Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnegoz 23 czerwca 2015 r., sygn. akt II OSK 2801/13

Uzasadnienie

Zaskarżonym wyrokiem z dnia 23 kwietnia 2013 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie oddalił skargi B. M. i B. S. na decyzję Wojewody Podkarpackiego z dnia [...] listopada 2012 r., utrzymującą w mocy decyzję organu I instancji z dnia [...] maja 2012 r. w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę.

W uzasadnieniu powyższego wyroku Sąd pierwszej instancji wskazał, iż decyzją z dnia [...] maja 2012 r. Prezydent Miasta Rzeszowa na podstawie art. 28, art. 33 ust. 1, art. 34 ust. 4 i art. 36 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jedn. Dz. U. z 2010 r. Nr 243, poz. 1623 ze zm.- zwanej dalej Prawem budowlanym) oraz art. 104 K.p.a. zatwierdził projekt budowlany i udzielił Przedsiębiorstwu [...] sp. z o. o. w T. pozwolenia na budowę inwestycji p.n.: "zespół budynków mieszkalnych wielorodzinnych z częścią handlowo- usługową i garażem podziemnym wraz z infrastrukturą techniczną i elementami małej architektury". Jak wskazał organ, inwestor dokonał niezbędnych zmian w projekcie, uzupełnił opis o żądane informacje i wykazał zgodność projektowanej inwestycji z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. W odniesieniu do planowanej inwestycji zaliczanej do mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, decyzją z dnia [...] stycznia 2012 r. Prezydent Miasta Rzeszowa stwierdził brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania inwestycji na środowisko.

Zgodnie z tą decyzją oddziaływanie związane z emisją hałasu na etapie eksploatacji inwestycji nie będzie stanowiło ponadnormatywnego zagrożenia dla zdrowia ludzi, środowiska i terenów sąsiednich budynków mieszkalnych.

Odwołania od powyższej decyzji złożyli J. i J. A., B. M., B. S. i Spółdzielnia [...] w R. Decyzją z dnia [...] listopada 2012 r. Wojewoda Podkarpacki na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W ocenie organu odwoławczego załączony do wniosku projekt budowlany odpowiada przepisom prawa, a inwestycja została zaprojektowana zgodnie z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego oraz warunkami technicznymi. Zapewniono naturalne oświetlenie pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi w budynkach zlokalizowanych na działkach sąsiednich. Usytuowanie projektowanych budynków względem granic oraz ich forma zapewniają uzyskanie wymaganego czasu nasłonecznienia w pokojach mieszkalnych wszystkich budynków zlokalizowanych na działkach sąsiednich. Ustosunkowując się do zarzutów odwołania, Wojewoda stwierdził, że nie znajdują one potwierdzenia w materiale dowodowym sprawy.

Skargi na powyższą decyzję złożyły B. M. i B. S., wnoszą o uchylenie w całości decyzji organów obydwu instancji oraz decyzji Prezydenta Miasta Rzeszowa z dnia [...] stycznia 2012 r. stwierdzającej brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla przedmiotowego przedsięwzięcia. Zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie: art. 71 ust. 2 pkt 2, art. 72 ust. 1 pkt 1 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko, § 3 ust. 1 pkt 56 b rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko poprzez zaniechanie przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko w zakresie budowy garaży i parkingów w rozumieniu tych przepisów, art. 35 ust. 1 Prawa budowlanego poprzez pominięcie konieczności sporządzenia raportu oraz przepisów postępowania administracyjnego, a w szczególności art. 6, art. 7, art. 8, art. 9, art. 10 § 1, art. 77 § 1 i art. 80 K.p.a. Nadto podniesiono zarzuty związane z zacienianiem budynku, płytkiego zalegania wód podziemnych oraz pogorszenie standardu ich życia, a także sprzeczności projektu z § 10 ust. 2 i ust. 3 pkt 6 i § 12 miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Ponowiono także zarzuty dotyczące zaprojektowanych przy ciągu pieszym wyrzutni/czerpni z systemu przeciwpożarowego i oddymiania garażu podziemnego oraz braku drogi dojazdowej przeciwpożarowej.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda Podkarpacki wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko prezentowane w zaskarżonej decyzji.

Oddalając powyższą skargę, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie wskazał, iż złożony pierwotnie w sprawie projekt budowlany zawierał uchybienia, które inwestor poprawił.

Analizując zarzut naruszenia art. 71 ust. 2 pkt 2 i art. 72 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. Nr 199, poz. 1227 ze zm.), Sąd pierwszej instancji stwierdził, że w oparciu o tę ustawę została wydana decyzja Prezydenta Miasta Rzeszowa z dnia [...] stycznia 2012 r., którą stwierdzono brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla przedmiotowego przedsięwzięcia. Powyższa decyzja była dla organów orzekających w sprawie wiążąca. Nie miały one kompetencji do badania i kwestionowania okoliczności, które były przedmiotem odrębnego postępowania zakończonego ostateczną wyżej wskazaną decyzją. Powołując się na art. 35 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego, Sąd stwierdził, że w niniejszej sprawie nie stwierdzono niezgodności projektu budowlanego z wymaganiami ochrony środowiska.

