Uzasadnienie
Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynął wniosek L.N., o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia pełnomocnika, w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej, z dnia 06.11.2014r., nr [...], w przedmiocie podatku od spadków i darowizn.
Jak wynika z uzasadnienia wniosku, zawartego w nim "oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach" L.N. prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z żoną I.N. ur. w 1959r. oraz córką A.N. ur. w 1993r. Twierdzi on jednocześnie, że z żoną pozostaje w separacji.
Wnioskodawca otrzymuje emeryturę w wysokości 1452,91 zł., miesięcznie. Z dodatkowej pracy, w firmie INPOST, otrzymał w grudniu 2014r. kwotę 262,08 zł. a w styczniu 2015r. sumę 909,45 zł.
Miesięczny dochód I.N. wynosi natomiast ok. 2400 zł., netto. Opłaca ona z tej kwoty studia córki. Oboje małżonkowie spłacają kredyt w wysokości 1500 zł., miesięcznie (każde z nich po 750 zł.).
Strona skarżąca jest właścicielem mieszkania o pow. 52 m2 i oświadczyła, że nie posiada oszczędności ani przedmiotów wartościowych.
Zdaniem orzekającego wniosek nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j Dz.U. z 2012r., poz. 270 z p. zm.) prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (§ 2). Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje natomiast zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (§ 3).
Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej na podstawie art. 246§1 w/w ustawy przysługuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (prawo pomocy w zakresie całkowitym) lub gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (prawo pomocy w zakresie częściowym).
Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe.
W przedmiotowej sprawie zasadnicze znaczenie dla rozstrzygnięcia ma analiza przesłanek przyznania prawa pomocy stronie skarżącej wymienionych w art. 246§1 w/w ustawy. Wskazuje ona, iż to na wnioskodawcy ciąży obowiązek wykazania, że strona nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania lub że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. To strona ma wykazać taką sytuację materialną, która uzasadniałaby przyznanie prawa pomocy. Brzmienie tego przepisu nie pozostawia przy tym wątpliwości, że inicjatywa dowodowa zmierzająca do uprawdopodobnienia, iż zachodzą uwarunkowania przemawiające na rzecz przyznania prawa pomocy ciąży na wnioskodawcy (por. postanowienie NSA z dnia 26.09.2013r., sygn. akt II OZ 792/13, postanowienie NSA z dnia 16.02.2012r., sygn. akt I FZ 26/12, postanowienie NSA z dnia 28.01.2013r., sygn. akt II FZ 29/13, postanowienie NSA z dnia 16.05.2013r., sygn. akt I FZ 101/13, postanowienie WSA w Gliwicach z dnia 23.10.2009r., sygn. III SA/GL 823/09).
Wnioskodawca ma też obowiązek współdziałania z sądem w zakresie gromadzenia dowodów źródłowych i wyjaśnienia wszystkich okoliczności w celu ustalenia jego rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych. Umożliwia to konstrukcja art. 255 w/w ustawy a zastosowanie tej normy poprzez wezwanie strony skarżącej o przedłożenie dodatkowych oświadczeń lub dokumentów stanowi rodzaj uzupełniającego postępowania dowodowego, dzięki któremu wydane orzeczenie opierać się będzie o zasadę prawdy materialnej. Brak tej współpracy przez niedostarczenie dokumentów bądź nieskładnie wyczerpujących oświadczeń musi mieć natomiast wpływ na dokonywaną przez sąd ocenę wniosku o przyznanie prawa pomocy (por. postanowienie NSA z dnia 11.02.2014r., sygn. akt II FZ 1474/13, postanowienie NSA z dnia 15.03.2012r., sygn. akt II FZ 175/12, postanowienie NSA z dnia 04.04.2011r., sygn. akt II FZ 103/11, postanowienie NSA z dnia 15.06.2010r., sygn. akt II OZ 530/10, postanowienie NSA z dnia 19.10.2010r., sygn. akt II GZ 296/10, postanowienie NSA z dnia 05.12.2006r., sygn. akt II FZ 703/06).
Zdaniem orzekającego dane przedstawione we wniosku były niewystarczające do oceny stanu majątkowego i możliwości płatniczych L.N.. Stąd też został on wezwany do przedłożenia:
- - spisu miesięcznych wydatków rodziny, związanych z bieżącymi potrzebami, popartego odpowiednimi rachunkami,
- - wyciągów z kont bankowych L.N., obejmujących operację z ostatnich trzech miesięcy i ich obecny stan,
- - wyciągów z kont bankowych I.N., obejmujących operację z ostatnich trzech miesięcy i ich obecny stan,
- - wyciągów z ich lokat bankowych,
- - zeznania podatkowego L.N. za 2014r. lub odpowiedniego zaświadczenia o uzyskanych przez niego w 2014r. dochodach i przychodach,
- - zeznania podatkowego I.N. za 2014r. lub odpowiedniego zaświadczenia o uzyskanych przez nią w 2014r. dochodach i przychodach,
- - zaświadczenia z zakładu pracy o zarobkach uzyskiwanych przez I.N.,
- - dowodu przekazu lub przelewu emerytury L.N., za ostatni miesiąc,
- - dowodu przelewu lub przekazu ostatniego wynagrodzenia z firmy INPOST
- - oświadczenia określającego co stało się z odziedziczonym mieszkaniem na Oś. W. w K.,
- - orzeczenia (lub jego kserokopii) o separacji,
Z nałożonego obowiązku strona skarżąca nie wywiązała się. Nie przesłała bowiem w/w dokumentów bardzo istotnych z punktu widzenia oceny jej sytuacji finansowej, mimo skutecznego doręczenia w/w wezwania. Przesyłka awizowana była bowiem dwukrotnie, dnia 01.04.2015r. i dnia 09.04.2015r. W związku z tym, na podstawie art. 73§4 w/w ustawy przedmiotowe wezwanie należało uznać za skutecznie doręczone (fikcja prawna doręczenia) z upływem ostatniego dnia 14 dniowego okresu, o którym mowa w art. 73§1 w/w ustawy, tj. dnia 15.04.2015r.
Zwrócić należy uwagę, iż orzekający aby rzetelnie ocenić zdolności płatnicze strony skarżącej musi dysponować dokładnymi i obszernymi informacjami na temat jej sytuacji majątkowej, rodzinnej i finansowej. Informacje te powinien dostarczyć wnioskodawca tak aby orzekający mógł przeprowadzić pewnego rodzaju symulację finansową określającą relację wydatków gospodarstwa domowego do jego dochodów, z uwzględnieniem posiadanych środków trwałych i oszczędności. Brak danych w tym zakresie skutecznie uniemożliwia taką analizę. To z kolei wyklucza przyznanie prawa pomocy.
W konsekwencji w/w okoliczności stwierdzić trzeba, że strona skarżąca nie dość dokładnie i wyczerpująco przedstawiła swoją sytuację finansową. Orzekający nie ma wystarczającego materiału, do którego przedłożenia zobowiązany był wnioskodawca, aby przeprowadzić rzetelną analizę jego sytuacji majątkowej i zdolności płatniczych. Ocena taka nie może się natomiast opierać na niekompletnych faktach (por. postanowienie NSA z dnia 24.01.2011r., sygn. akt II FZ 733/10, postanowienie z dnia 28.06.2012r., sygn. akt I FZ 210/12, postanowienie NSA z dnia 06.02.2013r., sygn. akt I GZ 12/13, postanowienie NSA z dnia 11.12.2008r., sygn. akt I FZ 394/08, postanowienie NSA z dnia 15.09.2010r., sygn. akt II FZ 400/10, postanowienie WSA w Gliwicach z dnia 23.10.2009r. sygn. akt. III SA/Gl 823/09, postanowienie NSA z dnia 18.06.2010r., sygn. akt II FZ 253/2010, postanowienie NSA z dnia 08.11.2006r. sygn. akt II OZ 1112/2006, ONSAiWSA 2007/4, poz. 79).
Biorąc pod uwagę powyższe, na podstawie art.244§1, art.245§2, art. 246§1 pkt.1, w zw. z art. 258 § 2, pkt 7) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2012r.,poz.270 z p. zm.) orzeczono jak w sentencji.