Wyrok NSA z 2 lutego 2016 r., II OSK 1381/14

Uzasadnienie

Wyrokiem z dnia 6 lutego 2014 r., sygn. akt VII SA/Wa 1128/13 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę Miasta Stołecznego Warszawy na decyzję Wojewody Mazowieckiego z dnia [...] stycznia 2010 r., nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę.

Powyższy wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie zapadł w następującym stanie faktycznym i prawnym.

Decyzją z dnia [...] sierpnia 2009 r., nr [...], na podstawie art. 28, art. 33 ust. 1, art. 34 ust. 4 i art. 36 oraz art. 82 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2006 r. nr 156, poz. 1118, ze zm.) i art. 104 K.p.a., w związku z art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 15 marca 2002 r. o ustroju miasta stołecznego Warszawy (Dz. U. nr 41, poz. 361 ze zm.) oraz art. 92 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym (Dz. U. z 2001 r. nr 142, poz. 1592 ze zm.), po rozpatrzeniu wniosku z dnia [...] lipca 2009 r., Prezydent m. st. Warszawy zatwierdził projekt budowlany i udzielił Miastu Stołecznemu Warszawa pozwolenia na budowę pływalni, hali sportowej wraz z parkingiem podziemnym, infrastrukturą i odcinkiem sieci kanalizacji sanitarnej w ul. O. realizowanej na części działki nr ew. [...] z obrębu [...] położonej przy ul. W. [...] w W. oraz na części działek nr ew. [...] i nr [...] z obrębu [...], położonych przy ul. O. (odcinek sieci kanalizacyjnej) kategoria obiektu: [...].

W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, iż projektowana inwestycja jest zgodna z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego rejonu Wilanowa Wschodniego Niskiego uchwalonego Uchwałą Nr 883 Rady Gminy Warszawa-Wilanów (Dz. Urz. Woj. Mazowieckiego z 2002 r. nr 289, poz. 7601), z przepisami techniczno-budowlanymi, a także wymaganiami ochrony środowiska. Przedłożony projekt budowlany jest kompletny, posiada informację dotyczącą bezpieczeństwa i ochrony zdrowia, o której mowa w art. 20 ust. 1 pkt 1 b ustawy Prawo budowlane, został wykonany i sprawdzony przez osoby posiadające wymagane uprawnienia budowlane oraz legitymujące się aktualnym na dzień opracowania projektu zaświadczeniem, o którym mowa w art. 12 ust. 7 ustawy Prawo budowlanego. Projekt został zaopiniowany przez rzeczoznawców ds.: p.poż, bhp i sanepid.

Ponadto, do projektu architektoniczno-budowlanego inwestor załączył: stosowne warunki przyłączenia do sieci, opinię ZUD nr [...] z dnia [...] lipca 2008 r., decyzję nr [...] z dnia [...] kwietnia 2009 r. Stołecznego Konserwatora Zabytków w Warszawie, na przeprowadzenie robót budowlanych, charakterystykę energetyczną projektowanego obiektu, opinię i badania geotechniczne, inwentaryzację zieleni. Inwestor złożył wymagane oświadczenie, pod rygorem odpowiedzialności karnej, o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane.

Organ podniósł nadto, iż obszar oddziaływania obiektu, o którym mowa w art. 28 ust. 2 ustawy Prawo budowlane zawiera się w granicach działki inwestora i nie narusza interesów osób trzecich. Inwestycja nie powoduje negatywnych oddziaływań na działki sąsiednie. Przedmiotowy budynek został zlokalizowany na działce przeznaczonej w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego na ten cel z uwzględnieniem obowiązujących przepisów ustawy Prawo budowlane, warunków technicznych - Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. (Dz. U. z 2002 r. nr 75, poz. 690 ze zm.) w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie oraz przepisów odrębnych. Spełniono wymagania § 13 ust. 1 ww. rozporządzenia dotyczące odległości nowoprojektowanych budynków od istniejącej zabudowy sąsiedniej, a także mogącej powstać w przyszłości na działkach sąsiednich, ze względu na zacienianie i przesłanianie.

Zastosowano się do ustaleń miejscowego planu zagospodarowania terenu tzn. projektowany budynek oddalony jest od strony północnej na odległość 12,00 m i od strony wschodniej na odległość 12.90 m od granicy działki. Od ww. granic zaprojektowano również ekrany ochrony akustycznej o wysokości 3,0 m, natomiast wzdłuż granicy działki pomiędzy ekranami a ogrodzeniem wydzielono pas zieleni wysokiej - izolacyjnej.

Odwołanie od powyższej decyzji wnieśli B. i T. T., M. S., M. W., M. J. i M. G..

Wojewoda Mazowiecki decyzją z dnia [...] stycznia 2010 r., nr [...], na podstawie art. 138 § 2 K.p.a. w związku z art. 104 K.p.a. oraz art. 82 ust. 3 ustawy Prawo budowlane, po rozpatrzeniu odwołań: B. i T. T., M. S., M. W., M. J., M. G., uchylił zaskarżoną decyzję Prezydenta m. st. Warszawy z dnia [...] sierpnia 2009 r. w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania przez organ I instancji.

W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, iż jego kompetencje obejmują zarówno korygowanie wad prawnych decyzji organu pierwszej instancji polegających na niewłaściwym zastosowaniu przepisów prawa materialnego oraz procesowego, jak i wad polegających na niewłaściwej ocenie okoliczności faktycznych.

Następnie organ odwoławczy podniósł, iż zgodnie z art. 28 ust. 2 ustawy Prawo budowlane stronami w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę są: inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania. Oznacza to, iż organ prowadzący postępowanie winien na podstawie przedłożonej przez inwestora dokumentacji wyznaczyć obszar oddziaływania projektowanej inwestycji, który zgodnie z art. 3 pkt 20 ustawy Prawo budowlane należy rozumieć jako teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zagospodarowaniu tego terenu i na tej podstawie ustalić krąg podmiotów posiadających status strony postępowania. Organ odwoławczy winien przeanalizować wszelkie przepisy, nie tylko warunki techniczne jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, które wymuszają jakiekolwiek ograniczenia w zagospodarowaniu terenu z powodu istnienia w sąsiedztwie innego obiektu budowlanego.

Organ odwoławczy zaznaczył, iż z decyzji Prezydenta m.st. Warszawy nr [...] wynika, że obszar oddziaływania projektowanej inwestycji wyznaczony został wyłącznie na działkach objętych wnioskiem inwestora, co oznacza iż stroną postępowania jest wyłącznie inwestor. Wojewoda stwierdził, że organ I instancji nie podał podstaw do takiego wyznaczenia obszaru oddziaływania, ani nie odniósł się do wpływu, jaki na działki sąsiednie będzie miało chociażby zlokalizowanie ciągu ekranów akustycznych po wschodniej stronie działki inwestora czy niekorzystnych czynników przed którymi ekrany mają zabezpieczać. Do dokumentacji projektowej nie został załączony również raport oddziaływania projektowanej inwestycji na środowisko.

Wojewoda Mazowiecki wskazał, iż ponownie przeprowadzone postępowanie winno zawierać odniesienie się organu do wszelkich elementów wnioskowanej infrastruktury mogących oddziaływać na nieruchomości sąsiednie oraz wyczerpujące uzasadnienie wyznaczenia obszaru oddziaływania. W przypadku ewentualnych zmian w zakresie tego obszaru organ winien zwrócić szczególną uwagę na właściwe zastosowanie procedury wynikającej z art. 61 § 4 K.p.a. oraz art. 10 K.p.a.

Organ odwoławczy zauważył także, iż przed wydaniem decyzji zezwalającej na budowę, organ prowadzący postępowanie w sposób kompleksowy i wyczerpujący winien sprawdzić wypełnienie przez inwestora warunków zawartych w art. 35 ustawy Prawo budowlane.

Wojewoda wskazał, że w § 9 pkt 3 miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego ustalono, iż na całym terenie obowiązywania planu ogrodzenia należy lokalizować w liniach rozgraniczających ulic i działek, do wysokości 2,2 m bez ostrych krawędzi górnych. Przy czym zaznaczył, iż zarówno miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego jak i przepisy ustawy Prawo budowlane nie zawierają definicji ogrodzenia. Wobec powyższego zapisu planu organ odwoławczy stwierdził, iż organ I instancji nie odniósł się do zgodności z powyższym zapisem planu projektu zlokalizowania od wschodu działki nr [...] około 340 metrowego ciągu ekranów akustycznych. Odległość projektowanego ciągu ekranów od granicy działki nie została zaznaczona jednakże z projektu zagospodarowania terenu wynika, iż w części przebiegać ma on w bezpośredniej styczności z istniejącym ogrodzeniem, a w części być od niego oddalony o około 30 cm.