Niewątpliwie przedsięwzięcie objęte wnioskiem należy do przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (§ 3 ust. 1 pkt 56 b rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, Dz. U. Nr 213, poz. 1397). Wynika to wprost z decyzji Prezydenta z dnia [...] stycznia 2012 r. Postępowanie w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację tego przedsięwzięcia służyło ocenie ewentualnych następstw dla środowiska związanych z realizacją konkretnego przedsięwzięcia i w jego ramach ewentualnie sporządzany jest raport oddziaływania na środowisko. Okoliczność zaś czy decyzja rozstrzygająca tamtą sprawę została wydana prawidłowo wykracza poza możliwości kontroli Sądu orzekającego w granicach sprawy w przedmiocie udzielenia pozwolenia na budowę. Decyzja z dnia [...] stycznia 2012 r. została wydana w odrębnym postępowaniu i jest to decyzja ostateczna (art. 16 § 1 K.p.a.).

Dla organów rozpatrujących niniejszą sprawę istotne było to, że inwestor przedstawił ostateczną decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji przedsięwzięcia, którego dotyczył wniosek i to, że przedłożony projekt budowlany jest zgodny z wymaganiami ochrony środowiska, w szczególności określonymi w powyższej decyzji. Analiza przez organy zarówno treści decyzji Prezydenta z dnia [...] stycznia 2012 r., jak i projektu ostatecznie nie dawała podstaw do stwierdzenia, że planowana inwestycja została zaprojektowana sprzecznie z tymi wymaganiami.

Nadto zdaniem Sądu pierwszej instancji, projekt po dokonanych poprawkach jest także zgodny z ustaleniami obowiązującego Miejscowego Planu Zagospodarowania Przestrzennego (uchwała Rady Miasta Rzeszowa z dnia 27 listopada 2007 r. Nr XX/349/2007, Dz. Urz. Woj. Podkarp. Nr 1 poz. 12- zwana dalej Planem). Teren oznaczony w Planie symbolem U/MW-Z-UE przeznaczony został pod usługi komercyjne, szkolnictwa wyższego, handlu, ochrony zdrowia oraz pod mieszkalnictwo wielorodzinne i parkingi, urządzenia infrastruktury technicznej, w szczególności stacje transformatorowe 15/04V. Organy prawidłowo oceniły, że projekt jest zgodny z ustaleniami Planu w zakresie jego § 10 przy czym, jak słusznie zauważono, inwestycja nie musi jednocześnie odpowiadać wszystkim przewidzianym w tym przepisie funkcjom. Wystarczy, że odpowiada niektórym z nich i tak jest w tym konkretnym przypadku. Projekt jest również zgodny m.in., co do wysokości zabudowy, wymogów zakończenia ostatnich kondygnacji budynków tarasami użytkowymi lub zielenią, określonej powierzchni i nachylenia dachu, połączeń komunikacyjnych (kołowych i pieszych), czy ilości miejsc postojowych przewidzianych odpowiednio dla powierzchni użytkowej usług komercyjnych i mieszkań.

I o ile można się zastanawiać, czy przewidziana w § 10 ust. 4 pkt 3 lit. c Planu minimalna ilość miejsc postojowych na jedno mieszkanie w dzisiejszych realiach jest wystarczająca, to jednak skoro projekt respektuje te ustalenia, to organy nie miały podstaw do zakwestionowania rozwiązań projektowych.

Za prawidłową uznał również Sąd ocenę organów w zakresie zgodności projektu budowlanego z funkcją przewidzianą w Planie dla terenu oznaczonego symbolem 1KX/ZP. Na terenie tym zaprojektowany został ciąg komunikacyjny dla pieszych, zieleń ukształtowana i zagospodarowana oraz urządzenia infrastruktury technicznej w tym urządzenia przeciwpożarowego systemu oddymiania kondygnacji podziemnej, a także sieci uzbrojenia terenu. Planowany ciąg komunikacyjny dla pieszych został powiązany z już istniejącymi podobnymi ciągami i projektowanymi chodnikami od strony ulic P. i K. Słusznie wskazały organy, że powiązanie tego ciągu z innymi ciągami dla pieszych, o których stanowi Plan będzie możliwe po realizacji tych ostatnich, co nie należy jednak do obowiązków inwestora w rozpoznawanej sprawie. Z projektu (części opisowej projektu zagospodarowania terenu) wynika, że planowane jest także wykonanie trawników, zasadzenie krzewów ozdobnych niskopiennych wzdłuż głównych ciągów komunikacyjnych, roślin i krzewów na powierzchni skarp i nasypów, wykonanie ławeczek ogrodowych w ilości, co najmniej 1 na 50 m, wzdłuż głównych ciągów pieszych oraz ogrodowych koszy na śmieci.

W projekcie nie przewidziano budowy zsypów, pergoli czy wiat śmietnikowych. Odpady stałe mają być gromadzone w oddzielnych pomieszczeniach wewnątrz budynków. Od strony planowanego ciągu dla pieszych zaprojektowano jedno takie pomieszczenie na pierwszej kondygnacji budynku C. Według opisu projektu – z uwagi na brak ogólnodostępnych dróg dojazdowych do pomieszczeń śmietnikowych, pojemniki na śmieci będą przewożone do wewnętrznej drogi dojazdowej po ciągach dla pieszych za pomocą wózków ręcznych. Takie rozwiązania nie są sprzeczne z Planem ani z § 22 ust. 2 pkt 2 i pkt 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75, poz. 690 ze zm. – zwanego dalej rozporządzeniem z dnia 12 kwietnia 2002 r.).

