Prosto w prawo Skróty klawiszowe⌘KCtrl KPrzejdź do przepisu, ustawy albo sygnatury/Pole pytania albo wyszukiwania na stronie← →Poprzedni i następny artykuł albo strona listyCKopiuj przypis; z zaznaczonym tekstem cytat z przypisemLKopiuj linkFUkryj albo pokaż spis treści ustawyEscZamknij panel, menu albo okno?Lista skrótów Dla profesjonalistyPro
Wróć do art. 21
Spis treści, przepisy i wyszukiwarka

Powołane przepisy 2

Interpretacja indywidualna Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowejz 16 października 2026 r., sygn. 0114-KDIP3-2.4011.721.2026.2.BM

Interpretacja aktualnaStanowisko prawidłoweTekst u wydawcy: EUREKA

Interpretacja indywidualna wiąże organ tylko w sprawie osoby, która o nią wystąpiła, i tylko przy opisanym stanie faktycznym. Innym pokazuje, jak organ rozumie przepisy.

TezaSkutki podatkowe sprzedaży nieruchomości.

Interpretacja indywidualna – stanowisko prawidłowe Szanowny Panie, stwierdzam, że Pana stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego stanu faktycznego w podatku dochodowym od osób fizycznych jest prawidłowe.

Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

11 lipca 2026 r. wpłynął Pana wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej. Uzupełnił go Pan pismem z 21 lipca 2026 r., pismem z 17 września 2026 r. oraz pismem z 21 września 2026 r. (wpływ 28 września 2026 r.) – w odpowiedzi na wezwanie. Treść wniosku jest następująca:

Opis stanu faktycznego

W listopadzie 2021 r. dokonał Pan sprzedaży nieruchomości, z której dochód objęty był ulgą mieszkaniową (art. 21 ust. 1 pkt 131 ustawy o PIT). W ustawowym terminie 3 lat (czyli do 31 grudnia 2024 r.) całość środków ze sprzedaży przeznaczył Pan na własny cel mieszkaniowy, jakim była budowa domu jednorodzinnego. Inwestycję realizował Pan wspólnie z ówczesną narzeczoną, jednak wszystkie wydatki ponosił Pan osobiście, na co posiada Pan imienne faktury VAT wystawione na Pana dane z lat 2021-2024. Łączna kwota na fakturach przewyższa przychód uzyskany ze sprzedaży w listopadzie 2021 roku. W trakcie trwania budowy doszło do nagłego, trwałego i zupełnego rozstania z Pana partnerką.

Z przyczyn osobistych, psychicznych oraz finansowych nie był Pan w stanie samodzielnie dokończyć tej budowy ani w niej zamieszkać. Budowa została przerwana na etapie stanu surowego otwartego. Obecnie nieruchomość ta z przyczyn losowych (rozpad związku i brak możliwości samodzielnego sfinansowania oraz użytkowania domu) zostanie wystawiona na sprzedaż w stanie niedokończonym. Uzupełnienie i doprecyzowanie opisu stanu faktycznego Nieruchomość, którą Pan sprzedał w dniu 29 lipca 2021 r. (we wniosku omyłkowo wskazał Pan listopad 2021 r.), nabywał Pan etapami.

Część udziałów nabył Pan w drodze spadku po babci w 2016 r., kolejną część otrzymał Pan w drodze darowizny od Pana taty w 2018 r., natomiast ostatni udział nabył Pan na podstawie ugody sądowej zawartej z siostrą oraz bratem Pana taty we wrześniu 2019 r. Z chwilą zawarcia ugody stał się Pan wyłącznym właścicielem całej nieruchomości. W 2021 r. podjął Pan decyzję o sprzedaży tej nieruchomości, położonej w korzystniejszej lokalizacji. Środki uzyskane z jej sprzedaży przeznaczył Pan na zakup działki budowlanej oraz rozpoczęcie budowy domu jednorodzinnego, z zamiarem zamieszkania w nim na stałe.

Budowę domu jednorodzinnego rozpoczął Pan pod koniec 2023 r. Działkę budowlaną nabył Pan w dniu 25 sierpnia 2021 r. ze środków uzyskanych ze sprzedaży opisanej wyżej nieruchomości. Działka stanowi Pana wyłączną własność. Od początku Pana zamiarem było wybudowanie domu i zamieszkanie w nim, aby zaspokoić Pana potrzeby mieszkaniowe. Działka została nabyta wyłącznie na Pana imię i nazwisko, a wydatki związane z realizacją inwestycji były ponoszone w tym właśnie celu. W czasie prowadzenia inwestycji pozostawał Pan w związku narzeczeńskim. Pana ówczesna narzeczona została wpisana do pozwolenia na budowę i również uczestniczyła w części kosztów związanych z budową.

Niestety, w wyniku definitywnego rozstania Państwa wspólne plany uległy zmianie. W konsekwencji podjął Pan wraz z Pana narzeczoną decyzję o sprzedaży budowanego domu oraz wzajemnym rozliczeniu poniesionych nakładów. Z uwagi na tę sytuację nie miał Pan już możliwości samodzielnego dokończenia budowy oraz zamieszkania w tym domu. Pragnie Pan podkreślić, że w momencie zakupu działki, rozpoczęcia budowy oraz ponoszenia wydatków Pana jedynym zamiarem było wybudowanie domu i zamieszkanie w nim. Dopiero nieprzewidziane okoliczności życiowe, związane z definitywnym rozstaniem z narzeczoną, spowodowały zmianę tych planów. Pana babcia kupiła nieruchomość w dniu 18 marca 1977 roku.

Ugoda sądowa zawarta w 2019 r. została zawarta pomiędzy Panem, a rodzeństwem Pana Taty - A.A. i B.B. Przedmiotem ugody były dwie działki: jedna zabudowana oraz druga niezabudowana. Na mocy ugody przekazał Pan A.A. i B.B. Pana udział w działce niezabudowanej, natomiast w zamian otrzymał Pan od A.A. i B.B. przysługujące im udziały w działce zabudowanej. Powyższe zostało dokonane w formie wzajemnej wymiany udziałów, bez ponoszenia jakichkolwiek kosztów lub dopłat przez którąkolwiek ze stron. Wskazał Pan dodatkowo, że rodzeństwo Pana taty nie otrzymało nic w spadku po Pana babci, całą część po babci otrzymał Pan.