Wysokość projektowanych ekranów to 3,5 m. Co więcej, z analizy dokumentacji projektowej wynika, iż w odległości od 2,5 do 4 m od projektowanego boiska do siatkówki zlokalizowanych będzie 19 miejsc postojowych dla samochodów osobowych, co stanowi naruszenie § 19 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynku i ich usytuowanie, zgodnie z którym odległość od placu zabaw i boiska dla dzieci i młodzieży wydzielonych miejsc postojowych, w przypadku 5 do 60 stanowisk włącznie, nie może być mniejsza niż 10 m.

Ponadto, zdaniem Wojewody Mazowieckiego, dla projektowanej inwestycji nie została prawidłowo sporządzona analiza przesłaniania i nasłonecznienia. Organ zaznaczył przy tym, iż jakkolwiek żaden przepis prawa budowlanego nie nakłada na inwestora obowiązku przedłożenia takiej analizy, jednakże w § 13 oraz § 60 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. zawarto wymagania dotyczące przesłaniania i nasłonecznienia budynków, zatem, w jego ocenie, wykazanie, że projektowana inwestycja spełnia te wymagania spoczywa na inwestorze, który w tym celu winien przedłożyć właściwie sporządzoną analizę przesłaniania i nasłonecznienia. Organ stwierdził, iż do projektu budowlanego inwestycji na dz. nr ew. [...] oraz [...] i nr [...] obr. [...] nie załączono analizy obrazującej wpływ zlokalizowania ciągu ekranów akustycznych o wysokości 3,5 m w niewielkiej odległości od sąsiednich działek oraz znajdujących się na nich budynków mieszkalnych.

Organ odwoławczy nie znalazł również podstaw do nadania przez Prezydenta m.st. Warszawy, decyzji nr [...], klauzuli natychmiastowej wykonalności.

Wojewoda Mazowiecki za bezzasadne uznał podnoszone w odwołaniach zarzuty dotyczące niezgodności projektowanej inwestycji z funkcją, jaką powinna spełniać zabudowa na terenach oznaczonych symbolem OU. Wskazał, iż zgodnie z zapisami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego rejonu W. tereny oznaczone symbolem OU przeznaczone są dla zabudowy usługowej (z usługami nieuciążliwymi) i mieszkaniowo-usługowej w paśmie przyulicznym, mieszkalnictwo zabudowy jednorodzinnej i usługi oświaty, przy czym na terenie OUIO zakazane jest lokalizowanie usługowej nie związanej z funkcją wiodącą. Podkreślił, że funkcją wiodącą działki inwestora jest funkcja usług oświatowych, w związku z czym i wbrew twierdzeniom zawartym w odwołaniach, projektowana hala sportowa z pływalnią oraz infrastrukturą sportową na terenie działki stanowiąca uzupełnienia dla istniejącego na dz. nr ew. [...] terenie zespołu szkół nr [...] będzie zgodna z przeznaczeniem terenu.

Z uwagi więc na uchybienia w procedurze administracyjnej oraz niedostateczne, w ocenie organu odwoławczego, wypełnienie przez organ I instancji obowiązku dokonania wymaganych przepisami prawa budowlanego sprawdzeń, wydana w wyniku wadliwego postępowania decyzja nr [...] z dnia [...] sierpnia 2009 r. zasługiwała na uchylenie, a sprawa ponownego rozpoznania przez organ I instancji.

Skargę na powyższą decyzję Wojewody Mazowieckiego z dnia [...] stycznia 2010 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego złożyło Miasto Stołeczne Warszawa podnosząc zarzuty:

1. niewłaściwego zastosowania art. 28 ust. 2 w zw. z art. 3 pkt 20 ustawy Prawo budowlane, poprzez uznanie za strony postępowania podmiotów, które nie mają takiego statusu;
2. niewłaściwego zastosowania § 12, 13 i 60 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, przez:
a) zakwestionowanie zgodności z ww. przepisami usytuowania obiektów będących przedmiotem pozwolenia na budowę wydanego w sprawie, w sytuacji, gdy spełniają one wymagania określone tymi regulacjami;
b) błędną interpretację prowadzącą do odczytania z ww. przepisów obowiązku przedłożenia przez inwestora "analizy przesłaniania i zacieniania";
3. niewłaściwego zastosowania art. 35 ustawy Prawo budowlane w zw. z art. 72 ust. 1, w zw. z art. 71 ust. 1 w zw. z art. 60 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko, w zw. z przepisami Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2004 r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięcia do sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko, poprzez stawianie inwestorowi wymogu przedłożenia raportu oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko w sytuacji, gdy brak jest takiego obowiązku;
4. niezastosowania art. 16 § 1 w zw. z art. 134, art. 136, art. 35 § 3 K.p.a.,
5. niewłaściwego zastosowania art. 77, art. 80, art. 138 § 2 K.p.a.
6. błędną interpretację art. 108 K.p.a.

W uzasadnieniu skargi Miasto Stołeczne Warszawa wskazało, że Wojewoda naruszył art. 16 § 1 K.p.a., rozpoznając odwołanie od decyzji ostatecznej. Tym samym zastosował błędny tryb postępowania naruszając jedną z podstawowych zasad procedury administracyjnej - zasadę trwałości decyzji administracyjnych. Przepis ten stanowi, że decyzje, od których nie służy odwołanie w administracyjnym toku instancji, są ostateczne, a ich uchylenie może nastąpić tylko w przypadkach przewidzianych w kodeksie lub w ustawach szczególnych. Jednocześnie Wojewoda nie zastosował też art. 134 K.p.a., który nakazuje organowi odwoławczemu stwierdzenie niedopuszczalności odwołania oraz uchybienie terminu do wniesienia odwołania, gdy zachodzą ku temu podstawy.

Skarżący zaznaczył, iż w omawianej sprawie decyzja Prezydenta m.st. Warszawy nr [...] z dnia [...] sierpnia 2009 r. w dniu wydania została doręczona inwestorowi, jako jedynej stronie tego postępowania, (potwierdza to znajdujące się w aktach sprawy pismo inwestora z tej samej daty oznaczone jako [...]). Termin na wniesienie odwołania od tego rozstrzygnięcia upływał zatem 20 sierpnia 2009 r. Wobec faktu, iż inwestor został wskazany jako jedyna strona tego postępowania, podmiot ten miał prawo uznać, że po upływie 14 dni od daty otrzymania decyzji stała się ona ostateczna. Przekonanie to było tym bardziej uzasadnione, że z dniem [...] sierpnia 2009 r., ostateczność decyzji została również stwierdzona przez organ pierwszej instancji (co potwierdzono adnotacją na decyzji znajdującej się w aktach sprawy). W tej sytuacji, zdaniem skarżącego, uchylenie ww. decyzji w trybie odwoławczym naruszało podstawowe zasady procedury administracyjnej.

Ponadto, strona skarżąca podniosła, iż stwierdzenie, że obszar oddziaływania obiektu w niniejszej sprawie zamyka się w ramach działki inwestora wynika jednoznacznie z prawidłowej analizy materiału dowodowego zebranego w toku postępowania przed organem pierwszej instancji. W tym kontekście, w jej ocenie, zupełnie bezprzedmiotowe są rozważania zawarte w zaskarżonej decyzji, co do ewentualnego oddziaływania na działki sąsiednie obiektów będących przedmiotem analizowanego pozwolenia budowlanego. Z uwagi jednak na podniesione przez organ drugiej instancji wątpliwości w tym zakresie, strona wskazała, iż biorąc pod uwagę przepisy techniczno-budowlane, w tym zwłaszcza unormowania Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (w tym § 12, 13 i 60 tego aktu), należy stwierdzić, że obiekty te spełniają przewidziane ww. uregulowaniami wymogi w zakresie usytuowania w odległości od granic działki własnej oraz zabudowy zlokalizowanej na działkach sąsiednich, a także ewentualnego przesłaniania i zacieniania sąsiadujących obiektów.