Także usytuowanie urządzeń systemu przeciwpożarowego oddymiania w okolicach ciągu komunikacyjnego dla pieszych w ocenie Sądu nie jest sprzeczne z zapisami § 12 Planu ani rozporządzenia. Urządzenia te są tylko częścią systemu ochrony przeciwpożarowej podziemnego parkingu i nawet gdyby potraktować je jako element wentylacji, choć według projektu tak nie jest, to i tak rozwiązanie powyższe byłoby zgodne z przepisami rozporządzenia, w szczególności z § 152. Przepis ten nie określa, bowiem odległości wyrzutni czy czerpni powietrza usytuowanych na poziomie terenu od budynku albo granicy nieruchomości. Rozwiązania projektowe w zakresie wentylacji także nie naruszają ww. przepisu, co dokładnie wyjaśniły organy. Odległości zaś projektowanej lokalizacji urządzeń systemu oddymiania przeciwpożarowego od budynków nr 38 (12,95 m), nr 36 (21,19 m) i nr 34 (27,59 m) nie naruszają żadnych przepisów.

Eksponując wynikające z art. 4 Prawa budowlanego prawo do zabudowy nieruchomości gruntowej, Sąd uznał również, iż projekt, w tej jego część, która odnosi się do tzw. linijki światła daje podstawy do stwierdzenia, że respektuje on wymogi, w szczególności § 13 i § 60 rozporządzenia. Jak wyjaśnił przy tym Sąd, powyższe nie oznacza, że w ogóle dany budynek nie może zacieniać innego budynku, ale musi zachować minimalne wymogi, jak ma to miejsce w niniejszej sprawie.

Odnosząc się z kolei do zarzutu płytkiego zalegania wód gruntowych, Sąd podzielił stanowisko organów, że opracowania geologiczne stanowiły podstawę wyjściową dla sporządzonego projektu, zaś obserwacje stanu po powodzi nie mogą podważać wyników przeprowadzonych badań. Powódź jest zdarzeniem ekstremalnym i to ewentualny żywioł a nie realizacja inwestycji może stwarzać zagrożenie dla istniejących sąsiednich budynków. Z analizy projektu nie wynika, aby planowana inwestycja miała szkodliwie oddziaływać na sąsiednie nieruchomości w zakresie stosunków wodnych. Wody opadowe i roztopowe z terenu inwestycji mają być odprowadzane do rzeki Wisłok w sposób określony decyzją Prezydenta Miasta Rzeszowa z dnia [...] marca 2012 r.

Jako bezzasadny uznał również Sąd zarzut braku zachowania zieleni jako biologicznie czynnej. Zgodnie z § 10 ust. 2 pkt 10 Planu wymagane jest przeznaczenie nie mniej niż 20% powierzchni terenu pod zieleń urządzoną jako biologicznie czynną na każdej z działek. Z projektu planowanej inwestycji natomiast jasno wynika, że powierzchnia zabudowy wyniesie 33,9%, powierzchni utwardzonych 34,1%, a więc w sumie 68%. Zostaje, więc 32% powierzchni biologicznie czynnej. Analiza projektu zagospodarowania terenu nie daje podstaw do stwierdzenia, że wymóg z § 10 ust. 2 pkt 10 Planu nie został zachowany. Do powierzchni biologicznie czynnej nie została przy tym wliczona zieleń na tarasach.

Ponieważ projektowana inwestycja została przewidziana jako pewien kompleks budynków i urządzeń Sąd uznał, że przyjęte rozwiązania – parkingu podziemny i drogi dojazdowe – spełniają wymogi § 14 rozporządzenia. Minimalna szerokość dojścia między budynkami wynosi 5 m. Zachowano, więc dyspozycję § 14 ust. 3 rozporządzenia, mimo iż co do zasady chodniki nie są przeznaczone na dojazdy. Chodnik ten spełnia wymogi przewidziane dla dojazdu pojazdu straży pożarnej i dojazd będzie możliwy w razie pożaru. Spełnienie tych warunków nie oznacza jednak, że jest to droga wewnętrzna jako taka.

Jak zauważył również Sąd, organ odwoławczy odniósł się do każdego z zarzutów odwołań, a stanowisko zaprezentowane przez organy obydwu instancji zostało należycie uzasadnione, powołano właściwe przepisy, które stanowiły podstawę rozstrzygnięcia. Kwestie zgodności aktualnie obowiązującego Planu z poprzednio obowiązującym na tym terenie wykraczały poza zakres niniejszego postępowania, podobnie jak zarzuty związane z przeprowadzonym wcześniej postępowaniem o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji inwestycji. Na marginesie Sąd wskazał jedynie na przepis art. 74 ust. 3 ustawy z dnia 3 października 2008 r. oraz podkreślił, że dokumentacja projektowa została uzgodniona w Zespole Uzgodnienia Dokumentacji Projektowej. Poszczególne rozwiązania były tam przedmiotem analizy przez fachowców z poszczególnych dziedzin, w tym z ochrony środowiska, czy ochrony przeciwpożarowej. Odpowiedzialność zawodową za zastosowane rozwiązania i ich zgodność z przepisami ponoszą zaś zarówno osoby sporządzające projekt, jak i ten projekt sprawdzające. Inwestor przedłożył wymagane oświadczenia tych osób.

Z przedstawionych wyżej przyczyn, Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.- zwanej dalej P.p.s.a.) oddalił wniesione skargi.

