Prosto w prawo Dla profesjonalistyPro

Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnegoz 13 września 2013 r., sygn. akt I OSK 764/12

prawomocnyRozstrzygnięcie: za organemTekst u wydawcy: CBOSA

Metryka

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Skład
Przewodniczący: Sędzia NSA Maciej Dybowski Sędziowie NSA Marzenna Linska-Wawrzon del. WSA Iwona Kosińska (spr.)
asystent sędziego Anna Dziosa-Płudowska protokolant
Rozpoznanie
w dniu 13 września 2013 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej S. V. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością spółki komandytowo akcyjnej w J.
Od orzeczenia
od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 1 grudnia 2011 r. sygn. akt II SA/Sz 684/11
Sprawa
w sprawie ze skargi S. V. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością spółki komandytowo akcyjnej w J. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] maja 2011 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia wysokości odszkodowania z tytułu wygaśnięcia prawa użytkowania wieczystego

Sentencja

  1. oddala skargę kasacyjną

Uzasadnienie

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie wyrokiem z dnia 1 grudnia 2011 r. sygn. akt II SA/Sz 684/11, po rozpatrzeniu skargi [...] Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością Spółki [...] z siedzibą w J. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] maja 2011 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia wysokości odszkodowania z tytułu wygaśnięcia prawa użytkowania wieczystego, oddalił skargę.

W uzasadnieniu wyroku Wojewódzki Sąd Administracyjny przedstawił następujący stan faktyczny sprawy:

Starosta [...] decyzją z dnia [...] kwietnia 2011 r., po ponownym rozpatrzeniu sprawy wszczętej z urzędu w dniu [...] marca 2010 r. dotyczącej ustalenia wysokości odszkodowania z tytułu wygaśnięcia prawa użytkowania wieczystego przysługującego [...] Sp. z o.o. do nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...] o powierzchni 0,[...] ha, położonej w K., przejętej na rzecz Gminy Miasta [...] z mocy prawa na podstawie decyzji Starosty [...] z dnia [...] grudnia 2009 r. zezwalającej na realizację inwestycji drogowej polegającej na budowie drogi wraz z infrastrukturą stanowiącej dojazd do portu, orzekł dla tejże Spółki odszkodowanie w wysokości [...] zł równe wartości odtworzeniowej wywłaszczonej nieruchomości, ustalonej przez rzeczoznawcę majątkowego w operacie szacunkowym z dnia [...] maja 2010 r.

Nie zgadzając się z tym rozstrzygnięciem Spółka złożyła odwołanie wnosząc o zmianę decyzji Starosty [....] poprzez ustalenie odszkodowania w kwocie [....] zł zgodnie z operatem szacunkowym sporządzonym przez innego rzeczoznawcę majątkowego A.S. Ponadto odwołująca się Spółka wniosła o przeprowadzenie dowodu z opinii organizacji zawodowej rzeczoznawców majątkowych w celu obalenia sporządzonego na zlecenie Starosty [....] operatu szacunkowego sporządzonego przez biegłego M.K.

Po rozpatrzeniu złożonego odwołania organ II instancji uznał, że nie może ono być uwzględnione. W uzasadnieniu organ odwoławczy wyjaśnił, że w celu ustalenia wysokości odszkodowania za przejętą nieruchomość Starosta [....], zgodnie z art. 18 ust. 1 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych (Dz. U. z 2008 r. Nr 193, poz. 1194, ze zm.), zlecił wybranemu rzeczoznawcy majątkowemu wykonanie opinii w sprawie wartości nieruchomości wywłaszczonej w formie operatu szacunkowego. Rzeczoznawca majątkowy przeprowadziła oględziny przedmiotu wyceny. Ustaliła, że przedmiotowa działka zabudowana budynkami garażowymi położona jest w otoczeniu terenów zabudowanych budynkami usługowymi, magazynowo-składowymi. W dalszym sąsiedztwie występuje zabudowa usługowo-magazynowo-składowa i mieszkaniowa oraz tereny niezabudowane. W miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego części obszaru miasta K. [...] położona jest na terenie oznaczonym symbolem [...] - drogi gminne.