Zgodność omawianego zamierzenia budowlanego ze wspomnianymi regulacjami potwierdza prawidłowa analiza zawartego w aktach sprawy projektu budowlanego, z którego wynika m.in., że projektowane budynki znajdują się w odległości 12 m. od granic działki inwestora i 20 m. od zabudowy usytuowanej na działkach sąsiednich, a projektowany ekran akustyczny jest w większości przezierny. W tym kontekście postulowany przez Wojewodę wymóg przedłożenia przez inwestora "analizy nasłoneczniania i przesłaniania" jest całkowicie niesłuszny, a dodatkowo nie znajduje potwierdzenia w obowiązujących przepisach prawa. Strona podkreśliła, iż obiekty te (w tym wspomniany ekran akustyczny), zostały zaprojektowane zgodnie z przepisami techniczno budowlanymi, w tym określonymi we wspomnianym Rozporządzeniu Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie.

Skarżący nie zgodził się nadto, z zarzutem, zgodnie z którym do dokumentacji projektowej omawianej inwestycji należało dołączyć raport oddziaływania projektowanej inwestycji na środowisko. W tym kontekście wskazał, iż rodzaje inwestycji, których podjęcie wymaga opracowania ww. raportu, określa Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2004 r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięcia do sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko. Obiekty będące przedmiotem analizowanego pozwolenia budowlanego nie kwalifikują się do żadnego z wymienionych ww. aktem rodzajów przedsięwzięć.

Skarżący dodał, że mimo braku takiego obowiązku, inwestor kierując się troską o poszanowanie środowiska zlecił sporządzenie przywołanej niżej oceny wpływu przedsięwzięcia na środowisko. Z opinii tej wynika jednoznacznie, że inwestycja ta nie pogorszy stanu istniejącego środowiska

W ocenie strony skarżącej, niezrozumiałe są również wątpliwości organu odwoławczego, co do ewentualnej niezgodności przedmiotowego zamierzenia budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Strona wskazała, iż plan ten określa wyłącznie warunki dotyczące wysokości ogrodzeń. Wobec powyższego, stosowanie wymogów określających parametry ogrodzeń do oceny ekranów akustycznych należy także uznać za błędne zwłaszcza, że ekrany te zostaną ustawione niezależnie od istniejącego już ogrodzenia.

Nadto, zdaniem skarżącego, zupełnie bezprzedmiotowe są rozważania zawarte w zaskarżonej decyzji dotyczące odległości miejsc postojowych od boisk sportowych. Z wniosku o pozwolenie na budowę (jak i treści załączonego do wniosku projektu budowlanego) wynika bowiem, że nie obejmuje on boiska do siatkówki i piłki nożnej (mimo, iż zostały one zaznaczone na zawartym w powyższej dokumentacji projekcie zagospodarowania terenu). Tych obiektów sportowych nie obejmuje również wydane w sprawie pozwolenie budowlane. Boiska te zostały wskazane na projekcie zagospodarowania terenu "poglądowo" w celu zobrazowania przewidywanej koncepcji zagospodarowania całej działki inwestora.

Dodatkowo, Miasto Stołeczne Warszawa nadmieniło, iż we wcześniejszych decyzjach dotyczących tej samej inwestycji, Wojewoda Mazowiecki uznał, że osoby odwołujące się nie mają statusu stron postępowania, gdyż obszar oddziaływania przedmiotowych obiektów ogranicza się do działki inwestora (decyzje Wojewody Mazowieckiego nr [...] z dnia [...] czerwca 2009 r., nr [...] z dnia [...] kwietnia 2009 r., nr [...] z dnia [...] kwietnia 2009 r.).

Zdaniem skarżącego, jeżeli Wojewoda podjął wątpliwość w zakresie tego, czy Prezydent w sposób wyczerpujący przeprowadził postępowanie wyjaśniające zmierzające do określenia obszaru oddziaływania obiektu, to zgodnie z art. 136 K.p.a. winien był samodzielnie przeprowadzić uzupełniające postępowanie dowodowe lub ewentualnie zlecić przeprowadzenie tego postępowania organowi pierwszej instancji.

W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał swoje stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji i wniósł o jej oddalenie.

Wojewoda Mazowiecki decyzją z dnia [...] marca 2010 r., nr [...], działając na podstawie art. 54 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270, ze zm.), po uwzględnieniu w całości skargi Miasta Stołecznego Warszawy, uchylił własną decyzję nr [...] oraz umorzył postępowanie odwoławcze od decyzji Prezydenta m.st. Warszawy nr [...], uznając, iż odwołującym się nie przysługuje przymiot strony w postępowaniu administracyjnym.

Powyższa decyzja Wojewody Mazowieckiego z dnia [...] marca 2010 r., nr [...], została uchylona wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 26 maja 2011 r., sygn. akt VII SA/Wa 926/10.

Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 11 kwietnia 2013 r., sygn. akt II OSK 2406/11, oddalił skargę kasacyjną Miasta Stołecznego Warszawy od ww. wyroku z dnia 26 maja 2011 r.

W piśmie z dnia [...] stycznia 2014 r. uczestnik postępowania M. S. wniósł o odrzucenie skargi Miasta Stołecznego Warszawy, gdyż jego zdaniem wnoszący skargę ma ograniczone uprawnienia procesowe.

Wyrokiem z dnia 6 lutego 2014 r., sygn. akt VII SA/Wa 1128/13 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę Miasta Stołecznego Warszawy na decyzje Wojewody Mazowieckiego z dnia [...] stycznia 2010 r., w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę.

W uzasadnieniu wyroku Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził, że nie bez znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy jest wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 26 maja 2011 r., sygn. akt VII SA/Wa 926/10 oraz wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 kwietnia 2013 r., sygn. akt II OSK 2406/11. Po pierwsze, z tego względu, iż w wyniku uchylenia decyzji Wojewody Mazowieckiego z dnia [...] marca 2010 r., wydanej w trybie art. 54 § 3 p.p.s.a., powstała konieczność rozpoznania skargi Miasta Stołecznego Warszawy na decyzję Wojewody Mazowieckiego z dnia [...] stycznia 2010 r. Po drugie, z tego powodu, iż mają one moc wiążącą, stosownie do art. 153 P.p.s.a., zgodnie z treścią którego, ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiąże w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia.

W pojęciu "ocena prawna" mieści się przede wszystkim wykładnia przepisów prawa materialnego i procesowego. Wykładnia w tym sensie zmierza do wyjaśnienia istotnej treści przepisów prawnych i sposobu ich zastosowania w konkretnym wypadku w związku z rozpoznawaną sprawą. Wskazania, co do dalszego postępowania stanowią z reguły konsekwencję oceny prawnej. Dotyczą one sposobu działania w toku ponownego rozpoznania sprawy i mają na celu uniknięcie błędów już popełnionych oraz wskazanie kierunku, w którym powinno zmierzać przyszłe postępowanie dla uniknięcia wadliwości w postaci np. braków w materiale dowodowym lub innych uchybień procesowych.

Nadto sformułowanie, iż "ocena prawna wyrażona w orzeczeniu sądu wiąże w sprawie ten sąd" oznacza, że ilekroć dana sprawa będzie przedmiotem rozpoznania przez ten sąd, będzie on związany oceną prawną wyrażoną w tym orzeczeniu, jeżeli nie zostanie ono uchylone lub nie ulegną istotnej zmianie przepisy.

Sąd stwierdził, że w pierwszej kolejności należy odnieść się do legitymacji procesowej Miasta Stołecznego Warszawy uprawniającej do wystąpienia z przedmiotową skargą, albowiem brak jej skutkowałby koniecznością odrzucenia skargi.

Zdaniem Sądu, w tym kontekście wskazać należy, na powołany wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 kwietnia 2013 r., sygn. akt II OSK 2406/11. W wyroku tym Sąd jednoznacznie przesądził, iż Miastu Stołecznemu Warszawa, jako inwestorowi zamierzenia budowlanego, przysługuje status strony zarówno w postępowaniu administracyjnym, jak i sądowym.

Sąd wskazał, że przedmiotem jego kontroli była decyzja Wojewody Mazowieckiego z dnia [...] stycznia 2010 r., nr [...], na mocy której organ odwoławczy, na podstawie art. 138 § 2 K.p.a., uchylił zaskarżoną decyzję Prezydenta m.st. Warszawy z dnia [...] sierpnia 2009 r., nr [...] w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania organowi I instancji.

W ocenie Sądu, nie można zgodzić się z twierdzeniem strony skarżącej, iż organ podejmując rozstrzygnięcie naruszył art. 16 § 1 K.p.a., rozpatrując odwołania od decyzji ostatecznej.