Skargi kasacyjne od powyższego wyroku złożyły B. M. i B. S., zaskarżając go w całości i wnosząc o uchylenie jego oraz zaskarżonej decyzji Wojewody Podkarpackiego z dnia [...] listopada 2012 r. i poprzedzającej ją decyzji Prezydenta Miasta Rzeszowa z dnia [...] maja 2012 r. oraz o umorzenie postępowania, względnie o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Rzeszowie oraz o zasądzenie na podstawie art. 203 pkt 1 P.p.s.a. kosztów postępowania, według norm przepisanych.

Nadto skarżące wniosły na podstawie art. 106 § 3 w zw. z art. 193 P.p.s.a. o przeprowadzenie dowodu uzupełniającego z załączonego do skargi dokumentu w postaci pomiaru geodezyjny z dnia 12 czerwca 2013 r., sporządzonego przez inż. R. G. z Biura Geodezyjnego [...] w L. na okoliczność ustalenia rzeczywistej odległości od planowanego w ramach przedmiotowej inwestycji budynku C z uwzględnieniem garaży, które wychodzą ponad powierzchnię ziemi /wraz z otworami okiennymi od strony budynku nr 38 na wysokość - zabudowy ok. 2 metrów/ od budynku nr 38 położonego na działce sąsiedniej w Rzeszowie przy ulicy ul. C., która wynosi jedynie 20,5 metra co oznacza, że granica zabudowy przekroczona jest o 4 metry.

W skardze kasacyjnej B. M., zaskarżonemu wyrokowi zarzucono:

A - naruszenie prawa materialnego, poprzez błędną jego wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, a mianowicie:

1. 1. art. 35 ust. 3 oraz ust. 1 Prawa budowlanego w zw. z § 5, § 10 ust 2 pkt 1- 2, § 10 ust. 2 pkt 10 Planu, polegające na uznaniu za zasadne wydanie decyzji z dnia [...] maja 2012 r. zatwierdzonej decyzją Wojewody Podkarpackiego z dnia [...] listopada 2012 r. pomimo braku zgodności projektu budowlanego Przedsiębiorstwu [...] sp. z o. o. z/s w T. dotyczącej inwestycji p.n. "zespół budynków mieszkalnych wielorodzinnych z częścią handlowo - usługową i garażem podziemnym, wraz z infrastrukturą techniczną i elementami małej architektury" z ustaleniami Planu przestrzennego, a to m.in.
2. a. poprzez przekroczenie dozwolonego poziomu hałasu na terenie objętym Planem niezgodnie z § 5 Planu;
3. b. poprzez przekroczenia przez inwestycję linii zabudowy niezgodnie z § 10 ust. 2 pkt 1- 2 Planu,
4. c. poprzez przeznaczenie mniej niż 20% powierzchni terenu pod zieleń urządzoną, jako biologicznie czynną niezgodnie z § 10 ust. 2 pkt 10 Planu,
5. 2. art. 35 ust. 3 oraz ust. 1 Prawa budowlanego w zw. z § 12 Planu oraz w zw. z § 152 rozporządzenia z dnia 12 kwietnia 2002 r., polegające na uznaniu za zasadne wydanie decyzji na budowę Prezydenta Miasta Rzeszowa z dnia [...] maja 2012 r., zatwierdzonej decyzją Wojewody Podkarpackiego z dnia [...] listopada 2012 r. pomimo wykorzystania terenu oznaczonego na rysunku Planu symbolem 1KX/ ZP niezgodnie z jego przeznaczeniem oraz wymaganiom ochrony środowiska przez m.in. zlokalizowanie czerpni/wyrzutni systemu p. poż. oddymiania garażu przed działaniami w taki sposób, że powodują one zagrożenie zdrowia użytkowników budynku i ludzi w jego otoczeniu, a nadto bez wymaganych warunków i zgód państwowego inspektora sanitarnego;
6. 3. art. 5 ust. 1 pkt 9 Prawa budowlanego poprzez jego niezastosowanie w sytuacji, gdy planowana inwestycja budowlana nie uwzględnia poszanowania, występujących w obszarze oddziaływania obiektu uzasadnionych interesów osób trzecich wskutek m. in. zlokalizowana czerpni/wyrzutni systemu p. poż. oddymiania garażu przed działaniami w taki sposób, że powodują one zagrożenie zdrowia użytkowników budynku i ludzi w jego otoczeniu, oddziaływania planowanej inwestycji w sposób szkodliwy na sąsiednie nieruchomości w zakresie stosunków wodnych, wywożenia śmierci przy pomocy wózków ręcznych, wzdłuż ciągu dla pieszych, a zatem wzdłuż budynków nr 38, 36, 34 i 32 oraz zacieniania budynku nr 38, zamieszkałego przez stronę skarżącą;

B - naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy:

