Spis treści ustawy
Art. 103 § 3 Kodeks postępowania cywilnego
zmieniony Obecne brzmienie obowiązuje od 1.03.2026 (Dz.U. 2025 poz. 1172).
Co się zmieniło
… niezgodnych z prawdą, zatajenia lub opóźnionego powołania dowodów, a także oczywiście nieuzasadnionej odmowy poddania się mediacji.
§ 3. Jeżeli strona:
1) pomimo wezwania do osobistego stawiennictwa … w czynności sądu i nie usprawiedliwiła swego niestawiennictwa,1¹) bez uzasadnionej przyczyny odmówiła poddania się mediacji,
2) w toku postępowania bez usprawiedliwienia nie stawiła się na …
Aktualne brzmienie
§ 3.Jeżeli strona:
1)pomimo wezwania do osobistego stawiennictwa nie stawiła się w celu udziału w czynności sądu i nie usprawiedliwiła swego niestawiennictwa,
1¹)bez uzasadnionej przyczyny odmówiła poddania się mediacji,
2)w toku postępowania bez usprawiedliwienia nie stawiła się na posiedzenie mediacyjne pomimo wcześniejszego wyrażenia zgody na mediację
–sąd może, niezależnie od wyniku sprawy, włożyć na tę stronę obowiązek zwrotu kosztów w części wyższej, niż nakazywałby to wynik sprawy, a nawet zwrotu kosztów w całości.
Tekst ujednolicony ISAP, stan prawny na 9.10.2026, tekst z 18.08.2026. Wiążący jest tekst ogłoszony w Dzienniku Ustaw: oficjalny PDF ↗, otwórz w wyszukiwarce, zgłoś błąd.
Powiązane przepisy
- art. 103 § 1 zasada ogólnaNiezależnie od wyniku sprawy sąd może włożyć na stronę lub interwenienta obowiązek zwrotu kosztów, wywołanych ich niesumiennym lub oczywiście niewłaściwym postępowaniem.
Orzeczenia i interpretacje 22
Powołują ten przepis: 22 orzeczeń sądów powszechnych, SN i TK (SAOS); najnowsze. Sąd Najwyższy tylko do 2016 r.; orzeczenia sądów administracyjnych dochodzą stopniowo, od najnowszych.
- Postanowienie SR w Giżycku z 9 kwietnia 2026 r., I Ns 114/25
- Wyrok SR Szczecin-Prawobrzeże i Zachód w Szczecinie z 19 stycznia 2026 r., II C 2623/19
- Wyrok SR dla Wrocławia-Śródmieścia we Wrocławiu z 5 grudnia 2025 r., IV P 1625/24
- Uzasadnienie SO we Włocławku z 16 kwietnia 2025 r., I Ca 98/24
- Zarządzenie SO w Łodzi z 10 stycznia 2025 r., II C 1977/19
- Wyrok SR w Przysusze z 3 września 2024 r., I C 88/22
- Wyrok SR w Częstochowie z 29 listopada 2023 r., I C 1594/23
- Wyrok SA w Łodzi z 9 listopada 2023 r., I ACa 1538/22
- Wyrok SR Szczecin-Centrum w Szczecinie z 23 marca 2023 r., III C 617/22
- Uzasadnienie SO w Łodzi z 27 września 2022 r., III Ca 2521/21
Wszystkie (22) z filtrami według źródła, roku i sądu, szukaj w ich treści
Historia zmian
5 brzmień, obecne od 1.03.2026
… niezgodnych z prawdą, zatajenia lub opóźnionego powołania dowodów, a także oczywiście nieuzasadnionej odmowy poddania się mediacji.
§ 3. Jeżeli strona:
1) pomimo wezwania do osobistego stawiennictwa … w czynności sądu i nie usprawiedliwiła swego niestawiennictwa,1¹) bez uzasadnionej przyczyny odmówiła poddania się mediacji,
2) w toku postępowania bez usprawiedliwienia nie stawiła się na …
… a także oczywiście nieuzasadnionej odmowy poddania się mediacji.
§ 3. Jeżeli strona:
1) pomimo wezwania do osobistego stawiennictwa nie stawiła się w celu udziału w czynności sądu i nie usprawiedliwiła swego niestawiennictwa,
2) w toku postępowania bez usprawiedliwienia nie stawiła się na posiedzenie mediacyjne pomimo wcześniejszego wyrażenia zgody na mediację
– sąd może, niezależnie od wyniku sprawy, włożyć na tę stronę obowiązek zwrotu kosztów w części wyższej, niż nakazywałby to wynik sprawy, a nawet zwrotu kosztów w całości.
§ 4. O możliwości tej sąd poucza strony przy wezwaniu do osobistego stawiennictwa lub przy skierowaniu stron do mediacji.
… z prawdą, zatajenia lub opóźnionego powołania dowodów, a także nieusprawiedliwionejoczywiście nieuzasadnionej odmowy poddania się mediacji, na którą strona uprzednio wyraziła zgodę.
… ich niesumiennym lub oczywiście niewłaściwym postępowaniem.
§ 2. Dotyczy toPrzepis § 1 dotyczyzwłaszcza kosztów powstałych wskutek uchylenia się od wyjaśnień lub … niezgodnych z prawdą, zatajenia lub opóźnionego powołania dowodów, a także nieusprawiedliwionej odmowy poddania się mediacji, na którą strona uprzednio wyraziła zgodę.