Zgodnie z art. 16 § 1 K.p.a., decyzje, od których nie służy odwołanie w administracyjnym toku instancji, są ostateczne. W sprawie niesporne jest, że od decyzji organu I instancji przysługiwało prawo złożenia odwołania, jak również i to, że decyzja ta została doręczona jedynie inwestorowi. Z pieczęci naniesionej na decyzji wynika, iż decyzja stała się ostateczna z dniem 21 sierpnia 2009 r., co oznacza, że do dnia 20 sierpnia 2009 r. przysługiwało prawo wniesienia odwołania.

W orzecznictwie sądów administracyjnych dopuszczono możliwość wniesienia odwołania przez osobę, która twierdzi, że jest stroną postępowania administracyjnego, a która nie brała udziału w postępowaniu administracyjnym i której organ nie doręczył i nie ogłosił decyzji, a o jej wydaniu dowiedziała się z innych źródeł, przy czym odwołanie takie może być wniesione w terminie liczonym od dnia doręczenia decyzji stronie, która brała udział w postępowaniu. W przypadku wielości stron postępowania, termin do wniesienia odwołania rozpocznie bieg dla strony pominiętej w postępowaniu od daty ostatniego doręczenia.

Z akt sprawy wynika, iż odwołania od powyższej decyzji Prezydenta m. st. Warszawy z dnia [...] sierpnia 2009 r., zostały wniesione w dniu 19 sierpnia 2009 r.

Przepisy regulujące postępowanie administracyjne, w tym kodeks postępowania administracyjnego, nie przewidują procedury nadawania klauzuli ostateczności decyzjom administracyjnym, w szczególności klauzula taka nie jest nadawana w drodze decyzji lub postanowienia. Treść przytoczonego wyżej art. 16 K.p.a. wskazuje, że warunkiem ostateczności decyzji jest to, aby nie mogła być ona zaskarżona w drodze zwykłych środków przewidzianych w toku instancji. Biorąc zaś pod uwagę powyższe, stwierdzić należy, iż decyzja organu I instancji nie była ostateczna w dniu 21 sierpnia 2009 r. i tego waloru nie uzyskała na skutek wadliwego stwierdzenia ostateczności. Nie może bowiem budzić wątpliwości, że z uwagi na charakter samej klauzuli o stwierdzeniu ostateczności, nadanie jej nie może prowadzić do uostatecznienia się decyzji w sytuacji, gdy brak ku temu podstaw prawnych. Dlatego też wadliwe nadanie klauzuli stwierdzającej ostateczność decyzji nie jest objęte zasadą trwałości decyzji administracyjnej (art. 16 K.p.a.).

Czynność taka rodzi jedynie obalalne domniemanie, że decyzja administracyjna jest ostateczna (zob. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 29 września 2008 r., sygn. akt II SA/Kr 606/08).

Podstawę prawną kontrolowanej decyzji stanowił art. 138 § 2 K.p.a., zgodnie z którym, w brzmieniu obowiązującym w chwili wydania zaskarżonej decyzji, "organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji, gdy rozstrzygnięcie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub w znacznej części. Przekazując sprawę organ ten może wskazać, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy".

Dopuszczalność wydania przez organ odwoławczy decyzji kasacyjnej może mieć miejsce jedynie wówczas, gdy organ I instancji w ogóle nie przeprowadził postępowania wyjaśniającego lub przeprowadził je z rażącym naruszeniem przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego. W takich przypadkach organ odwoławczy, aby dokonać oceny prawidłowości ustalenia stanu faktycznego, musiałby przeprowadzić postępowanie wyjaśniające albo w całości albo w znacznej części, a do tego nie jest uprawniony, gdyż nie mieści się to w jego kompetencji. Naruszałoby to także zasadę ogólną postępowania administracyjnego, tj. zasadę dwuinstancyjności (art. 15 k.p.a.). Jak stwierdził Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 8 maja 2007 r., sygn. akt I OSK 1859/06 (LEX nr 338621), "podjęcie decyzji przez organ I instancji bez przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego nie może być sanowane w postępowaniu odwoławczym.

W takim przypadku organ II instancji ma tylko kompetencje kasacyjne". Powyższe oznacza, że ustawodawca, jako zasadę postępowania odwoławczego przyjął stosowanie przez organ II instancji środków określonych w art. 138 § 1 pkt 1-3 K.p.a. Jako wyjątek należy traktować zastosowanie art. 138 § 2 K.p.a. Tylko, gdy w trakcie prowadzonego postępowania odwoławczego organ stwierdzi, że w zgromadzonym dotychczas materiale istnieją znaczne braki, których nie można wyeliminować w trybie art. 136 K.p.a. i które uniemożliwiają prawidłowe ponowne rozpoznanie i rozstrzygnięcie sprawy, możliwe jest wydanie decyzji kasacyjnej.

Zdaniem Sądu, odnosząc powyższe uwagi do niniejszego postępowania stwierdzić należy, że Wojewoda Mazowiecki, wydając zaskarżoną decyzję nie naruszył art. 138 § 2 K.p.a., albowiem przeprowadzenie postępowania przez organ odwoławczy, wykraczałoby poza dyspozycję art. 136 K.p.a., wiązałoby się z koniecznością przeprowadzenia postępowania w znacznej części.

W ocenie Sądu, należy podzielić pogląd organu odwoławczego, że organ I instancji nie dokonał wyczerpujących ustaleń mających na celu prawidłowe określenie podmiotów posiadających status strony postępowania administracyjnego. Tylko zaś prawidłowe ustalenie podmiotów postępowania umożliwia zapewnienie stronie czynnego udziału w każdym stadium postępowania (art. 10 § 1 K.p.a.).

Zgodnie z art. 28 ust. 2 ustawy Prawo budowlane stronami w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę są: inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania. Oznacza to, iż organ prowadzący postępowanie winien na podstawie przedłożonej przez inwestora dokumentacji wyznaczyć obszar oddziaływania projektowanej inwestycji, który zgodnie z art. 3 pkt 20 ustawy Prawo budowlane należy rozumieć jako teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zagospodarowaniu tego terenu i na tej podstawie ustalić krąg podmiotów posiadających status strony postępowania. Organ winien przeanalizować wszelkie przepisy, nie tylko warunki techniczne, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, które wymuszają jakiekolwiek ograniczenia w zagospodarowaniu terenu z powodu istnienia w sąsiedztwie innego obiektu budowlanego.

Zasadnie organ odwoławczy stwierdził, iż organ I instancji nie podał podstaw, dlaczego obszar oddziaływania projektowanej inwestycji został ograniczony jedynie do działki inwestora, ani nie odniósł się do wpływu, jaki na działki sąsiednie będzie miało chociażby zlokalizowanie ciągu ekranów akustycznych po wschodniej stronie działki inwestora, czy niekorzystnych czynników, przed którymi ekrany mają zabezpieczać.

Na konieczność zbadania przymiotu strony właścicieli sąsiednich nieruchomości, zwrócił uwagę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w ww. wyroku z dnia 26 maja 2011 r. Sąd wskazał, że "Posiadanie przymiotu strony przez właściciela nieruchomości położonej w zasięgu oddziaływania obiektu jest uzależnione od tego, czy projektowany obiekt może potencjalnie oddziaływać ujemnie na sposób zagospodarowania jego nieruchomości. Własność nieruchomości obejmuje możliwość jej zagospodarowania w sposób, który nie narusza prawa, w tym praw przysługujących innym osobom. Zasada ta odnosi się tak do inwestora, jak i właścicieli nieruchomości, które mogą być dotknięte skutkami inwestycji. Zadaniem organu wydającego pozwolenie na budowę jest zatem ustalenie, czy zamierzenie inwestora może wpłynąć na mające umocowanie w jakimkolwiek przepisie prawa uprawnienia właścicieli innych nieruchomości, którzy musieliby na skutek inwestycji ograniczyć możliwość wykonywania swojego prawa własności związanego z istniejącym lub potencjalnym sposobem zagospodarowania swojej nieruchomości.

Jeżeli zatem, tak jak w tej sprawie, skarżący wywodzą swój interes prawny z możliwości powstania ograniczeń na ich działkach sąsiadujących ze składającą się z wielu obiektów budowlanych inwestycją, to nie ma podstaw do tego, aby pominąć badanie ich interesu prawnego w postępowaniu toczącym się z ich udziałem" Ponadto Sąd wskazał, że konieczne jest dokonanie analizy, która "uprawniałaby do stwierdzenia, że projektowane ekrany akustyczne nie mają żadnego wpływu na ograniczenie w zagospodarowaniu sąsiednich działek, w tym m.in. działek nr [...],[...],[...],[...],[...] należących do skarżących. Jak wynika z akt sprawy projektowane ekrany akustyczne będą usytuowane w części na granicy lub niewielkiej odległości od działek objętych inwestycją.

Nie można zaś bez szczegółowych wyjaśnień kwestii objętych wątpliwościami organu II instancji, zawartych w uzasadnieniu decyzji uchylającej decyzję Prezydenta m.st. Warszawy, w tym kwestii ciągu ekranów, twierdzić, że usytuowane w niewielkiej odległości od granicy skarżących ekrany o wysokości ponad 3 m nie mogą wpłynąć na ograniczenie zagospodarowania działek skarżących".

Słusznie zatem Wojewoda Mazowiecki wskazał, że ponownie przeprowadzone postępowanie winno zawierać odniesienie się organu do wszelkich elementów wnioskowanej infrastruktury mogących oddziaływać na nieruchomości sąsiednie oraz wyczerpujące uzasadnienie wyznaczenia obszaru oddziaływania.

Ponadto, jak zaznaczył organ odwoławczy, organ I instancji nie odniósł się do zgodności zlokalizowania od wschodu działki nr [...] około 340 m ciągu ekranów akustycznych, z zapisem miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, w którym w § 9 pkt 3 ustalono, iż na całym terenie obowiązywania planu ogrodzenia należy lokalizować w liniach rozgraniczających ulic i działek, do wysokości 2,2 m bez ostrych krawędzi górnych. Organ wskazał, że odległość projektowanego ciągu ekranów od granicy działki nie została zaznaczona jednakże z projektu zagospodarowania terenu wynika, iż w części przebiegać ma on w bezpośredniej styczności z istniejącym ogrodzeniem, a w części być od niego oddalony o około 30 cm. Wysokość projektowanych ekranów to 3,5 m. To zdawałoby się sugerować, iż projektowane ekrany w pewnej swej części stanowiłyby ogrodzenie, co wymaga dodatkowego rozważenia.

Wyjaśnienia, wymagała także, zdaniem Sądu, kwestia usytuowania miejsc postojowych. Organ odwoławczy zaznaczył bowiem, że z analizy dokumentacji projektowej wynikało, iż w odległości od 2,5 do 4 m od projektowanego boiska do siatkówki zlokalizowanych będzie 19 miejsc postojowych dla samochodów osobowych, co stanowi naruszenie § 19 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynku i ich usytuowanie, zgodnie z którym odległość od placu zabaw i boiska dla dzieci i młodzieży wydzielonych miejsc postojowych, w przypadku 5 do 60 stanowisk włącznie, nie może być mniejsza niż 10 m. Wprawdzie skarżący w skardze wskazał, iż zupełnie bezprzedmiotowe są rozważania zawarte w zaskarżonej decyzji dotyczące odległości miejsc postojowych od boisk sportowych. Z wniosku o pozwolenie na budowę (jak i treści załączonego do wniosku projektu budowlanego) wynika bowiem, że nie obejmuje on boiska do siatkówki i piłki nożnej (mimo, iż zostały one zaznaczone na zawartym w powyższej dokumentacji projekcie zagospodarowania terenu).

Tych obiektów sportowych nie obejmuje również wydane w sprawie pozwolenie budowlane, a boiska te zostały wskazane na projekcie zagospodarowania terenu "poglądowo" w celu zobrazowania przewidywanej koncepcji zagospodarowania całej działki inwestora. Jednakże, w ocenie Sądu, skoro ta kwestia budzi wątpliwości, winna być wyjaśniona i znaleźć odzwierciedlenie w uzasadnieniu decyzji.

W ocenie Sądu, również z tego powodu koniecznym było skorzystanie z regulacji, jaką przewiduje przepis art. 138 § 2 K.p.a. Na konieczność dokonania analizy pod kątem zgodności projektowanych ekranów akustycznych z postanowieniami § 12 i § 13 Rozporządzenia wskazał Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 26 maja 2011 r., który to wyrok ma moc wiążącą w niniejszej sprawie.

Sąd stwierdził, że podziela stanowisko strony skarżącej, iż dla potrzeb inwestycji nie było koniecznym sporządzanie raportu oddziaływania projektowanej inwestycji na środowisko, z uwagi na brak takiego obowiązku, wynikającego z przepisów prawa.

W ocenie Sądu, biorąc pod uwagę konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy rozstrzygnięcie Wojewody Mazowieckiego odpowiada prawu.

Od powyższego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę kasacyjną wniosło Miasto st. Warszawa podnosząc zarzuty naruszenia:

1) art. 153 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, poprzez nieuprawnione przyjęcie, iż rozważania Naczelnego Sądu Administracyjnego w sprawie o sygn. akt II OSK 2406/11 obligowały Sąd pierwszej instancji do oddalenia skargi;
2) art. 141 § 4 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi poprzez nieodniesienie się do wszystkich zarzutów skargi, a mianowicie do zarzutu naruszenia art. 108 K.p.a., z uwagi na fakt, że jednym z argumentów za uchyleniem zaskarżonej decyzji było uznanie przez Wojewodę Mazowieckiego nieuprawnionego nadania jej przez organ pierwszej instancji rygoru natychmiastowej wykonalności; zdaniem skarżącego kasacyjnie Sąd w ogóle nie odniósł się do zarzutów w tym zakresie sformułowanych w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.
3) art. 106 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi poprzez nierozpoznanie zawartego w skardze wniosku o dopuszczenie dowodów z dokumentów:
– opinii - ekspertyzy oddziaływania na nieruchomości sąsiednie przedsięwzięcia polegającego na budowie pływalni, hali sportowej z parkingiem podziemnym i infrastrukturą przy ul. W. [...] w W., sporządzonej przez prof. dr hab. inż. arch. W. W. posiadającego uprawnienia rzeczoznawcy budowlanego w specjalności architektonicznej oraz uprawnienia rzeczoznawcy majątkowego;
– oceny wpływu na środowisko przedsięwzięcia polegającego na budowie pływalni, hali sportowej i boiska przy Zespole Szkół nr [...] ul. W. [...] w W., sporządzonej przez inż. Z. M. - biegłego z listy wojewody w zakresie ocen oddziaływania na środowisko; zdaniem skarżącego kasacyjnie dopuszczenie tych dowodów doprowadziłoby do przyjęcia, że usytuowanie budynku pływalni i hali sportowej - przyjęte w projekcie zagospodarowania terenu - w stosunku do innych obiektów nie narusza przepisu § 13 i § 60 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 roku w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie w zakresie, w jakim rozporządzenie to normuje zacienianie i przesłanianie budynków,
4) § 13 i § 60 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 roku w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie polegającego na ich niewłaściwym zastosowaniu przez przyjęcie, że inwestor nie wykazał, iż prowadzona inwestycja spełnia wymogi tego rozporządzenia w zakresie dotyczącym przesłaniania i nasłoneczniania;

Zdaniem skarżącego kasacyjnie, Wojewódzki Sąd Administracyjny w uzasadnieniu wyroku niezasadnie stwierdził, że zarówno wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 26 maja 2011 r., sygn. akt VII SA/Wa 926/10 jak i wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 kwietnia 2013r. sygn. akt II OSK 2406/11 nie są bez znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy i wiążą Sąd rozstrzygający skargę m.st. Warszawy w myśl art. 153 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W ocenie m.st. Warszawy jest to za daleko idąca interpretacja art. 153 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Przepis ten stanowi, że ocena prawna i wskazania do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd. W niniejszym postępowaniu mamy zaś do czynienia z dwiema odrębnymi sprawami sądowymi. Jedna sprawa dotyczy skargi M. W. oraz M. S. na decyzję Wojewody Mazowieckiego z dnia [...] marca 2010 r., nr [...], a druga sprawa dotyczy rozpatrzenia skargi m.st.

Warszawy na inną decyzję Wojewody Mazowieckiego nr [...] z dnia [...] stycznia 2010 r. Te dwie sprawy należy potraktować, jako odrębne sprawy sądowe. Wojewódzki Sąd Administracyjny dokonał wykładni art. 153 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w sposób niekorzystny dla skarżącego m.st. Warszawy uniemożliwiając tym samym bezstronne rozpatrzenie sprawy ze skargi na decyzję Wojewody Mazowieckiego nr [...] z dnia [...] stycznia 2010 r. Sąd w sposób ogólnikowy stwierdził jedynie, że orzeczenia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie sygn. akt VII SA/Wa 926/10 oraz Naczelnego Sądu Administracyjnego sygn. akt II OSK 2406/11, wiążą rozstrzygający sprawę skład sądu stosownie do art. 153 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Z przepisu tego jednakże nie wynika, że istnieje konieczność analogicznego (tożsamego) rozstrzygnięcia, w przypadku kontroli decyzji organu administracji podjętej w trybie autokontroli w myśl art. 54 § 3 Prawa o postępowania przed sądami administracyjnymi (decyzja Wojewody Mazowieckiego z dnia [...] marca 2010 r.) jak i w przypadku kontroli decyzji administracyjnej podjętej w trybie rozpatrzenia odwołania strony (decyzja Wojewody Mazowieckiego z dnia [...] stycznia 2010 r.).

Jak wynika z wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 15 marca 2013 r. sygn. akt I GSK 1121/11 art. 153 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi może znaleźć zastosowanie tylko w sprawach, w których sąd już orzekał. Ponieważ w niniejszej sprawie ze skargi m.st. Warszawy na decyzję Wojewody Mazowieckiego z dnia [...] stycznia 2010 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekał po raz pierwszy nie powinien uznać, że wiążą go orzeczenia zapadłe w innej sprawie sądowoadministracyjnej.

Skarżące kasacyjnie Miasto podniosło, że należy wskazać, na pewną sprzeczność w toku rozumowania Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Sąd ten ma rację, iż w wyniku uchylenia decyzji Wojewody Mazowieckiego z dnia [...] marca 2010 r. powstała konieczność rozpoznania skargi m.st. Warszawy na decyzję Wojewody Mazowieckiego z dnia [...] stycznia 2010 r. W ocenie m.st. Warszawy "rozpoznanie skargi" powinno jednak polegać na bezstronnym rozpatrzeniu wszystkich zarzutów podniesionych przez m.st. Warszawa, a nie na powieleniu rozwiązania przyjętego w innej, odrębnej sprawie rozpatrywanej przez sądy administracyjne.

Zdaniem Miasta, Wojewódzki Sąd Administracyjny nie powinien uznawać wiążącej mocy wyroków sądowych w sprawach o sygn. akt VII SA/Wa 926/10 oraz II OSK 2406/11.

W ocenie skarżącego kasacyjnie Miasta Wojewódzki Sąd Administracyjny naruszył art. 141 § 4 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w ten sposób, iż nie odniósł się do wszystkich zarzutów skargi, a mianowicie pominął zarzut naruszenia przez organ drugiej instancji art. 108 K.p.a. Jednym z zarzutów skargi m.st. Warszawy do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego było podniesienie przez skarżącego, że Wojewoda Mazowiecki w sposób błędny dokonał wykładni art. 108 K.p.a., a co za tym dalej idzie błędnie uznał, że organ pierwszej instancji nie powinien był decyzji nr [...] nadawać rygoru natychmiastowej wykonalności z uwagi na ważny interes społeczny. Skarżący w skardze szeroko uzasadnił dlaczego w jego ocenie nadanie decyzji organowi pierwszej instancji było prawidłowe, a tym samym dlaczego wykładnia art. 108 K.p.a. dokonana przez organ drugiej instancji nie była prawidłowa.

Zgodnie z treścią art. 141 § 4 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, uzasadnienie wyroku powinno zawierać zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. Zgodnie z orzecznictwem sądowoadministracyjnym: przewidziany w art. 141 § 4 P.p.s.a. wymóg przedstawienia w uzasadnieniu wyroku zarzutów podniesionych w skardze nie może ograniczać się jedynie do ich przytoczenia, ale oznacza także konieczność odniesienia się do nich przy wyjaśnianiu podstawy prawnej rozstrzygnięcia (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 czerwca 2013r, II FSK 654/12).

Tym samym należy uznać, że Wojewódzki Sąd Administracyjny naruszył art. 141 § 4 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego powołany został art. 106 § 3 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi z wnioskiem by Sąd przeprowadził dowody z dokumentów w postaci:

opinii - ekspertyzy oddziaływania na nieruchomości sąsiednie przedsięwzięcia polegającego na budowie pływalni, hali sportowej z parkingiem podziemnym i infrastrukturą przy ul. W. [...] w W., sporządzonej przez prof. dr hab. inż. arch. W. W. - posiadającego uprawnienia rzeczoznawcy budowlanego w specjalności architektonicznej oraz uprawnienia rzeczoznawcy majątkowego;

oceny wpływu na środowisko przedsięwzięcia polegającego na budowie pływalni, hali sportowej i boiska przy Zespole Szkół nr [...] ul. W. [...] w W., sporządzonej przez inż. Z. M. - biegłego z listy wojewody w zakresie ocen oddziaływania na środowisko.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w żaden sposób nie odniósł się do ww. powołanych w skardze dowodów. Gdyby Sąd dopuścił zgodnie z art. 106 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi dowody z wyżej przedstawionych dokumentów, to konsekwencją przeprowadzenia dowodów z tych dokumentów winno być uznanie, iż usytuowanie budynku pływalni i hali sportowej - przyjęte w projekcie zagospodarowania terenu - w stosunku do innych obiektów nie narusza przepisu § 13 i § 60 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie w zakresie, w jakim rozporządzenie to normuje zacienianie i przesłanianie budynków. Prawidłowe ustalenie w tym zakresie, na podstawie załączonych dowodów oznaczałoby tym samym, że organ administracji drugiej instancji nieprawidłowo uchylił decyzję Prezydenta m.st. Warszawy i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, w uzasadnieniu, określając wytyczne dla organu pierwszej instancji do ustalenia jak przedmiotowa inwestycja spełnia wymogi wynikające z ww. rozporządzenia.

Tymczasem, z treści uzasadnienia do wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego nie wynika czy Sąd te wnioski dowodowe oddalił, gdyż uzasadnienie nie zawiera w swej treści żadnego odniesienia się do dowodów załączonych do skargi. Nierozpatrzenie tych wniosków dowodowych miało wpływ na naruszenie przepisów prawa materialnego i skutkowało wadliwym rozpoznaniem sprawy.

Konsekwencją naruszenia art. 106 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi polegającego na nierozpatrzeniu wniosków dowodowych załączonych do skargi m.st. Warszawy, było nieprawidłowe zastosowanie przepisów prawa materialnego, a mianowicie przepisów § 13 i § 60 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 roku w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w uzasadnieniu stwierdził, że inwestor m.st. Warszawa nie wykazał, iż projektowana inwestycja spełnia wymagania określone w wyżej powołanym rozporządzeniu w zakresie przesłaniania i nasłoneczniania budynków.

W związku z tym, Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że organ II instancji prawidłowo stwierdził, że zachodzi konieczność dokonania analizy pod kątem zgodności projektowanych ekranów akustycznych z postanowieniami rozporządzenia Ministra Infrastruktury. Sąd powołał się przy tym na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie sygn. akt VII SA/Wa 926/10 uznając, w sposób nieuprawniony, co podniesiono wcześniej, na jego moc wiążącą w sprawie. Gdyby Wojewódzki Sąd Administracyjny przeprowadził dowód z załączonych do skargi m.st. Warszawy dokumentów i nie opierał się na wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego sygn. akt VII SA/Wa 926/10, uznałby w sposób prawidłowy, że przedmiotowa inwestycja nie narusza w żaden sposób przepisów rozporządzenia Ministra Infrastruktury.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie.

Na wstępie należy wskazać, że Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę tylko w granicach skargi kasacyjnej (art. 183 § 1 P.p.s.a.), z urzędu biorąc pod uwagę jedynie nieważność postępowania, co oznacza związanie przytoczonymi w skardze kasacyjnymi jej podstawami, określonymi w art. 174 P.p.s.a. Nadto, zgodnie z treścią art. 184 P.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny oddala skargę kasacyjną, jeżeli zaskarżone orzeczenie mimo błędnego uzasadnienia odpowiada prawu.

Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, zaskarżony wyrok mimo błędnego uzasadnienia odpowiada prawu.

Zgodnie z treścią art. 127 § 1 K.p.a. od decyzji wydanej przez organu I instancji możliwość wniesienia odwołania służy stronie. Wniesienie odwołania przez osobę, która nie jest stroną jest wówczas niedopuszczalne i organ odwoławczy ma w takim przypadku obowiązek postępowanie odwoławcze umorzyć. Oznacza to, że na organie odwoławczym ciąży obowiązek ustalenia, czy odwołanie wniosła strona postępowania. Organ odwoławczy nie może uchylić decyzji organu I instancji w tym celu, by organ I instancji dokonał ustaleń, kto jest stroną postępowania, czy przymiot strony przysługuje osobom, które wniosły odwołanie. Wojewoda uchylając decyzję organu I instancji nakazał organowi I instancji dokonać właśnie ustaleń, które pozwolą ustalić, kto jest stroną postępowania jednocześnie nie przesądzając, czy osoby, które wniosły odwołanie są stronami.