Operat szacunkowy określający wartość wywłaszczonej nieruchomości rzeczoznawca sporządziła w dniu [...] maja 2010 r. Metoda wyceny przedmiotowej nieruchomości została szczegółowo opisana w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, w której Starosta [...] wskazał m.in., że z uwagi na brak na rynku nieruchomości transakcji dotyczących gruntu z budowlami, które umożliwiłyby określenie wartości rynkowej nieruchomości, w operacie została określona wartość odtworzeniowa podejściem kosztowym, metodą kosztów odtworzenia. Wartość odtworzeniowa nieruchomości została określona oddzielnie dla wartości gruntu jako przedmiotu prawa użytkowania wieczystego i oddzielnie dla części składowych (art. 135 ust. 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami - t.j. Dz. U. z 2010 r. Nr 102, poz. 651, ze zm.). Po przeprowadzeniu procedury wymaganej przy metodzie porównywania parami rzeczoznawca uzyskała jednostkową wartość gruntu w wysokości [...] zł/m2, stąd wartość prawa użytkowania wieczystego gruntu o powierzchni 0,[...] ha wyniosła [...] zł. Natomiast wartość odtworzeniowa części składowych wywłaszczonej nieruchomości z uwzględnieniem stopnia ich zużycia technicznego wyniosła [...] zł, co daje łączną wartość przedmiotowej nieruchomości w kwocie [...] zł. Organ II instancji podkreślił, że stronie umożliwiono zapoznanie się z treścią operatu oraz wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów w sprawie.

Wojewoda [...] stwierdził, że w przypadku, gdy operat szacunkowy oraz wyjaśnienia złożone przez biegłego na żądanie organu w dalszym ciągu są kwestionowane, to zgodnie z art. 157 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami na stronę przechodzi ciężar przeprowadzenia przeciwdowodu z opinii organizacji zawodowej rzeczoznawców majątkowych w celu obalenia sporządzonego na zlecenie organu operatu szacunkowego. W postępowaniu administracyjnym nie jest możliwe, aby operat szacunkowy rzeczoznawcy majątkowego powołanego przez stronę przeciwstawić operatowi szacunkowemu rzeczoznawcy majątkowego sporządzonemu na zlecenie organu. Zgłoszenie przez stronę alternatywnego operatu szacunkowego nie oznacza konieczności zwrócenia się przez organ do organizacji zawodowej rzeczoznawców majątkowych o tzw. arbitraż. Takim prawem dysponuje natomiast strona.

Skargę na tę decyzję Wojewody [...] do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego złożyła spółka [...]. Strona skarżąca zarzuciła organowi naruszenie art. 7 kpa przez nieprawidłową ocenę operatu szacunkowego sporządzonego przez rzeczoznawcę majątkowego A.S. Zdaniem skarżącej organ II instancji nie rozstrzygnął prawidłowo spornej kwestii różnicy wartości wywłaszczonego prawa, jaka zarysowała się po zestawieniu operatów M.K. i A.S. Organ administracji nie podjął wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy oraz nie załatwił sprawy w sposób uwzględniający interes społeczny i słuszny interes obywateli. Zdaniem skarżącej Wojewoda [...] niewłaściwie uznał, że Starosta [....] prawidłowo przyjął jako dowód w przedmiotowej sprawie operat szacunkowy sporządzony przez rzeczoznawcę majątkowego M.K..