1. 1. art. 141 § 4 P.p.s.a. polegającą na nieprzeprowadzeniu w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku Sądu Administracyjnego w Rzeszowie gruntownej analizy wszystkich okoliczności postępowania, a mianowicie braku zawarcia w tym uzasadnieniu:
2. • wszechstronnej oceny tego; czy inwestycja objęta postępowaniem zapewnia prawidłowy dojazd do budynków i urządzeń z nimi związanych w rozumieniu § 14 pkt 1 i 2 rozporządzenia z dnia 12 kwietnia 2002 r., a zwłaszcza poprzez brak przytoczenia argumentacji, dlaczego zdaniem Sądu dojazd pojazdu straży pożarnej - w razie pożaru - będzie możliwy,
3. • gruntownej analizy tego, czy planowana inwestycja może w sposób szkodliwy oddziaływać na sąsiednie nieruchomości w zakresie stosunków wodnych, bez merytorycznego odniesienia się do okoliczności podnoszonej przez stronę skarżącą, a mianowicie, że sąsiednie osiedle Spółdzielni [...] w R. mieszczące się przy ul. C. wykonane ma odprowadzanie wód opadowych wylotem do Wisłoka, przy jednoczesnym uwzględnieniu, że na terenie objętym planem budowy już pięciokrotnie na skutek obfitych opadów nastąpiło cofnięcie wody w rzece Wisłok, co skutkowało zalaniem na wysokości 1,5 m garaży podziemnych i klatek schodowych na terenie osiedla przy ul. C., przy jednoczesnym braku uzasadnienia, dlaczego Sąd uznał, że takiego oddziaływania nie będzie;
4. • szczegółowej weryfikacji tego, czy projekt budowlany jest zgodny z wymaganiami ochrony środowiska, do czego Sąd był zobowiązany w świetle art. 35 ust. 1 Prawa budowlanego, zwłaszcza, że przedsięwzięcie objęte wnioskiem może znacząco oddziaływać na środowisko, co wprost wynika z przepisu § 3 ust 1 pkt 56 b rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. Nr 213, poz. 1397) i braku odniesienia się do zarzutów strony, a dotyczących m.in. nadmiernej emisji hałasu, zapyleń z wyrzutni czerpni systemu przeciwpożarowego, oddymiania garażu podziemnego oraz wentylacji nawiewnych górnych i dolnych, jak również znaczniej liczby zaplanowanych garaży podziemnych i miejsc parkingowych (łącznie z sąsiednią inwestycją spółki [...] z/s w R.), które mogą prowadzić do przekroczenia dozwolonych emisji hałasu i zanieczyszczeń;
5. • analizy tego czy, usytuowanie czerpni/wyrzutni systemu p. poż. oddymiania garażu w niewielkiej odległości od budynku nr 38, zamieszkałego przez stronę skarżącą mogą powodować zagrożenie zdrowia użytkowników budynku i ludzi w jego otoczeniu, m.in. w znaczeniu § 152 rozporządzenia z dnia 12 kwietnia 2002 r.;
6. • merytorycznej oceny tego, czy wywożenie śmieci przy pomocy wózków ręcznych wzdłuż ciągu dla pieszych, a zatem wzdłuż budynków nr 38, 36, 34 i 32 może stanowić zagrożenie dla zdrowia osób zamieszkujących w tych budynkach;
7. 2. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. w zw. z art. 3 § 1 P.p.s.a. i art. 1 P.p.s.a. oraz art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153 poz. 1269 ze zm.), jak również z art. 134 § 1 P.p.s.a. poprzez nie uwzględnienie skargi B. M. i nie uchylenie zaskarżonej decyzji Wojewody Podkarpackiego z dnia [...] listopada 2012 r. wraz z poprzedzającą ją decyzją Prezydenta Miasta Rzeszowa z dnia [...] maja 2012 r. mimo naruszenia przez organy administracyjne wydające decyzje w przedmiotowej sprawie art. 6, art. 7, art. 10 § 1, art. 77 § 1 K.p.a., co zdaniem strony skarżącej Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekający w przedmiotowej sprawie, winien wziąć pod uwagę z urzędu zgodnie z art. 134 § 1 P.p.s.a. w zw. z art. 3 § 1 P.p.s.a. i art. 1 P.p.s.a. oraz art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych, a co w konsekwencji spowodowało pozostawienie w obrocie prawnym niezgodnych z prawem decyzji jak powyżej z uwagi na niewyczerpujące rozpatrzenie materiału dowodowego, a w konsekwencji błędne ustalenie, że projekt budowlany objęty skargą jest zgodny z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, wymaganiami ochrony środowiska oraz właściwymi przepisami prawa.

W skardze kasacyjnej B. S. skarżonemu wyrokowi zarzucono:

A - naruszenie prawa materialnego, poprzez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe stosowanie, a mianowicie:

