również z art. 102 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji w zw. z § 3 pkt. 1 lit. c oraz § 4 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia z dnia 28 lutego 2011 r., w sprawie rozciągnięcia stosowania przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. Nr 46, poz. 237 ze zm.).
Podobnie, w ocenie Sądu, obowiązek ponoszenia kosztów przechowywania pojazdu nie wynika z art. 3 ust. 1 pkt. 6 ustawy z 23 stycznia 2009 r. o wojewodzie i administracji rządowej w województwie. Przepis ten stosowany w związku z przepisami ustawy o zasadach zarządzania mieniem państwowym z 16 grudnia 2016 r. wskazuje tylko, że Wojewoda jest reprezentantem Skarbu Państwa wyłącznie w zakresie i na zasadach określonych w odrębnych ustawach. Bez takiego bezpośredniego i ustawowego upoważnienia, nie można przyjąć istnienia innego obowiązku prawnego wojewody.
Jednak, w mojej ocenie, słuszne jest stanowisko organów co do tego, że obowiązek Wojewody [...] do zapłaty kosztów przechowywania pojazdu wynikał z przepisów cyt. ustawy z 23 stycznia 2009 r. o wojewodzie i administracji rządowej w województwie (Dz. U. z 2015 r. poz. 525 ze zm.).
Na uwadze mieć trzeba, że zgodnie z art. 2 cyt. ustawy zadania administracji rządowej w województwie wykonują: wojewoda (pkt 1) oraz starosta, jeżeli wykonywanie przez niego zadań administracji rządowej wynika z odrębnych ustaw (pkt 5). W tym przypadku taka odrębna regulacja nie funkcjonuje w obowiązującym porządku prawnym. Stosownie natomiast do art. 3 ww. ustawy wojewoda jest organem administracji rządowej w województwie, do którego właściwości należą wszystkie sprawy z zakresu administracji rządowej w województwie niezastrzeżone w odrębnych ustawach do właściwości innych organów tej administracji (art. 3 ust. 1 pkt 5).
Moim zdaniem to ten przepis stanowi podstawę do przyjęcia, że stanowisko organów jest prawidłowe. W przytoczonej regulacji ustawodawca nałożył bowiem na wojewodę obowiązki w zakresie wszystkich spraw niezastrzeżonych dla innych organów. Wbrew argumentacji przedstawionej w uzasadnieniu wyroku w ogóle nie mamy do czynienia z domniemaniem kompetencji, czy obowiązku, lecz ze wskazaniem przepisu, który jednoznacznie przesądza który organ jest właściwy w określonym zakresie spraw.
Na marginesie zatem tylko warto wskazać, że stanowisko co do zakazu domniemania kompetencji organu władzy publicznej, nie jest jednolite w orzecznictwie sądów administracyjnych. W części orzeczeń akcentuje się bowiem, że wszelkie działania władzy publicznej winny być oparte na wyraźnie określonej normie kompetencyjnej w świetle standardów legalności i praworządności (zob. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z 1 marca 2017 r., sygn. akt II OSK 2813/16 oraz z 13 października 2017 r., sygn. akt II OSK 2560/16). Prezentowany jest również pogląd wskazujący na konieczność domniemywania w różnych dziedzinach kompetencji organów administracji w przypadku interpretacji przepisów przewidujących - tak jak w niniejszej sprawie - właściwość organu w "sprawach nie zastrzeżonych dla innych organów w przepisach szczególnych dla innych organów", albo gdy organom przyznaje się szeroki zakres zadań poprzez określenie sfer i kierunków działania (zob. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z 4 października 2016 r., sygn. akt II OSK 2064/16; z 12 lutego 2015 r., sygn. akt I OSK 1271/13 oraz wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 18 sierpnia 2016 r., sygn. akt IV SA/Wa 1504/16).
Z podanych przyczyn zgłaszam zdaniem odrębne.