Oni otrzymali to po dziadku (ich ojcu) w drodze spadku w 8 lutego 2016 roku, a dziadek nabył to w 1977 r. Wartość działki niezabudowanej i zabudowanej były takie same, ponieważ Pana udział w działce niezabudowanej wynosił łącznie 2/4 (1/4 które otrzymał Pan w darowiźnie od Pana taty w 2018 roku i 1/4 otrzymał Pan w spadku po Pana babci w 2019 roku), a w części zabudowanej Pana część stanowiła 6/8 (1/8 otrzymał Pan od taty w 2018 r. drogą darowizny, a 5/8 otrzymał Pan drogą spadku po babci), działka niezabudowana była troszkę większa od działki zabudowanej i podczas rozprawy sądowej w 2019 roku zostały przedstawione wartości tych nieruchomości i wtedy zapadła taka decyzja, że Pan przekazuje A.A. i B.B.

2/4 (50%) działki niezabudowanej, a oni dają Panu 2/8 (25%) udziałów w działce zabudowanej, na której Pan mieszkał, wtedy Pan stał się właścicielem działki zabudowanej, a oni w pełni właścicielem niezabudowanej. Wartości działek wynosiły tak, że wymiana udziałami odbyła się bez dopłat z niczyjej strony (25% udziałów w działce zabudowanej, którą otrzymał Pan od A.A. i B.B. miała tą samą wartość, co (50 % udziału w działce niezabudowanej którą Pan im przekazał). Nabył Pan w 2018 roku udział 1/4 od taty w drodze darowizny i udział 1/4 w drodze spadku po babci 2019 roku w działce niezabudowanej. Działka niezabudowana wchodziła w skład masy spadkowej po Pana babci.

Pytanie

Czy w związku ze sprzedażą niedokończonego domu jednorodzinnego (w stanie surowym otwartym) przed upływem okresu przedawnienia, utraci Pan prawo do ulgi mieszkaniowej z tytułu sprzedaży nieruchomości w lipcu 2021 r., skoro środki finansowe zostały w całości faktycznie wydane na budowę w terminie do 31 grudnia 2024 r., a do niedokończenia inwestycji i braku zamieszkania doszło z niezależnych od Pana przyczyn losowych?

Pana stanowisko w sprawie

W Pana ocenie, prawo do ulgi mieszkaniowej zostanie w pełni zachowane, a urząd skarbowy nie ma podstaw do żądania zwrotu podatku. Zgodnie z art. 21 ust. 1 pkt 131 ustawy o PIT, warunkiem zwolnienia jest wydatkowanie środków na cele mieszkaniowe w określonym terminie. Warunek ten został spełniony - środki zostały fizycznie wydane na budowę, co dokumentują imienne faktury VAT. Pojęcie „własnego celu mieszkaniowego” należy oceniać w momencie wydatkowania środków. W latach 2021-2024 Pana jedynym i realnym zamiarem było dokończenie budowy i zamieszkanie w tym domu.

Niedokończenie inwestycji i jej planowana sprzedaż w stanie surowym otwartym są wynikiem nagłego zdarzenia losowego (rozstania z narzeczoną), którego nie mógł Pan przewidzieć w momencie ponoszenia wydatków. Stanowisko to potwierdza utrwalona linia orzecznicza Naczelnego Sądu Administracyjnego (np. wyrok NSA o sygn. II FSK 1141/21), która wskazuje, że: „jeśli podatnik podjął realne działania i wydał środki, a cel nie został osiągnięty z przyczyn obiektywnych i niezależnych od niego, prawo do ulgi nie zostaje utracone.

Ustawa o PIT nie przewiduje sankcji utraty ulgi w sytuacji, gdy realizacja celu mieszkaniowego stała się niemożliwa wskutek nagłych zdarzeń życiowych." Ocena stanowiska Stanowisko, które przedstawił Pan we wniosku jest prawidłowe.

Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Zgodnie z art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 592 ze zm.): Opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

Źródła przychodów Stosownie do art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a-c omawianej ustawy: Źródłem przychodu jest odpłatne zbycie, z zastrzeżeniem ust. 2: a) nieruchomości lub ich części oraz udziału w nieruchomości, b) spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego lub użytkowego oraz prawa do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej, c) prawa wieczystego użytkowania gruntów, - jeżeli odpłatne zbycie nie następuje w wykonaniu działalności gospodarczej i zostało dokonane w przypadku odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych określonych w lit. a-c - przed upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie.

Powyższy przepis formułuje zasadę, że odpłatne zbycie nieruchomości, jej części, udziału w nieruchomości lub praw wymienionych w art. 10 ust. 1 pkt 8 ww. ustawy, przed upływem 5 lat liczonych od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie, wiąże się z obowiązkiem podatkowym w postaci zapłaty podatku dochodowego.

Tym samym, jeżeli odpłatne zbycie nieruchomości, jej części lub udziału w nieruchomości oraz ww. praw nastąpi po upływie pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie i nie następuje w ramach wykonywania działalności gospodarczej – nie jest źródłem przychodu w rozumieniu art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, a tym samym kwota uzyskana ze sprzedaży nieruchomości, jej części lub udziału w nieruchomości oraz ww. praw w ogóle nie podlega opodatkowaniu.

Zatem przychód z odpłatnego zbycia nieruchomości nie powstanie, jeżeli spełnione są łącznie dwa warunki: 1. odpłatne zbycie nieruchomości nie nastąpi w wykonaniu działalności gospodarczej (nie stanowi przedmiotu działalności gospodarczej) oraz 2. zostanie dokonane po upływie pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie. Wobec powyższego, w przypadku sprzedaży nieruchomości, jej części lub udziału w nieruchomości oraz praw określonych w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a-c ww. ustawy, decydujące znaczenie w kwestii opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych uzyskanego z tego tytułu dochodu ma moment i sposób ich nabycia.

Wyjaśnić należy, że ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych nie precyzuje pojęcia „nabycie”, a także nie wskazuje, czy ma to być nabycie odpłatne, czy nieodpłatne. Nie określa również na podstawie jakiej czynności prawnej bądź zdarzenia prawnego, może nastąpić nabycie nieruchomości, ich części oraz udziału w nieruchomości lub praw majątkowych.

Zatem, pojęcie to należy rozumieć szeroko, co oznacza, że z nabyciem nieruchomości lub praw majątkowych wymienionych w art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych mamy do czynienia z chwilą uzyskania prawa własności do nieruchomości lub tych praw, bez względu na charakter czynności prawnej, na podstawie której doszło do przysporzenia majątkowego w postaci własności rzeczy lub praw.