1. 1. § 5 Planu poprzez przekroczenie dozwolonego poziomu hałasu na terenie objętym Planem,
2. 2. § 10 ust. 2 pkt 1- 2 Planu poprzez przekroczenia przez planowaną inwestycję linii dopuszczalnej planem zabudowy,
3. 3. § 10 ust. 2 pkt 10 Planu poprzez przeznaczenie mniej niż 20% powierzchni terenu pod zieleń urządzoną, jako biologicznie czynną,
4. 4. art. 35 ust. 3 oraz ust. 1 Prawa budowlanego w zw. z § 5, § 10 ust. 2 pkt 1- 2, § 10 ust. 2 pkt 10 Planu polegające na uznaniu za zasadne wydanie decyzji na budowę Prezydenta Miasta Rzeszowa z dnia [...] maja 2012 r. zatwierdzonej decyzją Wojewody Podkarpackiego z dnia [...] listopada 2012 r. pomimo braku zgodności projektu budowlanego Przedsiębiorstwa [...] sp. z o. o. z/s w T. dotyczącego inwestycji p.n. "zespół budynków mieszkalnych wielorodzinnych z częścią handlowo - usługową i garażem podziemnym wraz z infrastrukturą techniczną i elementami małej architektury" z ustaleniami Planu, a opisanych powyżej w pkt 1, 2, 3 w zakresie ustaleń § 5, § 10 ust. 2 pkt 1- 2, § 10 ust. 2 pkt 10 tego Planu,
5. 5. art. 35 ust. 3 oraz ust. 1 Prawa budowlanego w zw. z § 12 Planu oraz w zw. z § 152 rozporządzenia z dnia 12 kwietnia 2002 r. polegające na uznaniu za zasadne wydanie decyzji na budowę Prezydenta Miasta Rzeszowa z dnia [...] maja 2012 r. zatwierdzonej decyzją Wojewody Podkarpackiego z dnia [...] listopada 2012 r. pomimo wykorzystania terenu oznaczonego na rysunku Planu symbolem 1KX/ ZP niezgodnie z jego przeznaczeniem oraz wymaganiom ochrony środowiska oraz m.in. zlokalizowanie czerpni/wyrzutni systemu p. poż. oddymiania garażu przed działaniami w taki sposób, że powodują one zagrożenie zdrowia użytkowników budynku i ludzi w jego otoczeniu, a nadto bez wymaganych warunków i zgód państwowego inspektora sanitarnego;
6. 6. art. 5 ust. 1 pkt 9 Prawa budowlanego poprzez jego niezastosowanie w sytuacji, gdy planowana inwestycja budowlana nie uwzględnia poszanowania, występujących w obszarze oddziaływania obiektu uzasadnionych interesów osób trzecich, wskutek m. in. zlokalizowana czerpni/wyrzutni systemu p. poż oddymiania garażu przed działaniami w taki sposób, że powodują one zagrożenie zdrowia użytkowników budynku i ludzi w jego otoczeniu, oddziaływania planowanej inwestycji w sposób szkodliwy na sąsiednie nieruchomości w zakresie stosunków wodnych, wywożenia śmieci przy pomocy wózków ręcznych wzdłuż ciągu dla pieszych, a zatem wzdłuż budynków nr 38, 36, 34 i 32 oraz zacieniania budynku nr 38 zamieszkałego przez stronę skarżącą;

B - naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy:

1. 1. art. 141 § 4 P.p.s.a. polegającą na nieprzeprowadzeniu, w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku Sądu Administracyjnego w Rzeszowie, gruntownej analizy wszystkich okoliczności postępowania, a mianowicie braku zawarcia w tym uzasadnieniu:
2. • wszechstronnej oceny tego, czy inwestycja objęta postępowaniem zapewnia prawidłowy dojazd do budynków i urządzeń z nimi związanych w rozumieniu § 14 pkt 1 i 2 rozporządzenia z dnia 12 kwietnia 2002 r., a zwłaszcza poprzez brak przytoczenia argumentacji, dlaczego zdaniem Sądu dojazd pojazdu straży pożarnej w razie pożaru będzie możliwy,
3. • gruntownej analizy tego, czy planowana inwestycja może w sposób szkodliwy oddziaływać na sąsiednie nieruchomości w zakresie stosunków wodnych, bez merytorycznego odniesienia się do okoliczności podnoszonej przez stronę skarżącą, a mianowicie, że sąsiednie osiedle Spółdzielni [...] w R. mieszczące się przy ul. C. również wykonane ma odprowadzanie wód opadowych wylotem do Wisłoka przy jednoczesnym uwzględnieniu, że na terenie objętym planem budowy już pięciokrotnie – na skutek obfitych opadów - nastąpiło cofnięcie wody w rzece Wisłok, co skutkowało zalaniem na wysokości 1,5 m garaży podziemnych i klatek schodowych na terenie osiedla przy ul. C., przy jednoczesnym braku uzasadnienia, dlaczego Sąd uznał, że takiego oddziaływania nie będzie;
4. • szczegółowej weryfikacji tego, czy projekt budowlany jest zgodny z wymaganiami ochrony środowiska, do czego Sąd był zobowiązany w świetle art. 35 ust. 1 Prawa budowlanego zwłaszcza, że przedsięwzięcie objęte wnioskiem może znacząco oddziaływać na środowisko, co wprost wynika z przepisu § 3 ust 1 pkt 56 b rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. Nr 213, poz. 1397) i braku odniesienia się do zarzutów strony, a dotyczących m.in. nadmiernej emisji hałasu, zapyleń z wyrzutni czerpni systemu przeciwpożarowego, oddymiania garażu podziemnego oraz wentylacji nawiewnych górnych i dolnych, jak również znaczniej liczby zaplanowanych garaży podziemnych i miejsc parkingowych (łącznie z sąsiednią inwestycją spółki [...] z/s w R.), które mogą prowadzić do przekroczenia dozwolonych emisji hałasu i zanieczyszczeń;
5. • analizy tego czy, usytuowanie czerpni/ wyrzutni systemu p. poż. oddymiania garażu w niewielkiej odległości od budynku nr 38, zamieszkałego przez stronę skarżącą, mogą powodować zagrożenie zdrowia użytkowników budynku i ludzi w jego otoczeniu, m.in. w znaczeniu § 152 rozporządzenia z dnia 12 kwietnia 2002 r.;
6. • merytorycznej oceny tego, czy wywożenie śmieci, przy pomocy wózków ręcznych, wzdłuż ciągu dla pieszych, a zatem wzdłuż budynków nr 38, 36, 34 i 32 może stanowić zagrożenie dla zdrowia osób zamieszkujących w tych budynkach;
7. 2. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. w zw. z art. 3 § 1 P.p.s.a. i art. 1 P.p.s.a. oraz art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych, jak również z art. art. 134 § 1 P.p.s.a. poprzez nie uwzględnienie skargi B. S. i nie uchylenie zaskarżonej decyzji Wojewody Podkarpackiego z dnia [...] listopada 2012 r. wraz z poprzedzającą ją decyzją Prezydenta Miasta Rzeszowa z dnia [...] maja 2012 r. mimo naruszenia przez organy administracyjne wydające decyzje w przedmiotowej sprawie art. 6, art. 7, art. 10 § 1, art. 77 § 1 K.p.a. co zdaniem strony skarżącej Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekający w przedmiotowej sprawie winien wziąć pod uwagę z urzędu zgodnie z art. 134 § 1 P.p.s.a. w zw. z art. 3 § 1 P.p.s.a. i art. 1 P.p.s.a. oraz art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych, a co w konsekwencji spowodowało pozostawienie w obrocie prawnym niezgodnych z prawem decyzji jak powyżej z uwagi na niewyczerpujące rozpatrzenie materiału dowodowego, a w konsekwencji błędne ustalenie, że projekt budowlany objęty skargą jest zgodny z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, wymaganiami ochrony środowiska oraz właściwymi przepisami prawa.