Zarzut naruszenia przez Sąd I instancji art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. w zw. z art. 127 K.p.a. w skardze kasacyjnej nie został jednak podniesiony, a co za tym idzie uchybienie organu odwoławczego zaakceptowane przez Sąd I instancji nie mogło skutkować uwzględnieniem skargi kasacyjnej.

Uchylenie decyzji organu I instancji oznacza, że organ ten będzie miał obowiązek na nowo ustalenia kręgu stron postępowania, umożliwienia im udziału w sprawie i doręczenia im decyzji o pozwoleniu na budowę.

Z art. 28 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2013 r., poz. 1409 ze zm.) wynika, że stronami w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę są: inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. Z kolei z art. 3 pkt 20 wymienionej ustawy wynika, że przez obszar oddziaływania obiektu należy rozumieć teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie odrębnych przepisów wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zagospodarowaniu tego terenu.

Organ administracji ma więc obowiązek ustalić, czy z wnioskiem o wydanie pozwolenia na budowę wystąpił właściciel, użytkownik wieczysty lub zarządca nieruchomości, oraz czy realizacja inwestycji wskazanej we wniosku o wydanie pozwolenia na budowę spowoduje, że właściciel użytkownik wieczysty lub zarządca innej nieruchomości dozna ograniczeń w zagospodarowaniu swojej nieruchomości. Ograniczenia w zagospodarowaniu muszą wynikać z konkretnego przepisu prawa. Prezydent m. st. Warszawy rozpatrując ponownie sprawę powinien dokonać oceny, czy w związku z realizacją inwestycji, której dotyczy pozwolenie na budowę powstaną prawne ograniczenia w możliwości zagospodarowania innych nieruchomości.

W przedmiotowej sprawie ograniczenia w możliwości zagospodarowania innych nieruchomości mogą wystąpić w związku z budową ekranów dźwiękochłonnych. Zwrócił już na to uwagę Naczelny Sąd Administracyjny w uzasadnieniu wyroku wydanego w sprawie o sygn. akt II OSK 2406/11. Ekrany te mają być usytuowane bezpośrednio w granicy z sąsiednimi nieruchomościami lub w niewielkiej odległości od tych granic.

Z § 13 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2015 r., poz. 1422 j.t.) wynika, że odległość budynku z pomieszczeniami przeznaczonymi na pobyt ludzi od innych obiektów powinna umożliwiać naturalne oświetlenie tych pomieszczeń. Usytuowanie ekranu dźwiękochłonnego w granicy z sąsiednią nieruchomością może skutkować tym, że jej właściciel, aby zbudować budynek mieszkalny, w którym będą naturalnie oświetlane pomieszczenia musiałby budować go w określonej odległości od ekranu. Tego rodzaju okoliczność powodowałaby ograniczenie w możliwości zagospodarowania tej nieruchomości. Dla ustalenia, że realizacja inwestycji może powodować prawne ograniczenia w możliwości zagospodarowania sąsiedniej nieruchomości nie ma znaczenia fakt, że jest ona już zabudowana. Wystarczy, że powstanie potencjalna możliwość ograniczenia w zagospodarowaniu nieruchomości.

Właściciel nieruchomość może bowiem w przyszłości np. rozebrać istniejący budynek mieszkalny, by postawić nowy w innym miejscu. Wówczas zaś sytuując go na działce będzie musiał brać pod uwagę istniejący w granicy działki lub w niewielkiej odległości od niej ekran dźwiękochłonny. Ustalenie, którzy właściciele działek sąsiednich musieliby liczyć się z tego rodzaju ograniczeniami spoczywać będzie na organie I instancji.

Podkreślić przy tym należy, że wydanie pozwolenia na budowę nie jest uzależnione od tego, by inwestycja nie powodowała ograniczeń w sposobie zagospodarowania sąsiednich nieruchomości. Warunkiem wydania pozwolenia na budowę jest wyłącznie zgodność z prawem zamierzonego przedsięwzięcia.

Podstawą uwzględnienia skargi kasacyjnej nie mógł być zarzut naruszenia przez Sąd I instancji art. 153 P.p.s.a. Przepis ten stanowi, że ocena prawna i wskazania, co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie. Art. 153 P.p.s.a. dotyczy co do zasady oceny prawnej i wskazań wyrażonych przez wojewódzki sąd administracyjny. Uregulowanie zawarte w tym przepisie może mieć zastosowanie do oceny prawnej i wskazań Naczelnego Sądu Administracyjnego jeśli sąd ten uwzględniając skargę kasacyjną uchyla wyrok sądu I instancji i rozpoznaje skargę bądź też wówczas, gdy skargę kasacyjną oddala uznając, że pomimo błędnego uzasadnienia wyrok sądu I instancji odpowiada prawu. Wyrokiem wydanym w sprawie o sygn. akt II OSK 2406/11 Naczelny Sąd Administracyjny skargę kasacyjną oddalił, przy czym z uzasadnienia tego wyroku nie wynika, by uznał, że uzasadnienie wyroku Sądu I instancji było błędne.

Związanie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego dotyczyłoby więc oceny prawnej i wskazań wyrażonych przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 26 maja 2011 r., sygn. akt VII SA/Wa 926/10.

Aczkolwiek Wojewódzki Sąd Administracyjny nie był związany poglądem prawnym wyrażonym przez Naczelny Sąd Administracyjny w sprawie o sygn. akt II OSK 2406/11, to nie zmienia to jednak faktu, że wyrażony w tym wyroku pogląd o konieczności rozważenia wpływu budowy i usytuowania ekranów dźwiękochłonnych dla ustalenia kręgu stron postępowania, w realiach niniejszej sprawy, jest zasadny. Nie można tym samym zarzucić Sądowi I instancji błędu przez to, że analogiczny pogląd zawarł w uzasadnieniu własnego rozstrzygnięcia.

Nie można natomiast zgodzić się z twierdzeniem skarżącego kasacyjnie, że wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 26 maja 2011 r., sygn. akt VII SA/Wa 926/10 jak i wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 kwietnia 2013r. sygn. akt II OSK 2406/11 dotyczyły odrębnej sprawy. Zauważyć należy, że w postępowaniach, które toczyły się przed tymi sądami kontrolowana była decyzja organu odwoławczego wydana w wyniku tzw. autokontroli. Jak wynika z akt sprawy decyzja organu I instancji została uchylona przez organ odwoławczy w celu m.in. prawidłowego ustalenia kręgu stron postępowania. Na decyzję tę wniesiona została skarga przez Miasto Stołeczne Warszawa. Organ odwoławczy korzystając z przysługujących mu uprawnień skargę tę uwzględnił, uchylił swoją wcześniejszą decyzję i postępowanie odwoławcze umorzył uznając, że środki odwoławcze nie zostały wniesione przez strony postępowania.

To właśnie ta ostatnia decyzja została uchylona przez Wojewódzki Sąd Administracyjny wyrokiem wydanym w sprawie o sygn. akt VII SA/Wa 926/10, od którego to wyroku skarga kasacyjna została przez Naczelny Sąd Administracyjny oddalona wyrokiem wydanym w sprawie o sygn. akt II OSK 2406/11. Aczkolwiek rozstrzygnięcie, które było przedmiotem kontroli Sądu w sprawie VII SA/Wa 926/10 i w sprawie VII SA/Wa 1128/13, to formalnie dwa różne rozstrzygnięcia, to jednak dotyczą one tej samej sprawy, gdyż u podstaw ich wydania jest decyzja organu Prezydenta m. st. Warszawy z dnia [...] sierpnia 2009 r. o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę. Uwzględnienie skargi w sprawie o sygn. akt VII SA/Wa 926/10 warunkowało możliwość rozpoznania skargi w sprawie o sygn. akt VII SA/Wa 1128/13.

Jednocześnie uwzględnienie skargi w sprawie o sygn. akt VII SA/Wa 926/10 i uznanie, że decyzja o umorzeniu postępowania odwoławczego była decyzją błędną oznaczało, że rozpoznając skargę w sprawie o sygn. akt VII SA/Wa 1128/13 Wojewódzki Sąd Administracyjny nie mógł wyrazić poglądu, że postępowanie odwoławcze należy umorzyć bez konieczności dalszego badania kwestii prawidłowości ustalenia kręgu stron postępowania. Uznanie tych dwóch spraw za całkowicie odrębne sprawy byłoby podziałem sztucznym nieuwzględniającym tej szczególnej sytuacji, że w pierwszym postępowaniu kontrolowana była decyzja organu odwoławczego wydana w trybie tzw. autokontroli zaś w drugim postępowaniu decyzja organu odwoławczego będąca wynikiem rozpatrzenia środków odwoławczych.