Interpretacja pojęcia „nabycie” została przedstawiona w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 3 listopada 2009 r., sygn. akt II FSK 1489/08, w którym Sąd stwierdził, że aby ustalić, jaka czynność prawna wyznacza początek biegu pięcioletniego terminu należy odwołać się do regulacji zawartych w prawie cywilnym. Według Kodeksu cywilnego nabycie jest to uzyskanie prawa własności rzeczy. Zatem, aktywa majątkowe ulegają zwiększeniu. Przez pojęcie „nabycie” użyte w art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych należy rozumieć każde zwiększenie aktywów majątku podatnika.

Odpłatne nabycie nieruchomości nabytej w drodze spadku Zgodnie z art. 10 ust. 5 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych: W przypadku odpłatnego zbycia, nabytych w drodze spadku, nieruchomości lub praw majątkowych, określonych w ust. 1 pkt 8 lit. a-c, okres, o którym mowa w tym przepisie, liczy się od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie tej nieruchomości lub nabycie prawa majątkowego przez spadkodawcę.

Z art. 10 ust. 5 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych wynika, że jeżeli nieruchomości lub prawa majątkowe określone przez art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a-c tej ustawy zostały nabyte w drodze spadku, to ich odpłatne zbycie (dokonane poza działalnością gospodarczą) stanowi przychód podlegający opodatkowaniu, jeżeli nastąpiło ono przed upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie tej nieruchomości bądź nabycie prawa majątkowego przez spadkodawcę.

Do wyliczenia 5-letniego okresu, od którego uzależnione jest opodatkowanie sprzedaży nieruchomości lub praw majątkowych nabytych w drodze spadku, wliczany jest zatem nie tylko okres posiadania nieruchomości (praw majątkowych) przez spadkobiercę, który dokonuje sprzedaży, ale także okres posiadania nieruchomości (praw majątkowych) przez spadkodawcę. Jeżeli od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie nieruchomości bądź nabycie prawa majątkowego przez spadkodawcę, do momentu odpłatnego zbycia nieruchomości (praw majątkowych) przez spadkobiercę upłynęło 5 lat – to sprzedaż nie podlega opodatkowaniu.

Do celów stosowania art. 10 ust. 5 ww. ustawy w przedmiotowej sprawie momentem nabycia nieruchomości/udziału w nieruchomości przez spadkodawcę, który te nieruchomości/udziały w nieruchomości nabył również w drodze spadku, jest moment nabycia tych nieruchomości/udziałów w nieruchomości zgodnie z przepisami Kodeksu cywilnego, tj. w chwili śmierci jego spadkodawcy/spadkodawców. Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych nie zawiera definicji pojęcia „spadek” ani też „nabycie w drodze spadku”, dlatego też zasadnym jest odwoływanie się do regulacji zawartych w ustawie z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 795.).

Zgodnie z art. 922 § 1 Kodeksu cywilnego: Prawa i obowiązki majątkowe zmarłego przechodzą z chwilą jego śmierci na jedną lub kilka osób stosownie do przepisów księgi niniejszej. W myśl art. 924 Kodeksu cywilnego: Spadek otwiera się z chwilą śmierci spadkodawcy. Zgodnie z art. 925 Kodeksu cywilnego: Spadkobierca nabywa spadek z chwilą otwarcia spadku. Stosownie do art. 1025 § 1 Kodeksu cywilnego: Sąd na wniosek osoby mającej w tym interes stwierdza nabycie spadku przez spadkobiercę. Notariusz na zasadach określonych w przepisach odrębnych sporządza akt poświadczenia dziedziczenia.

Powyższe oznacza, że z chwilą śmierci należące do spadkodawcy prawa i obowiązki stają się spadkiem, który podlega przepisom prawa spadkowego, a data śmierci (chwila śmierci) spadkodawcy ustala, kto staje się spadkobiercą oraz co wchodzi w skład masy spadkowej. Z kolei, postanowienie sądu o stwierdzeniu nabycia spadku lub akt poświadczenia dziedziczenia potwierdzają jedynie prawo spadkobiercy do tego spadku od momentu jego otwarcia.

Podkreślić więc należy, że w przypadku odpłatnego zbycia nieruchomości lub ich części oraz udziału w nieruchomości i praw majątkowych, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c) w związku z art. 10 ust. 5 ww. ustawy (czyli nabytych w drodze spadku), decydujące znaczenie w kwestii opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych ma forma prawna ich nabycia oraz moment nabycia przez spadkodawcę. Z opisu sprawy wynika, że Pana babcia zmarła w 2016 r., w wyniku czego nabył Pan w drodze spadku przypadające Panu po niej udziały w nieruchomościach.

Pana babcia kupiła nieruchomość w dniu 18 marca 1977 r. Nabył Pan udział w tej nieruchomości w spadku po babci zmarłej w 2016 r. W przypadku nieruchomości nabytych w drodze spadku dla ustalenia pięcioletniego terminu istotna pozostaje zatem data nabycia nieruchomości przez spadkodawcę. W niniejszej sprawie jest to 1977 rok. Pięcioletni termin, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 w związku z art. 10 ust. 5 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych należy zatem liczyć od końca 1977 r. Wobec czego termin upłynął z końcem 1982 r. Oznacza to, że dokonana przez Pana w dniu 29 lipca 2021 r. sprzedaż ww. udziału w nieruchomości nastąpiła po upływie tego terminu.

W konsekwencji sprzedaż udziału nabytego przez Pana w drodze spadku po babci nie stanowiła źródła przychodu podlegającego opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych, a uzyskany z tego tytułu dochód nie podlegał opodatkowaniu tym podatkiem. Nabycie udziałów w drodze darowizny Jak stanowi art. 888 § 1 Kodeksu cywilnego: Przez umowę darowizny darczyńca zobowiązuje się do bezpłatnego świadczenia na rzecz obdarowanego kosztem swojego majątku.

Zgodnie z prawem cywilnym darowizna dochodzi do skutku w drodze umowy jednostronnie zobowiązującej, której treścią jest zarówno zobowiązanie darczyńcy do spełnienia świadczenia pod tytułem darmym na rzecz obdarowanego, czyli do dokonania rozporządzenia i wydania przedmiotu darowizny, jak i oświadczenie obdarowanego o przyjęciu darowizny. Jeżeli przedmiotem darowizny jest nieruchomość, to umowa darowizny pod rygorem nieważności powinna mieć formę aktu notarialnego. Darowizna zgodnie z przepisami Kodeksu cywilnego jest zatem umową, której istotą jest bezpłatne świadczenie, które darczyńca wykonuje ze swego majątku na rzecz innej osoby.