W odpowiedziach na powyższe skargi kasacyjne [...] Przedsiębiorstwo [...] sp. z o.o. w T. wniosło o ich oddalenie oraz o oddalenie złożonych w nich wniosków dowodowych.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje

Skargi kasacyjne nie zasługują na uwzględnienie.

Oceniając wniesione w sprawie kasacje w granicach określonych art. 183 § 1 P.p.s.a. i nie dostrzegając przy tym przesłanek nieważności postępowania, o których mowa w § 2 tego przepisu, za niezasadny należało uznać zarzut naruszenia art. 141 § 4 P.p.s.a. przedstawiony w obu kasacjach. Przede wszystkim stwierdzić, iż w przepisie tym wymieniono elementy formalne, jakie winno zawierać prawidłowo sporządzone uzasadnienie wyroku sądowego. Skuteczność tego zarzutu zasadniczo zależy, zatem od wykazania brakujących elementów oraz kwalifikowanego związku przyczynowego między tym brakiem, a wynikiem sprawy, tj. iż uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 174 pkt 2 P.p.s.a.). Tymczasem przedstawiona przez skarżące na tle rozpoznawanego zarzutu argumentacja ograniczyła się do wskazania szkodliwości oddziaływania planowanej inwestycji na sąsiednie nieruchomości oraz opisu stosunków wodnych i wskazania na to, iż wywożenie śmieci nastąpi przy pomocy wózków ręcznych. Stwierdzić trzeba, iż uzasadnienie zaskarżonego wyroku zawiera w kwestiach wyżej wskazanych stosowną argumentację.

Analizując dalszą część zarzutu naruszenia art. 141 § 4 P.p.s.a. w powiązaniu z art. 35 ust. 1 Prawa budowlanego i § 3 ust. 1 pkt 56 lit. b rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, przede wszystkim stwierdzić należy, iż nie stanowiło wątpliwości Sądu pierwszej instancji to, że przedmiotowe przedsięwzięcie należy do mogących znacząco oddziaływać na środowisko. Sąd ten jednak, podobnie zresztą jak organy, eksponował fakt wydania przez Prezydenta Miasta Rzeszowa decyzji z dnia [...] stycznia 2012 r. o braku potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla przedmiotowej inwestycji. Tę okoliczność konsekwentnie ignoruje autor rozpoznawanych kasacji, pomimo, iż to właśnie w tej decyzji przesądzono, że skala i charakter oraz lokalizacja przedsięwzięcia nie spowoduje negatywnego oddziaływania na środowisko, nie wystąpi możliwość kumulowania się oddziaływań, które będą miały zasięg lokalny, małoznaczący i odwracalny.

Także nieznacznemu zwiększeniu ulegnie niezorganizowana emisja spalin do powietrza i zapylenie oraz emisja hałasu, ale będą to zjawiska krótkotrwałe i odwracalne, ograniczone do pory dziennej. Stąd też argumentacja skarżących dotycząca możliwości przekroczenia ze strony inwestycji dozwolonych emisji hałasu i zanieczyszczeń stanowi nieuprawnioną polemikę skarżących, nie popartą żadnymi dokumentami, a jedynie subiektywnymi przewidywaniami autora kasacji.

Na kanwie zarzutu naruszenia art. 141 § 4 P.p.s.a. stwierdzić wreszcie trzeba, iż Sąd pierwszej instancji analizował zgodność inwestycji z § 14 rozporządzenia z dnia 12 kwietnia 2002 r. i wskazywał, iż dojazd straży pożarnej będzie możliwy chodnikiem, który spełnia wymogi przewidziane dla dojazdu pojazdu straży pożarnej. Podobnie analizował Sąd pierwszej instancji zgodność z § 152 ww. rozporządzenia w odniesieniu do odległości wyrzutni czy czerpni powietrza, wskazując, iż odległości pomiędzy urządzeniami systemu oddymiania przeciwpożarowego od budynków nr 38, 36, 34 nie naruszają żadnych przepisów. Wobec tego, iż skarżące kasacyjnie, nie wskazały na inne ustalenia faktyczne, które miałyby wynikać z przedłożonego projektu budowlanego, należało przyjąć, iż nie wykazały wadliwości uzasadnienia Sądu pierwszej instancji w tym zakresie.

