Uzasadnienie
II OSK 2691 / 12
Zaskarżonym wyrokiem z dnia 11 lipca 2012 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie oddalił skargę "[...]" spółka jawna w W. na decyzję Wojewody Zachodniopomorskiego z dnia [...] grudnia 2011 r., utrzymującą w mocy decyzję organu I instancji z dnia [...] października 2011 r. w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę.
W uzasadnieniu powyższego wyroku Sąd pierwszej instancji wskazał, iż decyzją z dnia [...] października 2011 r. Prezydent Miasta Szczecina na podstawie art. 28, art. 33 ust. 1, art. 34 ust. 4 i art. 36 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jedn. Dz. U. z 2010 r. Nr 243, poz. 1623 ze zm.- zwanej dalej Prawem budowlanym) oraz art. 104 K.p.a. zatwierdził projekt budowlany i udzielił "[...]" M. P. sp. j. w K. pozwolenia na budowę stacji paliw obejmującej pawilon, wiatę nad dystrybutorami, zbiornik paliwowy podziemny, czterokomorowy V= 60 m3, zbiornik podziemny gazu LPG V= 10m3, zbiornik podziemny środka Ad Blue V= 10 m3 oraz budowę samoobsługowej myjni samochodowej i pylonu cenowego o wysokości 8 m wraz z zagospodarowaniem terenu i niezbędną infrastrukturą techniczną przy ul. S. w S., działka nr [...], [...] obręb [...].
Odwołanie od powyższej decyzji złożyła "[...]" sp. j. w W., wnosząc o wydanie decyzji odmawiającej udzielenia pozwolenia na budowę.
Decyzją z dnia [...] grudnia 2011 r. Wojewoda Zachodniopomorski na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. w związku z art. 28 Prawa budowlanego utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.
Jak wskazał Wojewoda, występując o pozwolenie na budowę inwestor załączył do wniosku projekt budowlany, oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, decyzję Wojewody z dnia [...] maja 2011 r. dotyczącą przebudowy zjazdu indywidualnego z drogi krajowej nr [...] do projektowanej stacji paliw, decyzję Prezydenta Miasta Szczecin z dnia [...] marca 2011 r. ustalającą środowiskowe uwarunkowania dla wskazanego przedsięwzięcia mogącego znacząco oddziaływać na środowisko. W ocenie organu nie został naruszony art. 10 § 1 K.p.a.
Wojewoda wskazał, iż działka inwestycyjna nr [...] o powierzchni 5,4348 ha należy do Skarbu Państwa i jest w użytkowaniu wieczystym [...] Sp. z o.o. w S. Część tej działki o powierzchni 3.000 m2 poddzierżawia inwestor. Od strony wschodniej przylega ona do działki nr [...]. Z kolei działka nr [...] stanowi własność Miasta Szczecin i jest w użytkowaniu wieczystym "[...]" sp. j. Jest zabudowana m.in. halą magazynową o powierzchni 1.760 m2, która zlokalizowana jest na granicy działek nr [...] oraz [...]. Działka nr [...] oddziela działkę inwestycyjną nr [...], w tym fragment na którym zlokalizowana jest inwestycja, od działki skarżących nr [...] i stanowi wewnętrzną drogę dla firm zlokalizowanych wzdłuż niej m.in. dla "[...]".
Wskazując na treść § 98 ust. 1 rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 21 listopada 2005 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać bazy i stacje paliw płynnych, rurociągi przesyłowe dalekosiężne służące do transportu ropy naftowej i produktów naftowych i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 243, poz. 2063 ze zm.- zwanego dalej rozporządzeniem Ministra Gospodarki z dnia 21 listopada 2005 r.), Wojewoda stwierdził w oparciu o plan zagospodarowania terenu dla planowanej inwestycji, że w promieniu 20 m od dystrybutora na projektowanej stacji paliw, na działce skarżącego nr [...], nie znajduje się żaden budynek.
Zatem w projekcie budowlanym zostały spełnione wymogi ww. przepisu. Planowana inwestycja spełnia także wymogi zgodności z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego – uchwała nr XLIII/543/98 Rady Miasta Szczecin z dnia 23 lutego 1998 r. w sprawie II edycji zmian Miejscowego planu ogólnego zagospodarowania przestrzennego miasta Szczecina na obszarze dzielnicy Prawobrzeże – zmiana D 25. Obszar inwestycji objęty został zapisem D.M.16.PR – funkcja komercyjna. Nadto do wniosku o pozwolenie na budowę załączono decyzję Prezydenta Miasta Szczecin o środowiskowych uwarunkowaniach, a w projekcie budowlanym wykazano zachowanie parametrów technicznych i technologicznych mających na względzie nieprzekroczenie obowiązujących norm ochrony środowiska (wpływ na glebę, emisja hałasu, spalin). Inwestor uzyskał także od Prezydenta Miasta Szczecin decyzję o pozwoleniu wodnoprawnym z dnia [...] marca 2011 r., a projekt budowlany został pozytywnie zaopiniowany przez Zespół Uzgadniania Dokumentacji Projektowej.
Postępowanie na każdym etapie było podawane do publicznej wiadomości stosownie do ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko.
Organ odwoławczy wskazał również, że inwestor zmienił lokalizację przyłącza telefonicznego, które zostało zaprojektowane na działce nr [...]. Projektowana zaś inwestycja nie wprowadza ograniczeń dla zagospodarowania terenów sąsiednich w tym dla działki nr [...]. Planowana rozbudowa istniejących budynków, czy budowa nowych na terenie działki nr [...] nie zostanie uniemożliwiona przez projektowaną inwestycję, bowiem ewentualna lokalizacja jednej ze ścian budynku na granicy działki nr [...] z działką nr [...] - na wysokości stacji paliw – zawsze będzie wymagała zastosowania ściany oddzielenia przeciwpożarowego.
Skargę na powyższą decyzję złożyła Spółka jawna "[...]", wnosząc o uchylenie jej oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji i zarzucając jej naruszenie art. 5 ust. 1 pkt 9 Prawa budowlanego w związku z § 98 ust. 1 rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 21 listopada 2005 r., prawa do poszanowania uzasadnionych interesów strony skarżącej, prawa do korzystania ze swojej własności, brak wyważenia interesów prawnych inwestora i właściciela działki sąsiedniej, nieuwzględnienie możliwości swobodnej zabudowy działki skarżącego w przyszłości oraz naruszenie art. 10 § 1 K.p.a.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda Zachodniopomorski wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko.
Rozpoznając powyższą skargę, Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, iż nie zasługuje ona na uwzględnienie.
Za bezzasadny uznał Sąd pierwszej instancji zarzut naruszenia prawa materialnego, a mianowicie art. 5 ust. 1 pkt 9 Prawa budowlanego w związku z § 98 ust. 1 rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 21 listopada 2005 r. Wskazując na przedstawione przez organ odwoławczy usytuowanie działek nr [...], [...] i [...] Sąd stwierdził, że w promieniu 20 m od dystrybutora na projektowanej stacji paliw, na działce skarżącego nie znajduje się żaden budynek. W związku z tym projekt budowlany stacji paliw spełnia wymogi, o których mowa w § 98 ust. 1 pkt 2 i 3 rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 21 listopada 2005 r., ponieważ przepis ten odnosi odległości wskazanych w nich urządzeń od budynków o konstrukcji niepalnej lub od innych budynków. Skoro przepis stanowi o odległości od budynków, to oznacza, że muszą być to obiekty istniejące. Nie może to być jedynie hipotetyczna zabudowa, co do której nie wiadomo, w jakiej postaci zostanie zrealizowana.
Sąd pierwszej instancji podzielił stanowisko organu, co do spełnienia przez inwestora wymogów określonych w art. 35 ust. 1 Prawa budowlanego oraz co do tego, że planowana inwestycja nie wprowadza ograniczeń dla zagospodarowania terenów sąsiednich w tym dla działki skarżących. W tej sytuacji organ nie mógł odmówić wydania pozwolenia na budowę dla planowanej inwestycji.
Za bezzasadny uznał Sąd zarzut strony skarżącej, że organ nie wyważył interesów inwestora i skarżącego. Inwestor przedstawił projekt spełniający wymogi ustawowe, uwzględniający aktualny stan zabudowy, natomiast strona skarżąca przeciwstawiła mu twierdzenia o przyszłej ewentualnej zabudowie i ograniczeniu jej uprawnień. Nie naruszono, zatem w ocenie Sądu art. 5 ust. 1 pkt 9 Prawa budowlanego.
Niezasadny pozostawał zdaniem Sądu także zarzut naruszenia przepisów prawa procesowego, a mianowicie art. 10 K.p.a., bowiem niezawiadomienie strony o zebraniu materiału dowodowego i możliwości składania wniosków może odnieść skutek wówczas, gdy stawiająca go strona wykaże, iż zarzucane uchybienie uniemożliwiło jej dokonanie konkretnych czynności procesowych. Takich okoliczności strona skarżąca nie wykazała. Nie można więc stwierdzić, że pozbawiono ją prawa do czynnego udziału w sprawie.
Z przedstawionych wyżej przyczyn Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012, poz. 270 ze zm.- zwanej dalej P.p.s.a.) oddalił skargę.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku złożyła Spółka jawna "[...]" z siedzibą w W., zaskarżając go w całości i zarzucając mu:
- 1. naruszenie przepisu art. 5 ust. 1 pkt 9 Prawa budowlanego w zw. z § 98 ust. 1 rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 21 listopada 2005 r. poprzez jego niezastosowanie w związku z wydaniem pozwolenia na budowę z [...] października 2011 r. oraz utrzymującej je decyzji Wojewody Kujawsko- Pomorskiego z [...] grudnia 2011, naruszających prawo do poszanowania uzasadnionych interesów skarżącego, wynikających z prawa do korzystania ze swojej własności, przede wszystkim poprzez brak wyważenia interesów prawnych inwestora i właściciela działki sąsiedniej, a tym samym nieuwzględnienie możliwości swobodnej zabudowy działki skarżącego w przyszłości;
- 2. naruszenie przepisu postępowania art. 174 pkt 2 P.p.s.a. w zw. z: art. 1, art. 3 § 1, art. 133 § 1, art. 141 § 4, art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a z uwagi na dokonanie niewłaściwej kontroli legalności działalności administracji publicznej, która miała istotny wpływ na wydanie zaskarżonego rozstrzygnięcia, polegającej na przyjęciu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie wadliwych ustaleń co do stanu faktycznego sprawy w związku z niedostrzeżeniem naruszenia przez Wojewodę Zachodniopomorskiego oraz Prezydenta Miasta Szczecina przepisów: art. 10 § 1 K.p.a., art. 6 ust. 3 lit. c Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności określającego prawo do czynnego udziału w postępowaniu poprzez jego niezastosowanie, co miało istotny wpływ na wynik sprawy, bowiem uniemożliwiono skarżącemu jako stronie wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów przed wydaniem decyzji, co skutkowało wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę z naruszeniem poszanowania jego uzasadnionych interesów, bowiem uniemożliwiło skarżącemu podniesienie zarzutów, iż:
- - nie wszystkie pisma znajdujące się w aktach sprawy spełniają walor dokumentu urzędowego lub prywatnego, zatem nie mogą być podstawą do wydania decyzji;
- - posesja skarżącego narażona będzie na oddziaływanie oparów benzynowych w stopniu utrudniającym korzystanie z niej w pełnym zakresie;
- - budowa spowoduje zmianę stosunków wodnych w terenie w taki sposób, iż woda ze stacji paliw zaleje posesję skarżącego;
- - zwiększy się natężenie ruchu w otoczeniu działki skarżącego;
- - przedmiotowa inwestycja uniemożliwi skarżącemu prawidłową i optymalną zabudowę jego nieruchomości, a przez to i obniżenie jej wartości.
Wskazując na powyższe zarzuty kasacji, skarżąca Spółka wniosła o uchylenie przedmiotowego wyroku w całości i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Szczecinie do ponownego rozpoznania, a gdyby Sąd ten nie mógł jej rozpoznać w innym składzie – innemu sądowi (art. 185 § 1 P.p.s.a.) oraz o zasądzenie od organu na rzecz skarżącej zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów postępowania przed Sądem pierwszej instancji oraz postępowania kasacyjnego wraz z kosztami zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
W uzasadnieniu kasacji podkreślono, że w przedmiotowej sprawie skarżący zawsze będzie zobligowany do uwzględnienia przy własnych planach inwestycyjnych ww. obiektu budowlanego, który powstanie niejako jego kosztem (tj. odległości od granicy działki). Został on zlokalizowany w odległości tylko 17 m od granicy działki skarżącej i tylko ze względu na fakt, że aktualnie na działce inwestora w promieniu 20 m od dystrybutora na projektowanej stacji paliw nie znajduje się żaden budynek.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie.
Oceniając wniesioną kasację w granicach określonych treścią art. 183 § 1 P.p.s.a. i nie dostrzegając przy tym przesłanek nieważności postępowania, o których mowa w § 2 tego przepisu, za bezzasadny uznać należało zarzut naruszenia art. 1, art. 3 § 1, art. 133 § 1, art. 141 § 4, art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. w związku z art. 10 § 1 K.p.a. oraz art. 6 ust. 3 lit. c Konwencji ochronie praw człowieka i podstawowych wolności. Naruszenie ww. przepisów strona skarżąca upatrywała w nieuzasadnionym ograniczeniu jej prawa do czynnego udziału w postępowaniu administracyjnym.
Zauważyć jednak trzeba, że zarówno w treści skargi, jak i w skardze kasacyjnej strona skarżąca nie wskazała na żadne takie konkretne okoliczności sprawy, które by o takim ograniczeniu świadczyły. Trafnie zwracał uwagę Sąd pierwszej instancji na brak jakiejkolwiek argumentacji w tym zakresie. Nie została ona również przedstawiona w niniejszej kasacji. Za bezskuteczną uznać należało również próbę podjęcia polemiki z prawidłowością kontrolowanych w sprawie decyzji poprzez wskazywanie, że "nie wszystkie pisma znajdujące się w aktach sprawy spełniają walor dokumentu urzędowego" oraz na zagrożenie z uwagi na opary benzyny, na zmianę stosunków wodnych, zwiększenie natężenia ruchu i ograniczenie możliwości zabudowy działki strony skarżącej, a także na obniżenie jej wartości. Do większości wymienionych okoliczności odnosiły się zarówno organy administracyjne, jak i Sąd pierwszej instancji. Czyni to niezrozumiałą argumentację kasacji, iż uniemożliwiono Spółce podniesienie tych zarzutów, tym bardziej, że jak wynika z akt sprawy, Spółka była informowana o podejmowanych przez organy czynnościach procesowych i aktywnie realizowała swoje prawa w postępowaniu administracyjnym.
Nie zasługiwał na uwzględnienie także zarzut naruszenia art. 5 ust. 1 pkt 9 Prawa budowlanego w związku z art. 98 ust. 1 rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 21 listopada 2005 r. W ustalonym stanie faktycznym sprawy, którego strona skarżąca nie zakwestionowała w tym zakresie, na podstawie planu zagospodarowania terenu dla przedmiotowej inwestycji ustalono, że w promieniu od dystrybutora projektowanej stacji paliw na działce strony skarżącej nie znajduje się żaden budynek. Tym samym, skoro w zatwierdzonym projekcie budowlanym zachowano odległości spełniające wymogi z § 98 ust. 1 ww. rozporządzenia, to brak jest podstaw do formułowania twierdzeń, iż przewidziane do realizacji zamierzenie inwestycyjne narusza uzasadnione interesy strony skarżącej, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 9 Prawa budowlanego. W nawiązaniu do argumentacji kasacji zauważyć przy tym trzeba, iż w orzecznictwie Sądu Najwyższego i Naczelnego Sądu Administracyjnego wielokrotnie wskazywano, że dla oceny, czy nie zostały naruszone uzasadnione interesy osób trzecich w rozumieniu art. 5 Prawa budowlanego, koniecznym jest ustalenie, czy wzniesienie danego obiektu budowlanego, a także jego budowa odpowiada normom Prawa budowlanego, warunkom techniczno - budowlanym i czy planowana inwestycja nie powoduje pogorszenia warunków sanitarnych oraz uciążliwości dla otoczenia.
Ochrona uzasadnionych interesów osób trzecich, o której mowa w art. 5 Prawa budowlanego obejmuje, bowiem szeroki zakres badania oddziaływania planowanej nieruchomości na sąsiednie działki budowlane, a wyliczenie zawarte w art. 5 ust. 9 Prawa budowlanego ma charakter jedynie przykładowy (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 26 kwietnia 1996 r., sygn. akt III ARN 87/95, OSN 1996, z. 21, poz. 316; postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 stycznia 2001 r. sygn. akt IV SA 558/99). Równocześnie jednak zasada ochrony interesów osób trzecich podlega ograniczeniom wynikającym z ustaw, w tym m.in. Prawa budowlanego. Jeżeli więc decyzja o pozwoleniu na budowę (bądź decyzja o pozwoleniu na wznowienie robót budowlanych) nie wykazuje żadnej sprzeczności z powyższymi wymogami, to spowodowane realizacją inwestycji dolegliwości dla otoczenia nie mogą zostać zakwalifikowane jako naruszające uzasadnione interesy osób trzecich.
Nie chodzi, bowiem o wszelkie utrudnienia, jakie może przynieść planowane przedsięwzięcie, a jedynie o takie, które dotyczyć mogą naruszeń interesów prawnych, a nie interesów faktycznych innych osób. O naruszeniu interesu osób trzecich można, więc mówić jedynie wtedy, gdy zostały naruszone w tym względzie konkretne przepisy (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 stycznia 2003 r. sygn. akt II SA/Ka 1563/02; z dnia 16 listopada 2005 r. sygn. akt II OSK 672/05; z dnia 14 czerwca 2006 r. sygn. akt II OSK 643/05; z dnia 2 marca 2010 r. sygn. akt II OSK 465/09 i z dnia 13 kwietnia 2011 r. sygn. akt II OSK 643/10- orzeczenia dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem - orzeczenia.nsa.gov.pl). Wystąpienie takich naruszeń nie zostało w okolicznościach niniejszej sprawy wykazane.
Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 P.p.s.a. oddalił skargę kasacyjną.