Umowa darowizny prowadzi do przesunięcia określonego dobra majątkowego z majątku darczyńcy do majątku osoby obdarowanej. Samo zaś przesunięcie następuje zawsze pod tytułem darmym i podyktowane jest chęcią wzbogacenia obdarowanego. Tym samym, zawarcie umowy darowizny nieruchomości powoduje przejście jej własności na obdarowanego z chwilą zawarcia aktu notarialnego, w którym darczyńca daruje nieruchomość obdarowanemu, a obdarowany darowiznę przyjmuje. Zatem za datę nabycia nieruchomości, a odpowiednio udziału w nieruchomości, należy przyjąć dzień, w którym nastąpiła darowizna. Z opisu sprawy wynika, że w 2018 r. nabył Pan w drodze darowizny od ojca udział w nieruchomości.

Wobec powyższego, pięcioletni okres, po upływie którego odpłatne zbycie nieruchomości lub udziału w nieruchomości nie będzie stanowiło źródła przychodu podlegającego opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych, należy liczyć od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie tych udziałów, tj. od końca 2018 r. W przedmiotowej sprawie udział w nieruchomości został nabyty przez Pana w drodze darowizny w 2018 r. Pięcioletni termin należy zatem liczyć od końca 2018 r. Zatem odpłatne zbycie nieruchomości dokonane 29 lipca 2021 r. nastąpiło przed upływem pięcioletniego okresu, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Wobec powyższego, sprzedaż udziału w nieruchomości nabytego w darowiźnie stanowi źródło przychodu określone w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Nabycie udziałów na podstawie ugody sądowej Zgodnie z art. 195 Kodeksu cywilnego: Własność tej samej rzeczy może przysługiwać niepodzielnie kilku osobom (współwłasność). Współwłasność jest albo współwłasnością w częściach ułamkowych, albo współwłasnością łączną. Współwłasność łączną regulują przepisy dotyczące stosunków, z których ona wynika.

W myśl art. 196 Kodeksu cywilnego: § 1. Współwłasność jest albo współwłasnością w częściach ułamkowych, albo współwłasnością łączną. § 2. Współwłasność łączną regulują przepisy dotyczące stosunków, z których ona wynika. Do współwłasności w częściach ułamkowych stosuje się przepisy niniejszego działu. Zatem do współwłasności w częściach ułamkowych stosuje się przepisy Działu IV Księgi drugiej Kodeksu cywilnego. Istota współwłasności polega na tym, że współwłaścicielom przysługują części wspólnego prawa własności (tzw. udziały), którymi mogą swobodnie rozporządzać.

Dopóki więc istnieje współwłasność można mówić tylko o istnieniu udziałów w tym prawie, o ich nabywaniu i zbywaniu, a nie o prawie do części rzeczy, o jej zbywaniu bądź nabywaniu w częściach. Współwłaściciele mają swoje udziały w prawie, ale nie w rzeczy. Będąca przedmiotem współwłasności rzecz jest niepodzielna i każdemu ze współwłaścicieli przysługuje prawo do całej rzeczy w trakcie trwania współwłasności, a nie jedynie do jej części określonej wielkością jego udziału. Każdy ze współwłaścicieli ma jednakowe prawo do całej rzeczy, ograniczone jedynie takim samym prawem pozostałych współwłaścicieli.

Zgodnie bowiem z art. 206 ww. Kodeksu: Każdy ze współwłaścicieli jest uprawniony do współposiadania rzeczy wspólnej oraz do korzystania z niej w takim zakresie, jaki daje się pogodzić ze współposiadaniem i korzystaniem z rzeczy przez pozostałych współwłaścicieli. Natomiast w myśl art. 210 § 1 Kodeksu cywilnego: Każdy ze współwłaścicieli może żądać zniesienia współwłasności. Uprawnienie to może być wyłączone przez czynność prawną na czas nie dłuższy niż lat pięć. Jednakże w ostatnim roku przed upływem zastrzeżonego terminu dopuszczalne jest jego przedłużenie na dalsze lat pięć; przedłużenie można ponowić.

Przez zniesienie współwłasności rozumie się likwidację łączącego współwłaścicieli stosunku prawnego, która następuje w drodze umowy lub orzeczenia sądu. Stosownie do art. 211 Kodeksu cywilnego: Każdy ze współwłaścicieli może żądać, ażeby zniesienie współwłasności nastąpiło przez podział rzeczy wspólnej, chyba że podział byłby sprzeczny z przepisami ustawy lub ze społeczno-gospodarczym przeznaczeniem rzeczy albo że pociągałby za sobą istotną zmianę rzeczy lub znaczne zmniejszenie jej wartości. Zgodnie z art. 212 § 1 i § 2 Kodeksu cywilnego: § 1. Jeżeli zniesienie współwłasności następuje na mocy orzeczenia sądu, wartość poszczególnych udziałów może być wyrównana przez dopłaty pieniężne.

Przy podziale gruntu sąd może obciążyć poszczególne części potrzebnymi służebnościami gruntowymi. § 2. Rzecz, która nie daje się podzielić, może być przyznana stosownie do okoliczności jednemu ze współwłaścicieli z obowiązkiem spłaty pozostałych albo sprzedana stosownie do przepisów kodeksu postępowania cywilnego. Z powyższych przepisów wynika, że zniesienie współwłasności może nastąpić przez podział rzeczy wspólnej, a gdy rzeczy nie da się podzielić, przez przyznanie rzeczy jednemu ze współwłaścicieli z obowiązkiem spłaty pozostałych bądź przez podział cywilny, polegający na sprzedaży rzeczy wspólnej i podziale uzyskanej ceny stosownie do wielkości udziałów współwłaścicieli.

Jeżeli zniesienie współwłasności następuje przez podział rzeczy wspólnej, to co do zasady dokonuje się jej podziału na tyle części ilu jest współwłaścicieli z uwzględnieniem wartości udziałów posiadanych przed zniesieniem współwłasności. W przypadku różnicy pomiędzy wartością utworzonych części rzeczy a wielkością udziałów, wartość poszczególnych udziałów może być wyrównana przez dopłaty pieniężne. Punktem wyjścia do obliczenia podstawy opodatkowania jest wartość rynkowa zbywanych udziałów w składnikach majątkowych.