Nie można było również podzielić zarzutów naruszenia art. 35 ust. 1 i 3 Prawa budowlanego w związku z § 5, § 10 ust. 2 pkt 1- 2 i ust. 2 pkt 10 Planu (zarzut z kasacji B. M.) oraz § 5, § 10 ust. 2 pkt 1- 2, § 10 ust. 2 pkt 10 Planu, a także art. 35 ust. 1 i 3 Prawa budowlanego w zw. z w.w. przepisami Planu (zarzut z kasacji B. S.). Zgodnie z § 5 Planu "Na terenie objętym planem dopuszcza się poziom hałasu w środowisku nie większy niż przewidziany dla terenów w strefie śródmiejskiej miast powyżej 100 tys. mieszkańców ze zwartą zabudową mieszkaniową i koncentracją obiektów administracyjnych, handlowych i usługowych, zgodnie z przepisami ochrony środowiska". Jak wyżej wskazano nadmierna emisja hałasu została wykluczona w decyzji z dnia [...] stycznia 2012 r., zaś skarżące nie wskazały na żadne takie okoliczności, które by tej ocenie przeczyły, tym bardziej iż strony wnoszące kasacje nie podjęły w tym zakresie żadnej polemiki.

Projektowana inwestycji nie narusza również zasad zagospodarowania terenu, w tym nieprzekraczalnej linii zabudowy i linii zabudowy obowiązującej (§ 10 ust. 1 pkt 1 i 2 Planu). Przypomnieć również w tym miejscu należy, iż przedmiotem analizy organów administracji architektoniczno- budowlanej jest projekt budowlany, a nie sposób jego wykonania. Stąd też powoływanie się na wykonany w trakcie prac budowlanych pomiar geodezyjny z dnia 12 czerwca 2013 r. (załączony do wniesionych kasacji) pozostawało bez związku z istotą rozpoznawanej sprawy. Nie został również naruszony § 10 ust. 2 pkt 10 Planu, zaś przedstawione przez Sąd pierwszej instancji wyliczenie wykazuje szczegółowo, jaki procent powierzchni biologicznie czynnej pozostanie po zrealizowaniu projektowanej inwestycji. Bez znaczenia natomiast dla spełnienia tego warunku pozostawała linia wewnętrznego podziału. Zgodnie z jej definicją jest to "linia wyznaczająca granice wewnątrz obszarów wyznaczonych liniami rozgraniczającymi, o różnych zasadach zabudowy" (§ 6 pkt 4 Planu). W analizowanym symbolu U/MW-Z-UE służyły one jedynie do wyznaczenia terenu pod parking i ciąg pieszy (§ 10 ust. 1 pkt 4) oraz przebieg ciągu pieszego (§ 10 ust. 1 pkt 11 Planu).

Na uwzględnienie nie zasługiwały również zarzuty naruszenia art. 35 ust. 1 Prawa budowlanego w związku z § 152 rozporządzenia z dnia 12 kwietnia 2002 r. (zarzuty w obu kasacjach). Po pierwsze wskazać trzeba, iż § 152 został podzielony na 14 ustępów, natomiast skarżące nie wskazały, któremu z tych ustępów uchybienie zarzucają Sądowi pierwszej instancji, co wyklucza kontrolę kasacyjną w tym zakresie. Po drugie stwierdzić trzeba, iż umieszczenie czerpni/wyrzutni systemu przeciwpożarowego na terenie oznaczonym symbolem 1KX/ZP było możliwe, gdyż teren ten został przeznaczony m.in. pod urządzenia infrastruktury technicznej (§ 12 Planu). Po trzecie, skarżące nie zdołały wykazać, że ww. elementy systemu przeciwpożarowego zagrażają zdrowiu użytkowników budynku i ludzi, szczególnie w aspekcie wskazywanych przez Sąd pierwszej instancji odległości od budynków nr 38, 36 i 34.

W związku z powyższym, bezzasadnym okazał się zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c, art. 3 § 1 i 1 P.p.s.a. w związku z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych w związku z art. 134 § 1 P.p.s.a. w związku z art. 7, art. 10 § 1 i art. 77 § 1 K.p.a. (zarzuty z obu kasacji). Autor wywiedzionych kasacji nie zdołał podważyć ustalonego w sprawie przez organy stanu faktycznego i prawidłowo zaakceptowanego przez Sąd pierwszej instancji. W odniesieniu do zarzutu naruszenia art. 5 ust. 1 pkt 9 Prawa budowlanego (zarzut z obu kasacji) podkreślić trzeba, iż w świetle tego przepisu ochrona interesów osób trzecich nie może sięgać tak daleko, aby uniemożliwić inwestorowi realizację zamierzenia budowlanego, gdy jest ono zgodne z przepisami prawa (art. 35 ust. 4 Prawa budowlanego). Ponieważ więc skarżące kasacyjnie nie wykazały, aby projektowana inwestycja uchybiała jakimkolwiek normom prawa, to analizowany zarzut również podlegał oddaleniu.

W tym stanie sprawy, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji.