Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 20 września 2017 r. sygn. VII SA/Wa 1540/17, w wyniku rozpoznania wniosku skarżącego Z. D., odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonego postanowienia Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] maja 2017 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia obowiązku przedstawienia oceny technicznej.
W uzasadnieniu postanowienia, odwołując się do art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369), dalej: p.p.s.a., Sąd I instancji stwierdził, że sąd może na wniosek strony skarżącej wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zaskarżonego aktu lub czynności jeżeli zaistnieją szczególne okoliczności uzasadniające takie orzeczenie, tj. gdy zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Skarżący nie przedstawił argumentów, które uzasadniałyby uznanie za wiarygodne twierdzeń, że w razie wykonania zaskarżonego aktu, poniesie on znaczną szkodę czy też zajdą w stosunku do niego trudne do odwrócenia skutki. Uzasadnienie wniosku o wstrzymanie powinno odnosić się do konkretnych okoliczności, które wskazywałyby na to, że wstrzymanie zaskarżonego aktu jest w danej sprawie obiektywnie zasadne.
Sąd podniósł, że każde orzeczenie zobowiązujące do wykonania jakiejś czynności, w niniejszej sprawie – zobowiązujące do dostarczenia oceny technicznej, niesie za sobą obowiązek poniesienia pewnych kosztów, a w konsekwencji pociąga za sobą dolegliwość, rodzącą określony skutek w finansach zobowiązanego. Jednakże nie jest to sytuacja, która jako taka uzasadnia zastosowanie ochrony tymczasowej w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Koszty wykonania postanowienia nie przesądzają automatycznie o znacznej szkodzie lub trudnych do odwrócenia skutkach, a argument taki musi być rozpatrywany w odniesieniu do podmiotu, na który został nałożony obowiązek i jego możliwości płatniczych. Wobec tego, że skarżący nie podał nawet w przybliżeniu danych w tym względzie, nie mogły być one przez Sąd rozważone.
Zażalenie na powyższe postanowienie Sądu I instancji złożył Z. D., wnosząc o jego uchylenie, ewentualnie zmianę poprzez orzeczenie o wstrzymaniu wykonania postanowienia z dnia [...] maja 2017 r. W uzasadnieniu postanowienia skarżący wskazał, że aktualnie nie zachodzą okoliczności uzasadniające natychmiastowe wykonanie ww. postanowienia. Przegrody wewnętrzne budynku wykonane przez skarżącego są zgodne z decyzja o pozwoleniu na budowę i przepisami techniczno-budowlanymi, natomiast stosowanie Polskiej Normy ma charakter wyłącznie dobrowolny. Powyższe powoduje, że wykonanie wadliwego postanowienia spowoduje nie tylko obciążenie skarżącego kosztami zastępczego wykonania niecelowej oceny technicznej, ale przede wszystkim doprowadzi do nałożenia obowiązku wykonania ewentualnych robót budowlanych, które zostaną wskazane w tejże ocenie technicznej.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zażalenie podlega oddaleniu. Taka ocena środka odwoławczego wniesionego na postanowienie Sądu I instancji z dnia 20 września 2017 r. sygn. VII SA/Wa 1540/17 ma związek z uznaniem, że w uzasadnieniu postanowienia Sąd trafnie wskazał przyczyny, z powodu których nie było możliwe uwzględnienie wniosku o wstrzymanie wykonania postanowienia Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] maja 2017 r.
Naczelny Sąd Administracyjny w całości aprobuje stanowisko Sądu I instancji w zakresie, w jakim wskazuje ono, że wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu powinien odnosić się do konkretnych okoliczności, które wskazują, że skarżący w wyniku jego wykonania poniesie znaczną szkodę czy też zajdą w stosunku do niego trudne do odwrócenia skutki. Jeżeli powyższy warunek odnieść do aktu zobowiązującego do wykonania określonych czynności, to zastosowanie art. 61 § 3 p.p.s.a., jak słusznie wyjaśnił Sąd I instancji, powinno uwzględniać ocenę wysokości kosztów, które muszą zostać w związku z nałożonym na zobowiązanego obowiązkiem przez niego poniesione. Konfrontować je należy równocześnie z możliwościami finansowymi skarżącego. Okoliczności te powinny zostać sprecyzowane we wniosku oraz uprawdopodobnione. Świadczenie pieniężne ze swojej natury rzeczy jest odwracalne, dlatego dla spełnienia przesłanki warunkującej wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu konieczne jest nie tyle wykazanie, że do uszczuplenia majątkowego dojdzie, ile, że będzie ono "znaczne" dla strony skarżącej (por. postanowienie NSA z dnia 21 lutego 2017 r. sygn. II OZ 138/17).
W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia, mając na uwadze tak przyjętą wykładnię art. 61 § 3 p.p.s.a, Wojewódzki Sąd Administracyjny w sposób wyraźny i precyzyjny trafnie wskazał na mankamenty, jakie obarczały oceniany wniosek w związku z brakiem jakiegokolwiek szczegółowego odniesienia się przez wnioskodawcę do obowiązku wyjaśnienia kwestii kosztów sporządzenia opinii technicznej i wykazania, dlaczego tenże koszt (o nieustalonej wysokości) – w przypadku jego pokrycia– miałby być traktowany jako równoznaczny poniesieniu "znacznej szkody".
Mając na uwadze treść zażalenia, wskazana kwestia o zasadniczym dla kierunku rozstrzygnięcia charakterze, nadal musi być uważana za niewyjaśnioną. W swoich zarzutach skarżący mylnie bowiem pojmuje instytucję ochrony tymczasowej, traktując ją jako środek, za pomocą którego możliwe jest wykazanie wadliwości aktu objętego wniesioną do sądu administracyjnego skargą. Tymczasem, przesłankami zastosowania art. 61 § 3 p.p.s.a. pozostają okoliczności niezwiązane z samą prawidłowością zaskarżonego aktu, lecz mające związek z wąsko rozumianymi następstwami realizacji uprawnień lub wykonania obowiązku wynikającego z tego aktu. Celem instytucji wstrzymania wykonania aktu jest ukształtowanie stosunków do czasu prawomocnego rozpoznania sprawy w zakresie zapobieżenia znacznej szkodzie lub trudnym do odwrócenia skutkom, w związku z czym instytucja ta jest oderwana od oceny legalności zaskarżonego rozstrzygnięcia.
Z tego względu za nieistotne dla przedmiotu kontrolowanej przez Naczelny Sąd Administracyjny sprawy należy uznać akcentowanie przez stronę twierdzenia, że sporządzenie opinii technicznej dotyczącej izolacyjności akustycznej ścian pomiędzy lokalami mieszkalnymi w budynku przy ul. [...] w W. jest – w opinii skarżącego – niecelowe, albo, że zastępcze wykonanie tejże opinii – po jej włączeniu jako dowodu do postępowania - doprowadzi w przyszłości do wydania niekorzystnej dla skarżącego decyzji przez organ nadzoru budowlanego. Tego rodzaju argumentacja nie mogła doprowadzić do zmiany postanowienia wydanego przez Sąd I instancji i świadczy bądź o niezapoznaniu się ze szczegółową treścią orzeczenia, które strona zaskarża, bądź pozostaje nieudaną próbą podważenia sposobu rozumienia art. 61 § 3 p.p.s.a. przyjętego w dotychczasowym orzecznictwie sądów administracyjnych (por. postanowienie NSA z dnia 19 września 2017 r. sygn. II OZ 901/17; postanowienie NSA z dnia 23 maja 2017 r. sygn. II OZ 517/17; postanowienie NSA z dnia 21 lutego 2017 r. sygn. II OZ 138/17; postanowienie NSA z dnia 7 grudnia 2016 r. sygn. II OZ 1352/16; postanowienie NSA z dnia 26 października 2016 r. sygn. II OZ 1231/16).
W tych warunkach, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w zw. z art.197 § 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.