Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 8 grudnia 2015 r. sygn.. akt I OZ 1588/15 Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie J. P. L. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. W dniu 13 maja 2016 r. wpłynął do Sądu kolejny wniosek skarżącego w tym samym przedmiocie. W uzasadnieniu wyjaśnił, że nie osiąga stałego dochodu, podejmuje jedynie prace dorywcze, z których osiąga dochód w wysokości od [...] do [...] zł miesięcznie. Pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z żoną i małoletnim synem.
Odpowiadając na wezwanie z dnia 17 czerwca 2016 r. do uzupełnienia wniosku skarżący złożył kserokopie: 1) pisma skierowanego do urzędu skarbowego (bez prezentaty), z którego miałby wynikać powód braku zeznań podatkowych za lata 2014 – 2015, 2) karty diagnostyki i leczenia [...], 3) decyzji o ustaleniu prawa do zasiłku rodzinnego w wysokości [...] zł oraz decyzji o ustaleniu prawa do świadczenia wychowawczego na dziecko w wysokości [...] zł, 4) wyciągu z księgi wieczystej dla nieruchomości stanowiącej własność jego matki.
Mając powyższe na uwadze zważono, co następuje:
W ocenie referendarza sądowego brak jest podstaw do pozytywnej oceny złożonego wniosku. Skarżący po raz kolejny nie wykazał w sposób przekonujący, że istotnie nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych w sprawie. Tymczasem brzmienie art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2016 r., poz. 718) oznacza, że instytucja prawa pomocy ma charakter wyjątkowy, stosowana jest wyłącznie w przypadkach, gdy skarżący znajduje się w bardzo trudnej sytuacji materialnej, przy czym ciężar dowodu, co do wykazania okoliczności uzasadniających przyznanie prawa pomocy spoczywa na stronie występującej z takim wnioskiem. Innymi słowy podstawą pozytywnego dla strony rozstrzygnięcia w przedmiocie wniosku o prawo pomocy może być wyłącznie rzeczywisty stan rodzinny, majątkowy i dochodowy strony ubiegającej się o przyznanie tego prawa. Ustaleniu tych okoliczności nie posłużyło w żadnej części wezwanie z dnia 17 czerwca 2016 r. Skarżący poza przedłożeniem decyzji o ustaleniu prawa do zasiłku wychowawczego na dziecko w ramach programu "500 +" nie przedstawił żadnych dowodów potwierdzających trudną sytuację materialną.
W szczególności wykonania wezwania w zakresie złożenia deklaracji podatkowych nie może stanowić nadesłane w dniu 15 lipca 2016 r. pismo, skierowane do urzędu skarbowego, które skarżący określa jako "czynny żal – brak rozliczenia działalności gospodarczej", bowiem nie zawiera ono nawet potwierdzenia, że takowe do urzędu skarbowego wpłynęło. Również nadesłana kserokopia wyciągu z księgi wieczystej w żadnym razie nie wskazuje na sposób w jaki skarżący zadysponował posiadaną (ujawnioną w poprzednim wniosku o prawo pomocy) nieruchomością rolną. Nie wykazał, by istotnie prowadzone było przeciwko niemu jakiekolwiek postępowanie egzekucyjne i by było ono nieskuteczne. Nie złożył żadnych dowodów (faktur za energię, gaz, wodę itp.) potwierdzających ponoszone koszty bieżącego utrzymania.
Natomiast w odpowiedzi, co do pkt 5) wezwania z dnia [...] czerwca 2016 r. oświadczył, że aktualnie "pokątnie przebywa u rodziny gdzie pracuje w zamian za utrzymanie". Okoliczności zaprzestania prowadzenia działalności gospodarczej nie potwierdza złożona kserokopia wniosku skierowanego do Urzędu Gminy, bowiem pkt 7 tego dokumentu wskazuje raczej, iż jest to wniosek dotyczący rozpoczęcia działalności.
Odmowa przyznania prawa pomocy niniejszym postanowieniem nie oznacza więc, że ustalono, iż wykazane przez wnioskodawcę stan rodzinny, majątkowy i możliwości płatnicze pozwalają na poniesienie kosztów postępowania. Odmowa przyznania prawa pomocy podyktowana jest w tym przypadku nienależytym, sprowadzającym się do przedstawienia niewiarygodnych i niepełnych informacji, wykonaniem nałożonego na stronę zobowiązania do uzupełnienia oświadczenia, które spowodowało, że niemożliwe jest ustalenie, czy skarżący spełnia przesłanki przyznania prawa pomocy.
W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowiono, jak w sentencji.