Naruszenie art. 141 § 4 P.p.s.a. poprzez nieodniesienie się do podniesionego skardze zarzutu naruszenia przez Wojewodę art. 108 K.p.a. nie mogło być podstawą uwzględnienia skargi kasacyjnej, gdyż uchybienie to nie miało wpływu na wynik sprawy. Skoro organ odwoławczy uchylił decyzję organu I instancji o pozwoleniu na budowę w celu prawidłowego ustalenia kręgu stron postępowania, to decyzja ta tym samym została wyeliminowana z obrotu prawnego. Bez znaczenia w tej sytuacji pozostaje kwestia, czy Wojewoda prawidłowo bądź nieprawidłowo uznał, że nie było podstaw do nadawania decyzji organu I instancji rygoru natychmiastowej wykonalności. Wraz z wyeliminowaniem decyzji o pozwoleniu na budowę został bowiem automatycznie wyeliminowany też nadany jej rygor natychmiastowej wykonalności niezależnie od tego, czy był ona nadany prawidłowo czy też nieprawidłowo.

Nie mogło być również podstawą uwzględnienia skargi kasacyjnej uchybienie Sądu I instancji polegające na nierozpoznaniu wniosku o przeprowadzenie dowodu z opinii dotyczącej oddziaływania przedsięwzięcia na nieruchomości sąsiednie oraz oceny wpływu inwestycji na środowisko. Niewątpliwie Wojewódzki Sąd Administracyjny powinien ustosunkować się do tego wniosku dowodowego poprzez wydanie na rozprawie stosownego postanowienia czego jednak nie uczynił. Przeprowadzenie postulowanych w skardze dowodów nie miałoby jednak znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy. Odnośnie do dowodu z oceny wpływu na środowisko przedsięwzięcia Sąd w uzasadnieniu wyroku stwierdził, że podziela pogląd skarżącego, że inwestycja jest inwestycją, która nie wymagała sporządzenia raportu oddziaływania na środowisko.

Nie miałoby również wpływu na wynik sprawy przeprowadzenie postulowanych w skardze dowodów na okoliczność, że przyjęte w projekcie zagospodarowanie terenu - w stosunku do innych obiektów nie narusza przepisu § 13 i § 60 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 roku w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Dla ustalenia kręgu stron postępowania nie jest konieczne wykazanie, że planowana inwestycja narusza wymogi wynikające z przytoczonych wyżej przepisów w odniesieniu do istniejących na sąsiednich nieruchomościach budynków przeznaczonych na pobyt ludzi. Jak to zostało już wcześniej wskazane istotne jest ustalenie, czy budowa ekranów dźwiękochłonnych może spowodować chociażby potencjalne ograniczenia w możliwości zagospodarowania sąsiednich nieruchomości.

Organ administracji ustalając krąg stron postępowania powinien odpowiedzieć na pytanie, czy gdyby po wzniesieniu przewidzianych w projekcie ekranów dźwiękochłonnych właściciel sąsiedniej nieruchomości chciał postawić na niej budynek mieszkalny, tak by znajdujące się w nim pomieszczenia przeznaczone na pobyt ludzi były naturalnie oświetlane, to czy ekrany te wykluczałyby możliwość usytuowania tego budynku na chociażby części tej nieruchomości. Jeśli tak to właściciel tej nieruchomości powinien być stroną postępowania o wydanie pozwolenia na budowę, gdyż w wyniku realizacji inwestycji możliwość zagospodarowania jego działki dozna wynikających z przepisów prawa ograniczeń. Jeśli zaś taka sytuacja by nie powstała, to właścicielowi sąsiedniej nieruchomości nie będzie przysługiwał status strony w postępowaniu o wydanie pozwolenia na budowę.

Analiza treści uzasadnienia zaskarżonego wyroku pozwala stwierdzić, iż część zawartych w nim wskazań dla organu administracji jest błędna i organ administracji rozpoznając ponownie sprawę wskazaniami tymi nie będzie związany.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zobowiązał organ administracji do zbadania kwestii usytuowania miejsc postojowych, to jest ich odległości od boisk sportowych. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego nakładanie na organ administracji tego obowiązku nie znajduje uzasadnienia. Sąd I instancji przyznaje, że wniosek o wydanie pozwolenia na budowę nie obejmuje boiska do siatkówki i piłki nożnej jak również, że obiektów tych nie obejmowało wydane pozwolenie na budowę. Niezrozumiałe jest w tej sytuacji, nakładanie przez Sąd I instancji na organ administracji obowiązku badania tego zagadnienia. i Stwierdzenie przez Sąd I instancji, że kwestia ta budzi wątpliwości, powinna zostać wyjaśniona i znaleźć odzwierciedlenie w uzasadnieniu decyzji jest niezasadne. Wobec faktu, iż wniosek o wydanie pozwolenia na budowę nie obejmuje boiska do siatkówki i piłki nożnej badanie kwestii odległości miejsc postojowych od boisk sportowych jest pozbawione podstaw. Byłaby to czynność zupełnie nieprzydatna dla rozstrzygnięcia sprawy.

Wyrażając pogląd w sprawie i dając zalecenia organowi administracji Sąd I instancji powinien czynić to w sposób stanowczy i dokładnie wskazywać jakie czynności powinny zostać przez organ administracji wykonane. Nie spełnia tego wymogu stwierdzenie Sądu I instancji, że usytuowanie projektowanych ekranów o wysokości 3,5 m "zdawałoby się sugerować, iż projektowane ekrany w pewnej swej części stanowiłyby ogrodzenie, co wymaga dodatkowego rozważenia". Zakwalifikowanie ekranów jako ogrodzenia jest zagadnieniem prawnym i jeśli Sąd I instancji miał wątpliwości co do prawidłowości tej kwalifikacji, to sam powinien wypowiedzieć się, czy inwestor zaplanował budowę ekranów, czy też ogrodzenia, nie zaś nakazywać organowi administracji dokonywanie rozważań w tej kwestii.

Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, ekrany dźwiękoszczelne zaliczyć należy do budowli. Ich zasadniczym celem jest ochrona nieruchomości sąsiednich przed ponadnormatywnym hałasem, podczas gdy zasadniczym celem ogrodzenia jest ochrona ogrodzonej nieruchomości przed dostępem na nią osób trzecich lub zwierząt. Wymogów odnoszących się do ogrodzeń nie można tym samym odnosić do ekranów dźwiękoszczelnych.

Odnośnie do kwestii wykonania analizy przesłaniania i nasłoneczniania stwierdzić należy, że obowiązek taki powstanie dla organu administracji wówczas, gdy zostanie wykazane, że na nieruchomościach sąsiednich znajdują się budynki, w których znajdują się pomieszczenia przeznaczone na pobyt ludzi oraz, gdy zostanie uprawdopodobnione, że realizacja wskazanych we wniosku o wydanie pozwolenia na budowę obiektów może spowodować pozbawienie lub ograniczenie naturalnego oświetlenia tych pomieszczeń. Nie jest dopuszczalne nakładanie na organ administracji obowiązku wykonania analizy przesłaniania i nasłoneczniania, jeśli nie ma uzasadnionych podstaw faktycznych do dokonywania takiej czynności.

Z kolei odnosząc się do nałożonego na organ administracji obowiązku dokonania analizy pod kątem zgodności projektowanych ekranów akustycznych z wymogami wynikającymi z § 12 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie stwierdzić należy, że dokonywanie takiej analizy jest zbędne. Zgodnie z treścią § 2 ust. 1 przepisy rozporządzenia stosuje się przy projektowaniu, budowie i przebudowie oraz przy zmianie sposobu użytkowania budynków oraz budowli nadziemnych i podziemnych spełniających funkcje użytkowe budynków, a także do związanych z nimi urządzeń budowlanych. Ekran dźwiękochłonny nie pełni funkcji użytkowej budynku oraz nie jest urządzeniem budowlanym związanym z budynkiem. Przepisy tego rozporządzenia nie mają więc zastosowania do ekranów dźwiękochłonnych.

Z przytoczonych wyżej względów Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji.

Powołane przepisy 4

Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnegoz 2 lutego 2016 r., sygn. akt II OSK 1381/14

Metryka

Sentencja

Uzasadnienie

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.