W ocenie strony Starosta [....] winien ustalić wysokość odszkodowania za grunty przejęte przez Gminę Miasto [...] na podstawie operatu szacunkowego sporządzonego przez rzeczoznawcę majątkowego AS. Skarżąca nie zgadza się ze stanowiskiem Wojewody [...] co do obowiązku strony w kwestii zwrócenia się do organizacji zawodowej rzeczoznawców majątkowych o wydanie opinii rozstrzygającej spór dotyczący różnicy wartości wywłaszczonego prawa. W sytuacji, gdy okoliczności sprawy budzą szereg wątpliwości a wyjaśnienia złożone przez rzeczoznawców w dalszym ciągu są kwestionowane, to organ administracji publicznej - zgodnie z art. 7 kpa - winien podjąć wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy oraz załatwić sprawę mając na względzie interes społeczny i słuszny interes strony. Tymczasem mimo wniosku skarżącej w sprawie nie został przeprowadzony dowód z opinii organizacji zawodowej rzeczoznawców majątkowych, który miał na celu wyjaśnienie i rozstrzygnięcie spornej kwestii wartości wywłaszczonego prawa oraz wysokości należnego odszkodowania.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie wyrokiem z dnia 1 grudnia 2011 r. sygn. akt II SA/Sz 684/11 oddalił skargę i wyjaśnił, że zarzuty skargi sprowadzają się w zasadzie do negowania przez skarżącą Spółkę prawidłowości wyceny wartości prawa użytkowania wieczystego ustalonego w oparciu o przyjęty jako dowód w sprawie operat szacunkowy sporządzony przez rzeczoznawcę M.K., której strona skarżąca przeciwstawia operat sporządzony na swoje zlecenie przez rzeczoznawcę A.S. oraz do zarzutu naruszenia przez organy administracji art. 7 kpa poprzez zaniechanie przeprowadzenia dowodu z opinii organizacji zawodowej rzeczoznawców majątkowych w przedmiocie różnicy w wartości wywłaszczonego prawa w poszczególnych operatach i zarzuty te, zdaniem Sądu, uznać należy za nietrafne.

W ocenie Sądu rzeczoznawca majątkowy M.K. zastosowała metodę i technikę wyceny nieruchomości zgodne z obowiązującymi przepisami, co zostało w sposób jasny, przejrzysty, logiczny i zupełny przedstawione i uzasadnione w jej operacie z dnia [...] maja 2010 r. Dowód ten został oceniony przez organy administracji pod względem formalnym jako spełniający wszelkie wynikające z przepisów prawa wymogi i przyjęty jako podstawa rozstrzygnięcia w prowadzonym postępowaniu. Dokonana przez Sąd analiza operatu sporządzonego przez rzeczoznawcę M.K. wykazała, że zawiera on wszystkie wymagane prawem elementy, w szczególności określone w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 21 września 2004 r. w sprawie wyceny nieruchomości i sporządzania operatu szacunkowego.

Sąd stwierdził, że organy obu instancji w sposób prawidłowy i wyczerpujący, a więc zgodny z zasadami procedury administracyjnej, w tym z zasadą swobodnej oceny dowodów, przeanalizowały i oceniły wartość dowodową spornego operatu szacunkowego, a wynik ich rozważań znalazł odzwierciedlenie w uzasadnieniach wydanych przez te organy decyzji. Sąd przywołał treść art. 157 ust. 1 i ust. 2 oraz art. 156 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami i wyjaśnił, że w przypadku, gdy przyjęta w operacie szacunkowym wartość nieruchomości nasuwa uzasadnione wątpliwości, organ zobowiązany jest on podjąć dodatkowe czynności dowodowe. Może między innymi zwrócić się do innego rzeczoznawcy o dokonanie wyceny tej samej nieruchomości lub do organizacji zawodowej rzeczoznawców majątkowych o ocenę prawidłowości sporządzonego operatu ale nie ma przy tym obowiązku podjąć takich akurat kroków. Jednak w rozpatrywanej sprawie nie wystąpiły jakiekolwiek wątpliwości organu co do przyjętego operatu szacunkowego sporządzonego przez M.K., co zostało szczegółowo przedstawione i wykazane w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Sąd uznał zatem za nietrafny zarzut skarżącej w kwestii obowiązku organu zwrócenia się na podstawie art. 157 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami o opinię organizacji zawodowej rzeczoznawców majątkowych w celu ustalenia prawidłowości operatu szacunkowego M.K. w związku z zaistniałymi różnicami wartości szacowanej nieruchomości wynikającymi z zestawienia obu operatów. Wskazany przepis obowiązku takiego nie zawiera.

W konsekwencji Sąd I instancji stwierdził, że zaskarżone decyzje organów obu instancji oparte na opinii rzeczoznawcy M.K. są zgodne z prawem.