Zgodnie z teorią prawa rzeczowego przyznanie danej osobie na wyłączną własność rzeczy w drodze zniesienia współwłasności, podziału majątku wspólnego czy działu spadku, jest nabyciem tych rzeczy.

Natomiast, biorąc pod uwagę przyjętą linię orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego, nabyciem rzeczy w rozumieniu art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych nie jest przyznanie jej na wyłączną własność jednemu ze współwłaścicieli w wyniku podziału, jeśli: · podział taki jest ekwiwalentny w naturze i nie towarzyszą mu spłaty i dopłaty lub · wartość otrzymanej przez daną osobę rzeczy w wyniku dokonanego podziału mieści się w udziale, jaki przysługiwał jej w majątku wspólnym. Jeżeli spełnione są wymienione wyżej warunki, podział majątku nie może być rozpatrywany w kategoriach nabycia.

W takiej sytuacji za datę nabycia nieruchomości uznać należy datę pierwotnego nabycia udziału w nieruchomości. Natomiast, jeżeli udział danej osoby ulega powiększeniu (nawet bez spłat i dopłat) to traktowany jest w kategorii nabycia, ponieważ w ten sposób ulega powiększeniu zarówno zakres władztwa tej osoby nad rzeczą (nieruchomością), jak i stan jej majątku osobistego. Tak więc, co do zasady, zniesienie współwłasności jest formą nowego nabycia wówczas, gdy w wyniku tego zniesienia podatnik otrzymuje nieruchomość, której wartość po dokonanym podziale przekracza wartość udziału jaki pierwotnie podatnikowi przysługiwał.

Przy czym mówiąc o powiększeniu udziału należy mieć na uwadze wartość otrzymanej przez daną osobę rzeczy, a nie wielkość czy ilość rzeczy jakie przypadną danej osobie w wyniku zniesienia współwłasności. Jak wynika z opisu sprawy przysługiwał Panu udział 2/4 w działce niezabudowanej oraz udział 6/8 w działce zabudowanej. Udział 2/4 w działce niezabudowanej obejmował udział 1/4 nabyty w 2018 r. w drodze darowizny od ojca oraz udział 1/4 nabyty w drodze spadku po babci. Natomiast udział 6/8 w działce zabudowanej obejmował udział 1/8 nabyty w 2018 r. w drodze darowizny od ojca oraz udział 5/8 nabyty w drodze spadku po babci.

Pozostały udział 2/8 w działce zabudowanej przysługiwał rodzeństwu Pana ojca, tj. A.A. i B.B., którzy udział ten nabyli w spadku po swoim ojcu. We wrześniu 2019 r. zawarł Pan z A.A. i B.B. ugodę sądową, na mocy której dokonano wymiany udziałów w następujący sposób: udział 2/4 w działce niezabudowanej został przekazany A.A. i B.B., A.A. i B.B. przekazali Panu udział 2/8 w działce zabudowanej, żadna ze stron nie dokonywała na rzecz drugiej strony spłat ani dopłat. Przed zawarciem ugody ustalono wartości obu nieruchomości oraz wartości poszczególnych udziałów. Ustalono, że wartość udziału 2/4 w działce niezabudowanej odpowiadała wartości udziału 2/8 w działce zabudowanej.

W konsekwencji zniesienie współwłasności miało charakter ekwiwalentny. Pan, przekazując A.A. i B.B. udział 2/4 w działce niezabudowanej, otrzymał w zamian udział 2/8 w działce zabudowanej o takiej samej wartości ekonomicznej. Nie doszło zatem do zwiększenia wartości Pana majątku. Czynność ta doprowadziła jedynie do zmiany rodzaju składnika majątkowego przypadającego Panu w ramach przysługującego Panu prawa współwłasności. W miejsce udziału w działce niezabudowanej otrzymał Pan udział w działce zabudowanej o odpowiadającej wartości.

Brak jest zatem podstaw do przyjęcia, że udział 2/8 w działce zabudowanej został nabyty przez Pana w 2019 r. w rozumieniu art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Samo formalne przeniesienie udziału 2/8 w działce zabudowanej na Pana w wyniku ugody sądowej nie oznacza nowego nabycia, skoro w ramach tej samej czynności przekazał Pan składnik majątkowy o takiej samej wartości. Dla celów ustalenia pięcioletniego terminu należy zatem uwzględnić pierwotne tytuły nabycia poszczególnych składników majątkowych, a nie datę dokonania wymiany udziałów.

Zatem nieruchomość, którą sprzedał Pan w 2021 r. nabył Pan częściowo w drodze spadku po babci i częściowo w drodze darowizny od ojca. Skutki podatkowe sprzedaży nieruchomości w 2021 r. W zakresie udziału nabytego przez Pana w drodze spadku po babci zastosowanie znajduje art. 10 ust. 5 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Ponieważ babcia nabyła nieruchomość 18 marca 1977 r., pięcioletni termin dla udziału należącego do babci należy liczyć od końca 1977 r. Termin ten upłynął z końcem 1982 r. Sprzedaż tego udziału w 2021 r. nastąpiła zatem po upływie pięcioletniego terminu i nie stanowiła źródła przychodu podlegającego opodatkowaniu.

Natomiast sprzedaż udziału w nieruchomości nabytego w darowiźnie nastąpiła przed upływem pięciu lat, licząc od końca 2018 roku, i w tej części stanowiła źródło przychodu określone w art. 10 ust. 1 pkt 8 ww. ustawy. Dochód z odpłatnego zbycia wskazanego ww. udziału podlega zatem opodatkowaniu 19% podatkiem dochodowym od osób fizycznych na zasadach określonych w art. 30e ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. W myśl art. 30e ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych: Od dochodu z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw określonych w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a-c podatek dochodowy wynosi 19% podstawy obliczenia podatku.

Stosownie do art. 30e ust. 2 tej ustawy: Podstawą obliczenia podatku, o której mowa w ust. 1, jest dochód stanowiący różnicę pomiędzy przychodem z odpłatnego zbycia nieruchomości lub praw określonym zgodnie z art. 19, a kosztami ustalonymi zgodnie z art. 22 ust. 6c i 6d, powiększoną o sumę odpisów amortyzacyjnych, o których mowa w art. 22h ust. 1 pkt 1, dokonanych od zbywanych nieruchomości lub praw. Przy czym, w myśl art. 19 ust. 1 ww. ustawy: Przychodem z odpłatnego zbycia nieruchomości lub praw majątkowych oraz innych rzeczy, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8, jest ich wartość wyrażona w cenie określonej w umowie, pomniejszona o koszty odpłatnego zbycia.

Jeżeli jednak cena, bez uzasadnionej przyczyny, znacznie odbiega od wartości rynkowej tych rzeczy lub praw, przychód ten określa organ podatkowy w wysokości wartości rynkowej. Przepis art. 14 ust. 1 zdanie drugie stosuje się odpowiednio. Zgodnie z powyższym, przychodem z odpłatnego zbycia jest wartość wyrażona w cenie określonej w umowie, o ile odpowiada wartości rynkowej, pomniejszona o koszty odpłatnego zbycia.

Pojęcie kosztów odpłatnego zbycia nie zostało przez ustawodawcę zdefiniowane w ustawie, należy zatem stosować językowe rozumienie tego wyrażenia, zgodnie z którym za koszty odpłatnego zbycia nieruchomości lub praw majątkowych uważa się wszystkie wydatki poniesione przez zbywającego, które są konieczne, aby transakcja mogła dojść do skutku (wszystkie niezbędne wydatki bezpośrednio związane z tą czynnością). Można do takich kosztów zaliczyć np.: koszty wyceny sprzedawanej nieruchomości przez rzeczoznawcę majątkowego, koszty pośrednictwa w sprzedaży nieruchomości, wydatki związane ze sporządzeniem przez notariusza umowy cywilnoprawnej, koszty i opłaty sądowe, o ile były ponoszone przez zbywcę.

Pomiędzy tymi wydatkami, a dokonanym zbyciem musi istnieć związek przyczynowo-skutkowy. Ustalenie kosztów uzyskania przychodu z tytułu odpłatnego zbycia odbywa się natomiast zgodnie z art. 22 ust. 6c lub 6d ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, w zależności od tego, czy zbywaną nieruchomość lub prawo nabyto odpłatnie, czy nieodpłatnie.

W myśl art. 22 ust. 6c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych: Koszty uzyskania przychodu z tytułu odpłatnego zbycia, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a-c, z zastrzeżeniem ust. 6d, stanowią udokumentowane koszty nabycia lub udokumentowane koszty wytworzenia, powiększone o udokumentowane nakłady, które zwiększyły wartość rzeczy i praw majątkowych, poczynione w czasie ich posiadania.

Zgodnie natomiast z art. 22 ust. 6d tej ustawy: Za koszty uzyskania przychodu z tytułu odpłatnego zbycia, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a-c, nabytych w drodze spadku, darowizny lub w inny nieodpłatny sposób, uważa się udokumentowane nakłady, które zwiększyły wartość rzeczy i praw majątkowych, poczynione w czasie ich posiadania oraz kwotę zapłaconego podatku od spadków i darowizn w takiej części, w jakiej wartość zbywanej rzeczy lub prawa przyjęta do opodatkowania podatkiem od spadków i darowizn odpowiada łącznej wartości rzeczy i praw majątkowych przyjętej do opodatkowania podatkiem od spadków i darowizn.

Do kosztów uzyskania przychodu z tytułu odpłatnego zbycia nieruchomości i praw, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a-c, nabytych w drodze spadku zalicza się również udokumentowane koszty nabycia lub wytworzenia poniesione przez spadkodawcę oraz przypadające na podatnika ciężary spadkowe, w takiej części, w jakiej wartość zbywanej rzeczy lub zbywanego prawa odpowiada łącznej wartości rzeczy i praw majątkowych nabytych przez podatnika.

Przez ciężary spadkowe, o których mowa w zdaniu drugim, rozumie się spłacone przez podatnika długi spadkowe, zaspokojone roszczenia o zachowek oraz wykonane zapisy zwykłe i polecenia, również w przypadku, gdy podatnik spłacił długi spadkowe, zaspokoił roszczenia o zachowek lub wykonał zapisy zwykłe i polecenia po dokonaniu odpłatnego zbycia, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a-c. Stosownie do art. 22 ust. 6e ww. ustawy: Wysokość nakładów, o których mowa w ust. 6c i 6d, ustala się na podstawie faktur VAT w rozumieniu przepisów o podatku od towarów i usług oraz dokumentów stwierdzających poniesienie opłat administracyjnych.

W świetle art. 30e ust. 4 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych: Po zakończeniu roku podatkowego podatnik jest obowiązany w zeznaniu podatkowym, o którym mowa w art. 45 ust. 1a pkt 3 (PIT-39), wykazać: 1. dochody uzyskane w roku podatkowym z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych określonych w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a-c i obliczyć należny podatek dochodowy od dochodu, do którego nie ma zastosowania art. 21 ust. 1 pkt 131, lub 2. dochody, o których mowa w art. 21 ust. 1 pkt 131. Na mocy art. 30e ust. 5 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych: Dochodu z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych określonych w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a-c nie łączy się z dochodami (przychodami) z innych źródeł.

Art. 30e ust. 7 ww. ustawy stanowi, że: W przypadku niewypełnienia warunków określonych w art. 21 ust. 1 pkt 131 podatnik jest obowiązany do złożenia korekty zeznania, o którym mowa w art. 45 ust. 1a pkt 3, i do zapłaty podatku wraz z odsetkami za zwłokę; odsetki nalicza się od następnego dnia po upływie terminu płatności, o którym mowa w art. 45 ust. 4 pkt 4, do dnia zapłaty podatku włącznie.

Ponadto art. 45 ust. 1a pkt 3 ww. ustawy wskazuje, że: W terminie określonym w ust. 1 podatnicy są obowiązani składać urzędom skarbowym odrębne zeznania, według ustalonych wzorów, o wysokości osiągniętego w roku podatkowym dochodu (poniesionej straty) z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych opodatkowanych na zasadach określonych w art. 30e.

W konsekwencji, w przypadku sprzedaży udziałów nabytych w drodze darowizny w 2018 r., podstawę opodatkowania stanowi dochód ustalony jako różnica pomiędzy przychodem uzyskanym z odpłatnego zbycia udziałów, określonym zgodnie z art. 19 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, a kosztami uzyskania przychodu określonymi zgodnie z art. 22 ust. 6d ww. ustawy. Należy zatem uznać, że odpłatne zbycie w dniu 29 lipca 2021 r. udziału w wysokości 1/4 w działce niezabudowanej oraz udziału w wysokości 1/8 w działce zabudowanej, nabytych w drodze darowizny od ojca w 2018 r., nastąpiło przed upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło ich nabycie.

Tym samym sprzedaż tych udziałów podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych na zasadach określonych w art. 30e ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Zwolnienie w związku z realizacją własnego celu mieszkaniowego Dochód ze sprzedaży nieruchomości podlegający opodatkowaniu na podstawie art. 30e ww. ustawy może korzystać ze zwolnienia określonego w art. 21 ust. 1 pkt 131 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Zgodnie z art. 21 ust. 1 pkt 131 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych: Wolne od podatku dochodowego są dochody z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych, o których mowa w art. 30e, w wysokości, która odpowiada iloczynowi tego dochodu i udziału wydatków poniesionych na własne cele mieszkaniowe w przychodzie z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych, jeżeli począwszy od dnia odpłatnego zbycia, nie później niż w okresie trzech lat od końca roku podatkowego, w którym nastąpiło odpłatne zbycie, przychód uzyskany ze zbycia tej nieruchomości lub tego prawa majątkowego został wydatkowany na własne cele mieszkaniowe; udokumentowane wydatki poniesione na te cele uwzględnia się do wysokości przychodu z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych.

Cele mieszkaniowe, których sfinansowanie przychodem z odpłatnego zbycia nieruchomości lub praw majątkowych uprawnia do skorzystania ze zwolnienia z opodatkowania wymienione zostały w art. 21 ust. 25 pkt 1 ww. ustawy, i tak: Zgodnie z art. 21 ust. 25 pkt 1 ww. ustawy: Za wydatki poniesione na cele, o których mowa w ust. 1 pkt 131, uważa się wydatki poniesione na: a) nabycie budynku mieszkalnego, jego części lub udziału w takim budynku, lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość lub udziału w takim lokalu, a także na nabycie gruntu lub udziału w gruncie albo prawa użytkowania wieczystego gruntu lub udziału w takim prawie, związanych z tym budynkiem lub lokalem, b) nabycie spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego lub udziału w takim prawie, prawa do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej lub udziału w takim prawie, c) nabycie gruntu pod budowę budynku mieszkalnego lub udziału w takim gruncie, prawa użytkowania wieczystego takiego gruntu lub udziału w takim prawie, w tym również z rozpoczętą budową budynku mieszkalnego, oraz nabycie innego gruntu lub udziału w gruncie, prawa użytkowania wieczystego gruntu lub udziału w takim prawie, jeżeli w okresie, o którym mowa w ust. 1 pkt 131, grunt ten zmieni przeznaczenie na grunt pod budowę budynku mieszkalnego, d) budowę, rozbudowę, nadbudowę, przebudowę lub remont własnego budynku mieszkalnego, jego części lub własnego lokalu mieszkalnego, e) rozbudowę, nadbudowę, przebudowę lub adaptację na cele mieszkalne własnego budynku niemieszkalnego, jego części, własnego lokalu niemieszkalnego lub własnego pomieszczenia niemieszkalnego - położonych w państwie członkowskim Unii Europejskiej lub w innym państwie należącym do Europejskiego Obszaru Gospodarczego albo w Konfederacji Szwajcarskiej.

W myśl art. 21 ust. 25a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych: Wydatki, o których mowa w ust. 25 pkt 1 lit. a-c, uznaje się za wydatki poniesione na cele mieszkaniowe, jeżeli przed upływem okresu, o którym mowa w ust. 1 pkt 131, nastąpiło nabycie własności rzeczy lub praw wymienionych w ust. 25 pkt 1 lit. a-c, w związku z którymi podatnik ponosił wydatki na nabycie.

W myśl art. 21 ust. 26 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych: Przez własny budynek, lokal lub pomieszczenie, o których mowa w ust. 25 pkt 1 lit. d) i e), rozumie się budynek, lokal lub pomieszczenie stanowiące własność lub współwłasność podatnika lub do którego podatnikowi przysługuje spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu, prawo do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej lub udział w takich prawach.

Według art. 21 ust. 27 cytowanej ustawy: W przypadku ponoszenia wydatków na cele mieszkaniowe w innym niż Rzeczpospolita Polska państwie członkowskim Unii Europejskiej lub w innym państwie należącym do Europejskiego Obszaru Gospodarczego albo w Konfederacji Szwajcarskiej, zwolnienie, o którym mowa w ust. 1 pkt 131, stosuje się pod warunkiem istnienia podstawy prawnej wynikającej z umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania lub innych ratyfikowanych umów międzynarodowych, których stroną jest Rzeczpospolita Polska, do uzyskania przez organ podatkowy informacji podatkowych od organu podatkowego państwa, na którego terytorium podatnik ponosi wydatki na cele mieszkaniowe.

Natomiast stosownie do art. 21 ust. 28 ww. ustawy: Za wydatki, o których mowa w ust. 25, nie uważa się wydatków poniesionych na: 1) nabycie gruntu lub udziału w gruncie, prawa wieczystego użytkowania gruntu lub udziału w takim prawie, budynku, jego części lub udziału w budynku, lub 2) budowę, rozbudowę, nadbudowę, przebudowę, adaptację lub remont budynku albo jego części - przeznaczonych na cele rekreacyjne.

Z kolei jak stanowi art. 21 ust. 30 ww. ustawy: Przepis ust. 1 pkt 131 nie ma zastosowania do tej części wydatków, o których mowa w ust. 25 pkt 2, które podatnik uwzględnił korzystając z ulg podatkowych, w rozumieniu Ordynacji podatkowej, przy opodatkowaniu podatkiem dochodowym oraz do tej części wydatków, o których mowa w ust. 25 pkt 2, którymi sfinansowane zostały wydatki określone w ust. 25 pkt 1, uwzględnione przez podatnika korzystającego z ulg podatkowych, w rozumieniu Ordynacji podatkowej, przy opodatkowaniu podatkiem dochodowym.

Katalog wydatków stanowiących „własne cele mieszkaniowe” podatnika wymieniony w art. 21 ust. 25 ustawy ma charakter zamknięty - jest to wyliczenie enumeratywne. Ustawodawca formułując zwolnienie przedmiotowe w sposób jednoznaczny wskazał realizację celów mieszkaniowych, które pozwalają na skorzystanie ze zwolnienia z opodatkowania dochodu ze sprzedaży. Zawarte w tym artykule wyliczenie wydatków mieszkaniowych ma zatem charakter wyczerpujący. Tylko realizacja w wymaganym terminie celów w nim wymienionych pozwala na zwolnienie z opodatkowania dochodu uzyskanego ze sprzedaży nieruchomości.