Skargę kasacyjną od tego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 1 grudnia 2011 r. sygn. akt II SA/Sz 684/11 do Naczelnego Sądu Administracyjnego złożyła spółka [...]. W złożonej skardze strona skarżąca zarzucił kwestionowanemu rozstrzygnięciu naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, czyli:

  1. - art. 7, art. 8, art. 9, art. 77 oraz art. 78 kpa poprzez uznanie przez Sąd I instancji, że opinia sporządzona przez biegłego rzeczoznawcę majątkowego w postaci operatu szacunkowego wykonanego przez M.K. stanowi rzetelną podstawę dla dokonania ustalenia przez organy administracyjne wysokości odszkodowania z tytułu wygaśnięcia prawa użytkowania wieczystego, podczas gdy wobec kwestionowania jej profesjonalności przez skarżącą winna ona podlegać na podstawie art. 157 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami ocenie organizacji zawodowej rzeczoznawców majątkowych - w szczególności wobec możliwości dopuszczenia takiego dowodu z urzędu przez organy z uwagi na rządzącą postępowaniem administracyjnym zasadę oficjalności;
  2. - art. 106 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. z 2012 r. Dz. U. poz. 270, ze zm.) poprzez brak dopuszczenia w toku postępowania przed Sądem I instancji dowodu z oceny organizacji zawodowej rzeczoznawców majątkowych wobec faktu kwestionowania przez skarżącą operatu szacunkowego wykonanego przez rzeczoznawcę M.K.

Mając powyższe zarzuty na uwadze skarżąca kasacyjnie Spółka wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i stwierdzenie nieważności decyzji Wojewody [...] z dnia [...] maja 2011 r. wraz z poprzedzającej ją decyzją Starosty [....] z dnia [...] kwietnia 2011 r. oraz zasądzenie na jej rzecz kosztów postępowania według norm przepisanych.

W krótkim uzasadnieniu skargi kasacyjnej strona skarżąca przedstawiła argumenty na poparcie zasadności postawionych w skardze kasacyjnej zarzutów.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje

Zgodnie z art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. z 2012 r. Dz. U. poz. 270, ze zm.) Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc pod uwagę z urzędu jedynie nieważność postępowania. W przedmiotowej sprawie nie zachodzą przesłanki nieważności postępowania określone w art. 183 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Naczelny Sąd Administracyjny kontroluje więc zgodność zaskarżonego orzeczenia z prawem materialnym i procesowym w granicach skargi kasacyjnej.

Skarga kasacyjna nie zawiera uzasadnionych zarzutów.

W niniejszej sprawie skarżąca Spółka oparła skargę kasacyjną jedynie na podstawie kasacyjnej wskazanej w art. 174 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, czyli naruszeniu przez Sąd I instancji przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Przede wszystkim wyjaśnić należy, że skarga kasacyjna jest znacznie sformalizowanym środkiem zaskarżenia określonych orzeczeń wojewódzkich sądów administracyjnych. Z uwagi na te wymagania, stosownie do art. 175 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skarga kasacyjna musi być sporządzona przez adwokata lub radcę prawnego. Wymogi, jakie musi spełniać skarga kasacyjna, określa przepis art. 176 i art. 174 pkt 1 i 2 powołanej ustawy.

Przypomnieć należy, że w ramach zarzutu naruszenia przez Sąd I instancji przepisów postępowania (art. 174 pkt 2 powołanej ustawy) skarżący kasacyjnie musi wywieść, które konkretne przepisy postępowania sądowego Sąd I instancji naruszył i jaki wpływ na prawidłowość zapadłego orzeczenia sądowego to naruszenie mogło mieć.

Za chybione zatem uznać należy wszystkie zarzuty dotyczące naruszenia przez Sąd I instancji wymienionych w skardze kasacyjnej przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, czyli art. 7 kpa, art. 8 kpa, art. 77 kpa oraz art. 78 kpa. Podkreślić należy, że sądy administracyjne nie stosują przepisów kodeksu postępowania administracyjnego jako przepisów rządzących postępowaniem przed sądem administracyjnym, ponieważ postępowanie przed sądami administracyjnymi zostało uregulowane w ustawie Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Nie mógł więc Sąd I instancji uchybić powołanym w skardze kasacyjnej przepisom kodeksu postępowania administracyjnego, gdyż ich nie stosował. Skuteczne zakwestionowanie prawidłowości kontroli sprawowanej przez Sąd I instancji jest możliwe w przypadku wskazania przepisów prawa, które ten Sąd naruszył, a następnie powiązania zarzutów z nimi związanych z odpowiednimi normami prawa procesowego, które wadliwie zastosowano w kontrolowanym przez Sąd postępowaniu administracyjnym.

Skarga kasacyjna jest wnoszona bowiem od wyroku Sądu I instancji i dlatego wymienione w niej zarzuty winny dotyczyć wyroku wydanego przez ten sąd, a nie kontrolowanej przez sąd administracyjny decyzji organu administracyjnego. Jeśli zatem strona postępowania w skardze kasacyjnej chce zakwestionować ocenę Sądu I instancji dotyczącą prawidłowości zastosowania przez organ administracji przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, to powinna w zarzutach skargi kasacyjnej powołać przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (np. naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a lub c albo art. 151 tej ustawy), których naruszenie doprowadziło (lub nie) do oddalenia skargi w sytuacji, w której ze względu na naruszenie przez organy administracji wymienionych przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego Sąd - zdaniem autora skargi kasacyjnej - winien uchylić zaskarżoną decyzję (lub odpowiednio oddalić skargę).

W omawianym zakresie rozpatrywana skarga kasacyjna i jej uzasadnienie nie spełniają tych wymogów. Takie wady skargi kasacyjnej nie podlegają konwalidacji i czynią skargę kasacyjną w tym zakresie nieskuteczną oraz uniemożliwiają dokonanie merytorycznej oceny przez sąd kasacyjny tak wadliwie postawionych zarzutów. Naczelny Sąd Administracyjny związany granicami skargi nie jest bowiem uprawniony do samodzielnego konkretyzowania zarzutów skargi ani stawiania hipotez w zakresie przepisu stanowiącego podstawę skargi kasacyjnej.

W tej sytuacji jedynie dodatkowo wyjaśnić należy, ze zgodnie z treścią art. 157 ust. 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (t.j. Dz. U. z 2010 r. Nr 102, poz. 651, ze zm.) sporządzenie przez innego rzeczoznawcę majątkowego wyceny tej samej nieruchomości w formie operatu szacunkowego nie może stanowić podstawy oceny prawidłowości sporządzenia innego operatu szacunkowego (np. wykonanego na zlecenie organu). Zważyć należy, że operat szacunkowy stanowi sformalizowaną prawnie opinię rzeczoznawcy majątkowego wydawaną w zakresie posiadanych przez niego wiadomości specjalnych odnośnie szacowania nieruchomości. Zarówno przepisy ustawy o gospodarce nieruchomościami, jak również standardy zawodowe oraz kodeks etyki nakładają na rzeczoznawcę majątkowego przy dokonywaniu wyceny nieruchomości obowiązek wykorzystania swojej wiedzy specjalistycznej oraz dołożenia należytej staranności.

Ocena operatu szacunkowego przez organ administracji nie jest więc możliwa w takim zakresie, w jakim miałaby dotyczyć wiadomości specjalnych. W rozpatrywanej sprawie organy administracji sprawdziły w sposób wyczerpujący, na jakich przesłankach rzeczoznawca oparła swoje twierdzenia i skontrolowały prawidłowości tego rozumowania. Skoro organy uznały, że operat szacunkowy został sporządzony zgodnie z przepisami prawa i może zostać wykorzystany do ustalenia odszkodowania, to brak było podstaw do występowania przez te organy o sporządzenie nowego operatu, czy też o jego ocenę przez organizację zawodową rzeczoznawców majątkowych, o której mowa w art. 157 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Przepisy ustawy o gospodarce nieruchomościami nie nakładają bowiem na organy administracji takiego obowiązku. Niewątpliwie jednak uprawnienie takie przysługiwało stronie niezadowolonej. Dlatego właśnie, jeżeli skarżąca Spółka ze względu na zapisy alternatywnego operatu szacunkowego sporządzonego na zlecenie Spółki miała zastrzeżenia co do rzetelności i prawidłowości wykonania przez rzeczoznawcę majątkowego pierwszego operatu szacunkowego, to miała możliwość skorzystania z możliwości oceny operatu przez organizację zawodową rzeczoznawców majątkowych w celu skontrolowania prawidłowości sporządzenia tego operatu.

Skorzystanie z tej możliwości zależy jednak od inicjatywy i woli strony, która dąży do zakwestionowania prawidłowości sporządzenia operatu szacunkowego jako podstawy wydania decyzji. Pogląd ten, prezentowany przez sąd, znajduje potwierdzenie w obowiązującym orzecznictwie sądów administracyjnych, między innymi w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjny z dnia 14 marca 2007 r. sygn. akt I OSK 322/06, wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 31 sierpnia 2006 r. sygn. akt I SA/Wa 1107/05 oraz z dnia 7 maja 2007 r. sygn. akt I SA/Wa 547/07. Jak wynika z akt sprawy, z tej możliwości skarżąca Spółka jednak nie skorzystała.

Za nietrafny uznać należy również postawiony w skardze kasacyjnej zarzut naruszenia przez Sąd I instancji art. 106 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi poprzez brak dopuszczenia w toku postępowania przed Sądem I instancji dowodu z oceny organizacji zawodowej rzeczoznawców majątkowych. Jak już zostało wyjaśnione, w rozpatrywanej sprawie żaden ze znajdujących się w aktach operatów szacunkowych nie był oceniany przez organizację zawodową rzeczoznawców majątkowych. Sąd nie mógł więc dopuścić dowodu, który nie istnieje.

Ponadto zgodnie z treścią tego przepisu Sąd może z urzędu lub na wniosek stron przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie. Regułą obowiązującą w postępowaniu sądowym jest zatem, że Sąd rozpoznaje i rozstrzyga sprawę na podstawie akt sprawy przedstawionych przez organ administracji publicznej (art. 133 § 1 powołanej ustawy). Przeprowadzenie dowodów uzupełniających i to jedynie z dokumentów (nie może więc być mowy o tym, żeby Sąd I instancji samodzielnie dokonywał jakichkolwiek wyliczeń i tworzył dodatkowe dokumenty w sprawie) jest zatem wyjątkiem dopuszczalnym tylko w przypadku, gdy ustalenia stanu faktycznego w zakresie przesądzającym o prawidłowości rozstrzygnięcia sprawy decyzją organu administracji budzą istotne wątpliwości (np. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 listopada 2012 r. sygn. akt I OSK 1200/11).

Zakres postępowania dowodowego jest bowiem wyznaczony przez podstawową funkcję sądowej kontroli administracji, tj. ocenę z punktu widzenia legalności zaskarżonego aktu lub czynności. Sąd administracyjny nie może zatem dokonywać ustaleń, które mogłyby służyć merytorycznemu rozstrzyganiu sprawy załatwionej zaskarżoną decyzją. Może on dokonywać jedynie takich ustaleń, które będą stanowiły podstawę oceny zgodności z prawem tejże decyzji. Zgodzić należy się ze stanowiskiem Naczelnego Sądu Administracyjnego zawartym w wyroku z dnia 7 lutego 2006 r. sygn. akt II GSK 359/05, że celem postępowania dowodowego, o którym stanowi art. 106 § 3, nie jest ponowne ustalenie stanu faktycznego sprawy administracyjnej, lecz ocena, czy właściwe w sprawie organy ustaliły ten stan zgodnie z regułami obowiązującymi w procedurze administracyjnej, a następnie czy prawidłowo zastosowały przepisy prawa materialnego do poczynionych ustaleń.

Przeprowadzenie uzupełniającego postępowania dowodowego z dokumentu przez sąd administracyjny będzie dopuszczalne zatem wówczas, gdy postulowany (bądź dopuszczony z urzędu) dowód z dokumentu będzie już istniał i będzie pozostawał w związku z oceną legalności zaskarżonego aktu. Taka zaś sytuacja w rozpatrywanej sprawie nie wystąpiła.

Przedstawiona argumentacja prowadzi do wniosku, że sprawa co do istoty została prawidłowo rozpatrzona, a dokonana przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie ocena prawidłowości zaskarżonych decyzji odpowiada prawu.

Mając powyższe na względzie na podstawie art. 184 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. z 2012 r. Dz. U. poz. 270) Sąd orzekł jak w sentencji.

Treść dosłownie; przetworzyliśmy: podział na sekcje, układ według wzoru orzeczenia (metryka, punkty sentencji, nagłówki ze zdań sądu), linki do przepisów, wyróżnienia i zakrycie numerów PESEL, dowodów, paszportów i rachunków, których anonimizacja u wydawcy nie objęła.