Zgodnie z powyższym wolne od podatku dochodowego są dochody z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych w wysokości odpowiadającej iloczynowi tego dochodu oraz udziału wydatków poniesionych na własne cele mieszkaniowe w przychodzie z odpłatnego zbycia, jeżeli począwszy od dnia odpłatnego zbycia, nie później jednak niż w okresie trzech lat od końca roku podatkowego, w którym nastąpiło odpłatne zbycie, przychód uzyskany ze zbycia został wydatkowany na własne cele mieszkaniowe. Jednym z celów mieszkaniowych jest, zgodnie z art. 21 ust. 25 pkt 1 ww. ustawy, nabycie gruntu pod budowę budynku mieszkalnego oraz budowa własnego budynku mieszkalnego.

W przedstawionym stanie faktycznym środki uzyskane ze sprzedaży nieruchomości w dniu 29 lipca 2021 r. zostały przeznaczone na zakup działki budowlanej oraz rozpoczęcie i prowadzenie budowy własnego domu jednorodzinnego. Wydatki na realizację inwestycji były ponoszone od 2021 r. do 31 grudnia 2024 r., a więc w ustawowym terminie trzech lat liczonym od końca roku podatkowego, w którym nastąpiła sprzedaż. W konsekwencji wydatki poniesione na zakup działki budowlanej oraz budowę własnego budynku mieszkalnego mogą zostać uwzględnione przy ustalaniu zakresu zwolnienia określonego w art. 21 ust. 1 pkt 131 ww. ustawy, w zakresie, w jakim zostały faktycznie poniesione na własne cele mieszkaniowe.

Niedokończenie budowy i brak zamieszkania Przepisy ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych nie uzależniają zastosowania zwolnienia od ukończenia budynku mieszkalnego i zamieszkania w nim w terminie trzech lat od końca roku podatkowego, w którym nastąpiło odpłatne zbycie. Istotne jest natomiast faktyczne poniesienie wydatków na realizację własnego celu mieszkaniowego oraz rzeczywisty związek tych wydatków z realizowaną inwestycją. W przedstawionym stanie faktycznym inwestycja była rzeczywiście realizowana, a środki uzyskane ze sprzedaży nieruchomości zostały przeznaczone na zakup działki oraz budowę własnego domu jednorodzinnego.

Okoliczność, że budowa nie została ukończona, a budynek nie został zamieszkany, nie pozbawia Pana sama w sobie prawa do zwolnienia, jeżeli z całokształtu okoliczności wynika, że inwestycja była rzeczywiście realizowana w celu zaspokojenia jego własnych potrzeb mieszkaniowych, a niedokończenie inwestycji i brak zamieszkania wynikały z niezależnych od niego przyczyn losowych. Przepisy ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych nie uzależniają zastosowania zwolnienia, o którym mowa w art. 21 ust. 1 pkt 131 tej ustawy, od ukończenia budynku mieszkalnego i faktycznego zamieszkania w nim w terminie trzech lat od końca roku podatkowego, w którym nastąpiło odpłatne zbycie nieruchomości.

Ustawodawca nie określił bowiem szczegółowych wymogów dotyczących stopnia zaawansowania inwestycji ani obowiązku zamieszkania w wybudowanym budynku w tym terminie. Istotne znaczenie ma natomiast rzeczywiste przeznaczenie środków uzyskanych ze sprzedaży nieruchomości na realizację własnych celów mieszkaniowych oraz faktyczne poniesienie wydatków na ten cel w ustawowym terminie. W przedstawionej sprawie środki uzyskane ze sprzedaży nieruchomości w dniu 29 lipca 2021 r. przeznaczył Pan na zakup działki budowlanej oraz rozpoczęcie i prowadzenie budowy własnego domu jednorodzinnego.

Wydatki związane z realizacją inwestycji były ponoszone od 2021 r. do 31 grudnia 2024 r., a więc w terminie przewidzianym w art. 21 ust. 1 pkt 131 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Należy zatem uwzględnić fakt, że inwestycja była rzeczywiście realizowana, a uzyskane środki zostały przeznaczone na zakup działki oraz budowę domu mającego służyć zaspokojeniu własnych potrzeb mieszkaniowych. Nie można przy tym pomijać okoliczności życiowych, które mogą wpływać na możliwość ukończenia inwestycji i zamieszkania w wybudowanym budynku. Sam fakt, że budowa nie została zakończona, a budynek nie został zamieszkany, nie przesądza automatycznie o utracie prawa do zwolnienia podatkowego.

Ocena spełnienia warunków zwolnienia powinna być dokonywana z uwzględnieniem całokształtu okoliczności sprawy, w szczególności rzeczywistego zamiaru zaspokojenia własnych potrzeb mieszkaniowych, faktycznego przebiegu inwestycji oraz przyczyn, dla których budowa nie została ukończona i nie doszło do zamieszkania w domu. Pana stanowisko jest prawidłowe.

Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia Interpretacja dotyczy stanu faktycznego, który Pan przedstawił i stanu prawnego, który obowiązywał w dacie zaistnienia zdarzenia. Interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, gdy rzeczywisty stan faktyczny sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie z opisem stanu faktycznego podanym przez Pana w złożonym wniosku. Rolą postępowania w sprawie wydania indywidualnej interpretacji przepisów podatkowych nie jest ustalanie, czy przedstawiony we wniosku opis zdarzenia jest zgodny ze stanem rzeczywistym. Ustalenie stanu rzeczywistego stanowi domenę ewentualnego postępowania podatkowego.

To na podatniku ciąży obowiązek udowodnienia w toku tego postępowania okoliczności faktycznych, z których wywodzi on dla siebie korzystne skutki prawne. Odnosząc się do powołanego przez Pana wyroku sądu wskazuję, że dotyczy on konkretnej, indywidualnej sprawy, osadzonej w określonym stanie faktycznym (zdarzeniu przyszłym) i jest wiążący tylko w tej sprawie. Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji · Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz.U. z 2026 r. poz. 622 ze zm.).

Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Pana sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego i zastosuje się Pan do interpretacji. · Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej: Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej: 1) z zastosowaniem art. 119a; 2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług; 3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści. · Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej: Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.

Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Ma Pan prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w (...). Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz.U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”). Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA): · w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art.

47 § 1 PPSA), albo · w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA). Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA). Podstawa prawna dla wydania interpretacji Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.

Treść dosłownie; przetworzyliśmy: podział na sekcje i akapity, linki do przepisów, wyróżnienia i zakrycie numerów PESEL, dowodów, paszportów i rachunków, których anonimizacja u wydawcy nie objęła.